Буд шахсеи муфлисӣ бехону мон

بود شخصی مفلسی بی خان و مان

Монда дар зиндону банд бе амон

مانده در زندان و بند بی امان

Луқма зиндониён хӯрдӣ газоф

لقمهٔ زندانیان خوردی گزاف

Бар дили халқ аз тамаъ чун кӯҳи қоф

بر دل خلق از طمع چون کوه قاف

Зуҳра на касро ки луқма нон хӯрд

زهره نه کس را که لقمهٔ نان خورد

Зонк он луқмаи рибои говаши барад

زانک آن لقمه‌ربا گاوش برد

Ҳар ки давр аз даъвати раҳмон буд

هر که دور از دعوت رحمان بود

ӯ гдочшмст агар султон буд

او گداچشمست اگر سلطان بود

Мари мурувватро ниҳодаи зери по

مر مروت را نهاده زیر پا

Гашта зиндони дӯзахӣ зон нони рибо

گشته زندان دوزخی زان نان‌ربا

Гар гурезӣ бар умеди роҳатӣ

گر گریزی بر امید راحتی

Зон тарафи ҳам пешат ояд офатӣ

زان طرف هم پیشت آید آفتی

Ҳеҷ кунҷӣ бедад ва бедом нест

هیچ کنجی بی دد و بی دام نیست

Ҷузи бхлўтгоаҳи ҳақ ором нест

جز بخلوتگاه حق آرام نیست

Кунҷи зиндони ҷаҳони ногузир

کنج زندان جهان ناگزیر

Нест бепомзд ва бе диқи алҳсир

نیست بی پامزد و بی دق الحصیر

Валлоҳ ар сӯрохи мӯшӣ дар рӯй

والله ار سوراخ موشی در روی

Мубталои гурбаи чанголии шӯй

مبتلای گربه چنگالی شوی

Одамиро фарбеҳӣ ҳаст аз хаёл

آدمی را فربهی هست از خیال

Гар хаёлоташ буд соҳиби ҷамол

گر خیالاتش بود صاحب‌جمال

Вари хаёлоташи намояди нохушӣ

ور خیالاتش نماید ناخوشی

Май гудозади ҳамчуи мум аз оташӣ

می‌گدازد همچو موم از آتشی

Дар миёни мору кздмгар туро

در میان مار و کزدم گر ترا

Бо хаёлот хуашон дорад худо

با خیالات خوشان دارد خدا

Мору кздми мари турои мӯнис буд

مار و کزدم مر ترا مونس بود

Кони хаёлати кимиёии мис буд

کان خیالت کیمیای مس بود

Сабри ширин аз хаёл хуш шудаст

صبر شیرین از خیال خوش شدست

Кони хаёлоти фараҷ пеш омадаст

کان خیالات فرج پیش آمدست

Он фараҷ ояд зи имон дар замир

آن فرج آید ز ایمان در ضمیر

Заъфи имони ноумедӣу зҳир

ضعف ایمان ناامیدی و زحیر

Сабр аз имон биёбад сари калла

صبر از ایمان بیابد سر کله

Ҳайси лои сабри Флои имони ?ла

حیث لا صبر فلا ایمان له

Гуфт пайғомбари худоаши имони надод

گفت پیغامبر خداش ایمان نداد

Ҳар киро сабрӣ набошад дар ниҳод

هر که را صبری نباشد در نهاد

Он яке дар чашм ту бошад чу мор

آن یکی در چشم تو باشد چو مار

Ҳам ваии андари чашми он дигар нигор

هم وی اندر چشم آن دیگر نگار

Зонк дар чашмати хаёл куфр ӯст

زانک در چشمت خیال کفر اوست

Ваон хаёли муъминӣ дар чашми дӯст

وان خیال مؤمنی در چشم دوست

Кандарин як шахс ҳар ду феъл ҳаст

کاندرین یک شخص هر دو فعل هست

Гоҳ моҳӣ бошад ӯу гоҳи шаст

گاه ماهی باشد او و گاه شست

Ним ӯ муъмин буд нимяш габр

نیم او مؤمن بود نیمیش گبر

Ним ӯ ҳирсоварӣ нимяш сабр

نیم او حرص‌آوری نیمیش صبر

Гуфт яздонати Фмнкми муъмин

گفت یزدانت فمنکم مؤمن

Бози мнкми кофари габри куҳан

باز منکم کافر گبر کهن

Ҳамчуи говии нимаи чапаши сиёҳ

همچو گاوی نیمهٔ چپش سیاه

Нимаи дигари сипеди ҳамчуи моҳ

نیمهٔ دیگر سپید همچو ماه

Ҳар ки ин нима бибинад рад кунад

هر که این نیمه ببیند رد کند

Ҳар ки он нима бибинад код кунад

هر که آن نیمه ببیند کد کند

Юсуфи андари чашми ихвон чун сутур

یوسف اندر چشم اخوان چون ستور

Ҳам ваии андари чашми ёқӯбӣ чу ҳур

هم وی اندر چشم یعقوبی چو حور

Аз хаёли бади мрўро зишт дид

از خیال بد مرورا زشت دید

Чашми фаръу чашми аслии нопадид

چشم فرع و چشم اصلی ناپدید

Чашми зоҳири сояи он чашми дон

چشم ظاهر سایهٔ آن چشم دان

Ҳарчӣ он бинад бигардад ин бидон

هرچه آن بیند بگردد این بدان

Ту маконеи асли ту дар ломакон

تو مکانی اصل تو در لامکان

Ин дукон бар банд ва бигушо он дукон

این دکان بر بند و بگشا آن دکان

Шаш ҷиҳат магрез зеро дар ҷаҳот

شش جهت مگریز زیرا در جهات

Шшдраҳи сету шшдраҳи мотсти мот

ششدره‌ست و ششدره ماتست مات