Хоҷа аз давраш бидид ва хира монад
خواجه از دورش بدید و خیره ماند
Аз таҳайюри аҳли он даҳро бихонад
از تحیر اهل آن ده را بخواند
Ровӣаи мо уштур мо ҳаст ин
راویهٔ ما اشتر ما هست این
Пас куҷо шуд бандаи зангии ҷабин
پس کجا شد بندهٔ زنگیجبین
Ин яке бдрист меояд зи давр
این یکی بدریست میآید ز دور
намезанад бар нури рӯз аз равиши нур
میزند بر نور روز از روش نور
Кӯи ғуломи мо магар саргашта шуд
کو غلام ما مگر سرگشته شد
ё бадв гиреҳгӣ расед ва кушта шуд
یا بدو گرگی رسید و کشته شد
Чун биёмад пеш гуфташ кистӣ
چون بیامد پیش گفتش کیستی
Аз Ямани зодӣ ва ё тркистӣ
از یمن زادی و یا ترکیستی
Гӯи ғуломамро чаҳ кардӣ рости гӯ
گو غلامم را چه کردی راست گو
Гар бикуштӣ вои намои ҳиялати мҷу
گر بکشتی وا نما حیلت مجو
Гуфт агар киштами бтў чун омадам
گفت اگر کشتم بتو چون آمدم
Чун ба пои худ дарин хӯни омадам
چون به پای خود درین خون آمدم
Кӯи ғулом ман бигуфт инак манам
کو غلام من بگفت اینک منم
Кард дасти фазли яздони равшанам
کرد دست فضل یزدان روشنم
Ҳай чаҳ май гӯйии ғулом ман куҷост
هی چه میگویی غلام من کجاست
Ҳин нахоҳӣ раст аз ман ҷуз барост
هین نخواهی رست از من جز براست
Гуфт асрори туро бо он ғулом
گفت اسرار ترا با آن غلام
Ҷумла во гӯям якояки ман тамом
جمله وا گویم یکایک من تمام
Зон замонӣ ки харидии ту маро
زان زمانی که خریدی تو مرا
То ба акнӯн боз гӯям моҷаро
تا به اکنون باز گویم ماجرا
То бадоне ки ҳамонам дар вуҷӯд
تا بدانی که همانم در وجود
Гарчи аз шабдизи ман субҳӣ гушӯд
گرچه از شبدیز من صبحی گشود
Ранг дигар шуд валикини ҷони пок
رنگ دیگر شد ولیکن جان پاک
Фориғ аз рангаст ва аз арқону хок
فارغ از رنگست و از ارکان و خاک
Тани шиносони зуди моро гум кунанд
تنشناسان زود ما را گم کنند
Оби навашони тарки машк ва хам кунанд
آبنوشان ترک مشک و خم کنند
Ҷони шиносон аз ададҳо фориғ анд
جانشناسان از عددها فارغاند
Ғарқаи дарёӣ бе чунанд ва чанд
غرقهٔ دریای بیچونند و چند
Ҷони шӯ ва аз роҳи ҷони ҷонро шинос
جان شو و از راه جان جان را شناس
Ёри бениши шӯ на фарзанди қиёс
یار بینش شو نه فرزند قیاس
Чун малик бо ақли як сарришта анд
چون ملک با عقل یک سررشتهاند
Баҳри ҳикматро ду сӯрат гашта анд
بهر حکمت را دو صورت گشتهاند
Он малик чун мурғи бол ва пар гирифт
آن ملک چون مرغ بال و پر گرفت
Венаи хиради бгзошти пар ва фар гирифт
وین خرد بگذاشت پر و فر گرفت
Лоҷарам ҳар ду мноср омаданд
لاجرم هر دو مناصر آمدند
Ҳар ду хуши рӯи пушт ҳамдигар шуданд
هر دو خوش رو پشت همدیگر شدند
Ҳам малики ҳам ақли ҳақро воҷидӣ
هم ملک هم عقل حق را واجدی
Ҳар ду одамро муайяну соҷдӣ
هر دو آدم را معین و ساجدی
Нафас ва шайтон бӯда зи аввали воҳидӣ
نفس و شیطان بوده ز اول واحدی
Бӯда одамро адуу ҳосидӣ
بوده آدم را عدو و حاسدی
Онки одамро бадан дид ӯ рамед
آنک آدم را بدن دید او رمید
Ва онки нур мؤтмн дид ӯ хамед
و آنک نور مؤتمن دید او خمید
Он ду дида равшанон буданд азин
آن دو دیدهروشنان بودند ازین
Венаи дуро дидаи надидаи ғайри тин
وین دو را دیده ندیده غیر طین
Ин баён акнӯн чу хар бар ях бимонад
این بیان اکنون چو خر بر یخ بماند
Чун нишоед бар ҷуҳуд Инҷил хонд
چون نشاید بر جهود انجیل خواند
Кӣ тавон бо шиъаи гуфтан аз умр
کی توان با شیعه گفتن از عمر
Кӣ тавон барбат задан дар пеши кар
کی توان بربط زدن در پیش کر
Лекгар дар даҳ ба гӯша як касаст
لیک گر در ده به گوشه یک کسست
Ҳои ҳўиӣ ки баровардам басаст
های هویی که برآوردم بسست
Мустаҳаққи шарҳро сангу кулӯх
مستحق شرح را سنگ و کلوخ
Нотиқӣ гардад мшрҳ бо русух
ناطقی گردد مشرح با رسوخ