Дай яке мегуфт олам ҳодисаст
دی یکی میگفت عالم حادثست
Фонӣаст ин чарх ва ҳақаш ворисаст
فانیست این چرخ و حقش وارثست
Фалсафӣӣ гуфт чун донеи ҳудус
فلسفیی گفت چون دانی حدوث
Ҳодисии абр чун донад ғиўс
حادثی ابر چون داند غیوث
Заррае худ нестӣ аз инқилоб
ذرهای خود نیستی از انقلاب
Ту чаҳ май донеи ҳудуси офтоб
تو چه میدانی حدوث آفتاب
Кирмакӣ кандар ҳдс бошад дафин
کرمکی کاندر حدث باشد دفین
Кӣ бидонади охиру бадви замин
کی بداند آخر و بدو زمین
Ин ба тақлид аз падари бишнида Эй
این به تقلید از پدر بشنیدهای
Аз ҳамоқати андарин печида Эй
از حماقت اندرین پیچیدهای
Чист бурҳон бар ҳудус ин бигӯ
چیست برهان بر حدوث این بگو
Варна хомаш кун фузуни гӯйии мҷу
ورنه خامش کن فزون گویی مجو
Гуфт дидам андарин баҳси амиқ
گفت دیدم اندرین بحث عمیق
Баҳс мекарданд рӯзии ду Фриқ
بحث میکردند روزی دو فریق
Дар ҷидол ва дар хсом ва дар сутӯҳ
در جدال و در خصام و در ستوه
Гашти ҳангома бар он ду каси гуруҳ
گشت هنگامه بر آن دو کس گروه
Ман ба сӯии ҷамъ ҳангома шудам
من به سوی جمع هنگامه شدم
Итилоъ аз ҳоли эшон бстдм
اطلاع از حال ایشان بستدم
Он яке мегуфт гардун фонӣаст
آن یکی میگفت گردون فانیست
Бе гумонеи ин банноро бонӣаст
بیگمانی این بنا را بانیست
Ваон дигар гуфт ин қадим ва бе кист
وان دگر گفت این قدیم و بی کیست
Несташ бонӣ ва ё бонӣ вайаст
نیستش بانی و یا بانی ویست
Гуфт мункир гаштае халлоқ ро
گفت منکر گشتهای خلاق را
Рӯзу шаби орандау раззоқ ро
روز و شب آرنده و رزاق را
Гуфт бебурҳон нахоҳам ман шунид
گفت بی برهان نخواهم من شنید
Ончи гӯлии он ба тақлидӣ гузид
آنچ گولی آن به تقلیدی گزید
Ҳин биовар ҳуҷҷату бурҳон ки ман
هین بیاور حجت و برهان که من
Нашнавам бе ҳуҷҷати инро дар змн
نشنوم بی حجت این را در زمن
Гуфт ҳуҷҷат дар даруни ҷонмст
گفت حجت در درون جانمست
Дар даруни ҷони ниҳони брҳонмст
در درون جان نهان برهانمست
Ту наме бинии ҳилол аз заъфи чашм
تو نمیبینی هلال از ضعف چشم
Ман ҳаме байнам макун бар ман ту хашм
من همی بینم مکن بر من تو خشم
Гуфту гӯ бисёр гашту халқи гӣҷ
گفت و گو بسیار گشت و خلق گیج
Дар сару поёни ин чархи псиҷ
در سر و پایان این چرخ پسیج
Гуфт ёро дар дарунам ҳуҷҷатӣаст
گفت یارا در درونم حجتیست
Бар ҳудуси осмонами оитист
بر حدوث آسمانم آیتیست
Ман яқин дорам нишонаши он буд
من یقین دارم نشانش آن بود
Мари яқини донро ки дар оташ равад
مر یقیندان را که در آتش رود
Дар забон меноед он ҳуҷҷат бидон
در زبان میناید آن حجت بدان
Ҳам чу ҳоли сари ишқи ошиқон
همچو حال سر عشق عاشقان
Нест пайдо сар гуфту гӯии ман
نیست پیدا سر گفت و گوی من
Ҷуз ки зардӣу нзорӣ рӯй ман
جز که زردی و نزاری روی من
Ашку хӯн бар рухи равона май дӯд
اشک و خون بر رخ روانه میدود
Ҳуҷҷати ҳасан ва ҷамолаш ме шавад
حجت حسن و جمالش میشود
Гуфт ман инҳо надонам ҳуҷҷатӣ
گفت من اینها ندانم حجتی
Ки буд дар пеши оммаи оятӣ
که بود در پیش عامه آیتی
Гуфт чун қалбӣу нақдӣ дам зананд
گفت چون قلبی و نقدی دم زنند
Ки ту қалбӣ ман накӯем арҷманд
که تو قلبی من نکویم ارجمند
Ҳаст оташи имтиҳони охирин
هست آتش امتحان آخرین
Кандар оташ дар Фтнди ин ду қарин
کاندر آتش در فتند این دو قرین
Ому хос аз ҳолашон олам шаванд
عام و خاص از حالشان عالم شوند
Аз гумону шаки сӯии аиқони раванд
از گمان و شک سوی ایقان روند
Об ва оташ омад эй ҷони имтиҳон
آب و آتش آمد ای جان امتحان
Нақду қалбиро ки он бошад ниҳон
نقد و قلبی را که آن باشد نهان
То ман ва ту ҳар ду дар оташ рӯем
تا من و تو هر دو در آتش رویم
Ҳуҷҷати боқӣ ҳайронон шавем
حجت باقی حیرانان شویم
То ман ва ту ҳар ду дар баҳри аўФтим
تا من و تو هر دو در بحر اوفتیم
Ки ман ва ту ин караро оятем
که من و تو این کره را آیتیم
Ҳам чунон карданд ва дар оташ шуданд
همچنان کردند و در آتش شدند
Ҳар ду худро бар туф оташ заданд
هر دو خود را بر تف آتش زدند
Аз худои гӯяндаи марди муддаӣ
از خدا گوینده مرد مدعی
Раст ва сӯзед андари оташи он дъӣ
رست و سوزید اندر آتش آن دعی
Аз муаззин бишинав ин эълом ро
از مؤذن بشنو این اعلام را
Кӯрии афзӯни равони хом ро
کوری افزونروان خام را
Ки нсўзидсти ин ном аз аҷал
که نسوزیدست این نام از اجل
Каши мсмӣ садр будасту аҷал
کش مسمی صدر بودست و اجل
Сад ҳазорон зин Раҳон андари қирон
صد هزاران زین رهان اندر قران
Бар даридаи пардаҳои мункирон
بر دریده پردههای منکران
Чун гарави бастанд ғолиб шуд савоб
چون گرو بستند غالب شد صواب
Дар давому мӯъҷизот ва дар ҷавоб
در دوام و معجزات و در جواب
Фаҳм кардам конк дам зад аз сабақ
فهم کردم کانک دم زد از سبق
Вази ҳудус чарх пирӯзасту ҳақ
وز حدوث چرخ پیروزست و حق
Ҳуҷҷати мункири ҳамораи зрдрў
حجت منکر هماره زردرو
Як нишон бар сидқи он инкори кӯ
یک نشان بر صدق آن انکار کو
Як минора дар санои мункирон
یک مناره در ثنای منکران
Кӯи дарин олам ки то бошад нишон
کو درین عالم که تا باشد نشان
Минбарии кӯ ки бар онҷои мухбирӣ
منبری کو که بر آنجا مخبری
Ёди оради рӯзгори мункирӣ
یاد آرد روزگار منکری
Рӯй динору дирам аз номашон
روی دینار و درم از نامشان
То қиёмат медиҳад зини ҳақи нишон
تا قیامت میدهد زین حق نشان
Сиккаи шоҳон ҳаме гардад дигар
سکهٔ شاهان همی گردد دگر
Сикка Аҳмад бибин то мустақар
سکهٔ احمد ببین تا مستقر
Бар рухи нуқра ва ё рӯй зарӣ
بر رخ نقره و یا روی زری
Вои намо бар сиккаи номи мункирӣ
وا نما بر سکه نام منکری
Худ мгири ин мӯъҷиз чун офтоб
خود مگیر این معجز چون آفتاب
Сад забони байни ном ӯам алкитоб
صد زبان بین نام او امالکتاب
Зуҳраи неи касро ки як ҳарфӣ аз он
زهره نی کس را که یک حرفی از آن
ё бдздд ё фазояд дар баён
یا بدزدد یا فزاید در بیان
Ёри ғолиби шӯ ки то ғолиби шӯй
یار غالب شو که تا غالب شوی
Ёр мағлубон машав ҳин эй ғўӣ
یار مغلوبان مشو هین ای غوی
Ҳуҷҷати мункир ҳамин омад ки ман
حجت منکر همین آمد که من
Ғайри ин зоҳир наме байнами ватан
غیر این ظاهر نمیبینم وطن
Ҳеҷ нандешад ки ҳар ҷо зоҳирӣаст
هیچ نندیشد که هر جا ظاهریست
Он зи ҳикматҳои пинҳони мхбрист
آن ز حکمتهای پنهان مخبریست
Фоида ҳар зоҳирӣ худ ботинӣаст
فایدهٔ هر ظاهری خود باطنیست
Ҳам чу нафъи андари давоҳо комнст
همچو نفع اندر دواها کامنست