Ин сухан поён надорад мўсё

این سخن پایان ندارد موسیا

Ҳин раҳо кун он харонро дар гё

هین رها کن آن خران را در گیا

То ҳама зон хуши алаф фарбеҳ шаванд

تا همه زان خوش علف فربه شوند

Ҳин ки гргоннди моро хашми манд

هین که گرگانند ما را خشم‌مند

Нолаи гиреҳгони худро мўқним

نالهٔ گرگان خود را موقنیم

Ин харонро туъма эшон кунем

این خران را طعمهٔ ایشان کنیم

Ин харонро кимиёии хуши дамӣ

این خران را کیمیای خوش دمی

Аз лаби ту хост кардани одамӣ

از لب تو خواست کردن آدمی

Ту басӣ кардӣ ба даъвати лутфу ҷӯад

تو بسی کردی به دعوت لطف و جود

Он харонро толеъ ва рӯзӣ набӯд

آن خران را طالع و روزی نبود

Пас фурӯи пӯшони лиҳофи неъматӣ

پس فرو پوشان لحاف نعمتی

То барадашони зуди хоби ғифлатӣ

تا بردشان زود خواب غفلتی

То чу бҷҳнд аз чунин хоби ин рада

تا چو بجهند از چنین خواب این رده

Шамъ мурда бошаду соқӣ шуда

شمع مرده باشد و ساقی شده

Дошт туғёнашони туро дар ҳайратӣ

داشت طغیانشان ترا در حیرتی

Пас банушанд аз ҷазои ҳам ҳасратӣ

پس بنوشند از جزا هم حسرتی

То ки адли мо қадами берун наад

تا که عدل ما قدم بیرون نهد

Дар ҷазо ҳар зиштро дархур диҳад

در جزا هر زشت را درخور دهد

Ки он шаҳӣ ки май ндидндиши фош

که آن شهی که می‌ندیدندیش فاش

Буд бо эшон ниҳони андари маош

بود با ایشان نهان اندر معاش

Чун хирад бо тести мушарраф бар танат

چون خرد با تست مشرف بر تنت

Гарчи зу қосир буд ин диданат

گرچه زو قاصر بود این دیدنت

Нест қосир дидан ӯ эй фалон

نیست قاصر دیدن او ای فلان

Аз сукӯну ҷунбишат дар имтиҳон

از سکون و جنبشت در امتحان

Чаҳ аҷабгар холиқи он ақл низ

چه عجب گر خالق آن عقل نیز

Бо ту бошад чун нае ту мстҷиз

با تو باشد چون نه‌ای تو مستجیز

Аз хирад ғофил шавад бар бади тунд

از خرد غافل شود بر بد تند

Баъди он ақлаш маломат ме кунад

بعد آن عقلش ملامت می‌کند

Ту шудӣ ғофили зи ақлати ақли не

تو شدی غافل ز عقلت عقل نی

Каз ҳзўрстши маломат карданӣ

کز حضورستش ملامت کردنی

Гар набӯдӣ ҳозиру ғофили бадӣ

گر نبودی حاضر و غافل بدی

Дар маломат кӣ туро силӣ задӣ

در ملامت کی تو را سیلی زدی

Вари азу ғофил набӯдӣ нафаси ту

ور ازو غافل نبودی نفس تو

Кӣ чунон кардӣ ҷунуну тФси ту

کی چنان کردی جنون و تفس تو

Пас туу ақлат чу астрлоб буд

پس تو و عقلت چو اصطرلاب بود

Зини бадонеи қурби хуршеди вуҷӯд

زین بدانی قرب خورشید وجود

Қурб бе чунаст ақлатро ба ту

قرب بی‌چونست عقلت را به تو

Нест чапу рост ва пас ё пеши рӯ

نیست چپ و راست و پس یا پیش رو

Қурб бе чун чун набошад шоҳ ро

قرب بی‌چون چون نباشد شاه را

Ки наёбади баҳси ақли он роҳ ро

که نیابد بحث عقل آن راه را

Нест он ҷунбиш ки дар асбъ турост

نیست آن جنبش که در اصبع تراست

Пеши асбъ ё пасаш ё чапу рост

پیش اصبع یا پسش یا چپ و راست

Вақти хобу марг аз вай ме равад

وقت خواب و مرگ از وی می‌رود

Вақти бедорӣ қаринаш ме шавад

وقت بیداری قرینش می‌شود

Аз чаҳ раҳ меояд андари асбът

از چه ره می‌آید اندر اصبعت

Ки асбът бе ӯ надорад манфиат

که اصبعت بی او ندارد منفعت

Нури чашму мардумак дар дидаи ?ут

نور چشم و مردمک در دیده‌ات

Аз чаҳ раҳ омад ба ғайри шаш ҷиҳат

از چه ره آمد به غیر شش جهت

Олам халқаст бо сӯйу ҷаҳот

عالم خلقست با سوی و جهات

Бе ҷиҳати дони олами амру сифот

بی‌جهت دان عالم امر و صفات

Бе ҷиҳати дони олами амр эй санам

بی‌جهت دان عالم امر ای صنم

Беҷиҳат тар бошад омири лоҷарам

بی‌جهت‌تر باشد آمر لاجرم

Бе ҷиҳати бади ақлу ъломи албён

بی‌جهت بد عقل و علام البیان

Ақлтар аз ақлу ҷонтар ҳам зи ҷон

عقل‌تر از عقل و جان‌تر هم ز جان

Бетаъаллуқ нест махлуқии бадв

بی‌تعلق نیست مخلوقی بدو

Он таъаллуқ ҳаст бе чун эй амӯ

آن تعلق هست بی‌چون ای عمو

Зонк фасл ва васл набӯд дар равон

زانک فصل و وصل نبود در روان

Ғайри фасл ва васл нандешад гумон

غیر فصل و وصل نندیشد گمان

Ғайри фаслу васли пай бар аз далел

غیر فصل و وصل پی بر از دلیل

Лек паии бурдани бнншонди ғлил

لیک پی بردن بننشاند غلیل

Паии паёпай май бар ар даврии зи асл

پی پیاپی می‌بر ار دوری ز اصل

То раги мардяти оради сӯии васл

تا رگ مردیت آرد سوی وصل

Ин таъаллуқро хирад чун раҳи барад

این تعلق را خرد چون ره برد

Баста фасласт ва васласт ин хирад

بستهٔ فصلست و وصلست این خرد

Зин васият кард моро Мустафо

زین وصیت کرد ما را مصطفی

Баҳс кам ҷӯйед дар зоти худо

بحث کم جویید در ذات خدا

Онк дар зотши тафаккури крднист

آنک در ذاتش تفکر کردنیست

Дар ҳақиқати он назар дар зот нест

در حقیقت آن نظر در ذات نیست

Ҳаст он пиндор ӯ зеро ба роҳ

هست آن پندار او زیرا به راه

Сад ҳазорон парда омад то илоҳ

صد هزاران پرده آمد تا اله

Ҳар яке дар пардае мавсул хуаст

هر یکی در پرده‌ای موصول خوست

Ваҳм ӯ онаст ки он худ айни ҳавасат

وهم او آنست که آن خود عین هوست

Пас паямбар дафъ кард ин ваҳм аз ӯ

پس پیمبر دفع کرد این وهم از او

То набошад дар ғалати сўдопз ӯ

تا نباشد در غلط سوداپز او

Вонкаҳи андари ваҳм ӯ тарки адаб

وانکه اندر وهم او ترک ادب

Беадабро сарнигӯнӣ дод раб

بی‌ادب را سرنگونی داد رب

Сарнигӯнии он буд кӯи сӯии зер

سرنگونی آن بود کو سوی زیر

намеравад пиндорад ӯ кӯ ҳаст чир

می‌رود پندارد او کو هست چیر

Зонк ҳад маст бошад ин чунин

زانک حد مست باشد این چنین

Кӯ надонад осмонро аз замин

کو نداند آسمان را از زمین

Дар ъҷбҳоош ба фикри андари равед

در عجبهااش به فکر اندر روید

Аз азимии вази мҳобт гум шавед

از عظیمی وز مهابت گم شوید

Чун зи сунъаши ришу сблт гум кунад

چون ز صنعش ریش و سبلت گم کند

Ҳад худ донад зи сонеъ тан занад

حد خود داند ز صانع تن زند

Ҷуз ки ло аҳсӣ нагӯяд ӯ зи ҷон

جز که لا احصی نگوید او ز جان

Каз шумор ва ҳад бурунаст он баён

کز شمار و حد برونست آن بیان