Он яке бечораи муфлиси зи дард
آن یکی بیچارهٔ مفلس ز درد
Ки з бе чизеи ҳазорон заҳр хӯрд
که ز بیچیزی هزاران زهر خورد
Лоба кардӣ дар намоз ва дар дуо
لابه کردی در نماز و در دعا
К-эии худованду нигаҳбони ръо
کای خداوند و نگهبان رعا
Бе зи ҷаҳдии офаридии мари маро
بی ز جهدی آفریدی مر مرا
Бефан ман рӯзем даҳ зини саро
بی فن من روزیم ده زین سرا
Панҷ гавҳари додем дар дарҷи сар
پنج گوهر دادیم در درج سر
Панҷ ҳиси дайгарии ҳам масттар
پنج حس دیگری هم مستتر
Лои иъд ин доду лои иҳсии зи ту
لا یعد این داد و لا یحصی ز تو
Ман клилм аз беонаш шарми рӯ
من کلیلم از بیانش شرمرو
Чунк дар халлоқем танҳо тӯй
چونک در خلاقیم تنها توی
Кор раззоқем ту кун мстўӣ
کار رزاقیم تو کن مستوی
Солҳо зу ин дуо бисёр шуд
سالها زو این دعا بسیار شد
Оқибати зорӣ ӯ бар кор шуд
عاقبت زاری او بر کار شد
Ҳам чу он шахсе ки рӯзии ҳалол
همچو آن شخصی که روزی حلال
Аз худо май хост бекасбу клол
از خدا میخواست بیکسب و کلال
Гов оварадаш саодати оқибат
گاو آوردش سعادت عاقبت
Аҳди Довӯди ладуннии муъаддилат
عهد داود لدنی معدلت
Ин маттӣам низ зориҳо намӯд
این متیم نیز زاریها نمود
Ҳам зи майдони иҷобати гӯи рабӯд
هم ز میدان اجابت گو ربود
Гоҳ бдзн мешудӣ андари дуо
گاه بدظن میشدی اندر دعا
Аз паии тохири подошу ҷазо
از پی تاخیر پاداش و جزا
Бози арҷоءи худованди Карим
باز ارجاء خداوند کریم
Дар дилаши Башшори гаштӣу заъим
در دلش بشار گشتی و زعیم
Чун шудӣ навмед дар ҷаҳд аз клол
چون شدی نومید در جهد از کلال
Аз ҷаноб ҳақ шунидӣ ки тъол
از جناب حق شنیدی که تعال
ХоФзст ва рофеъаст ин кирдигор
خافضست و رافعست این کردگار
Бе азин ду бар наёяд ҳеҷ кор
بی ازین دو بر نیاید هیچ کار
ХФзи арзии байну рафъи осмон
خفض ارضی بین و رفع آسمان
Бе азин ду нест давронаш эй фалон
بی ازین دو نیست دورانش ای فلان
ХФзу рафъи ин замин навъе дигар
خفض و رفع این زمین نوعی دگر
Ним солии шӯраи нимӣ сабз ва тар
نیم سالی شوره نیمی سبز و تر
ХФзу рафъи рӯзгор бо крб
خفض و رفع روزگار با کرب
Навъи дигари ним рӯз ва ним шаб
نوع دیگر نیم روز و نیم شب
ХФзу рафъи ин мизоҷи ммтрҷ
خفض و رفع این مزاج ممترج
Гоҳи сиҳҳати гоҳи ранҷурии мзҷ
گاه صحت گاه رنجوری مضج
Ҳам чунин дони ҷумлаи аҳволи ҷаҳон
همچنین دان جمله احوال جهان
Қаҳту ҷдбу сулҳу ҷанг аз уфтатон
قحط و جدب و صلح و جنگ از افتتان
Ин ҷаҳон бо ин ду пар андар ҳавост
این جهان با این دو پر اندر هواست
Зини ду ҷонҳо мӯтини хавф ва раҷост
زین دو جانها موطن خوف و رجاست
То ҷаҳони ларзон буд монанди барг
تا جهان لرزان بود مانند برگ
Дар шимол ва дар сумуми баъсу марг
در شمال و در سموم بعث و مرگ
То хами як рангии исои мо
تا خم یکرنگی عیسی ما
Бишиканади нархи хами сдрнг ро
بشکند نرخ خم صدرنگ را
Кони ҷаҳони ҳам чун нмксор омадаст
کان جهان همچون نمکسار آمدست
Ҳар чаҳ онҷо рафт бетлўин шудаст
هر چه آنجا رفت بیتلوین شدست
Хокро байни халқи рангоранг ро
خاک را بین خلق رنگارنگ را
намекунад як ранги андари гӯрҳо
میکند یک رنگ اندر گورها
Ин нмксор ҷсўм зоҳираст
این نمکسار جسوم ظاهرست
Худ нмксор маъонӣ дигараст
خود نمکسار معانی دیگرست
Он нмксор маъонӣ маънавӣаст
آن نمکسار معانی معنویست
Аз азали он то абад андар нависат
از ازل آن تا ابد اندر نویست
Ин навайро куҳнагии зидаш буд
این نوی را کهنگی ضدش بود
Он навай безид ва бе наду адад
آن نوی بی ضد و بی ند و عدد
Ончунон ки аз сқли нури Мустафо
آنچنان که از صقل نور مصطفی
Сад ҳазорон навъ зулмат шуд зё
صد هزاران نوع ظلمت شد ضیا
Аз ҷуҳуду мушрику тарсоу муғ
از جهود و مشرک و ترسا و مغ
Ҷумлагии як ранг шуд зон алпи Улуғ
جملگی یکرنگ شد زان الپ الغ
Сад ҳазорон сояи кӯтоҳу дароз
صد هزاران سایه کوتاه و دراز
Шуд яке дар нури он хуршеди роз
شد یکی در نور آن خورشید راز
На дарозӣ монад на кӯтаҳ на паҳн
نه درازی ماند نه کوته نه پهن
Гӯнаи гӯнаи соя дар хуршеди раҳн
گونه گونه سایه در خورشید رهن
Лек як рангӣ ки андар маҳшараст
لیک یکرنگی که اندر محشرست
Бар бад ва бар неки кашф ва зоҳираст
بر بد و بر نیک کشف و ظاهرست
Ки маъонии он ҷаҳон сӯрат шавад
که معانی آن جهان صورت شود
Нқшҳомон дар хур хислат шавад
نقشهامان در خور خصلت شود
Гардад онгаҳ фикри нақши нома ҳо
گردد آنگه فکر نقش نامهها
Ин бтонаҳ рӯй кори ҷома ҳо
این بطانه روی کار جامهها
Ин замони сарҳо мисоли гови пис
این زمان سرها مثال گاو پیس
Дӯки нутқи андари милали сад ранги рейс
دوک نطق اندر ملل صد رنگ ریس
Навбати сдрнгисту сддлӣ
نوبت صدرنگیست و صددلی
Олами як ранг кӣ гардад ҷлӣ
عالم یک رنگ کی گردد جلی
Навбат зангаст рӯмӣ шуд ниҳон
نوبت زنگست رومی شد نهان
Ин шабасту офтоб андар Раҳон
این شبست و آفتاب اندر رهان
Навбат гургасту Юсуфи зери чоҳ
نوبت گرگست و یوسف زیر چاه
Навбати қбтст ва фиръавнаст шоҳ
نوبت قبطست و فرعونست شاه
То зи ризқ бедареғ хира ханд
تا ز رزق بیدریغ خیرهخند
Ин сегонро ҳисса бошад рӯз чанд
این سگان را حصه باشد روز چند
Дар даруни бешаи шерони мунтазир
در درون بیشه شیران منتظر
То шавад амри тъолўои мунташир
تا شود امر تعالوا منتشر
Пас бурун оянд он шерони зи мараҷ
پس برون آیند آن شیران ز مرج
Бе ҳиҷобии ҳақи намояди дахлу харҷ
بیحجابی حق نماید دخل و خرج
Ҷавҳар инсон бигирад бару баҳр
جوهر انسان بگیرد بر و بحر
Песаи говони бсмлони он рӯз наҳур
پیسه گاوان بسملان آن روز نحر
Рӯз наҳур растхези сҳмнок
روز نحر رستخیز سهمناک
Муъминонро иду говонро ҳалок
مؤمنان را عید و گاوان را هلاک
Ҷумлаи мурғони оби он рӯз наҳур
جملهٔ مرغان آب آن روز نحر
Ҳам чу киштӣҳо равон бар рӯй баҳр
همچو کشتیها روان بر روی بحر
То ки иҳлки ман ҳлки ани байна
تا که یهلک من هلک عن بینه
То ки йенҷу ман наҷо востиқнаҳ
تا که ینجو من نجا واستیقنه
То ки бозони ҷониби султони раванд
تا که بازان جانب سلطان روند
То ки зоғони сӯии гӯристони раванд
تا که زاغان سوی گورستان روند
Ки устихону аҷзоъи саргини ҳам чу нон
که استخوان و اجزاء سرگین همچو نان
Нақл зоғон омадаст андари ҷаҳон
نقل زاغان آمدست اندر جهان
Қанди ҳикмат аз куҷои зоғ аз куҷо
قند حکمت از کجا زاغ از کجا
Карами саргин аз куҷои боғ аз куҷо
کرم سرگین از کجا باغ از کجا
Нест лоиқи ғзўи нафасу марди ғур
نیست لایق غزو نفس و مرد غر
Нест лоиқи авду машку куни хар
نیست لایق عود و مشک و کون خر
Чун ғзои надиҳади занонро ҳеҷ даст
چون غزا ندهد زنان را هیچ دست
Кӣ диҳад онк ҷиҳод Акбараст
کی دهد آنک جهاد اکبرست
Ҷузи банодир дар тани зани рустамӣ
جز بنادر در تن زن رستمی
Гашта бошад хФиаҳи ҳам чун Марямӣ
گشته باشد خفیه همچون مریمی
Ончунон ки дар тани мардони занон
آنچنان که در تن مردان زنان
ХФиаҳанду мода аз заъфи ҷинон
خفیهاند و ماده از ضعف جنان
Он ҷаҳон сӯрат шавад он модагӣ
آن جهان صورت شود آن مادگی
Ҳар ки дар мардӣ надид омодагӣ
هر که در مردی ندید آمادگی
Рӯзи адл ва адл дод дар хураст
روز عدل و عدل داد در خورست
Кафши он пои кулоҳ он сараст
کفش آن پا کلاه آن سرست
То ба матлаб дар расад ҳар толибӣ
تا به مطلب در رسد هر طالبی
То ба ғарб худ равад ҳар ғорбӣ
تا به غرب خود رود هر غاربی
Нест ҳар матлӯб аз толиби дареғ
نیست هر مطلوب از طالب دریغ
Ҷуфти тобиши шамсу ҷуфти оби меғ
جفت تابش شمس و جفت آب میغ
Ҳаст дунёи қҳрхонаҳи кирдигор
هست دنیا قهرخانهٔ کردگار
Қаҳри байн чун қаҳр кардӣ ихтиёр
قهر بین چون قهر کردی اختیار
Устихону мӯии мақҳурони нигар
استخوان و موی مقهوران نگر
Теғи қаҳри афкандаи андари баҳр ва бар
تیغ قهر افکنده اندر بحر و بر
Пару пои мурғи байн бар гирди дом
پر و پای مرغ بین بر گرد دام
Шарҳи қаҳри ҳақкунанда бе калом
شرح قهر حق کننده بیکلام
Мард ӯ бар ҷои хрпштаҳи нишонд
مرد او بر جای خرپشته نشاند
Вонки куҳнаи гашти ҳам пушта намонад
وآنک کهنه گشت هم پشته نماند
Ҳар касеро ҷуфт карда адли ҳақ
هر کسی را جفت کرده عدل حق
Пелро бо пелу бқро ҷинси бқ
پیل را با پیل و بق را جنس بق
Мӯниси Аҳмад ба маҷлиси чори ёр
مونس احمد به مجلس چار یار
Мӯниси бўҷҳли Утбау зўолхмор
مونس بوجهل عتبه و ذوالخمار
Каъбаи ҷбрил ва ҷонҳо сидра Эй
کعبهٔ جبریل و جانها سدرهای
Қибла ъбдолбтўн шуд суфра Эй
قبلهٔ عبدالبطون شد سفرهای
Қиблаи ориф буд нури висол
قبلهٔ عارف بود نور وصال
Қиблаи ақл мФлсФ шуд хаёл
قبلهٔ عقل مفلسف شد خیال
Қиблаи зоҳид буд яздон бар
قبلهٔ زاهد بود یزدان بر
Қиблаи мтмъ буд ҳамёни зар
قبلهٔ مطمع بود همیان زر
Қиблаи маънии варони сабру диранг
قبلهٔ معنیوران صبر و درنگ
Қибла сӯрат прессатон нақши санг
قبلهٔ صورتپرستان نقش سنگ
Қибла ботин нишинон зўолмнн
قبلهٔ باطننشینان ذوالمنن
Қиблаи зоҳрпрстон рӯй зан
قبلهٔ ظاهرپرستان روی زن
Ҳам чунин бармеи шимури тозау куҳан
همچنین برمیشمر تازه و کهن
Вари малулии рӯи ту кор хеш кун
ور ملولی رو تو کار خویش کن
Ризқи мо дар кос заррин шуд ъқор
رزق ما در کاس زرین شد عقار
Вони сегонро оби ттмоҷу тғор
وآن سگان را آب تتماج و تغار
Лоиқи онки бадв ху дода ем
لایق آنک بدو خو دادهایم
Дар хури он ризқ бФрстодаҳ ем
در خور آن رزق بفرستادهایم
Хуии онро ошиқ нон карда ем
خوی آن را عاشق نان کردهایم
Хуии инро маст ҷонон карда ем
خوی این را مست جانان کردهایم
Чун ба хуии худ хушӣу хуррамӣ
چون به خوی خود خوشی و خرمی
Пас чаҳ аз дархуради хуят май Ромӣ
پس چه از درخورد خویت میرمی
Модагӣ хуш омадат чодар бигир
مادگی خوش آمدت چادر بگیر
Рустамӣ хуш омадат ханҷар бигир
رستمی خوش آمدت خنجر بگیر
Ин сухан поён надорад вони фақир
این سخن پایان ندارد وآن فقیر
Гаштааст аз захми дарвешии ъқир
گشته است از زخم درویشی عقیر