Ва гуфт сӯфӣ бехизмат набӯд , аммо тасаввуф на хизматаст , суфиёни хизмати бнгзорнд , кӣ худ бар ҳамаи халқи зиёдати оранд , аммо кӣ мекунанд рӯ нишморанд , яъне ивазу музду мукофоти бон талаб накунанду мояи эшон чизе дигараст дар ботин на дар зоҳир . Ва агарчӣ бзози пилос фурушади беҳинаи чиз боз хонанду тавонгар гарчи пероҳани куҳна дар пӯшад , дарвеш нашавад . Ва дарвеш гарчи сад ҷомаи нафиси некӯи ориятӣ дар пӯшад тавонгар нашавад . Аммо ӯ сазоӣ онаст каш парастанд ва фармон ӯст то ҳад бандагӣ кӯшанду зоҳир бтлбис гузоранду бботн дар ҷаҳон дигар мезӣанд , илои охира .

و گفت صوفی بی‌خدمت نبود، اما تصوف نه خدمت است، صوفیان خدمت بنگذارند، کی خود بر همه خلق زیادت آرند، اما کی می‌کنند رو نشمارند، یعنی عوض و مزد و مکافات بآن طلب نکنند و مایهٔ ایشان چیزی دیگر است در باطن نه در ظاهر. و اگرچه بزاز پلاس فروشد بهینه چیز باز خوانند و توانگر گرچه پیراهن کهنه در پوشد، درویش نشود. و درویش گرچه صد جامهٔ نفیس نیکو عاریتی در پوشد توانگر نشود. اما او سزای آنست کش پرستند و فرمان اوست تا حد بندگی کوشند و ظاهر بتلبیس گزارند و بباطن در جهان دیگر می‌زیند، الی آخره.

Бўолқсми насри ободӣ ٭ гуфт : ҷазбаи ман ҷазбот алҳақ тзнии алии амали алсқлин як кашӣдан ки дили ту бо ӯ нигарад , яъне ба муҳаббату маърифату суҳбат , туро ба аз кирдори ҷину инс ва ҳам вай гуфт барин лафз . Хайри доруссалом .

بوالقسم نصر آبادی ٭ گفت: جذبة من جذبات الحق تزنی علی عمل الثقلین یک کشیدن که دل تو با او نگرد، یعنی به محبت و معرفت و صحبت، ترا به از کردار جن و انس و هم وی گفت برین لفظ. خیر دارالسلام.

Ва ҳаллоҷ ٭ гуфт бо писари худ дар васият : ки чун ҷаҳонён дар аъмол кӯшанд , ту дар чизе кӯш ! ки зарра аз он ма ва ба аз кирдори ҳамаи одамӣу барӣ ва парӣ бошад . Гуфт : он чист ? гуфт маърифат ! алқсаҳ . Бутуроби Нахшабӣ ٭ гуфт : лӣси ман алъбодоти шиӣии анФъи ман ислоҳи хавотири улқулуб , ани аллоҳи лои инзри илои аъмолкм , влои илои амўолкм ,у лои илои сўркм ,у локини инзри илои қлўбкми алхбр , алоўҳии алқлб .

و حلاج ٭ گفت با پسر خود در وصیت: که چون جهانیان در اعمال کوشند، تو در چیزی کوش! که ذرهٔ از آن مه و به از کردار همه آدمی و بری و پری باشد. گفت: آن چیست؟ گفت معرفت! القصه. بوتراب نخشبی ٭ گفت: لیس من العبادات شیئی انفع من اصلاح خواطر القلوب، ان اللّه لا ینظر الی اعمالکم، ولا الی اموالکم، و لا الی صورکم، و لکن ینظر الی قلوبکم الخبر، الاوهی القلب.

Шайх алислом гуфт : иброҳӣми адҳами ٭у алии бакору ҳзиФаҳи Маръашии вслми хавоси борон якдигар буданд бо якдигар байъат карданд кӣ аз он басар нашавад , борӣ шабаҳатанд ктару камтар буд сахти некӯтар буд

شیخ الاسلام گفت: ابراهیم ادهم ٭ و علی بکار و حذیفه مرعشی وسلم خواص باران یکدیگر بودند با یکدیگر بیعت کردند کی از آن بسر نشود، باری شبهت‌اند کتر و کمتر بود سخت نیکوتر بود

Шайх алислом гуфт : кӣ азин чаҳор , иброҳӣми адҳаму ҳзиФаҳ камаст кӣ алии бакори бнздик ълмомаҳаст аз иброҳӣми адҳам . Шайх алислом гуфт кӣ ҳзиФаҳ Маръашӣ гуяд : кӣ ман ҳар рӯз бар худоӣ медорам кӣ марои зуди бабр ! яъне аз дунё дар хоб маро гуфтанд : ҳзиФаҳ ! он чунон ки тўӣӣ , армо дидан ту дӯст намедоред , дирстӣ то турои бабри дастӣ .

شیخ الاسلام گفت: کی ازین چهار، ابراهیم ادهم و حذیفه کم است کی علی بکار بنزدیک علمامه است از ابراهیم ادهم. شیخ الاسلام گفت کی حذیفه مرعشی گوید: کی من هر روز بر خدای می‌دارم کی مرا زود ببر! یعنی از دنیا در خواب مرا گفتند: حذیفه! آن چنان که توئی، ارما دیدن تو دوست نمی‌دارید، دیرستی تا ترا ببر دستی.

Шайх алислом гуфт : яъне назари ману ҳукми ман дар худ бипасанд

شیخ الاسلام گفت: یعنی نظر من و حکم من در خود بپسند

Аншди нои лбъзҳм :

انشد نا لبعضهم:

Шайх алислом гуфт : кӣ вақт буд мардро дар тоъат ! афкандаи виро азон бади беруни орад яъне дар ғурур афганд ва бъҷб шавад дар худ ва риё ҷӯяд аз халқ ,у бон аз ҳад бар гузарад . Ва вақт буд кӣ дар шуғл афганд ё дар мсит , виро аз он некӯ май беруни орад , дар ғифлат машғӯл кунад ,у назораи худ дар вай дорад кӣ худовандаст ҳар чаҳ кунад ва хоҳад тавонад , ва виро аст

شیخ الاسلام گفت: کی وقت بود مرد را در طاعت! افکنده ویرا ازان بد بیرون آرد یعنی در غرور افگند و بعجب شود در خود و ریا جوید از خلق، و بآن از حد بر گذرد. و وقت بود کی در شغل افگند یا در مصیت، ویرا از آن نیکو می‌بیرون آرد، در غفلت مشغول کند، و نظارهٔ خود در وی دارد کی خداوند است هر چه کند و خواهد تواند، و ویرا است

Ва яҳёи маоз ٭ гуяд : инкисори алъосини хайри ман сўлаҳи алмтиъин . Аммо дар зери ин ҳар ду нктист кӣ эмин бӯдан дар ҳар ду ғурур макраст , кӣ ту ҳккм ӯ дарон ндонӣу оқибати худ дарон нашиносӣ , магар далер набошӣ кӣ аллоҳи таъолӣ гила мекунад аз қавмӣ ки далери вор дар маъсияти вай май раванд ва магӯӣанд : сиғФри лно , ин худ моро биёмурзанд , кӣ ҳеҷ чиз нест дар гуноҳи бтар аз ҳақири доштани он . Дар ҳақорати он мангар , дарон нигар , ки бо кӣ меравад ?

و یحیی معاذ ٭ گوید: انکسار العاصین خیر من صولة المطیعین. اما در زیر این هر دو نکتیست کی ایمن بودن در هر دو غرور مکر است، کی تو حککم او دران ندانی و عاقبت خود دران نشناسی، مگر دلیر نباشی کی اللّه تعالی گله می‌کند از قومی که دلیر وار در معصیت وی می روند و مگویند: سیغفر لنا، این خود ما را بیامرزند، کی هیچ چیز نیست در گناه بتر از حقیر داشتن آن. در حقارت آن منگر، دران نگر، که با کی می‌رود؟

Шайхи бўбкри зқоқи мисрӣ ٭ мегуяд : то май пиндоштам , кӣ гуноҳ аз ман фаросати саҳл буд . То биҷой оварадам кӣ он азуи фаросат ва аз қазоу қадар вайаст пушту бозуӣ ман бишикаст , яъне ки ман чаҳ донам кӣ он гуноҳ бар ман чаро кард ?у маро чаро фаро зон гузошт ?у дев бар ман гумошт , онро кӣ бар ман ҳуҷҷат гираду маро ба он фаро гирад , то марои хаҷал ва мтأсФ кунад ва онгаҳ афв кунад . Яъне ӯ дӯстони худро озмоиши нкўшд ,у дев бар эшон мусаллат накунад . Ва мо кони ?лаи алайҳими ман султони ало ъбодк манеҳам алмхлсин « сираи сабои ояи 21 » .

شیخ بوبکر زقاق مصری ٭ می‌گوید: تا می‌پنداشتم، کی گناه از من فراست سهل بود. تا بجای آوردم کی آن ازو فراست و از قضا و قدر وی است پشت و بازوی من بشکست، یعنی که من چه دانم کی آن گناه بر من چرا کرد؟ و مرا چرا فرا زان گذاشت؟ و دیو بر من گماشت، آنرا کی بر من حجت گیرد و مرا به آن فرا گیرد، تا مرا خجل و متأسف کند و آنگه عفو کند. یعنی او دوستان خود را آزمایش نکوشد، و دیو بر ایشان مسلط نکند. و ما کان له علیهم من سلطان الا عبادک منهم المخلصین «سره سبأ آیه ۲۱».

إни ибодии лӣси лаки алайҳими султони إлои ман атбъки ман алғоўин « сӯраи ҳаҷари ояи 42 » . Вгрчаҳ афв кунад ба охир , некӯтар он бошад кӣ худ бакӯшад магар ки виро дар он ҳукми вар ҷабраст ниҳон , ки ӯ донад . Фолҳкми ллаҳи алълии алкбир . Аммо :

إِنَّ عِبَادِی لَیْسَ لَکَ عَلَیْهِمْ سُلْطَانٌ إِلاَّ مَنِ اتَّبَعَکَ مِنَ الْغَاوِینَ «سوره حجر آیه ۴۲». وگرچه عفو کند به آخر، نیکوتر آن باشد کی خود بکوشد مگر که ویرا در آن حکم ور جبر است نهان، که او داند. فالحکم للّه العلی الکبیر. اما:

Шайх алислом гуфт , кӣ шофиии раҳма аллоҳ гуяд : даҳ сол бо суфиён суҳбат кард ва фоида дорам азишон . Яке гуфтанд : алўқти сайф . Ддигр гуфтанд : ани ман алъсмаҳи ани лои тқдри бони лои тҷд .

شیخ الاسلام گفت، کی شافعی رحمة اللّه گوید: ده سال با صوفیان صحبت کرد و فایده دارم ازیشان. یکی گفتند: الوقت سیف. ددیگر گفتند: ان من العصمة ان لا تقدر بان لا تجد.

Шайхи бўолҳсни нурӣ ٭ гуяд : оқилтар халқ суфиёнанд , кӣ ҳамаи халқи фарои ътоء ӯ рафтанд , ва ин қавми фаро ӯ рафтанду суҳбат ӯ ҷустанд ,у ҳамаи бъто ва дода ӯ розии гаштанд , ва ин қавми ббдли ваии бҳичи чизи розии набуданд ва он на бахуди ҷустанд ва карданд , кӣ чизеи диданду чашми фаро ӯ шуд , дигари ҳам азишон биФтод ,у оби ҳама даришон бишуд . Ҳамаи халқи фарои сифоти рафтанду бсФот аз мавсуфи розии гаштанду ӣнони Фрозоти рафтанд ва ҷузв надиданду ҳамаи олами барӣнон ва ҳар ки донотар мункиртар , ки онк худ надонад оҷизаст , кӣ на мункири доно буд . Моти алшоФъии фии санаи арбъу моӣтин .

شیخ بوالحسن نوری ٭ گوید: عاقل‌تر خلق صوفیانند، کی همه خلق فرا عطاء او رفتند، و این قوم فرا او رفتند و صحبت او جستند، و همه بعطا و دادهٔ او راضی گشتند، و این قوم ببدل وی بهیچ چیز راضی نبودند و آن نه بخود جستند و کردند، کی چیزی دیدند و چشم فرا او شد، دیگر هم ازیشان بیفتاد، و آب همه دریشان بشد. همه خلق فرا صفات رفتند و بصفات از موصوف راضی گشتند و اینان فراذات رفتند و جزو ندیدند و همه عالم براینان و هر که داناتر منکرتر، که آنک خود نداند عاجز است، کی نه منکر دانا بود. مات الشافعی فی سنه اربع و مائتین.

Шайх алислом гуфт : кӣ агар инкори олами нестӣу ръўнти муддаӣони нестӣу нафаси биқрори он нестӣ , азин кори нишони нестӣ .

شیخ الاسلام گفت: کی اگر انکار عالم نیستی و رعونت مدعیان نیستی و نفس بیقرار آن نیستی، ازین کار نشان نیستی.

Ман алмтқдмини шайх алислом гуфт кӣ :

من المتقدمین شیخ الاسلام گفت کی:

Шайх алислом гуфт : кӣ навҳа аз маъсият зада хуш ояду Гана аз мутриби ошиқ гармтар ояд , вошорт аз мшоҳдт дуруст ояду тавҳид аз фонӣ рост ояд

شیخ الاسلام گفت: کی نوحه از معصیت زده خوش آید و غنا از مطرب عاشق گرمتر آید، واشارت از مشاهدت درست آید و توحید از فانی راست آید

Шайх алислом гуфт : кӣ прсидндози Абдуллоҳи мубораки ٭ безод дар бодия рафтани раво буд ? гуфт аз зоҳиду мутаваккил чун Абдуллоҳи ибни бкири мрўзии раво буд .

شیخ الاسلام گفت: کی پرسیدنداز عبداللّه مبارک ٭ بی زاد در بادیه رفتن روا بود؟ گفت از زاهد و متوکل چون عبداللّه ابن بکیر مروزی روا بود.

Иброҳӣм работӣ гуфт : ҳеҷ чиз нест бо ман . Пора бирафт боз гуфт : иброҳӣм бо ту ҳеҷ маълум ҳаст ? гуфтам на . Пора дигар бирафтанд бози истод ва бинишаст гуфт : рост бигӯ , кӣ ҳеҷаст ё на маълум ? кӣ пои ман гарон шуд наметавонам рафт работӣ гуфт : бо ман тоء чанд аз шрок наълин ҳаст , ки чун наълин бугсалад дарон май кашам . Гуфт : акнӯн бигусаста ҳаст ? гуфтам на . Гуфт : пас биндоз кӣ он маълумаст кӣ бнмӣ тавонам рафт , кӣ бешӣ биниҳода ваии онрои биндохт дар кароҳати азим , ва бирафтанду ҳамаи роҳи иброҳӣми работӣ дар хашм ва дар шитоб , ки то дўоли игслд то виро бигӯям ва биғор кунам . Қазоро яке бигусасти даст фаро кард ки берун кашад дигар дид афтода , ҳама ҳамчунин охир маро гуфт : кзои ман омили аллоҳи болсдқ .

ابراهیم رباطی گفت: هیچ چیز نیست با من. پارهٔ برفت باز گفت:ابراهیم با تو هیچ معلوم هست؟ گفتم نه. پارهٔ دیگر برفتند باز ایستاد و بنشست گفت: راست بگو، کی هیچ است یا نه معلوم؟ کی پای من گران شد نمی‌توانم رفت رباطی گفت:با من تاء چند از شراک نعلین هست، که چون نعلین بگسلد دران می‌کشم. گفت: اکنون بگسسته هست؟ گفتم نه. گفت: پس بینداز کی آن معلوم است کی بنمی‌توانم رفت، کی بیشی بنهادهٔ وی آنرا بینداخت در کراهت عظیم، و برفتند و همه راه ابراهیم رباطی در خشم و در شتاب، که تا دوال یگسلد تا ویرا بگویم و بیغار کنم. قضا را یکی بگسست دست فرا کرد که بیرون کشد دیگر دید افتاده، همه همچنین آخر مرا گفت: کذا من عامل اللّه بالصدق.

Қавми шарт дар доштӣ ки футуҳ набӯд , Арасаи рӯз дар нагузаштӣ , эшон ҳеҷ чизи бунаи нҳодндӣ . Вақте аз се рӯз дар гузашт гуфтанд : чаҳ шояд буд , бингаред кӣ чӣ маълумаст ? кӣ ин аз он сабаб буд . Бнгристнд наёфтанд , охир гуфтанд : нек биҷавӣед , кӣ лобуди сабаб афтода бошад . Бнгристнд наёфтанд , охир гуфтанд : нек биҷавӣед , кӣ лобуди сабаб афтода бошад . Бнгристнди ҷўзи диданд дар хона , берун андохтанд . Дар соъат дар футуҳ бикшод ва ин бисёр кардаанд машойих « озмудаанд »

قوم شرط در داشتی که فتوح نبود، ارسه روز در نگذشتی، ایشان هیچ چیز بنه نهادندی. وقتی از سه روز در گذشت گفتند: چه شاید بود، بنگرید کی چی معلومست؟ کی این از آن سبب بود. بنگریستند نیافتند، آخر گفتند: نیک بجویید، کی لابد سبب افتاده باشد. بنگریستند نیافتند، آخر گفتند: نیک بجویید، کی لابد سبب افتاده باشد. بنگریستند جوز دیدند در خانه، بیرون انداختند. در ساعت در فتوح بگشاد و این بسیار کرده‌اند مشایخ «آزموده‌اند»

Шайх алислом гуфт : кӣ се чиз ёд доред : кӣ ҳамин дарин чиз бароед , дар суҳбат маълум набояду хизмат бояд , кӣ маълуми доштан хиёнатаст ,у рстии суҳбат табоҳ кунад ,у хизмати но кардан суд накунад ва дар зиёрат дар бандат

شیخ الاسلام گفت: کی سه چیز یاد دارید: کی همین درین چیز براید، در صحبت معلوم نباید و خدمت باید، کی معلوم داشتن خیانت است، و رستی صحبت تباه کند، و خدمت نا کردن سود نکند و در زیارت در بندت

Шайх алислом гуфт : кӣ ҳар ки барин биафзояд , кори фародаст худ диҳад , кӣ дарон дармонд . Гуфт : арбҳонаҳи нестӣ , касро бо наёфт ин кори зиндагонии нестӣ . Гуфт : вақте сӯфӣ бо дунёи гашт , ӯро гуфтанд : кӣ сабаб чаҳ буд ? гуфт : сабаби сӯзанӣ буд : гуфт чигуна ? гуфт : бсФр мерафтам гуфтам кӣ сӯзан бояд . Чун бадаст омад гуфтам : чизе бояд кӣ дарон овезам , кнФ фародаст оварадам гуфтам : ки кнФ дар даст натавонам гирифт , ркўаҳ бадаст оварадам . Гуфтам ҳмолӣ натавонам кард , рафиқ бадаст оварам , фароҳами пайваст то ӣнҷои ин ҳама аз он боист сӯзан буд .

شیخ الاسلام گفت: کی هر که برین بیفزاید، کار فرادست خود دهد، کی دران درماند. گفت: اربهانه نیستی، کس را با نیافت این کار زندگانی نیستی.گفت: وقتی صوفی با دنیا گشت، او را گفتند: کی سبب چه بود؟ گفت: سبب سوزنی بود: گفت چگونه؟ گفت: بسفر می‌رفتم گفتم کی سوزن باید. چون بدست آمد گفتم: چیزی باید کی دران آویزم، کنف فرادست آوردم گفتم: که کنف در دست نتوانم گرفت، رکوهٔ بدست آوردم. گفتم حمالی نتوانم کرد، رفیق بدست آورم، فراهم پیوست تا اینجا این همه از آن بایست سوزن بود.

Аншднои аломоми алоброҳими алхўоси ٭ .

انشدنا الامام الابراهیم الخواص ٭.

Волшихи алисломи лнФсаҳ

والشیخ الاسلام لنفسه

Кун фии алднёи конки ғариб , алхбр . Ҳасани исломи алмрءи таркаи моло яънеа , алхбр . Қоли Абӯтуроби алнхшбӣ : азои тавотурати алии аҳад кам алнъм , Флибки алӣ нафса , Фқди силк ба ғайри тариқи алсолҳин . Ва қоли алшблӣ : кул наамма тғФлки ани аллоҳ Фҳӣ нақама ло наамма .

کن فی الدنیا کانک غریب، الخبر. حسن اسلام المرء ترکه مالا یعنیه، الخبر. قال ابوتراب النخشبی: اذا تواترت علی احد کم النعم، فلیبک علی نفسه، فقد سلک به غیر طریق الصالحین. و قال الشبلی: کل نعمة تغفلک عن اللّه فهی نقمة لا نعمة.