Кунӣа абӯи исҳоқ , аз мҳинони машойих рқаҳасту Фтёни эшон . Бо шайхи бўъбдоллаҳи ҷило суҳбат кардау бобрҳими қасори рқӣ , дар санаи аснину арбаъӣн ва слсмоӣаҳ бирафта аз дунё . Бродрўии бўолҳсни бен Аҳмад виро бихоб дид пас вафот , гуфт : маро васиятӣ кун . Гуфт : алейк болқлаҳи волзлаҳи илои ани тлқоءи рбку абрҳими бен алмўлд гуяд : ҳқиқаҳи алФқрони лои истғнии алъбди бшиءи сӯй алҳақ . Ва ҳам вай гуфт : ман таваллоаи риоя алҳақ аҷали ман ани туад ба сёсаҳи алълм . Ва ҳам вай гуфт : ки марои аҷаби оиз аз касе ки бишнохт кӣ виро роҳӣаст бхдоўнди вай , чун зиндагонӣ кунад бо ҷузи азу ? валлоҳ таъолӣ мегуяд : вонибўои илои рбкми вослмўои ?ла ва ҳам вай гуфт : ман қол ба аФноаҳи анҳу ва ман қол манеҳ ибқоаи ?ла . Ва ҳам вай гуфт : кӣ фатрати пас муҷоҳидат аз фасодаст бовел , пас кашф аз сукӯнаст бо аҳвол .
کنیه ابو اسحاق، از مهینان مشایخ رقة است و فتیان ایشان. با شیخ بوعبداللّه جلا صحبت کرده و بابرهیم قصار رقی، در سنه اثنین و اربعین و ثلثمائه برفته از دنیا. برادروی بوالحسن بن احمد ویرا بخواب دید پس وفات، گفت: مرا وصیتی کن. گفت: علیک بالقلة والذلة الی ان تلقاء ربک و ابرهیم بن المولد گوید: حقیقة الفقران لا یستغنی العبد بشیء سوی الحق. و هم وی گفت: من تولاه رعایة الحق اجل من ان تود به سیاسة العلم. و هم وی گفت: که مرا عجب آیذ از کسی که بشناخت کی ویرا راهیست بخداوند وی، چون زندگانی کند با جز ازو؟ واللّه تعالی می گوید: وانیبوا الی ربکم واسلموا له و هم وی گفت: من قال به افناه عنه و من قال منه ابقاه له. و هم وی گفت: کی فترت پس مجاهدت از فساد است باول، پس کشف از سکونست با احوال.
Ва ҳам вай гуфта : кӣ бҳоءи тасаввуфи Фноءтсти дарав , чун фонӣ шудӣ бова боқӣ кунанд турои ббқоءи абад . Аз баҳри онро ки ҳар ки фонӣ шавад аз ҳсоءи худу ҳзўзи худ , боқӣ шавад бмшоҳдти матлӯби худ , ва он бқоءи ҷоўидист .
و هم وی گفته: کی بهاء تصوف فناءتست درو، چون فانی شدی باو باقی کنند ترا ببقاء ابد. از بهر آنرا که هر که فانی شود از حساء خود و حظوظ خود، باقی شود بمشاهدت مطلوب خود، و آن بقاء جاویدیست.
Аншднои аломоми лобрҳими алмўлд
انشدنا الامام لابرهیم المولد
Лаки манӣ алии албъоднсиб
لک منی علی البعادنصیب
Лами инлаҳи алии алднўҳбиб
لم ینله علی الدنوحبیب
Феълии алтрФи ман сўоки ҳиҷоб
فعلی الطرف من سواک حجاب
Ва алии алқлби ман ҳўоки рақиб
و علی القلب من هواک رقیب
Ва фии нозирии ҳўоку қалбӣ
و فی ناظری هواک و قلبی
Волҳўии фӣаи арбъу мшўб
والهوی فیه اربع و مشوب
Киеви иғнии қурби алтбиби ълило
کیف یغنی قرب الطبیب علیلا
Анати асқмтаҳу анати табиб
انت اسقمته و انت طبیب
Шайх алислом гуфт : ки иброҳӣм муваллид гуяд : ки брос алъайн будам дар масҷиди бобўбкри каттонӣ ва бо шайхи бўҳФси гӣлии ҷавонии даромад мҳтрқ гуфт : тироллаҳ чаҳ буд ? шайх бўҳФс гуфт : тироллаҳи назар ӯ буд . Гуфт : нишон ӯ бадал чаҳ буд ? гуфт : азои таҷаллии лшиءи хшъи ?лаи варақ , ё гуфт : вдни он ҷавони нафаси барзаду биФтод , гўӣии ҳаргиз зинда набӯд
شیخ الاسلام گفت: که ابراهیم مولد گوید: که براس العین بودم در مسجد بابوبکر کتانی و با شیخ بوحفص گیلی جوانی درامد محترق گفت: تیراللّه چه بود؟ شیخ بوحفص گفت: تیراللّه نظر او بود. گفت: نشان او بدل چه بود؟ گفت: اذا تجلی لشیء خشع له ورق، یا گفت:ودن آن جوان نفس برزد و بیفتاد، گوئی هرگز زنده نبود
Шайх алислом гуфт : ки ани ҷавон меҳнатӣ дошт аз дидор , меҳнати шунидани қуръони пайваст , тоқат надошт ва бирафт .
شیخ الاسلام گفت: که ان جوان محنتی داشت از دیدار، محنت شنودن قرآن پیوست، طاقت نداشت و برفت.
Шайх алислом гуфт : кӣ раҳе май сӯзӣ ки ман назораи дӯст . Ар турои сабр сифатаст , маро беқарорӣ хуаст .
شیخ الاسلام گفت: کی رهی میسوزی که من نظارهٔ دوست. ار ترا صبر صفت است، مرا بیقراری خوست.
Мозои трўни рмёи ъоши мномд
ماذا ترون رمیاً عاش منآمد
Маттии аъиши аноўлсҳми фии кабидӣ
متی اعیش اناولسهم فی کبدی
Асди комаи сад алрмии татовулат
اصد کما صد الرمی تطاولت
Ба мадаи айёму ҳўи қтил . . . .
به مدة ایام و هو قتیل....
Фсрти азои асобтнии саҳҳом
فصرت اذا اصابتنی سهام
Тксрти алнсоли алии алнсол
تکسرت النصال علی النصال
Ман солеҳи алслўи ёсо
من صالح السلو یاساً
Адрки слҳои балои салоҳ
ادرک صلحاً بلا صلاح
Иъиши айши алрмии тмшӣ
یعیش عیش الرمی تمشی
Ва фӣаи қосии ман алқдоҳ
و فیه قاصی من القداح
Лам ибқ манеҳ сӯи аҳбоء
لم یبق منه سو اهبآء
ИнсФи зоки алҳбои алрёҳ
ینسف ذاک الهبا الریاح
Шайх алислом гуфт : ки холиди Сафавонро гуфтанд хатиби араб , ки аҳнФи Қайси бачаи чизи Сайиди қавм хеш шуд ? гуфт : бслтон ӯ ки нафас ӯ зери даст ӯ буд .
شیخ الاسلام گفت: که خالد صفوان را گفتند خطیب عرب، که احنف قیس بچه چیز سید قوم خویش شد؟ گفت: بسلطان او که نفس او زیر دست او بود.
Шайх алислом гуфт , ки бўъбдоллаҳ бо кӯ гуфта : кӣ Абдулвоҳид бикр гуфт ки абрҳим атрўш гуфт : ки ркўаҳи сӯфии каф ӯ аизи ваболаш ӯ дасти аиз ,у хазина ӯ аўоиз .
شیخ الاسلام گفت، که بوعبداللّه با کو گفته: کی عبدالواحد بکر گفت که ابرهیم اطروش گفت: که رکوهٔ صوفی کف او ایذ وبالش او دست ایذ، و خزینهٔ او اوایذ.
Шайх алислом гуфт : ки иброҳӣми гӣлӣ аз замин гӣл бӯда пери бузург буд ин тайифаро софии вақти азими вақти азиму бшкўаҳи шайхи бўолозҳр истахрӣ гуяд ном ӯ Абдулвоҳид , ки шайхи иброҳӣми гӣлии бъми зодаи хеш мубтало шуд виро бизанӣ кард , боўмшъўФ шуд чунонк бар натавонист хост аз наздики вай аз беқарорӣ дар дӯстии вай ва он сари вақти вай аз даст вай бишуд , шабӣ то рӯз нишаста будӣ бовай . Вақте некӯи сари бкўм фаро кард , бо худ гуфт : ин чист ки ман дронм ? армни бойен бохрт шавам . Ман ки бошам ? бшб бархест ва ғусл карду бзорид дарав гуфт : илоҳӣ ! тавон аввалии дили маро , он аввалии боздиҳ , эй неки мавло ! дар соъати знро таб бигирифт рӯзи сдигр зан бирафт . Абрҳими виро дафн кард ва бо сари вақт худ шуд , пои бараҳнау сар бараҳна шуд дар бодия .
شیخ الاسلام گفت: که ابراهیم گیلی از زمین گیل بوده پیر بزرگ بود این طایفه را صافی وقت عظیم وقت عظیم و بشکوه شیخ بوالازهر اصطخری گوید نام او عبدالواحد، که شیخ ابراهیم گیلی بعم زادهٔ خویش مبتلا شد ویرا بزنی کرد، باومشعوف شد چنانک بر نتوانست خاست از نزدیک وی از بیقراری در دوستی وی و آن سر وقت وی از دست وی بشد، شبی تا روز نشسته بودی باوی. وقتی نیکو سر بکوم فرا کرد، با خود گفت: این چیست که من درانم؟ ارمن باین بآخرت شوم. من که باشم؟ بشب برخاست و غسل کرد و بزارید درو گفت: الهی! توان اولی دل مرا، آن اولی بازده، ای نیک مولی! در ساعت زنرا تب بگرفت روز سدیگر زن برفت. ابرهیم ویرا دفن کرد و با سر وقت خود شد، پای برهنه و سر برهنه شد در بادیه.
Шайх алислом гуфт : кӣ қамъи қулӯби гӯши мурӣдонро алснаҳи ин тайифааст . Шайх алислом гуфт , кӣ шайхи Муҳамади қассоб маро гуфт бдомғон : « ки он вақт » ки аҳли калом фаро дид омаданд дарин диёр , ман азон ранҷа мебудам бархестам бар шайхи абрҳим диҳистонӣ шудам , ки азуи пурсам , яъне аз мазҳабу сухани эшон . Чун дар шудам ҳануз бо ӯ азон чиз нагуфта будам маро гуфт : Муҳамад ! бозгард . ЛоиърФаҳи аҳади ғайра . Ҷуз аз аллоҳ касе аллоҳ нашносад . Ва сухани зўолнўн ки алълми фии зот алҳақ ҷаҳл .
شیخ الاسلام گفت: کی قمع قلوب گوش مریدان را السنهٔ این طایفه است. شیخ الاسلام گفت، کی شیخ محمد قصاب مرا گفت بدامغان: «که آن وقت» که اهل کلام فرا دید آمدند درین دیار، من ازان رنجه میبودم برخاستم بر شیخ ابرهیم دهستانی شدم، که ازو پرسم، یعنی از مذهب و سخن ایشان. چون در شدم هنوز با او ازان چیز نگفته بودم مرا گفت: محمد! بازگرد. لایعرفه احد غیره. جز از اللّه کسی اللّه نشناسد. و سخن ذوالنون که العلم فی ذات الحق جهل.
Шайх алислом гуфт : ки ӯро бнтўони шинохт . Магар бовау сухан ӯ , ки ӯро бқрон ва суннат бишнохтӣ , ӯро бадв бишнохта яъне шинохти тасдиқӣу таслимӣ , бъқли муҷаррад ӯро бнтўони шинохт . Ақл махлуқаст , ҳамчун бар худии махлуқ далолат кунад . Ақли ҳилтст , мояи нур , маърифат ва набайтаст . Сухан азу битавон шунид дар шинохтан ӯ . Ҳар ки дарав аз вФотў сухан гуяд бипазир , кӣ аз худ гуяду ақлу қиёс худ бипазир , ки имон самъӣаст на ақлӣ .
شیخ الاسلام گفت: که او را بنتوان شناخت. مگر باو و سخن او، که او را بقرآن و سنت بشناختی، او را بدو بشناختهٔ یعنی شناخت تصدیقی و تسلیمی، بعقل مجرد او را بنتوان شناخت. عقل مخلوقست، همچون بر خودی مخلوق دلالت کند. عقل حیلتست، مایهٔ نور، معرفت و نبیت است. سخن ازو بتوان شنید در شناختن او. هر که درو از وفاتو سخن گوید بپذیر، کی از خود گوید و عقل و قیاس خود بپذیر، که ایمان سمعی است نه عقلی.
Шайх алислом гуфт : ки иброҳӣм мрғинонӣ гуфта : ончӣ гӯш дарёбад илмаст ,у онч фаҳм дарёбад ҳикматаст ,у онч бова бишинавӣ , ва бова дарёбӣ ҳиўтст . Абрҳими бен нозўиаҳ бӯда , кунят ӯ абўосҳқи з машойих нашопӯр бӯда , боҳФс٭и дида ,у бобўъсмони ҳири٭ суҳбат карда , ва ӯ дар футувват шонеаст азим , ва акнӯн дар авлод ӯ ҳамчунон , ки ёд баранд бҷўонмрдӣ . ӯ абрҳими бен Муҳамади бен Саиди аиз аммо аз сӯрати некӯии ваии хуши хондани ваии виро лақаб карданд ба нозўиаҳ ,
شیخ الاسلام گفت: که ابراهیم مرغینانی گفته: آنچه گوش دریابد علمست، و آنچ فهم دریابد حکمتست، و آنچ باو بشنوی، و باو دریابی حیوتست. ابرهیم بن نازویه بوده، کنیت او ابواسحق ز مشایخ نشاپور بوده، باحفص٭ دیده، و بابوعثمان حیری٭ صحبت کرده، و او در فتوت شانی است عظیم، و اکنون در اولاد او همچنان، که یاد برند بجوانمردی. او ابرهیم بن محمد بن سعید ایذ اما از صورت نیکوی وی خوش خواندن وی ویرا لقب کردند به نازویه،