Онкӣ гуфт : кӣ туро ёфтам аз худ бараст , на бғоити ҷӯянда , на нест ҳаст . Алломаи алўҷўди алФно ,у далели алФнои албқо , фии сари аҳли алосбоб ,у расми аҳли алълоиқи ғояти ҳиммат ту дарёфтаст на ёфт . Дар ҷуст дарёфт брсидӣ , взёФти буи на чашидӣ . На туоне ки ӯ ёбии магар бова вела :

آنکه گفت: کی ترا یافتم از خود برست، نه بغایت جوینده، نه نیست هست. علامة الوجود الفنا، و دلیل الفنا البقا، فی سر اهل الاسباب، و رسم اهل العلایق غایت همت تو دریافتست نه یافت. در جست دریافت برسیدی، وزیافت بوی نه چشیدی. نه توانی که او یابی مگر باو وله:

Ҳар кӣ туро ҷӯяд бхўиштн , на турои шиносад ва на хештан , кошк донанд аз раҳе туро дорад чаро ҷӯяд ? вар надорад аз куҷои орад ? эй ҷуста на аз кӯй вой ёфта пеш аз кӣӣ ! ҳақи бклиаҳи во хештан мансӯбаст , пас ҳар ки ҷузви буи зу меҷӯяд маҳбӯбаст , кӣ сукӯн ғифлатасту вуҷӯди ръўнтст бо мавло дар суҳбат чаҳ ҳилтст ?

هر کی ترا جوید بخویشتن، نه ترا شناسد و نه خویشتن، کاشک دانند از رهی ترا دارد چرا جوید؟ ور ندارد از کجا آرد؟ ای جسته نه از کوی وای یافته پیش از کئی! حق بکلیه وا خویشتن منسوبست، پس هر که جزو بوی زو می‌جوید محبوبست، کی سکون غفلتست و وجود رعونتست با مولی در صحبت چه حیلتست؟

Сервонӣ ٭ гуяд , кӣ ҷунайдро пурседанд : кӣ ин тайифаи бълм аз мавло ризо надоданд , кӣ май ҷӯади биўснд дар илм .

سیروانی ٭ گوید، کی جنید را پرسیدند: کی این طایفه بعلم از مولی رضا ندادند، کی می جود بیوسند در علم.

Шайх алислом гуфт : ки илм чист ? донистан ҳастӣ ӯ ; ёфт ӯ чун буд , кӣ ту худ дар шинохти оҷизӣ ? ёфт он буд ки ӯ туро буд , ва он чун буд ? он донад ки дорад , бадали азин ҷавоби тавон Ни бзбон . Ҷунайд аз баҳри он ҷавоб накард , ва аз минбар фурӯд омад . Ёфт чист ? вуҷӯдаст ки раҳе будро бстрзу бахуд ӯро қиём кунад . Аз ёфт аллоҳи нур имон ояд . На бнўри имон аллоҳ ёфта ояд . Ҳаллоҷ гуфт : бнўри имони аллоҳ ҷустан чунонаст ки бнўри ситораи хуршед ҷустан . ӯ бақадрат худ қоимаст , ва дар ъзи худ қиўм , бъзи худ баъӣд , блтФи худ қариб , брзои худ мӯнис , аз таклифоти мумтанеъ , аз мсоФоти муртафаъ , аз ҳудӯди ъиўни мутаъолӣ . Дар миёни ҷонаши ҷӯй , дар ашороти асрори арвоҳи мтлтФ , аз ёфт сухани гӯй на аз хабар , ёфт на гирифта дар хабар , чаҳ бе зафари ъброти мутаҳайири гашт , ки қадар ӯ олии гашт , зафари нақди гашт ки аёни маълуми гашт , азои блғўои аллоҳи ман маърифатаи волҳўои фии азимата . эй онкӣ виро ёфт . Пас чунаст ҳол ӯ ки ӯро наёфт . Ин вуҷӯдаст ва он шуҳуд . Идрок дарин нарасад ва дарон расад . Алъҷзи ани дараки алои дроки идрок , аҷз ар дарак дарёфт , худ ёфтаст .

شیخ الاسلام گفت: که علم چیست؟ دانستن هستی او؛ یافت او چون بود، کی تو خود در شناخت عاجزی؟ یافت آن بود که او ترا بود، و آن چون بود؟ آن داند که دارد، بدل ازین جواب توان ن بزبان. جنید از بهر آن جواب نکرد، و از منبر فرود آمد. یافت چیست؟ وجود است که رهی بود را بسترذ و بخود او را قیام کند. از یافت اللّه نور ایمان آید.نه بنور ایمان اللّه یافته آید. حلاج گفت: بنور ایمان اللّه جستن چنانست که بنور ستاره خورشید جستن. او بقدرت خود قایمست، و در عز خود قیوم، بعز خود بعید، بلطف خود قریب، برضای خود مونس، از تکلیفات ممتنع، از مسافات مرتفع، از حدود عیون متعالی. در میان جانش جوی، در اشارات اسرار ارواح متلطف، از یافت سخن گوی نه از خبر، یافت نه گرفته در خبر ، چه بی‌ظفر عبرات متحیر گشت، که قدر او عالی گشت، ظفر نقد گشت که عیان معلوم گشت، اذا بلغوا اللّه من معرفته والهوا فی عظمته. ای آنکه ویرا یافت. پس چونست حال او که او را نیافت. این وجودست و آن شهود. ادراک درین نرسد و دران رسد. العجز عن درک الا دراک ادراک، عجز ار درک دریافت، خود یافت است.

Аллоҳи таъолӣ мавҷӯдаст аз се ваҷҳ : як ёфт ёфт огоҳӣаст , ки банда ӯ дорад , огоҳаст ки ҳаст ӯ , на ҳар ки тавонад кунад , ҳар чаҳ сазад . Он кунад . Ин вуҷӯд камӣнаст дар илми вуҷӯд , ин вуҷӯд нахонанд .

اللّه تعالی موجود است از سه وجه: یک یافت یافت آگاهیست، که بندهٔ او دارد، آگاهست که هست او، نه هر که تواند کند، هر چه سزد. آن کند. این وجود کمین است در علم وجود، این وجود نخوانند.

Вуҷӯд донишаст , ки ӯро бсФоти бадонеу мъомлт ӯ бишносӣ ки доне ки Каримаст бова бинозӣ , доне ки бо раст боўбшии дорӣ

وجود دانش است، که او را بصفات بدانی و معاملت او بشناسی که دانی که کریمست باو بنازی، دانی که با رست باوبشی داری

Ёфт сдигр ҳаргиз баталаб набӯд , ар биҳишт дарёаст , вари сухан ҳоиласт кори малики ҷони аиз , на тоқати гуфтори забони аизи аввали вуҷӯд илмасту дигари вуҷӯди кшФист ,у сдигри вуҷӯду астғроқ . Вуҷӯди илм кас нест ки ӯ надорад , ё огоҳӣ , дорад иҷдоллаҳ ёфт илмаст мавҷӯд оламаст ҳбнии вҷдтки болълўм ва расмҳо .

یافت سدیگر هرگز بطلب نبود، ار بهشت دریا است، ور سخن حایل است کار ملک جان ایذ، نه طاقت گفتار زبان ایذ اول وجود علم است و دیگر وجود کشفیست، و سدیگر وجود و استغراق. وجود علم کس نیست که او ندارد، یا آگاهی، دارد یجداللّه یافت علم است موجود عالم است هبنی وجدتک بالعلوم و رسمها.

Ёфт кшФисти ршҳи гушоянда , то аз марсумот боз раҳад , барқи ҷуста , боди бархеста , аз нишони шуғли зода , бзбон азон иборат ;у нишон азон қсир , мард то бараст азон бурҷони сӯзон ,у забон арон иборати нотавон ,у миёни ҳазор ғами гаравгон , на меҳнат ӯро поён , ва на аз банди пушаймон , то кӣ овоз ояд ки дароӣ дар майдон . Ани лами икни лии нойили ашФъӣ ба . . . Алобёт .

یافت کشفیست رشح گشاینده، تا از مرسومات باز رهد، برق جسته، باد برخاسته، از نشان شغل زاده، بزبان ازان عبارت؛ و نشان ازان قصیر، مرد تا برست ازان برجان سوزان، و زبان اران عبارت ناتوان، و میان هزار غم گروگان، نه محنت او را پایان، و نه از بند پشیمان، تا کی آواز آید که درای در میدان. ان لم یکن لی نایل اشفعی به... الابیات.

Нишон ёфт ӯ аз ғайри озодӣ . Аллоҳ дар вуҷӯдаст дар илм ноед ар дар илмаст дар ақл ноед . Дар дидааст , дар Киеви ноиз , ҷафо бинад дар қатъи ноиз ӯро кӣ ёбӣ чун ёбӣ ? бгмии хеш . Зеро ки ёфт аз талаби пеш , ӯ пеш аз талаб мавҷӯдаст вуҷӯд ӯ аз айн вуҷӯдаст , на аз базл мҷҳўдаст . Анфоси орифон машҳӯдаст . Бояд ки доне ки одами осӣ чун ҷбрил дар суҷудаст . Онкӣ аз одамӣ хабар ёбад ориф он надорад ки вуҷӯдро ҷой надорад мавҷӯдро чун дорад ? аз баҳри онкӣ ӯ бова ёфта лоф бимонада , иҷдоллаҳи лу вҷдоллаҳ бигуфташ ки ман ёўнд ёфт ҳақ чаҳ буд ? ки бова ӯро ёфт буд , туро бигӯед ки ёфт чаҳ буд ? ёфт раҷои пас рӯй раҷои илм фаро ёфт расед кӯтоҳи гашт . ӯ ки кушед ки аз қаър ёфт сухан гӯям бе роҳи гашт , забон тозанда омад ки аз ёфт сухан гӯям май кӯтоҳи гашт , мутакаллиф кушед ки аз қаър ёфт сухан гӯям бе роҳи гашти аломни халафи алхтФаҳи магари ишорати рабӯда , рабӯд аз ишорати брмзи иборат : Фотбъаҳи шаҳоби соқиб ишорат бигуфту оташ дар ҷон зад ,у хонаи фуруш дар ҷаҳон зад , ҳаргизи кас туро наёфт магар ки ту аз пас дар раседӣу каси туро нбҷстн ёфт , мискин ӯ ки баталаб шитофт .

نشان یافت او از غیر آزادی. اللّه در وجود است در علم ناید ار در علم است در عقل ناید. در دیده است، در کیف نایذ، جفا بیند در قطع نایذ او را کی یابی چون یابی؟ بگمی خویش. زیرا که یافت از طلب پیش، او پیش از طلب موجود است وجود او از عین وجود است، نه از بذل مجهود است. انفاس عارفان مشهود است. باید که دانی که آدم عاصی چون جبریل در سجود است. آنکه از آدمی خبر یابد عارف آن ندارد که وجود را جای ندارد موجود را چون دارد؟ از بهر آنکه او باو یافته لاف بمانده، یجداللّه لو وجداللّه بگفتش که من یاوند یافت حق چه بود؟ که باو او را یافت بود، ترا بگوید که یافت چه بود؟ یافت رجای پس روی رجا علم فرا یافت رسید کوتاه گشت. او که کوشید که از قعر یافت سخن گویم بی‌راه گشت، زبان تازنده آمد که از یافت سخن گویم می کوتاه گشت، متکلف کوشید که از قعر یافت سخن گویم بی‌راه گشت الامن خلف الخطفه مگر اشارت ربوده، ربود از اشارت برمز عبارت: فاتبعه شهاب ثاقب اشارت بگفت و آتش در جان زد، و خانه فروش در جهان زد، هرگز کس ترا نیافت مگر که تو از پس در رسیدی و کس ترا نبجستن یافت، مسکین او که بطلب شتافت.

Суол аз ҷунайд : ани аллоҳи лоирзии ллъолм ҳатто иҷдаҳи фии алълм , дарин тариқ илм набӯд ин тариқ ёфтаст , ёфтро аён буд ном , илми барин тариқ аз аллоҳ раҳматаст то Фозўи тавон буд ин лақаби барин тариқ мутаъаллиқаст

سوال از جنید: ان اللّه لایرضی للعالم حتی یجده فی العلم، درین طریق علم نبود این طریق یافتست، یافت را عیان بود نام، علم برین طریق از اللّه رحمت است تا فازو توان بود این لقب برین طریق متعلقست

Ҳбнии нафасӣ вҷдтк ёфтаст на дарёфт . Ёфт чаҳ буд ? ёфт онаст ки ӯро туро меёбад на ту ӯро , дарёфт ва ёфт онаст ки ту дарави ғарқ бе азон битавон ёфт , ани замон тавон гуфт : кӣ сар аз ту буд , ту талаб кунӣ то ёўӣ ки худ дар анояти ғарқ будӣ , ки аз хоку оби тиҳӣ будӣ , ӯ худ турои побстаҳи ҳбнии вҷдтк . . . Ало , баёт .

هبنی نفسی وجدتک یافتست نه دریافت. یافت چه بود؟ یافت آنست که او را ترا می‌یابد نه تو او را، دریافت و یافت آنست که تو درو غرق بی ازان بتوان یافت، ان زمان توان گفت: کی سر از تو بود، تو طلب کنی تا یاوی که خود در عنایت غرق بودی، که از خاک و آب تهی بودی، او خود ترا پابسته هبنی وجدتک... الا، بیات.

Гирам кам ту бълми бёФт ,у бълм аз ту огоҳ шудам , миёнҷии ман ки буд ёфт ? ки сомон қуръон битавон азёФту шинохт ӯ нишон натавон дод , ӯ ёфтанӣаст , ӯ аззд ӯ битавон шинохт . Ар тавҳиди бёФтм ширк бишнохтам . Ширки бшнохтн тавҳидаст , бзд битавон шинохт , тавҳид на талқинӣаст , кӣ ёфтанӣаст , тавҳид ва ёфт онаст , ки ӯ ҷой бигираду дигар гусел кунад касе гуфт : ки фаро ман гуфтанд , яъне аз аҳли ғайб : кӣ шинохт ва ёфт на омўхтнист ва на навиштанӣ .

گیرم کم تو بعلم بیافت، و بعلم از تو آگاه شدم، میانجی من که بود یافت؟ که سامان قرآن بتوان ازیافت و شناخت او نشان نتوان داد، او یافتنی است، او ازضد او بتوان شناخت. ار توحید بیافتم شرک بشناختم. شرک بشناختن توحید است، بضد بتوان شناخت، توحید نه تلقینی است، کی یافتنی است، توحید و یافت آنست، که او جای بگیرد و دیگر گسیل کند کسی گفت: که فرا من گفتند، یعنی از اهل غیب: کی شناخت و یافت نه آموختنیست و نه نوشتنی.

Шайх алислом гуфт қудси аллоҳи рӯҳа : ки касаст ки ёфт дорад беилм ёфт надорад , ва касаст ки илм ёфт надорад беилм ёфт дорад . Ва касаст ки ёфт дорад ва илм ёфт дорад . Аммо ӯ ки илм ёфт дорад ва ёфт надорад , мисли ӯ чун бо даст , ӯро бон идрок нест ва қудрат нест , ар хоҳад ҷаҳд вор хоҳад наҷаҳд , дар даст ӯ ноед ,у ҷуз азон надонад кӣ бод май ҷаҳд . ӯ ки ёфт дорад , ва илм ёфт надорад , мисли ӯ чун шуъоъ офтобаст ӯро бон идрок нест ва қудрат нест ки бадасти орад , он виро малик нест , аммо дарон нишинаду хспнд , ва азон манфиат кашад , аммо идрок набӯд .

شیخ الاسلام گفت قدس اللّه روحه: که کس است که یافت دارد بی‌علم یافت ندارد، و کس است که علم یافت ندارد بی‌علم یافت دارد. و کس است که یافت دارد و علم یافت دارد. اما او که علم یافت دارد و یافت ندارد، مثل او چون با دست، او را بآن ادراک نیست و قدرت نیست، ار خواهد جهد وار خواهد نجهد، در دست او ناید، و جز ازان نداند کی باد می‌جهد. او که یافت دارد، و علم یافت ندارد، مثل او چون شعاع آفتابست او را بآن ادراک نیست و قدرت نیست که بدست آرد، آن ویرا ملک نیست، اما دران نشیند و خسپند، و ازان منفعت کشد، اما ادراک نبود.

Ва онкӣ ёфт дорад ва илм ёфт дорад , ӯ чун рӯҳаст малик ӯст , дораду бони зайд , аммо бон идрок надорад , ки иборат кунад , взбон надорад , ки сухан гуяд азон бъборту кайфияти магари рамзу ишорат .

و آنکه یافت دارد و علم یافت دارد، او چون روحست ملک اوست، دارد و بآن زید، اما بآن ادراک ندارد، که عبارت کند، وزبان ندارد، که سخن گوید ازان بعبارت و کیفیت مگر رمز و اشارت.

Шинохт ва ёфт аз нҳоёт ин коранд , аз ғоёти ин сухан натавон гуфт магари аҳл ғоят ёфт рамзу ишорату худовандон он дарёбанд . Ин кори рост чун бо даст , ҳамаи дунёи азуи пар ,у азуи нишон на , аз худ брстн ёфт ӯ буд шинохти ма ё ёфт ? на ки ёфт ! кӯдак буд хиради умр арӯсӣ кунад . Аз сар то пои пари заррина ва ҳиллӣҳо дарон , надонад ва нашносад . Ва шогирди заргар буд ки ҳуба надорад ва дар шинохти зарринаи мӯии бшгоФд , кадоми ма буд , ин ки дораду нштосд , бо онкии шиносад ва надорад ? на ! онкӣ дорад . Кор дарёфтаст на дар донишу шинохт кӣ дорӣ , аммо дар он хатараст , ки нашиносӣ ва қимат ндонӣ , аз дарак эмин набошӣ « ё аммо ки аз он ӯ чизеи дорӣ , ё взўи чизеи дорӣ » ӯ дар сифот ниҳонаст ,у сифоти азуӣ ҳиҷобаст .

شناخت و یافت از نهایات این کاراند، از غایات این سخن نتوان گفت مگر اهل غایت یافت رمز و اشارت و خداوندان آن دریابند. این کار راست چون با دست، همه دنیا ازو پر، و ازو نشان نه، از خود برستن یافت او بود شناخت مه یا یافت؟ نه که یافت! کودک بود خرد عمر عروسی کند. از سر تا پای پر زرینه و حلیها دران، نداند و نشناسد. و شاگرد زرگر بود که حبه ندارد و در شناخت زرینه موی بشگافد، کدام مه بود، این که دارد و نشتاسد، با آنکه شناسد و ندارد؟ نه ! آنکه دارد. کار دریافتست نه در دانش و شناخت کی داری، اما در آن خطرست، که نشناسی و قیمت ندانی،از درک ایمن نباشی «یا اما که از آن او چیزی داری، یا وزو چیزی داری» او در صفات نهان است، و صفات ازوی حجاب است.

Ёфт чизеаст , кӣ то ёфт набӯд , худ шинохт набӯд ҳар куҷо ки шинохт буд , чизе буд ки ёфт буд . Ғояти шинохт буд , аз ҳар ёфтанӣ нишони тавон ҳар ки ӯ чизе дорад , ёҷأ дорад , ё дар вақт чизе дорад , ёфт ӯ доштаст аммо иборатро нотавонаст , азон параст аммо дарёфт онро тавон нест ,у иборатро забон нест ва ҳар касе ки чизе дорад . Азҷأ нишон тавонад барад , азёФти ҳақ аз нестии худ нишон диҳанд ва аз нестӣ нишон нест , ёфт ҳақи пас марг ва зиндагонӣаст дарон на марг буд ва на зиндагонӣ , насим буд раббонӣ , қудс буд рӯҳонӣ , кор буд ҷовидонӣ , на ин ҷаҳонӣ ва на он ҷаҳонӣ дар шинохт зиндагонӣаст дарёфт на маргаст ва на зиндагонӣ , на ҳеҷ ҷо мебояд шуд , арнаҳ баҳр ёфтро аизи ҳеҷ ҷаҳон наёфаридӣ аз баҳри онрои офарид , то ӯ ки ӯ ёвари дигари ҳама ҳиҷоб ояд . Касе ки ӯ ёбад донад ки ёфт арўирои пурсанади бачаи далел ? бони далел ки ёфт ардӣил боз тавонистӣ намӯд прсндаҳро , он вирои ҳам бед ва ҳар ду яксон бошанд .

یافت چیزی است، کی تا یافت نبود، خود شناخت نبود هر کجا که شناخت بود، چیزی بود که یافت بود. غایت شناخت بود، از هر یافتنی نشان توان هر که او چیزی دارد، یاجأ دارد، یا در وقت چیزی دارد، یافت او داشتست اما عبارت را ناتوان است، ازان پرست اما دریافت آنرا توان نیست، و عبارت را زبان نیست و هر کسی که چیزی دارد. ازجأ نشان تواند برد، ازیافت حق از نیستی خود نشان دهند و از نیستی نشان نیست، یافت حق پس مرگ و زندگانیست درآن نه مرگ بود و نه زندگانی، نسیم بود ربانی، قدس بود روحانی، کار بود جاویدانی، نه این جهانی و نه آن جهانی در شناخت زندگانیست دریافت نه مرگست و نه زندگانی، نه هیچ جا می‌باید شد، ارنه بهر یافت را ایذ هیچ جهان نیافریدی از بهر آنرا آفرید، تا او که او یاور دیگر همهٔ حجاب آید. کسی که او یابد داند که یافت ارویرا پرسند بچه دلیل؟ بآن دلیل که یافت اردئیل باز توانستی نمود پرسنده را، آن ویرا هم بید و هر دو یکسان باشند.

Азон сухани бълм тавон гуфт ё бърФон ? илм муштаракасту ирфони мустадрик , ҳамаи роҳатҳо ва хушӣҳо ва лутфҳо ва вилоятҳо влзтҳо дар талабанд , дар роҳ ки вуҷӯд фаро дид ояд ҳеҷ нишон натавон донад , дарон сдмтӣ буд кӣ киштӣ бишикаст .

ازان سخن بعلم توان گفت یا بعرفان؟ علم مشترک است و عرفان مستدرک، همه راحتها و خوشیها و لطفها و ولایتها ولذتها در طلب‌اند، در راه که وجود فرا دید آید هیچ نشان نتوان داند، دران صدمتی بود کی کشتی بشکست.

Чӣ чизаст , он чунон буд : ки амӣриро бародар буд ё касе ки азҷоء ояд лашкар пазира мефиристад ,у нзлҳо ва ато мефиристад то дар хона ояд чун дар сарой омад дар фароз кунад ҳануз кас хабар надорад чаҳ хабар доранд кӣ чун «аст » ва худ чунинаст , ки азон хабар дорад ? ҳақи боҳақ дар расед ,у қол ва қилҳо бибаред .

چی چیز است، آن چنان بود: که امیری را برادر بود یا کسی که ازجاء آید لشکر پذیره می‌فرستد، و نزلها و عطا می‌فرستد تا در خانه آید چون در سرای آمد در فراز کند هنوز کس خبر ندارد چه خبر دارند کی چون «است» و خود چنین است، که ازان خبر دارد؟ حق باحق در رسید، و قال و قیلها ببرید.

На нутфа буд , на ълқаҳ буд , пӯсти баҳона буд , на ранҷ буд ва на шодӣ ва на роҳату осонӣ . Чунон буд ки зани Мӯсо Фромўсӣ гуфт : Мӯсои оташи кӯ ? гуфт : Мӯсои худ кӯ ?

نه نطفه بود، نه علقه بود، پوست بهانه بود، نه رنج بود و نه شادی و نه راحت و آسانی. چنان بود که زن موسی فراموسی گفت: موسی آتش کو؟ گفت: موسی خود کو؟

Ёфт чаҳ буд ? онкии аллоҳи туро буд , дар сабақ бар ту брғндд , ва он ситорааст , ки аз миёни он май тобад , на инаст ки гуфтам , аммо нишон ин аст ёфт на ёдасту шинохт на огоҳӣаст , ва ин корро иллат ҷуз ёфт нест ,у чошнӣ шинохтаст . Ин бъён маълум нашавад , дарин кори чизеи бинӣ на кор буд чошнӣ бояд . Ҳамаи кории бъёни бипазираду бхбр рад кунанд , вдўстӣ бхбр бипазиранду бъён рад кунанд .

یافت چه بود؟ آنکه اللّه ترا بود، در سبق بر تو برغندد، و آن ستاره است، که از میان آن می‌تابد، نه این است که گفتم، اما نشان این است یافت نه یاد است و شناخت نه آگاهی است، و این کار را علت جز یافت نیست، و چاشنی شناخت است. این بعیان معلوم نشود، درین کار چیزی بینی نه کار بود چاشنی باید. همه کاری بعیان بپذیرد و بخبر رد کنند، ودوستی بخبر بپذیرند و بعیان رد کنند.‌

Аизр чист ? шинохтаст , он шинохт лақаб аст ёфт мегӯйанд . Он ёфт ҳилтст , мегӯйанд ҷамъаст ҳам ҳиялатаст ин ҳамаи лқбҳост , дарин ҳамаи ду гонагӣаст , аизр ягонагӣаст , аз он дар зуон намеояд , ва гуфту забон иллатаст .

ایذر چیست؟ شناخت است، آن شناخت لقب است یافت می‌گویند. آن یافت حیلتست، می‌گویند جمع است هم حیلت است این همه لقبهاست، درین همه دو گانگی است،ایذر یگانگیست، از آن در زوان نمی‌آید، و گفت و زبان علت است.