Басии ҷустами нишон аз исми аъзам
بسی جستم نشان از اسم اعظم
Ки бади нақши нигини хотами ҷам
که بد نقش نگین خاتم جم
Ҳамаи ақтори олам сайр кардам
همه اقطار عالم سیر کردم
Магар ҷӯям нишони азни нақши хотам
مگر جویم نشان ازن نقش خاتم
Бузургӣ гуфт чун одами бминў
بزرگی گفت چون آدم بمینو
Мақар багазед волосмоءи илм
مقر بگزید والاسماء علم
Бомар эзад ёфт ном аз млоик
بامر ایزد یافت نام از ملایک
Ббоғи хулд талқин шуд бар одам
بباغ خلد تلقین شد بر آدم
з одам ёфт талқини шис ва аз шис
ز آدم یافت تلقین شیث و از شیث
Сабақи омухти Идрӣси макрам
سبق آموخت ادریس مکرم
Ҳам аз Идрӣс ҳуд омад млқӣ
هم از ادریس هود آمد ملقی
Чунон каз ҳуд Нӯҳ омад муаллим
چنان کز هود نوح آمد معلم
намедонист агар ин номро Нӯҳ
نمی دانست اگر این نام را نوح
Нҷотш кӣ шуд аз тӯфони фароҳам
نجاتش کی شد از طوفان فراهم
з Нӯҳ омад бар иброҳӣми вазин ном
ز نوح آمد بر ابراهیم وزین نام
Бар ӯ шуд нори райҳону сипари ғам
بر او شد نار ریحان و سپر غم
Боброҳим ворис шуд смоъил
بابراهیم وارث شد سماعیل
Ки ҷории зери поиши гашти замзам
که جاری زیر پایش گشت زمزم
зи Исмоил бар исҳоқу ёқӯб
ز اسماعیل بر اسحاق و یعقوب
Ҳам аз ёқӯби Мӯсои гашти мулҳам
هم از یعقوب موسی گشت ملهم
зи фари он яду Байзоу събон
ز فر آن ید و بیضا و ثعبان
Бадаст оварад ва ронад андари дил ӣам
بدست آورد و راند اندر دل یم
з Мӯсо ёфт Довӯду зи Довӯд
ز موسی یافت داود و ز داود
Сулаймонро шуд ин маснади мусаллам
سلیمان را شد این مسند مسلم
Чу ӯ бадрӯд гетӣ кард аз ҳақ
چو او بدرود گیتی کرد از حق
Расед ин роз бар исои бен Марям
رسید این راز بر عیسی بن مریم
Масеҳо кард азин номи ҳумоюн
مسیحا کرد ازین نام همایون
Алоҷи акмаҳу дармони абкм
علاج اکمه و درمان ابکم
Ҳам аз ин ном фаррух кард исо
هم از این نام فرخ کرد عیسی
Ҳазорон мурдаро эҳёи бикдм
هزاران مرده را احیا بیکدم
Чу бар дор ҷуҳудон хондаш аз дор
چو بر دار جهودان خواندش از دار
Бгрдўн рафт бемрқоту силам
بگردون رفت بی مرقات و سلم
Пас аз исои сурӯши ин хотам оварад
پس از عیسی سروش این خاتم آورد
Боҳамди конбёро буд хотам
باحمد کانبیا را بود خاتم
Пас аз Аҳмади алии гашти мирос
پس از احمد علی گشت میراث
Ки будаш нойибу сҳру писар ъам
که بودش نایب و صهر و پسر عم
Чу шуд риши алии бохӯни мхзб
چو شد ریش علی باخون مخضب
зи теғи абди раҳмони бен мулҷам
ز تیغ عبد رحمان بن ملجم
Аз ӯ бар ёздаҳи фарзанди покаш
از او بر یازده فرزند پاکش
Расед ин хонум аз халлоқи олам
رسید این خانم از خلاق عالم
Бғир аз анбиё ё аўсёи кас
بغیر از انبیا یا اوصیا کس
Бидон роз муқаддас нест муҳаррам
بدان راز مقدس نیست محرم
На аз хайр алўрӣ бишунид бўзр
نه از خیر الوری بشنید بوذر
На аз шери худои омухти Майсам
نه از شیر خدا آموخت میثم
На аз шоҳи хуросони шайхи маърӯф
نه از شاه خراسان شیخ معروف
На аз саҷҷоди иброҳӣми адҳам
نه از سجاد ابراهیم ادهم
Магари бадбахти мардӣ дар Фаластин
مگر بدبخت مردی در فلسطین
зи зӯҳҳоди ҷаҳони каши номи балъам
ز زهاد جهان کش نام بلعم
Ки аз Иблис дастон хӯрд ва ин ном
که از ابلیس دستان خورد و این نام
Фромш кард ва рафт андари ҷаҳаннам
فرامش کرد و رفت اندر جهنم
Бигуфтам ончӣ гуфтӣ рост гуфтӣ
بگفتم آنچه گفتی راست گفتی
Сари мўӣӣ на афзӯн буд ва на кам
سر موئی نه افزون بود و نه کم
Вале ӣнон ки брхўондии ман аз пеш
ولی اینان که برخواندی من از پیش
Саросар хондам аз оёти муҳкам
سراسر خواندم از آیات محکم
Ҳам аз тафсиру абёти бузургон
هم از تفسیر و ابیات بزرگان
Ҳам аз гуфтори доноёни ақдм
هم از گفتار دانایان اقدم
Нахоҳам ман бар хуонеи таворих
نخواهم من بر خوانی تواریخ
зи қавли Ҳамзау гуфтори аълам
ز قول حمزه و گفتار اعلم
Бихоҳам ончӣ на клбӣ бидонаст
بخواهم آنچه نه کلبی بدانست
На масъӯдӣ на всоФ ва на мӯъҷам
نه مسعودی نه وصاف و نه معجم
Бар онам косами аъзамро бидонам
بر آنم کاسم اعظم را بدانم
Гушойами пардаи зини асрори мубҳам
گشایم پرده زین اسرار مبهم
Баронам то дар ин алҳон кунам ҷуфт
برآنم تا در این الحان کنم جفت
Мсонӣ бо мсолси зери боБам
مثانی با مثالث زیر بابم
Чаҳ номаст онкии оради шеру шукр
چه نام است آنکه آرد شیر و شکر
зи неши ақрабу дандони арқм
ز نیش عقرب و دندان ارقم
Агар зини рози пинҳони ҳеҷ доне
اگر زین راز پنهان هیچ دانی
Бигӯ вари худ намедоне мазан дам
بگو ور خود نمی دانی مزن دم
Бигуфт аз садри айвони рисолат
بگفت از صدر ایوان رسالت
Алайҳу ?алаи слӣу силам
علیه و آله صلی و سلم
Шунидам косам аъзам донад онкас
شنیدم کاسم اعظم داند آنکس
Ки бошад бо лисони сидқи тавъам
که باشد با لسان صدق توأم
Лисони алсдқро донанд мардон
لسان الصدق را دانند مردان
Калиди илми ҳақи валлоҳи аълам
کلید علم حق والله اعلم
Бигуфтамгар чунин бошад ки гўӣӣ
بگفتم گر چنین باشد که گوئی
Надонам иктн аз авлоди одам
ندانم یکتن از اولاد آدم
Ки дорои лисон алсдқ бошад
که دارای لسان الصدق باشد
Бгитии ҷузи сипаҳсолори аъзам
بگیتی جز سپهسالار اعظم
Раиси ҷамъи дастӯроти давлат
رئیس جمع دستورات دولت
Сару сардори доноёни олам
سر و سردار دانایان عالم
Худовандӣ ки шер беша бошад
خداوندی که شیر بیشه باشد
Ба пеши парчамаш чун шери парчам
به پیش پرچمش چون شیر پرچم
Бадарад дар масолики синаи ҷавр
بدرد در مسالک سینه جور
Бабрад аз мҳолк пой астам
ببرد از مهالک پای استم
Яке чун аҷўФи воўии боълол
یکی چون اجوف واوی باعلال
Яке ҳамчун мунодои мрхм
یکی همچون منادای مرخم
Тўӣӣ эй мейри он зоти муқаддас
توئی ای میر آن ذات مقدس
Тўӣӣ эй хоҷаи он рӯҳи муҷассам
توئی ای خواجه آن روح مجسم
Кигар бар дидаи гардуни нишинӣ
که گر بر دیده گردون نشینی
з ҷон гуяд сипеҳрати хайри мақдам
ز جان گوید سپهرت خیر مقدم
Буд дерӣ ки дар Эрон сипаҳ нест
بود دیری که در ایران سپه نیست
Аз он рӯзаст чун шаби тору мзлм
از آن روز است چون شب تار و مظلم
Дили мардуми пар аз озору ваҳшат
دل مردم پر از آزار و وحشت
Хазонаи холӣ аз динору дарҳам
خزانه خالی از دینار و درهم
Абои дасти тиҳии он кор кардӣ
ابا دست تهی آن کار کردی
Ки аз андешааш мотаст рустам
که از اندیشه اش مات است رستم
Бурузӣ чанд бо фари илоҳӣ
بروزی چند با فر الهی
Низомӣ соз кардӣ баси муназзам
نظامی ساز کردی بس منظم
Ҳама бо чеҳри тобону дили шод
همه با چهر تابان و دل شاد
Ҳама бо ҷисми поку ҷони хуррам
همه با جسم پاک و جان خرم
Бдшти андар чу оҳӯ лек дар разм
بدشت اندر چو آهو لیک در رزم
Гирифтаи шер аз дид арашон Ром
گرفته شیر از دید ارشان رم
Намӯда хотами заррин дар ангушт
نموده خاتم زرین در انگشت
Наканда ҳалқаи симини бмъсм
نکنده حلقه سیمین بمعصم
Фароз перҳан хуфтон рӯмӣ
فراز پیرهن خفتان رومی
Бзири перҳани дебои муаллим
بزیر پیرهن دیبای معلم
Рикоби сим бар асбони тозӣ
رکاب سیم بر اسبان تازی
Стоми лаъл бар хайли мсўм
ستام لعل بر خیل مسوم
Шнидстм ки ҳорӯни зи оли аббос
شنیدستم که هارون ز آل عباس
Бадӣ бар ҷумла дар дониши мақдам
بدی بر جمله در دانش مقدم
Шабӣ дар кори иқлӣми хуросон
شبی در کار اقلیم خراسان
Ҳаме зад раъй бо яҳёи бен актам
همی زد رأی با یحیی بن اکتم
Ба яҳё гуфт ҳорӯни кори он малик
به یحیی گفت هارون کار آن ملک
Фузун аз ҳад парешонасту дарҳам
فزون از حد پریشان است و درهم
Ҷавобаш гуфт захмӣ нест дар даҳр
جوابش گفت زخمی نیست در دهر
Ки аз дарҳам нишоед ҳаст марҳам
که از درهم نشاید هست مرهم
Бидон сафрои фотиҳ аз раги малик
بدان صفرای فاتح از رگ ملک
Барояд решаи савдоу блғм
برآید ریشه سودا و بلغم
Буд сими сираи дармон ҳар дард
بود سیم سره درمان هر درد
Чу зари ҷаъфарии трёқ ҳар сам
چو زر جعفری تریاق هر سم
Ту эй мейри маин андари чунин рӯз
تو ای میر مهین اندر چنین روز
Ки бошад тира ҳамчун лайли мзлм
که باشد تیره همچون لیل مظلم
Рақибони ту дар пеш ту бошанд
رقیبان تو در پیش تو باشند
Чу пеши хӯшаи ангури ҳасрам
چو پیش خوشه انگور حصرم
Ва ё дар бӯстони нахлу румон
و یا در بوستان نخل و رمان
Пиёзу гндноу трбу шaлғaм
پیاز و گندنا و ترب و شلغم
Чгўими зи он тиҳии мағзон ки дерӣ
چگویم ز آن تهی مغزان که دیری
Дар афканданд тарҳи шӯри боҳам
در افکندند طرح شور باهم
Биҷой бастани сӯрохи ангушт
بجای بستن سوراخ انگشت
Ҳаме карданд дар сӯрохи каждум
همی کردند در سوراخ کژدم
зи фикри тира шан зад бар уфуқи чатр
ز فکر تیره شان زد بر افق چتر
Саҳобии қӣри гавани пари ваҳшату ғам
سحابی قیر گون پر وحشت و غم
Аз падар шуд бисоти сулҳи ҷӯён
از پدر شد بساط صلح جویان
Сипоҳи ҷангҷуёнро мхим
سپاه جنگجویان را مخیم
Бисоти пашша бар ҳамхӯрд аз бод
بساط پشه بر همخورد از باد
Сарои мӯр тӯфон шуд зи шабнам
سرای مور طوفان شد ز شبنم
Шарори фитнаи оташи фурӯзон
شرار فتنه آتش فروزان
Расед аз домани Аммони бадӣлам
رسید از دامن عمان بدیلم
Шитобиданд дуздони рӯзи равшан
شتابیدند دزدان روز روشن
Бхрмнгоаҳ ва бишикастанд зостм
بخرمنگاه و بشکستند زاستم
Дар он сахтии Аннани мамлакат ро
در آن سختی عنان مملکت را
Гирифтӣ сахт бо бозуии муҳкам
گرفتی سخت با بازوی محکم
Баннои малики вмлт рост кардӣ
بنای ملک وملت راست کردی
НиФкндии бтоқи абрувони хам
نیفکندی بطاق ابروان خم
Ғизолони сроӣиро рҳондӣ
غزالان سرائی را رهاندی
зи дандони палангу ҷанги зиғм
ز دندان پلنگ و جنگ ضیغم
ДроФкндии бисоти шӯру ъушрат
درافکندی بساط شور و عشرت
Фурӯи чидии асоси сӯгу мотам
فرو چیدی اساس سوگ و ماتم
Вале аҳдӣ бар одам балки ҳастӣ
ولی عهدی بر آدم بلکه هستی
Вале неъмати бФрзндони одам
ولی نعمت بفرزندان آدم
Сипоҳатро сипаҳдораст ҷамшед
سپاهت را سپهدارست جمشید
Бинозад аз яминати хотами ҷам
بنازد از یمینت خاتم جم