Аз он пас ба лейдӣ биоварад рӯй

از آن پس به لیدی بیاورد روی

Шаҳаншоҳи Кӯруш ки бади номҷўӣ

شهنشاه کورش که بد نامجوی

Шаҳи лидёи бади крзўси ном

شه لیدیا بد کرزوس نام

Ҷаҳон буд вайро ҳамеша бком

جهان بود وی را همیشه بکام

Ҳам аз Асия қисматӣ доштӣ

هم از آسیا قسمتی داشتی

Ббҳри ажаҳ ртбтӣ доштӣ

ببحر اژه رتبتی داشتی

Ҳам аз равадҳо лӣс то шаҳр сорад

هم از رود ها لیس تا شهر سارد

БФрмони он шоҳи гардани ниҳод

بفرمان آن شاه گردن نهاد

Хабар аз футуҳот Кӯруш шунид

خبر از فتوحات کورش شنید

Чу тасхири Мод ва сакоҳо бидид

چو تسخیر ماد و سکاها بدید

Бифармуд лашкар биёростанд

بفرمود لشکر بیاراستند

Ҷавонони ҷангӣ ҳама хостанд

جوانان جنگی همه خواستند

Бигуфто ки Кӯруш ҷавонасту хом

بگفتا که کورش جوانست و خام

Гумонаш ки олам бигирад бком

گمانش که عالم بگیرد بکام

Чунон роҳро танг созам бирав

چنان راه را تنگ سازم برو

Ки баҳраш намонад дигар обрӯ

که بهرش نماند دگر آبرو

Маро ҳаст чун лашкари бишмор

مرا هست چون لشکر بیشمار

Сарону сипаҳро зи чандини ҳазор

سران و سپه را ز چندین هزار

Ки ҳам ганҷ ҳасту силаҳу камар

که هم گنج هست و سلاح و کمر

Сари сари кашони андари орм ба бар

سر سر کشان اندر آرم به بر

Бидӯзам даҳонишон ба тири хаданг

بدوزم دهانشان به تیر خدنگ

Бисӯзам ҳамаи лашкарашро баҷанг

بسوزم همه لشکرش را بجنگ

Худу лашкарашро биорам ба чанг

خود و لشکرش را بیارم به چنگ

Чу моҳӣ ки ояд бкоми наҳанг

چو ماهی که آید بکام نهنگ

Вазирии зи лейдӣ ба нармии ниҳон

وزیری ز لیدی به نرمی نهان

Бигуфташ ки Кӯруши шаҳи навҷавон

بگفتش که کورش شه نوجوان

На бинии ҷаҳонаши бком омада аст

نه بینی جهانش بکام آمده است

Ҷавонасту ҷӯёии ном омада аст

جوان است و جویای نام آمده است

Ту бо ӯ надорӣ дар ибни ҷанги тоб

تو با او نداری در این جنگ تاب

Набинад касе ҳамчу шоҳӣ бихоб

نبیند کسی همچو شاهی بخواب

Барошуфт крзўсу гуфто ки бас

برآشفت کرزوس و گفتا که بس

Ман ӯро нахоҳам шуморами бкс

من او را نخواهم شمارم بکس

Яке бачаи кӯи прўридши шубон

یکی بچه کو پروریدش شبان

Набояд шавад ҳукмрони ҷаҳон

نباید شود حکمران جهان

Наоне бахуд гуфт кин рой нест

نهانی بخود گفت کاین رای نیست

Маро бо чунин шоҳи худ пой нест

مرا با چنین شاه خود پای نیست

Расӯлӣ ббобл фиристод ва гуфт

رسولی ببابل فرستاد و گفت

Ки бо ту бигӯем роз наҳуфт

که با تو بگوییم راز نهفت

Вазони сӯи бмср ӯ фиристод кас

وزان سو بمصر او فرستاد کس

Бар шоҳашон дод пайғоми бас

بر شاهشان داد پیغام بس

Ки инак яке кӯдакии бихбр

که اینک یکی کودکی بیخبر

Гирифтааст аз Мод то бохтар

گرفته است از ماد تا باختر

Сӯии лейдӣ инак шудаи раҳсипор

سوی لیدی اینک شده رهسپار

Худу афсарони сипоҳу савор

خود و افسران سپاه و سوار

Ман акнӯн баҷангаш пазира шавам

من اکنون بجنگش پذیره شوم

Умедаст дар ҷанг чира шавам

امید است در جنگ چیره شوم

Валикин чу Кӯруш маро кард паст

ولیکن چو کورش مرا کرد پست

Бигирад ҳамаи малики лейдии бадаст

بگیرد همه ملک لیدی بدست

Аз он пас битозад басӯии шумо

از آن پس بتازد بسوی شما

Кунад вожгӯни тахту кӯси шумо

کند واژگون تخت و کوس شما

Банно будяшгар ки паймон кунем

بنا بودیش گر که پیمان کنیم

Худу лашкараши ҷумла биҷон кунем

خود و لشکرش جمله بیجان کنیم

Бпосх бигуфтанд рӯи сӯии ҷанг

بپاسخ بگفتند رو سوی جنگ

Аз он пас биёем мо бидрнг

از آن پس بیاییم ما بیدرنگ

Чу шуд мтмъин аз дўшоаҳи бузург

چو شد مطمئن از دو شاه بزرگ

Бишуд озими ҷанги шоҳи сутург

بشد عازم جنگ شاه سترگ

Бкии номвар аз сарони сипоҳ

یکی نامور از سران سپاه

Бифармуд гардад равонаи бароа

بفرمود گردد روانه براه

Равад то биўнони абои симу зар

رود تا بیونان ابا سیم و زر

Сипоҳӣ кунад ҷамъ аз баҳр ва бар

سپاهی کند جمع از بحر و بر

Ки босим ҷамъ оварад лашкарӣ

که با سیم جمع آورد لشکری

Сипаҳ чун фузуни гашти фатҳ оварӣ

سپه چون فزون گشت فتح آوری

Савораи абои асби тозии нажод

سواره ابا اسب تازی نژاد

Биўнон нарафт ӯ биёмад бмод

بیونان نرفت او بیامد بماد

Бар Кӯруш омад замин бӯса дод

بر کورش آمد زمین بوسه داد

Бигуфто ки шоҳои дилати шоди бод

بگفتا که شاها دلت شاد باد

Ҳамеи омадам то бигӯям сухан

همی آمدم تا بگویم سخن

зи грзўсу Бобули ҳам аз анҷуман

ز گرزوس و بابل هم از انجمن

Се шоҳ ва се давлати ҳамаи сари басар

سه شاه و سه دولت همه سر بسر

Бкин ва баҷанг ту бастаи камар

بکین و بجنگ تو بسته کمر

Кунун ман биўнон шавам раҳсипор

کنون من بیونان شوم رهسپار

Даҳуми ганҷ ва лашкар биорам бакор

دهم گنج و لشکر بیارم بکار

Бихандед Кӯруши з грзўс гуфт

بخندید کورش ز گرزوس گفت

Ки ин шаҳ бурун кард роз наҳуфт

که این شه برون کرد راز نهفت

Худаш сусту сарбози аўсст тар

خودش سست و سرباز او سست تر

Ки лашкар биҷӯед зи кӯҳу камар

که لشکر بجوید ز کوه و کمر

Шунидам ки лейдии басӣ бо сафост

شنیدم که لیدی بسی با صفاست

Ҳамеи пойтахташи хушу длгшот

همی پایتختش خوش و دلگشاست

Буд шаҳри зебоу баси бошукӯҳ

بود شهر زیبا و بس باشکوه

Ҳамеи пари знъмти ҳам пари гуруҳ

همی پر ز نعمت همی پر گروه

зи эзад чунон хоҳам он додгар

ز ایزد چنان خواهم آن دادگر

Сипорад бмни лидёи сари басар

سپارد بمن لیدیا سر بسر

Кунам кишвари обод бо адл ва дод

کنم کشور آباد با عدل و داد

Дили марди мо нишон намоем шо

دل مردمانشان نماییم شاد

Сипаҳдор иҷозат гирифт ва бирафт

سپهدار اجازت گرفت و برفت

Сӯии малики Юнон ба тундии бтФт

سوی ملک یونان به تندی بتفت

Сипас шоҳи худ афсари анрои бхўост

سپس شاه خود افسرانرا بخواست

Бигуфто ки лашгари нмоӣиди рост

بگفتا که لشگر نمائید راست

Чу фардо шавад рӯйгар дуни сипед

چو فردا شود روی گردون سپید

Ба лейдӣ битозем мо бо умед

به لیدی بتازیم ما با امید

Чу шуд нимаи шаби гоҳи бонги хурӯс

چو شد نیمه شب گاه بانگ خروس

Бигӯед лашкар навозанд кӯс

بگویید لشکر نوازند کوس

Бшб то саҳар лашгар оростанд

بشب تا سحر لشگر آراستند

Саҳар шуд силаҳ ва сипар хостанд

سحر شد سلاح و سپر خواستند

Савораи пиёдаи ҳамаи сафи бсФ

سواره پیاده همه صف بصف

Ҳамон парчами Модашони бади бкФ

همان پرچم مادشان بد بکف

Бифармуд то асби шаҳ збн кунанд

بفرمود تا اسب شه زین کنند

зи лейдӣ дигар ҷустан кин кунанд

ز لیدی دگر جستن کین کنند

Аз он рӯй крзўси сони шоҳ

از آن روی کرزوس سان سپاه

Ҳаме диду гуфто ки фардо бгоҳ

همی دید و گفتا که فردا بگاه

Сӯии лашгари Мод ҳамла барем

سوی لشگر ماد حمله بریم

Бкўрш битозему номи оварем

بکورش بتازیم و نام آوریم

Пас аз мо шаҳ Миср ояд баҷанг

پس از ما شه مصر آید بجنگ

Бкўрши нмоӣими мо арсаи танг

بکورش نمائیم ما عرصه تنگ

БФрмони грзўси лашкари згоҳ

بفرمان گرزوس لشکر ز گاه

Бар омад худу афсарони сипоҳ

بر آمد خود و افسران سپاه

Гузаштанд аз равад ҳолиси зуд

گذشتند از رود هالیس زود

Сӯй Мод рафт он сипаҳ ҳар чаҳ буд

سوی ماد رفت آن سپه هر چه بود

Бкўрш бигуфтанд лашкар расед

بکورش بگفتند لشکر رسید

зи гирди сипаҳи дашти шаҳи нопадид

ز گرد سپه دشت شد ناپدید

Бифармуд саф ҳо бисозанд рост

بفرمود صف ها بسازند راست

Ба байнем то сарбаландии крост

به بینیم تا سربلندی کراست

Яке порсии афсари номдор

یکی پارسی افسر نامدار

Биёмад бмидони сӯии корзод

بیامد بمیدان سوی کارزار

Бигуфто манам номдори далер

بگفتا منم نامدار دلیر

Бгоҳ набардам чу як нараҳ шед

بگاه نبردم چو یک نره شید

БФрмони Кӯруши шаҳи номдо

بفرمان کورش شه نامدار

зи грзўси валидӣ бар орми дамор

ز گرزوس و لیدی بر آرم دمار

Чу бишунид крзўси ҳамлаи бабрад

چو بشنید گرزوس حمله ببرد

Бар он афсари номбурдори гирд

بر آن افسر نامبردار گرد

Аз он рӯи ҳрои пок фармон бидод

از آن رو هرا پاک فرمان بداد

Ки эй номдорони Эрону Мод

که ای نامداران ایران و ماد

Як имрӯзи мардона ҷанг оваред

یک امروز مردانه جنگ آورید

Сари душманон бо ба чанг оваред

سر دشمنان را به چنگ آورید

Далерони ҳама наъра бардоштанд

دلیران همه نعره برداشتند

Бадви дасти теғ ва сипар доштанд

بدو دست تیغ و سپر داشتند

Чкои чоки шамшеру пӯлоди гурз

چکا چاک شمشیر و پولاد گرز

Биравӣ сару синау ёлу брз

بروی سر و سینه و یال و برز

Замини пар зхўн шуд ҳавои тираи гашт

زمین پر ز خون شد هوا تیره گشت

Фалак бар чунин ҷанги худ хираи гашт

فلک بر چنین جنگ خود خیره گشت

Ба шаби дасти зо ҷанг бардоштанд

به شب دست از جنگ برداشتند

Ба бар сари кулоҳ ва на сар доштанд

نه بر سر کلاه و نه سر داشتند

Басии мард аз лейдӣон кушта шуд

بسی مرد از لیدیان کشته شد

Бхоку бхўни лашгар оғишта шуд

بخاک و بخون لشگر آغشته شد

Бигуфтанд грзўс пас барнишаст

بگفتند گرزوس پس برنشست

Сипоҳаш фирорӣ шуд аз кӯҳу дашт

سپاهش فراری شد از کوه و دشت

Бирафтанд яксар сӯии шаҳр сорад

برفتند یکسر سوی شهر سارد

Набуданд аз он ҷанги масруру шод

نبودند از آن جنگ مسرور و شاد

Бифармуд Кӯруши ҳрои пок ро

بفرمود کورش هرا پاک را

Вазири хирадманди дили пок ро

وزیر خردمند دل پاک را

Ки то ҷумлаи як ҳафта роҳат кунанд

که تا جمله یک هفته راحت کنند

Бчодри сипоҳ истироҳат кунанд

بچادر سپاه استراحت کنند

Аз он сӯй гзрўс омад бсорд

از آن سوی گزروس آمد بسارد

Дилии пари зкинаҳи сиррии пари збод

دلی پر ز کینه سری پر ز باد

Гумон кард Кӯруш ақаб созадаш

گمان کرد کورش عقب سازدش

з ҳолис ояд бёзордш

ز هالیس آید بیازاردش

Чу чанде гузашт ва наомад сипоҳ

چو چندی گذشت و نیامد سپاه

Бигуфтанд Кӯруш набояд зи роҳ

بگفتند کورش نیاید ز راه

Зимистону борону барфу тагарг

زمستان و باران و برف و تگرگ

Наёяд дигар бе ҷиҳати сӯии марг

نیاید دگر بی جهت سوی مرگ

Дили хеши шаҳи ин чунин шод кард

دل خویش شه این چنین شاد کرد

Сипаҳро ҳама яксар озод кард

سپه را همه یکسر آزاد کرد

Аз он рӯй Кӯруши пас аз чндрўз

از آن روی کورش پس از چند روز

Бифармуд бо лашгари кӣна туз

بفرمود با لشگر کینه توز

Ки бояд сӯии лейдии ореми рӯ

که باید سوی لیدی آریم رو

Чу грзўс бошад басии ҷанги ҷӯ

چو گرزوس باشد بسی جنگ جو

Дигар бора ояд дар ин паҳни дашт

دگر باره آید در این پهن دشت

Ҳам аз равадҳо лӣс хоҳад гузашт

هم از رود هالیس خواهد گذشت

Саҳаргаҳ чу бархест бонги хурӯс

سحرگه چو برخاست بانگ خروس

Заҳри сӯи баромади ғаривии зи кӯс

ز هر سو برآمد غریوی ز کوس

Буна бар ниҳоданду бастанди бор

بنه بر نهادند و بستند بار

Сӯии шаҳри лейдии ҳамаи раҳсипор

سوی شهر لیدی همه رهسپار

Зҳолис бигузашт шоҳу сипоҳ

ز هالیس بگذشت شاه و سپاه

Ки бар шаҳр тозанд аз гирди роҳ

که بر شهر تازند از گرد راه

Из ошуфт грзўс аз ин хабар

بر آشفت گرزوس از این خبر

Бигуфто маро бад биёмад басар

بگفتا مرا بد بیامد بسر

Бифармуд бо афсарони сипоҳ

بفرمود با افسران سپاه

Ки дар дашти шарқӣ ба бандед роҳ

که در دشت شرقی به بندید راه

Сари роҳ Кӯруш бигирӣд сахт

سر راه کورش بگیرید سخت

На бинад дигар чашм ӯ рӯй тахт

نه بیند دگر چشم او روی تخت

Чу омад сипоҳи се номидод

چو آمد سپاه شه نامدار

Худ ва сад ҳазорон сипоҳи савор

خود و صد هزاران سپاه سوار

Саворони лейдӣ саф оростанд

سواران لیدی صف آراستند

Ҳамеи ҳам набард аз тараф хостанд

همی هم نبرد از طرف خواستند

Далерӣ биёмад зи эрониён

دلیری بیامد ز ایرانیان

Бкини ончунон танги бастаи миён

بکین آنچنان تنگ بسته میان

Бигуфто ҳам оварадат омад баҷанг

بگفتا هم آوردت آمد بجنگ

зи таркиш бар оварад тири хаданг

ز ترکش بر آورد تیر خدنگ

Блидии яке тир борон гирифт

بلیدی یکی تیر باران گرفت

Гумонаши камӣн саворон гирифт

گمانش کمین سواران گرفت

Ҳам аз зарби шамшеру гурзу синон

هم از ضرب شمشیر و گرز و سنان

Сипаҳ бар змнии ҳамчуи барги хазон

سپه بر زمین همچو برگ خزان

Чу грзўси худ бахт бар гашта дид

چو گرزوس خود بخت بر گشته دید

Сарони сипаҳро ҳама кушта дид

سران سپه را همه کشته دید

Бишуд худ сӯйсорад боҳар ки буд

بشد خود سوی سارد با هر که بود

Ки шод ки дарвоза банданд зуд

که شاید که دروازه بندند زود

Тъоқб намуданд эрониён

تعاقب نمودند ایرانیان

Гирифтанд он шаҳрро дар миён

گرفتند آن شهر را در میان

Бифармуд грзўс бо меҳтарон

بفرمود گرزوس با مهتران

Ки оташ фурӯзед худ бекарон

که آتش فروزید خود بیکران

Ман ин зиндагонӣ нахоҳам дигар

من این زندگانی نخواهم دگر

Чу байнам ки бурданди тоҷу камар

چو بینم که بردند تاج و کمر

Нахоҳам зану кўдконм ба банд

نخواهم زن و کودکانم به بند

Гирифтор оянд ва ранҷ оваранд

گرفتار آیند و رنج آورند

Ба оташ бисӯзам худ ва хона ам

به آتش بسوزم خود و خانه ام

Набинад дигар ғайр вайрона ам

نبیند دگر غیر ویرانه ام

Аз он сӯии Кӯруши шаҳи шери гир

از آن سوی کورش شه شیر گیر

Бишуд ҳамлаи вари босипоҳи далер

بشد حمله ور باسپاه دلیر

Бикӯбед ҳам бурҷ ва борӯй шаҳр

بکوبید هم برج و باروی شهر

Ту гӯйӣ ҷаҳон шуд гирифтори қаҳр

تو گویی جهان شد گرفتار قهر

Бигуфтанд грзўс оташ фурухт

بگفتند گرزوس آتش فروخت

Худваи кӯдак ва хонадонаш бсухт

خود و کودک و خاندانش بسوخت

Бузади асб ва омад бмидони шаҳр

بزد اسب و آمد بمیدان شهر

Ки крзўси ри оташи ҳамеи хости беҳтар

که گرزوس ز آتش همی خواست بهر

Бифармуд кони оташи шуълаи вар

بفرمود کان آتش شعله ور

Заданд обу хомӯши шари србср

زدند آب و خاموش شر سربسر

Бифармуд Кӯруш ки эй шаҳриёр

بفرمود کورش که ای شهریار

Чаро оташ афрӯхтӣ нобакор

چرا آتش افروختی نابکار

Нпрсидӣ аз сарварону шаҳон

نپرسیدی از سروران و شهان

ри оташи манам бештари меҳрбон

ز آتش منم بیشتر مهربان

На ман шоҳи бедод ва бе донишам

نه من شاه بیداد و بی دانشم

Ки озурдаи созами шаҳӣ ё кашам

که آزرده سازم شهی یا کشم

Насозам асир ва на ғорат кунам

نسازم اسیر و نه غارت کنم

На бар каси нигаҳ бо ҳақорат кунам

نه بر کس نگه با حقارت کنم

Ту ҳастӣ гиромӣу баси муҳтарам

تو هستی گرامی و بس محترم

Қадам бар надорам басӯии ҳарам

قدم بر ندارم بسوی حرم

Чу грзўс бишунид баси гашти шод

چو گرزوس بشنید بس گشت شاد

Бигуфто ки шоҳои дилати шоди бод

بگفتا که شاها دلت شاد باد

Надидам чу ту шаҳриёрии бузург

ندیدم چو تو شهریاری بزرگ

Бъҳди ту якҷо равад мяшу гург

بعهد تو یکجا رود میش و گرگ

Аз ин пас марои сари бФрмони тест

از این پس مرا سر بفرمان تست

Дигар ҷону молу серум зон тест

دگر جان و مال و سرم زان تست

Бигуфто ту бар ҷой худ бош шоҳ

بگفتا تو بر جای خود باش شاه

Ҳамаи сола боҷет бияёд бгоҳ

همه ساله باجت بیاید بگاه

Пас онгоҳи Кӯруш шаҳаншоҳ шуд

پس آنگاه کورش شهنشاه شد

Бгитии фузун аз фар ва ҷоҳ шуд

بگیتی فزون از فر و جاه شد

ри тасхири лейдӣ чу пардохт шоҳ

ز تسخیر لیدی چو پرداخت شاه

Бигуфто ки лашкар бар ояд роҳ

بگفتا که لشکر بر آید براه

Битозед бар Осиёи сағир

بتازید بر آسیای صغیر

Муҳоҷир нишинон хираду кабӣр

مهاجر نشینان خرد و کبیر

Ки онони зи Юнон тамомӣ баданд

که آنان ز یونان تمامی بدند

Ба гардани кашии дузд номӣ баданд

به گردن کشی دزد نامی بدند

Мусаххар намӯд Осиёи сағир

مسخر نمود آسیای صغیر

Шаҳаншоҳи деҳқони навози кабӣр

شهنشاه دهقان نواز کبیر

Вазони пас ба Эрон ниҳоданд рӯй

وزان پس به ایران نهادند روی

Худу боҳрои поки лашкари дўсўӣ

خود و با هرا پاک لشکر دوسوی

Яке шаҳр барсохт Кӯруши бдшт

یکی شهر برساخت کورش بدشت

Ки чашми фалаки хира зон шаҳри гашт

که چشم فلک خیره زان شهر گشت

зи Корӯни бади обишхури шаҳри шоҳ

ز کارون بد آبشخور شهر شاه

Ки айвон ва қасраш задӣ србмоаҳ

که ایوان و قصرش زدی سر بماه