Аннани ҳиммати махлуқ агар ба даст қазост
عنان همت مخلوق اگر به دست قضاست
Чаро дили ту чарогоҳ чун ва чанд ва чарост ?
چرا دل تو چراگاه چون و چند و چراست؟
Гар эътиқод дурустаст , эътирози маҳол
گر اعتقاد درست است، اعتراض محال
Вари эътироз савобаст , изтироб хатост
ور اعتراض ثواب است، اضطراب خطاست
Балост ҷустани бешӣу пишдстии боз
بلاست جستن بیشی و پیشدستی باز
Ҳамеша ҳиммати мо мубталои ин ду балост
همیشه همت ما مبتلای این دو بلاست
Ба ҷад ва ҷаҳд нагардад зиёдату нуқсон
به جدّ و جَهد نگردد زیادت و نُقصان
Ҳар ончӣ бар ман ва бар ту з рӯзгор қазост
هر آنچه بر من و بر تو ز روزگار قضاست
Камоли ҷӯӣу доне ки марди рости камол
کمال جویی و دانی که مرد راست کمال
зи ростӣу дурустии чунин кӣ ояд рост ?
ز راستی و درستی چنین کی آید راست؟
Сифоти хоси худованди бандаро насазад
صفات خاص خداوند بنده را نسزد
Ба ҳеҷ ҳоли худоӣу бандагӣ на равост
به هیچ حال خدایی و بندگی نه رواست
Тариқи оз дарозасту бори ҳирси гарон
طریق آز دراز است و بار حرص گران
Ба зер ҳар нафасии сад ҳзоргўнаҳ балост
به زیر هر نفسی صد هزار گونه بلاست
Агар ба дандон зарра кунӣ ҳазорон кӯҳ
اگر به دندان ذرّه کنی هزاران کوه
Ҳар оина нашавад ғайри ончии яздони хост
هرآینه نشود غیر آنچه یزدان خواست
Қазо қазосту шоҳиди дуруст , қозии адл
قضا قضاست و شاهد درست، قاضی عدل
Туро бидонча қазо иқтизо намӯд ризост
تو را بدانچه قضا اقتضا نمود رضاست
Ба ҳеҷ ҳоли ман аз зери банд ӯ нҷҳм
به هیچ حال من از زیر بند او نجهم
Ба ҳар сифат ки бар оради маро , ризо ва сазост
به هر صفت که بر آرد مرا، رضا و سزاست
Ҷузи онкии таънау таъризи дӯстони нишот
جز آنکه طعنه و تعریض دوستان نشاط
Барин дилами бтар аз сад ҳазор тир ҷафост
برین دلم بتر از صد هزار تیر جفاست
Биппарем ҳамаи кас сарзаниш кунанд ҳаме
به پیریاَم همه کس سرزنش کنند همی
Гуноҳи ман чаҳ дарин ? аз худоӣ бояд хост
گناه من چه درین؟ از خدای باید خواست
На ихтиёр манаст ин , чу ихтиёр касе сет
نه اختیار من است این، چو اختیار کسیست
Ки ҳар чаҳ бар ман ва ту ҳукм кард , ҳукм равост
که هرچه بر من و تو حکم کرد، حکم رواست
Намози шом , шаби ид , чун тилоияи моҳ
نماز شام، شب عید، چون طلایهٔ ماه
Бар омад аз фалаку нури шамъи рӯзи бкост
بر آمد از فلک و نور شمع روز بکاست
Сипеҳр тира биёрост рух ба марворид
سپهر تیره بیاراست رخ به مروارید
Чунонкӣ гуфтӣ дарёӣ лؤлؤ лолост
چنانکه گفتی دریای لؤلؤ لالاست
Маи всоқи ман , аз баҳр дидани маи нав
مه وُثاق من، از بهر دیدن مه نو
Дижам намӯд сари зулф ва аз барам бархест
دُژَم نمود سر زلف و از برم برخاست
Ду дида чун ду гуҳар бар рухи фалак бар дӯхт
دو دیده چون دو گهر بر رخ فلک بردوخت
Рухи сипеҳр ба шамъи рухон худ орост
رخ سپهر به شمع رخانِ خود آراست
Ба чашм нек бидид охир , он маи хандон
به چشم نیک بدید آخر، آن مه خندان
Маӣ ки соя мӯӣаст , ё Суҳайлу сҳост
مهی که سایهٔ موی است، یا سهیل و سهاست
Чун моҳ дид , ба одат бигуфт : онки моҳ
چون ماه دید، به عادت بگفت: آنک ماه
Ба шарм гуфтамаш : эй моҳи чеҳра , моҳ куҷост ?
به شرم گفتمش: ای ماهچهره، ماه کجاست؟
Ба нӯки он қалами симгун ишорат кард
به نوک آن قلم سیمگون اشارت کرد
Бигуфт : онк , дар зер Зуҳра Заҳрост
بگفت: آنک، در زیر زهرهٔ زهراست
Нигоҳ кардам , не моҳ дидам ва на фалак
نگاه کردم، نی ماه دیدم و نه فلک
Бад-ӣн чаҳ гуфтам ва гӯям ҳамеи худои гўост
بدین چه گفتم و گویم همی خدای گواست
Нигор ман зи сари кӯдакӣу тнгдлӣ ,
نگار من ز سر کودکی و تنگدلی
Чаҳ гуфт ? гуфт ки : бенаӣ аз худоӣ атост
چه گفت؟ گفت که: بینایی از خدایْ عطاست
Ҳақиқатаст ки перии расӯл оқибат аст
حقیقت است که پیری رسول عاقبت است
Ҳамеша аз бар перӣ ниҳоятаст ва фаност
همیشه از بر پیری نهایت است و فناست
Ба шӯх чашмӣ нагузоштӣ ҷавонӣу умр
به شوخچشمی نگذاشتی جوانی و عمر
Кунун ки пер шудӣ , дар дилат ҳамон савдост
کنون که پیر شدی، در دلت همان سوداست
Туро чаҳ вақти тамошо ва ъушратасту сафар ?
تو را چه وقت تماشا و عشرت است و سفر؟
Туро на пояи осоишу намоз ва дуост
تو را نه پایهٔ آسایش و نماز و دعاست
зи хештани ту биринҷии ҳамеу мози ъно
ز خویشتن تو برنجی همی و ما ز عنا
Насиби мо ҳама аз давлати ту ранҷу ъност
نصیب ما همه از دولت تو رنج و عناست
Ҷаҳони бимон ба ҷавонону дарди сари бугсал
جهان بمان به جوانان و دردِ سر بگسل
Ки кори олам , то ҳаст , хор бо хурмост
که کار عالم، تا هست، خار با خرماست
Чу пардаи ҳарами ҳурмат аз миён бархест
چو پردهٔ حرم حرمت از میان برخاست
Даҳан бибастам , чўнонкаҳ одат ҳукамост
دهن ببستم، چونانکه عادت حکماست
зи роҳи дайни сухани талх ӯ намудем хуш
ز راه دین سخن تلخ او نمودم خوش
Аз онкӣ дар сухани рост ростӣ пайдост
از آنکه در سخن راست راستی پیداست
Ғуломи пер шаҳӣам , ки сад ҳазорон пер
غلام پیر شهیام، که صد هزاران پیر
зи фари бахти ҷӯонаши ҷавони дил ва бурност
ز فرّ بخت جوانش جواندل و برناست
Шунидам ки : ба даҳ соли ҷавру зулми мулӯк
شنیدهام که: به ده سال جور و ظلم ملوک
Ба аз ду рӯзаи сарсому фитна ва ғавғост
به از دو روزهٔ سرسام و فتنه و غوغاست
Кунун шуд ин мисли , эй Подшаҳ , марои маълум
کنون شد این مثل، ای پادشه، مرا معلوم
Ба умматӣ ки ҳалокасту млктӣ ки ҳбост
به امتی که هلاک است و ملکتی که هباست
Ба ҳафтае ки мисолу хитоби ту бигусаст
به هفتهای که مثال و خطاب تو بگسست
Аз он тарафи ҳдоўш ва ӯ зи ҷндўнсост
از آن طرف که حد «اوش» و «اوزجند» و «نسا»ست
Бар аҳли қибла бар , аз кофарон расед он зулм
بر اهل قبله بر، از کافران رسید آن ظلم
Каз оташу туфи хуршед рӯй бастаи гёст
کز آتش و تف خورشید رویبسته گیاست
Наҷуст ҳеҷ кас , алои асир ё маҷрӯҳ
نجَست هیچ کس، الا اسیر یا مجروح
Намонад ҳеҷ зан , алои Фзиҳт ва расвост
نماند هیچ زن، الا فضیحت و رسواست
Саводи соҳати фарғонаи биҳишти ойин
سوادِ ساحتِ فرغانهٔ بهشتآیین
Чу Карбалои ҳамаи осори Машҳади шҳрост
چو کربلا همه آثار مشهد شهداست
Каз оби чашми асирону мавҷи хӯни шаҳид
کز آب چشم اسیران و موج خون شهید
Наботҳоаш табари хӯну хок ҳоаш ҳиност
نباتهاش تبرخون و خاکهاش حناست
Ҳазор масҷиду миҳроби холии сету хароб
هزار مسجد و محراب خالیست و خراب
Ҳазор минбари ислом бедуо ва саност
هزار منبر اسلام بیدعا و ثناست