эй бародар бишинавӣ рамзии зи шеъру шоирӣ

ای برادر بشنوی رمزی ز شعر و شاعری

То зи мо муштии гдоксро ба мардум нашмурӣ

تا ز ما مشتی گداکس را به مردم نشمری

Дон ки аз кноси нокас дар мамолик чора нест

دان که از کناس ناکس در ممالک چاره نیست

Ҳоши ллаҳ то надории ин суханро срсрӣ

حاش لله تا نداری این سخن را سرسری

Зонкагар ҳоҷат фитад то фазлаеро кам кунӣ

زانکه گر حاجت فتد تا فضله‌ای را کم کنی

Ноқулӣ бояд ту натавонӣ ки худ беруни барӣ

ناقلی باید تو نتوانی که خود بیرون بری

Кори холиди ҷуз ба ҷаъфар кӣ шавад ҳаргизи тамом

کار خالد جز به جعفر کی شود هرگز تمام

Зон яке ҷўлоҳгӣ донад дигар брзигрӣ

زان یکی جولاهگی داند دگر برزیگری

Боз агар шоир набошад ҳеҷ нақсоне фитад

باز اگر شاعر نباشد هیچ نقصانی فتد

Дар низоми олам аз рӯй хирадгар бенгарӣ

در نظام عالم از روی خرد گر بنگری

Одамиро чун мъўнти шарт кор ширкатаст

آدمی را چون معونت شرط کار شرکتست

Нони з кносӣ хӯрд беҳтар буд каз шоирӣ

نان ز کناسی خورد بهتر بود کز شاعری

Он шнидстӣ ки нуҳсад кас бибояд пешаи вар

آن شنیدستی که نهصد کس بباید پیشه‌ور

То ту нодониста ва бе огаҳии нонеи хурӣ

تا تو نادانسته و بی‌آگهی نانی خوری

Дар азоءи он агар аз ту набошад ёре

در ازاء آن اگر از تو نباشد یاریی

Он на нон хӯрдан буд доне чаҳ бошад мудаббирӣ

آن نه نان خوردن بود دانی چه باشد مدبری

Ту ҷаҳонро кистӣ то бе мъўнти кори ту

تو جهان را کیستی تا بی‌معونت کار تو

Рост медоранд аз наълин то ангуштарӣ

راست می‌دارند از نعلین تا انگشتری

Чун надорӣ бар касе ҳақии ҳақиқати дон ки ҳаст

چون نداری بر کسی حقی حقیقت دان که هست

Ҳам тақозои риши говии ҳам ҳиҷои куни харӣ

هم تقاضا ریش گاوی هم هجا کون خری

Аз чаҳ воҷиб шуд бигӯ охир бар ин озодамард

از چه واجب شد بگو آخر بر این آزادمرد

Инки май хоҳии азуи вонгаҳи бад-ӣни мустакбирӣ

اینکه می‌خواهی ازو وانگه بدین مستکبری

ӯ туро кӣ гуфт кин клптрҳоро ҷамъ кун

او ترا کی گفت کاین کلپترها را جمع کن

То туро лозим шавад чандини шикояти густарӣ

تا ترا لازم شود چندین شکایت گستری

Умри худ худ мекунӣ зойеъи азу товон махоҳ

عمر خود خود می‌کنی ضایع ازو تاوان مخواه

Ҳам ту ҳоким бош то ҳам зонка бифурӯшӣ харӣ

هم تو حاکم باش تا هم زانکه بفروشی خری

Ақлро дар ҳар чаҳ бошӣ пешвои хеши соз

عقل را در هر چه باشی پیشوای خویش ساز

Зонка пайдо ӯ кунад бадбахтӣ аз неки ахтарӣ

زانکه پیدا او کند بدبختی از نیک‌اختری

Худ ҷуз аз баҳри бақои адли дигар баҳр чист

خود جز از بهر بقای عدل دیگر بهر چیست

Ин сиёсатҳо ки маврӯсаст аз пайғамбарӣ

این سیاستها که موروثست از پیغمبری

Ман ним дар ҳукми хеш аз коФриҳои сипеҳр

من نیم در حکم خویش از کافریهای سپهر

Варна дар инкори ман чаҳ шоирӣ чаҳ кофарӣ

ورنه در انکار من چه شاعری چه کافری

Душмани ҷон ман омад шеър чандаш пурварам

دشمن جان من آمد شعر چندش پرورم

эй мусулмонони фиғон аз дасти душмани парварӣ

ای مسلمانان فغان از دست دشمن‌پروری

Шеър доне чист давр аз рӯй ту ҳайзи алрҷол

شعر دانی چیست دور از روی تو حیض‌الرجال

Қойилаши гӯи хоҳ кайвон бошу хоҳии муштарӣ

قایلش گو خواه کیوان باش و خواهی مشتری

То ба маъниҳои бикраш нанигарӣ зеро ки нест

تا به معنی های بکرش ننگری زیرا که نیست

Ҳайзро дар мабдаи фитрати гзир аз духтарӣ

حیض را در مبدا فطرت گزیر از دختری

Гар маро аз шоирии ҳосил ҳамин орасту бас

گر مرا از شاعری حاصل همین عارست و بس

Мӯҷиб тавбаасту ҷои онкии девони бистарӣ

موجب توبه است و جای آنکه دیوان بستری

Инки пурсад ҳар замони он куни хари ин риши гов

اینکه پرسد هر زمان آن کون خر این ریش گاو

Конўрӣ ба ё футуҳӣ дар сухан ё санҷарӣ

کانوری به یا فتوحی در سخن یا سنجری

Ростӣ ба бўФрос омад ба кор аз шоирон

راستی به بوفراس آمد به کار از شاعران

Ваон на аз ҷинси сухан ё аз камоли қодирӣ

وان نه از جنس سخن یا از کمال قادری

Вонкаҳ ӯ чун дигарон мадҳу ҳиҷо ҳаргиз нагуфт

وانکه او چون دیگران مدح و هجا هرگز نگفت

Пас маранҷ ар гуядат ман дигарами ту дайгарӣ

پس مرنج ار گویدت من دیگرم تو دیگری

Омадам бо ин сухан каз даст биниҳодам нахуст

آمدم با این سخن کز دست بنهادم نخست

Зонка бедовар наёрам кард чандини доварӣ

زانکه بی‌داور نیارم کرد چندین داوری

эй ба ҷое дар схндонӣ ки назмат восита аст

ای به جایی در سخندانی که نظمت واسطه است

Ҳркҷо шуд мунтазами ақдии з чаҳ аз соҳирӣ

هرکجا شد منتظم عقدی ز چه از ساحری

Чун надорад нисбатӣ бо назми ту назми ҷаҳон

چون ندارد نسبتی با نظم تو نظم جهان

Дар сухани хоҳӣ Муқаннаъ бошу хоҳии сомрӣ

در سخن خواهی مقنع باش و خواهی سامری

Ганҷи атсзи ганҷи қорун буд агар не кӣ шудӣ

گنج اتسز گنج قارون بود اگر نی کی شدی

Аз яке мнҳўли чандон кам бҳорои муштарӣ

از یکی منحول چندان کم بهارا مشتری

Меҳтарон бо шин шеъранд арнаҳ кӣ гаштии чунин

مهتران با شین شعرند ارنه کی گشتی چنین

Мунташир бо қиссаи Маҳмӯди зикри унсурӣ

منتشر با قصهٔ محمود ذکر عنصری

Кӯи раиси Марви Мансури онкӣ дар ҳафтод сол

کو رییس مرو منصور آنکه در هفتاد سال

Шеър нишнид ва нагуфт инак далели меҳтарӣ

شعر نشنید و نگفت اینک دلیل مهتری

То напиндорӣ ки боиси бухл буд ӯро бидон

تا نپنداری که باعث بخل بود او را بدان

Дар касе чун занни барии чизе казон бошад барӣ

در کسی چون ظن بری چیزی کزان باشد بری

Зонка амсоли маро бешоирӣ бисёр дод

زانکه امثال مرا بی‌شاعری بسیار داد

Кохҳои чорпўшши боғҳои чл гарӣ

کاخهای چارپوشش باغهای چل‌گری

Мардро ҳикмати ҳаме бояд ки доман гирадаш

مرد را حکمت همی باید که دامن گیردش

То шифоӣ буъалӣ бинад на жожи бҳтрӣ

تا شفای بوعلی بیند نه ژاژ بحتری

Оқилони розӣ ба шеър аз аҳли ҳикмат кӣ шаванд

عاقلان راضی به شعر از اهل حکمت کی شوند

То гуҳар ёбанд , мино кӣ харанд аз гавҳарӣ

تا گهر یابند، مینا کی خرند از گوهری

Ёрб аз ҳикмат чаҳ бархӯрдор будӣ ҷони ман

یارب از حکمت چه برخوردار بودی جان من

Гар набӯдӣ соъи шеъри андари ҷуволам бар сиррӣ

گر نبودی صاع شعر اندر جوالم بر سری

Анварӣ то шоирӣ аз бандагӣ эмин мабош

انوری تا شاعری از بندگی ایمن مباش

Каз хатари дрнгзрӣ то зини хатои дрнгзрӣ

کز خطر درنگذری تا زین خطا درنگذری

Гарчи сӯсани сад забон омад чу хомӯшӣ гузид

گرچه سوسن صد زبان آمد چو خاموشی گزید

Хати озодии нбштши гунбади нилӯфарӣ

خط آزادی نبشتش گنبد نیلوفری

Хомширо ҳсни малик инзиво кун вар ба табъ

خامشی را حصن ملک انزوا کن ور به طبع

Хуш наёяд нафасро гӯи зҳрхнду хӯн гарӣ

خوش نیاید نفس را گو زهرخند و خون‌گری

Киште бар хушк май рон зонка соҳил давр нест

کشتیی بر خشک می‌ران زانکه ساحل دور نیست

Гӯ мабошат перҳани домани нигаҳдор аз тарӣ

گو مباشت پیرهن دامن نگهدار از تری