Овардаанд ки ямини аддавлаи султони Маҳмӯди бен Носириддин ба шаҳри ғазнӣн бар болои кӯшкӣ дар чаҳор дарӣ нишаста буд ба боғи ҳазор дарахт .

آورده‌اند که یمین الدوله سلطان محمود بن ناصرالدین به شهر غزنین بر بالای کوشکی در چهار دری نشسته بود به باغ هزار درخت.

Рӯй ба Абӯрайҳон кард ва гуфт :

روی به ابوریحان کرد و گفت:

Ман аз ин чаҳор дар аз кадом дар берун хоҳам рафт ? ҳукм куну ихтиёри он бар порае коғд навис ва дар зери ниҳолии ман на .

من از این چهار در از کدام در بیرون خواهم رفت؟ حکم کن و اختیار آن بر پاره‌ای کاغد نویس و در زیر نهالى من نه.

Ва ин ҳар чаҳор дар роҳ гузар дошт .

و این هر چهار در راه گذر داشت.

Абӯрайҳони устурлоби хост ва иртифоъ бигирифту толеъ дуруст карду соъатӣ андеша намӯд ва бар порае коғд бинвишт ва дар зери ниҳолии ниҳод .

ابوریحان اسطرلاب خواست و ارتفاع بگرفت و طالع درست کرد و ساعتی اندیشه نمود و بر پاره‌ای کاغد بنوشت و در زیر نهالی نهاد.

Маҳмӯд гуфт : ҳукм кардӣ ?

محمود گفت: حکم کردی؟

Гуфт : кардам .

گفت: کردم.

Маҳмӯд бифармуд токунандау теша ва бел овараданд бар деворӣ ки ҷониб машриқаст дарӣ панҷумин бикунаданд ва аз он дар берун рафт ва гуфт он коғд пора биовараданд .

محمود بفرمود تا کننده و تیشه و بیل آوردند بر دیواری که جانب مشرق است دری پنجمین بکندند و از آن در بیرون رفت و گفت آن کاغد پاره بیاوردند.

Бўриҳон бар ваии навишта буд ки аз ин чаҳор дар ҳеҷ берун нашавад бар девори машриқ дарӣ кунанд ва аз он дар берун шавад .

بوریحان بر وی نوشته بود که از این چهار در هیچ بیرون نشود بر دیوار مشرق دری کنند و از آن در بیرون شود.

Маҳмӯд чун бихонад тайраи гашт ва гуфт ӯро ба миёни сарой фурӯ андозанд . Чунон карданд магар бо боми миёнгини домии баста буд . Бўриҳон бар он дом омад ва дом бадареду оҳиста ба замин фурӯд омад . Чунон ки бар вай аФгор нашуд .

محمود چون بخواند طیره گشت و گفت او را به میان سرای فرو اندازند. چنان کردند مگر با بام میانگین دامی بسته بود. بوریحان بر آن دام آمد و دام بدرید و آهسته به زمین فرود آمد. چنان که بر وی افگار نشد.

Маҳмӯд гуфт : ӯро бароред . Бароварданд .

محمود گفت: او را برآرید. برآوردند.

Гуфт : ё бўриҳон аз ин ҳол борӣ надониста будӣ .

گفت: یا بوریحان از این حال باری ندانسته بودی.

Гуфт : эй худованд дониста будам .

گفت: ای خداوند دانسته بودم.

Гуфт : далели кӯ ?

گفت: دلیل کو؟

Ғуломро овоз доду тақвим аз ғуломи бастаду таҳвили хеш аз миёни тақвим берун кард . Дар аҳкоми он рӯзи навишта буд ки маро аз ҷой баланд биндозанд валикин ба саломат ба замин оем ва тундараст бархезам .

غلام را آواز داد و تقویم از غلام بستد و تحویل خویش از میان تقویم بیرون کرد. در احکام آن روز نوشته بود که مرا از جای بلند بیندازند ولیکن به سلامت به زمین آیم و تندرست برخیزم.

Ин сухан низ мувофиқи рой Маҳмӯд наомад тайратар гашт . Гуфт : ӯро ба қалъа буриду боздорӣад . ӯро ба қалъа ғазнӣн боздоштанд ва шаш моҳ дар он ҳабс бимонад .

این سخن نیز موافق رای محمود نیامد طیره‌تر گشت. گفت: او را به قلعه برید و بازدارید. او را به قلعهٔ غزنین بازداشتند و شش ماه در آن حبس بماند.