Чу дод он огаҳии мари шоҳро зард

چو داد آن آگهی مر شاه را زرد

Рухон аз хашм шуд мари шоҳро зард

رخان از خشم شد مر شاه را زرد

Рухӣ каз сурхяш гуфтӣ нбидст

رخی کز سرخیش گفتی نبیدست

Бидон санӣ ки гуфтӣ шнблидст

بدان سانی که گفتی شنبلیدست

зи баси хуй каз сару рӯйиши ҳамеи тохт

ز بس خوی کز سر و رویش همی تاخت

Таниш гуфтӣ зи тоби хашми бгдохт

تنش گفتی ز تاب خشم بگداخت

зи баси кӣна ҳаме ларзид чун бед

ز بس کینه همی لرزید چون بید

Чу дар оби равандаи акси хуршед

چو در آب رونده عکس خورشید

Бипурсед аз бародар кин ту дидӣ

بپرسید از برادر کاین تو دیدی

Ба чашми хеш ё ҷое шунидӣ

به چشم خویش یا جایی شنیدی

Марои он гӯии каши ту дида бошӣ

مرا آن گوی کش تو دیده باشی

На он каз дайгарӣ бишнида бошӣ

نه آن کز دیگری بشنیده باشی

Хабари ҳаргиз на монанд аёнаст

خبر هرگز نه مانند عیانست

Яқини дил на ҳамтоӣ гумонаст

یقین دل نه همتای گمانست

БиФгни мари маро аз дили гумоне

بیفگن مر مرا از دل گمانی

Марои он гӯ ки ту дидӣ аёнӣ

مرا آن گو که تو دیدی عیانی

Бародар гуфт шоҳои ман на онам

برادر گفت شاها من نه آنم

Ки чизе бо ту гӯям каш надонам

که چیزی با تو گویم کش ندانم

Ба чашм хеш дидам ҳар чаҳ гуфтам

به چشم خویش دیدم هر چه گفتم

Шунида низ бисёре наҳафтум

شنیده نیز بسیاری نهفتم

Азин пешам чу модар буд шҳрў

ازین پیشم چو مادر بود شهرو

Маро ҳамчун бародар буд вирў

مرا همچون برادر بود ویرو

Кунун ҳаргиз нахоҳам шан ки байнам

کنون هرگز نخواهم‌شان که بینم

Ки аз баҳри ту бо эшон ба кинам

که از بهر تو با ایشان به کینم

Тани ман ҷони ширинро нахоҳад

تن من جان شیرین را نخواهد

Агар дар ҷони ман меҳрат бакоҳад

اگر در جان من مهرت بکاهد

Агар хоҳӣ хӯрам сад бораи савганд

اگر خواهی خورم صد باره سوگند

Ба яздон ва ба ҷони ту худованд

به یزدان و به جان تو خداوند

Ки меҳмонӣ ба чашм хеш дидам

که مهمانی به چشم خویش دیدم

Валикин зон на хӯрдам на чашидам

ولیکن زان نه خوردم نه چشیدم

Куҷои он сур ва он оростаи базм

کجا آن سور و آن آراسته بزم

Гаронтар буд дар чашмами ман аз разм

گرانتر بود در چشمم من از رزم

Ҳмидўни он сарои хусравии гоҳ

همیدون آن سرای خسروی گاه

Ба чашми ман чу зиндон буд ва чун чоҳ

به چشم من چو زندان بود و چون چاه

зи бонги мутрибони гаштам бе ором

ز بانگ مطربان گشتم بی آرام

Навоашон буд дар гӯшам чу дашном

نواشان بود در گوشم چو دشنام

Ман он гуфтам ки дидам пас ту ба дон

من آن گفتم که دیدم پس تو به دان

Ки ту фармони диҳии ман бандаи фармон

که تو فرمان دهی من بنده فرمان

Чу бишунид ин сухани мӯбад дигар бор

چو بشنید این سخن موبد دگر بار

Фузун аз ғами дилашро бор бар бор

فزون از غم دلش را بار بر بار

Гуҳӣ чун мори сар хаста бипечед

گهی چون مار سر خسته بپیچید

Гуҳӣ чун хами пар шира Биҷӯшед

گهی چون خُم پر شیره بجوشید

Бузургоне ки пеш шоҳ буданд

بزرگانی که پیش شاه بودند

Ҳамаи дандон ба дандони брбсўднд

همه دندان به دندان بربسودند

Ки шҳрўи ин чаро ёраст кардан

که شهرو این چرا یارست کردن

Зани шаҳро ба дигари каси супурдан

زن شه را به دیگر کس سپردن

Чаҳ Зуҳра буд вирўро ки май хост

چه زَهره بود ویرو را که می‌خواست

Заниро кови зани шоҳаншаҳи мост

زنی را کاو زن شاهنشه ماست

Ҳаме гуфтанд аз ин пас коми бадхоҳ

همی گفتند از این پس کام بدخواه

براردи шоҳи мо аз кишвари моҳ

برآرد شاه ما از کشور ماه

Кунун дар хонаи вирўӣу Қоран

کنون در خانهٔ ویروی و قارن

зи чашм бад барояд коми душман

ز چشم بد برآید کام دشمن

Чунон гардад ҷаҳон бар чашми шҳрў

چنان گردد جهان بر چشم شهرو

Ки душмантар касе бошадаш вирў

که دشمن‌تر کسی باشدْش ویرو

На танҳо вис бевирў бимонад

نه تنها ویس بی ویرو بماند

Ва ё он шаҳр бешҳрў бимонад

و یا آن شهر بی شهرو بماند

Куҷо бисёр ҷуфту шаҳри номӣ

کجا بسیار جفت و شهرِ نامی

Шавад беҷуфт ва бе шоҳи гиромӣ

شود بی جفت و بی شاه گرامی

Дмони абрӣ ки сайли марги орад

دمان ابری که سیل مرگ آرد

Ба буми моҳ то моҳии баборад

به بوم ماه تا ماهی ببارد

Мунодӣ зад қазо бар ҳар чаҳ онҷост

منادی زد قضا بر هر چه آنجاست

Ки чизи он фалон акнӯн фалони рост

که چیز آن فلان اکنون فلان راست

Бар он кишвари бало парвоз дорад

بر آن کشور بلا پرواز دارد

Куҷои лашкар ки вайро боз дорад

کجا لشکر که وی را باز دارد

Басои хўно ки меҷӯшад дар андом

بسا خونا که می‌جوشد در اندام

Басои ҷоно ки меларзад бе ором

بسا جانا که می‌لرزد بی آرام

Чу шоҳаншаҳи замонӣ буд печон

چو شاهنشه زمانی بود پیچان

Дили андари оташи андешаи сӯзон

دل اندر آتش اندیشه سوزان

Дабирашро ҳмонгаҳи пеш худ хонд

دبیرش را همانگه پیش خود خواند

Суханҳои чу заҳр аз дил барафшонад

سخنهای چو زهر از دل برافشاند

Фиристодаш ба ҳар роҳии саворӣ

فرستادش به هر راهی سواری

Ба ҳар шаҳрӣ ки будаш шаҳриёрӣ

به هر شهری که بودش شهریاری

зи шҳрў бо ҳамаи шоҳон гила кард

ز شهرو با همه شاهان گله کرد

Ки бедайн чун шуду зинҳор чун хӯрд

که بی دین چون شد و زنهار چون خورد

Якоякро ба нома огаҳӣ дод

یکایک را به نامه آگهی داد

Ки хоҳам шуд ба буми моҳи обод

که خواهم شد به بوم ماه آباد

Азишон хонд баҳриро ба ёрӣ

ازیشان خواند بهری را به یاری

зи баҳрии хости марди корзорӣ

ز بهری خواست مرد کارزاری

зи табаристону гиреҳгону кҳстон

ز طبرستان و گرگان و کهستان

зи хоразму хуросону диҳистон

ز خوارزم و خراسان و دهستان

зи буми санаду ҳинду таббату чин

ز بوم سند و هند و تبت و چین

зи суғду ҳади турон то ба Мочӣн

ز سغد و حدّ توران تا به ماچین

Чунон шуд даргааши зи анбӯҳи лашкар

چنان شد درگهش ز انبوه لشکر

Ки дашт Марв шуд чун дашти маҳшар

که دشت مرو شد چون دشت محشر