Чу дар Марв гузин шуд шоҳи шоҳон
چو در مرو گزین شد شاه شاهان
Дилаши хуррам ба рӯй моҳи моҳон
دلش خرم به روی ماه ماهان
з рӯй вис будӣ офтобаш
ز روی ویس بودی آفتابش
зи мӯии вис будӣ машки нобаш
ز موی ویس بودی مشک نابش
Нишаста шоди рӯзӣ бо длором
نشسته شاد روزی با دلارام
Сухан гуфт аз ҳавои вис бо ром
سخن گفت از هوای ویس با رام
Ки бинишастӣ ба буми моҳи чандин
که بنشستی به بوم ماه چندین
зи баҳри онкии ҷуфтат буд ромин
ز بهر آنکه جفتت بود رامین
Агар ромин набӯдӣ ғмгсорт
اگر رامین نبودی غمگسارت
Набӯдӣ ним рӯзи онҷои қарорат
نبودی نیم روز آنجا قرارت
Ҷавобаш дод хуршеди саман бар
جوابش داد خورشید سمنبر
Мабар чандини гумони бад ба ман бар
مبر چندین گمان بد به من بر
Гуҳии гӯйӣ ки бо ту буд вирў
گهی گویی که با تو بود ویرو
Кунӣ дидори вирў бар ман оҳӯ
کنی دیدار ویرو بر من آهو
Гуҳии гӯйӣ ки бо ту буд ромин
گهی گویی که با تو بود رامین
Чаро бар ман зании биғораҳи чандин
چرا بر من زنی بیغاره چندین
Мадон дӯзах бидон гармӣ ки гӯйанд
مدان دوزخ بدان گرمی که گویند
На аҳрӣман бидон зиштӣ ки ҷӯянд
نه اهریمن بدان زشتی که جویند
Агар чаҳ дуздро дуздӣ буд кор
اگر چه دزد را دزدی بود کار
Дурӯғаш низ ҳам гӯйанд бисёр
دروغش نیز هم گویند بسیار
Ту худ доне ки вирў чун ҷавонаст
تو خود دانی که ویرو چون جوانست
Ба дашту кӯҳ бар нхчиргонст
به دشت و کوه بر نخچیرگانست
Надонад кори ҷузи нахчир кардан
نداند کار جز نخچیر کردن
Нишастан бо бузургони бода хӯрдан
نشستن با بزرگان باده خوردن
Ба одат низ ромин ҳамчунин аст
به عادت نیز رامین همچنین است
Марвро дӯстдор ростин аст
مرو را دوستدار راستین است
Ба ҳам буданд ҳар ду чун бародар
به هم بودند هر دو چون برادر
Нишаста рӯзу шаб бо раваду соғар
نشسته روز و شب با رود و ساغر
Ҷавонро ҳам ҷавон бошад длором
جوان را هم جوان باشد دلارام
Куҷо бошад ҷавонии хуштарин ком
کجا باشد جوانی خوشترین کام
Ҷавонии эзад аз минӯ сиришта сет
جوانی ایزد از مینو سرشتهست
Марвро буи чун буи биҳиштаст
مرو را بوی چون بوی بهشتست
Чу ромин омад андари кишвари моҳ
چو رامین آمد اندر کشور ماه
Ба ромиши ҷуфти вирў буд шаш моҳ
به رامش جفت ویرو بود شش ماه
Ба айвон ва ба майдон ва ба нахчир
به ایوان و به میدان و به نخچیر
Ба андӯҳ ва ба шодӣ ва ба тадбир
به اندوه و به شادی و به تدبیر
Агар вӣрӯсат ӯро бади бародар
اگر ویروست او را بد برادر
Вагар шҳрўст ӯро буд модар
و گر شهروست او را بود مادر
На ҳар кови дӯстии варзед ҷое
نه هر کاو دوستی ورزید جایی
Ба зери дӯстӣ будаш хатое
به زیر دوستی بودش خطایی
На ҳар кови ҷойгоҳии меҳрбонӣ
نه هر کاو جایگاهی مهربانی
Кунад , дорад ба дил дар бади гумоне
کند، دارد به دل در بد گمانی
На ҳар дил чун дилат нопок бошад
نه هر دل چون دلت ناپاک باشد
На ҳар мардӣ чу ту бебок бошад
نه هر مردی چو تو بی باک باشد
Шҳншаҳ гуфт некаст ар чунинаст
شهنشه گفت نیکست ار چنینست
Дили ромин сазоӣ офаринаст
دل رامین سزای آفرینست
Бад-ӣни паймон туоне хӯрд савганд
بدین پیمان توانی خورد سوگند
Ки роминро набӯдаш бо ту пайванд
که رامین را نبودش با تو پیوند
Агар савганд битавонӣ бад-ӣн хӯрд
اگر سوگند بتوانی بدین خورد
Набошад дар ҷаҳон чун ту ҷавонмард
نباشد در جهان چون تو جوانمرد
Ҷавобаш дод вис ва гуфт савганд
جوابش داد ویس و گفت سوگند
Хӯрам шояд бад-ӣн нобӯда пайванд
خورم شاید بدین نابوده پیوند
Чаро тарсами зи нокардаи гуноҳӣ
چرا ترسم ز ناکرده گناهی
Ба савгандони намоями хуби роҳӣ
به سوگندان نمایم خوب راهی
Напечад ҷурми нокардаи равонӣ
نپیچد جرم ناکرده روانی
Нгндди сайри нохӯрдаи даҳоне
نگندد سیر ناخورده دهانی
Ба паймон ва ба савгандами мтрсод
به پیمان و به سوگندم مترساد
Ки дорад бе гунаҳи савганди осон
که دارد بیگنه سوگند آسان
Чу дар зераш набошад носавобӣ
چو در زیرش نباشد ناصوابی
Чаҳ савгандии хурӣ чаҳ сарди обӣ
چه سوگندی خوری چه سرد آبی
Шҳншаҳ гуфт азин беҳтар чаҳ бошад
شهنشه گفت ازین بهتر چه باشد
Ба по кӣ худ ҷузин дархур чаҳ бошад
به پا کی خود جزین درخور چه باشد
Бихӯр савганди вази тӯҳмати брстӣ
بخور سوگند وز تهمت برستی
Равонро аз маломат ҳо бишустӣ
روان را از ملامتها بشستی
Кунун ман оташӣ равшан фурӯзам
کنون من آتشی روشن فروزم
Бирав бисёр машку авди сӯзам
برو بسیار مشک و عود سوزم
Ту онҷои пеши диндорони олам
تو آنجا پیش دینداران عالم
Бидон оташ бихӯр савганди муҳкам
بدان آتش بخور سوگند محکم
Ҳар он гоҳе ки ту савганд хӯрдӣ
هر آن گاهی که تو سوگند خوردی
Равонро аз гунаҳ покиза кардӣ
روان را از گنه پاکیزه کردی
Маро бо ту набошад низ гуфтор
مرا با تو نباشد نیز گفتار
На пархош ва на пигору озор
نه پرخاش و نه پیگار و آزار
Азин пас ту марои ҷону ҷаҳонӣ
ازین پس تو مرا جان و جهانی
Баробар дорамат бо зиндагонӣ
برابر دارمت با زندگانی
Чу пайдо гардад аз ту порсое
چو پیدا گردد از تو پارسایی
Турои бахшами саросари подшоиӣ
ترا بخشم سراسر پادشایی
Чаҳ бошад хубтар зон подшоиӣ
چه باشد خوبتر زان پادشایی
Ки бипасандад Марвро порсое
که بپسندد مرو را پارسایی
Марвро гуфт виса ҳамчунин кун
مرو را گفت ویسه همچنین کن
Мароу хештанро пок дайн кун
مرا و خویشتن را پاکدین کن
Ҳаме то ба ман бар бадгумонӣ
همی تا به من بر بدگمانی
Аз он дар мар туро бошад зӣоне
از آن در مر ترا باشد زیانی
Гуноҳ бӯда бар мардум нуҳуфтан
گناهِ بوده بر مردم نهفتن
Басии некӯтар аз нобӯда гуфтан
بسی نیکوتر از نابوده گفتن
Шҳншаҳ хонд яксар мӯбадон ро
شهنشه خواند یکسر موبدان را
зи лашкари сарварону кҳбдон ро
ز لشکر سروران و کهبدان را
Ба оташгоҳи чизе бекарон дод
به آتشگاه چیزی بی کران داد
Ки натавон кард онро сар ба сари ёд
که نتوان کرد آن را سر به سر یاد
зи динору зи гавҳарҳои шҳўор
ز دینار و ز گوهرهای شهوار
Замину Асияу боғ бисёр
زمین و آسیا و باغ بسیار
Гузидаи модёнони тгоўр
گزیده مادیانان تگاور
Ҳмидўни гӯсфанду гов бе мар
همیدون گوسفند و گاو بیمر
зи оташгоҳи лухтӣ оташ оварад
ز آتشگاه لختی آتش آورد
Ба майдони оташӣ чун кӯҳи бркрд
به میدان آتشی چون کوه برکرد
Басӣ аз сандалу авдаш хӯриш дод
بسی از صندل و عودش خورش داد
Ба кофур ва ба машкаш парвариш дод
به کافور و به مشکش پرورش داد
зи майдони оташи сӯзони баромад
ز میدان آتش سوزان برآمد
Ки бо гардуни гардон ҳамбар омад
که با گردون گردان همبر آمد
Чу заррини гунбадӣ бар чархи ёзон
چو زرّین گنبدی بر چرخ یازان
Шудаи ларзону зараши поки резон
شده لرزان و زرّش پاک ریزان
Ба сони дилбарӣ дар лаълу млҳм
به سان دلبری در لعل و ملحم
Гурозону хурашони масту хуррам
گرازان و خورشان مست و خرّم
Чу рӯзи васлат ӯро равшаноӣ
چو روز وصلت او را روشنایی
Ҳнў сӯзанда чун рӯзи ҷудоӣ
هنو سوزنده چون روز جدایی
зи чеҳраи нур дар гетии Фгндаҳ
ز چهره نور در گیتی فگنده
зи нураши бози торикии раманда
ز نورش باز تاریکی رمنده
Набӯд огоҳ дар гетии зану мард
نبود آگاه در گیتی زن و مرد
Ки шоҳаншоҳи он оташ чаро кард
که شاهنشاه آن آتش چرا کرد
Чу аз майдони баромади оташи шоҳ
چو از میدان برآمد آتش شاه
Ҳамеи суд аз баландии сараш бо моҳ
همی سود از بلندی سرش با ماه
зи боми гўшки мӯбади вису ромин
ز بام گوشک موبد ویس و رامین
Бидиданд оташии ёзон ба парвин
بدیدند آتشی یازان به پروین
Бузургони хуросони истода
بزرگان خراسان ایستاده
Саросар рӯй зии оташи ниҳода
سراسر روی زی آتش نهاده
зи чандон меҳтарони як тан на огоҳ
ز چندان مهتران یک تن نه آگاه
Бидон оташ чаҳ хоҳад сӯхтани шоҳ
بدان آتش چه خواهد سوختن شاه
Ҳамон гуҳи вис дар ромин нигаҳ кард
همان گه ویس در رامین نگه کرد
Марвро гуфт бингар ҳоли ин мард
مرو را گفت بنگر حال این مرد
Ки оташ чун баланд афрӯхт мо ро
که آتش چون بلند افروخت ما را
Бад-ӣн оташ бихоҳад сӯхти мо ро
بدین آتش بخواهد سوخت ما را
Биё то ҳар ду бигурезем аз эдар
بیا تا هر دو بگریزیم از ایدر
Бсўзоним ӯро ҳам ба озар
بسوزانیم او را هم به آذر
Маро Бифрефт мӯбади дай ба савганд
مرا بفریفت موبد دی به سوگند
Ба ширинӣ суханҳо гуфт чун қанд
به شیرینی سخنها گفت چون قند
Марвро низ доми худ ниҳодам
مرو را نیز دام خود نهادم
На он будам ки дар дом ӯ фитодам
نه آن بودم که در دام او فتادم
Бадв гуфтам хӯрам сад бораи савганд
بدو گفتم خورم صد باره سوگند
Ки роминро набад бо виси пайванд
که رامین را نبد با ویس پیوند
Чу зин бо вай сухан гуфтам фаровон
چو زین با وی سخن گفتم فراوان
Дилаш Бифрефтам ногуҳ ба дастон
دلش بفریفتم ناگه به دستان
Кунун дар поши шаҳрӣу сипоҳӣ
کنون در پاش شهری و سپاهی
з ман хоҳад намӯдан бе гуноҳӣ
ز من خواهد نمودن بیگناهی
Маро гуяд ба оташ бар гузар кун
مرا گوید به آتش بر گذر کن
Ҷаҳонро аз тани пакет хабар кун
جهان را از تن پاکت خبر کن
Бидон то кеҳтар ва меҳтар бидонанд
بدان تا کهتر و مهتر بدانند
Куҷо дар вис ва ромин бадгумонанд
کجا در ویس و رامین بدگمانند
Биё то пеши азин ковмон бихонад
بیا تا پیش ازین کاومان بخواند
Варои ин ростӣ дар дил бимонад
ورا این راستی در دل بماند
Пас онгаҳ дояро гуфто чаҳ гӯйӣ
پس آنگه دایه را گفتا چه گویی
Вазин оташи марои чора чаҳ ҷӯӣ
وزین آتش مرا چاره چه جویی
Ту доне кин на ҳангоми стизост
تو دانی کاین نه هنگام ستیزاست
Ки ин ҳангом ҳангом гурезаст
که این هنگام هنگام گریزست
Ту чораи донеу найранги бозӣ
تو چاره دانی و نیرنگ بازی
Нигар дар кори мо чора чаҳ созӣ
نگر در کار ما چاره چه سازی
Куҷо дар ҷои чунин чораи беҳтар
کجا در جای چونین چاره بهتر
Ки дар ҷой дигар мардӣу лашкар
که در جای دگر مردی و لشکر
Ҷавобаш дод рангомез доя
جوابش داد رنگآمیز دایه
Науфтода сети кори хори моя
نیفتادهست کار خوار مایه
Ман инро чора чун донам ниҳодан
من این را چاره چون دانم نهادن
Сари ин банд чун донам кушодан
سر این بند چون دانم گشادن
Магари моро диҳад додари ёрӣ
مگر ما را دهد دادار یاری
Барафрӯзад чароғи бахтиёрӣ
برافروزد چراغ بختیاری
Кунун афтод кор , эдар мпоиид
کنون افتاد کار، ایدر مپایید
Куҷо ман мерӯм бо ман биёед
کجا من میروم با من بیایید
Пас онгаҳ рафт бар боми шабистон
پس آنگه رفت بر بام شبستان
Нигари зонҷо чигуна сохт дастон
نگر زانجا چگونه ساخت دستان
Фаровони зар ва гавҳар барграфтанд
فراوان زر و گوهر برگرفتند
Пас онгаҳ ҳар се дар гармобаи рафтанд
پس آنگه هر سه در گرمابه رفتند
Раҳе аз гулхани андари бӯстон буд
رهی از گلخن اندر بوستان بود
Чунон роҳӣ ки аз ҳар каси ниҳон буд
چنان راهی که از هر کس نهان بود
Бидон раҳ ҳар се андари боғи рафтанд
بدان ره هر سه اندر باغ رفتند
зи мӯбад бо дилии пурдоғи рафтанд
ز موبد با دلی پرداغ رفتند
Сабки бррФти ромин рӯй девор
سبک بررفت رامین روی دیوار
Фрўҳшт аз сари девори дастор
فروهشت از سر دیوار دستار
Ба чора бар кашид он ҳар давон ро
به چاره بر کشید آن هر دوان را
Ба дигари сӯи Фрўҳшти ин ва он ро
به دیگر سو فروهشت این و آن را
Пас онгаҳ худ фурӯд омад зи девор
پس آنگه خود فرود آمد ز دیوار
Ба чодар ҳар се барбастанд рухсор
به چادر هر سه بربستند رخسار
Чу девони чеҳра аз мардум наҳуфтанд
چو دیوان چهره از مردم نهفتند
Ба ойини занон ҳар се бирафтанд
به آیین زنان هر سه برفتند
Ҳаме донист ромини бӯстонӣ
همی دانست رامین بوستانی
Бадв дар кори дидаи боғбонӣ
بدو در کار دیده باغبانی
Ҳамон гуҳи пеши мард боғбон шуд
همان گه پیش مرد باغبان شد
Бёромид чун дар бӯстон шуд
بیارامید چون در بوستان شد
Фиристодаш ба хонаи боғбон ро
فرستادش به خانه باغبان را
Бихонад аз хонаи пинҳони қаҳрамон ро
بخواند از خانه پنهان قهرمان را
Бифармудаш ки рӯ аспон биовар
بفرمودش که رو اسپان بیاور
Гузида ҳарчӣ он бошад тгоўр
گزیده هرچه آن باشد تگاور
Ҳмидўни хӯрдании чизе ки дорӣ
همیدون خوردنی چیزی که داری
Силаҳам бо ҳамаи сози шикорӣ
سلاحم با همه ساز شکاری
Биовараданд он чизе ки ӯ хост
بیاوردند آن چیزی که او خواست
Намози шом рафтанро биёрост
نماز شام رفتن را بیاراست
зи Марви андар биёбон рафт чун бод
ز مرو اندر بیابان رفت چون باد
Надида рӯй ӯро одамии зод
ندیده روی او را آدمیزاد
Биёбоне ки ороми бало буд
بیابانی که آرام بلا بود
зи нохушӣ чу коми аждаҳо буд
ز ناخوشی چو کام اژدها بود
з рӯй вис ва ромин гашта Фархор
ز روی ویس و رامین گشته فرخار
зи буи ҳар давон чун табли аттор
ز بوی هر دوان چون طبل عطار
Кавиру шӯрау реги раванда
کویر و شوره و ریگ رونده
Сумуми ҷонкшу шери даманда
سموم جانکش و شیر دمنده
Ду ошиқро шуда чун боғи хуррам
دو عاشق را شده چون باغ خرم
Аз он шодӣ куҷо буданд боҳам
از آن شادی کجا بودند باهم
зи гармоу кавир онгаҳ набуданд
ز گرما و کویر آنگه نبودند
Ту гуфтӣ шаб дар раҳи набуданд
تو گفتی شب در ره نبودند
Ба чини андар ба сангии брнбштаҳи сет
به چین اندر به سنگی برنبشتهست
Ки дӯзахи ошиқонро чун биҳиштаст
که دوزخ عاشقان را چون بهشتست
Чу бошад марди ошиқ дар бар дӯст
چو باشد مرد عاشق در بر دوست
Ҳамаи зиштӣ ба чашмаш сахт некӯаст
همه زشتی به چشمش سخت نیکوست
Кавиру кӯҳ ӯро бӯстонаст
کویر و کوه او را بوستانست
Фарози барф ҳамчун гулистонаст
فراز برف همچون گلستانست
Куҷои ошиқ ба мард маст монад
کجا عاشق به مرد مست ماند
Ки дар мастии ғам ва шодӣ надонад
که در مستی غم و شادی نداند
Ба даҳ рӯзи он биёбонро буриданд
به ده روز آن بیابان را بریدند
зи Марви шоҳҷони зии раии расиданд
ز مرو شاهجان زی ری رسیدند
Ба рай дар буд роминро яке дӯст
به ری در بود رامین را یکی دوست
Ба гоҳи мардумӣ бо ӯ зи як пӯст
به گاه مردمی با او ز یک پوست
Ҷавонмарди ҳунарманд ва бе оҳӯ
جوانمرد هنرمند و بی آهو
Марвро дастгоҳии сахти некӯ
مرو را دستگاهی سخت نیکو
Ба беҳрузӣ бидода бахти комаш
به بهروزی بداده بخت کامش
Ки худ беҳрузи ширў буд номаш
که خود بهروز شیرو بود نامش
зи хушӣ чун биҳиштии хону монаш
ز خوشی چون بهشتی خان و مانش
Ҳамеша шод аз ваии дӯстонаш
همیشه شاد از وی دوستانش
Шабии торик буду моҳ бо меҳр
شبی تاریک بود و ماه با مهر
зи бинандаи наҳуфтаи ахтарони чеҳр
ز بیننده نهفته اختران چهر
Ҷаҳон чун чоҳи сесад боз гашта
جهان چون چاه سیصد باز گشته
Ҳаво бо тирагӣ анбоз гашта
هوا با تیرگی انباز گشته
Ҳаме шуд ром то даргоҳи беҳруз
همی شد رام تا درگاه بهروز
Ба коми хеши фаррухи бахту пирӯз
به کام خویش فرخ بخت و پیروز
Чу роминро бидид он меҳр парвар
چو رامین را بدید آن مهر پرور
Набӯдаш дидаро дидори бовар
نبودش دیده را دیدار باور
Ҳаме гуфт эй аҷаби ҳангоми чунин
همی گفت ای عجب هنگام چونین
Ки бояд неки меҳмонӣ чу ромин
که باید نیک مهمانی چو رامین
Марвро гуфт ромин эй бародар
مرو را گفت رامین ای برادر
Бапуш ин рози мо дар зери чодар
بپوش این راز ما در زیر چادر
Магӯ касро ки ромин омад аз роҳ
مگو کس را که رامین آمد از راه
Макун касро зи меҳмононати огоҳ
مکن کس را ز مهمانانت آگاه
Ҷавобаш дод беҳрузи ҷавонмард
جوابش داد بهروز جوانمرد
Турои бахтам ба меҳмон ман оварад
ترا بختم به مهمان من آورد
Худовандӣ ва ман пеши ту чокар
خداوندی و من پیش تو چاکر
На чокари бали зи чокар низ камтар
نه چاکر بل ز چاکر نیز کمتر
Турои фармон барам то зинда бошам
ترا فرمان برم تا زنده باشم
Ба пеши бандагонат банда бошам
به پیش بندگانت بنده باشم
Агар фармони диҳӣ то ман ҳам акнӯн
اگر فرمان دهی تا من هم اکنون
Шавам бо чокарон аз хонаи берун
شوم با چاکران از خانه بیرون
Сарой ва ҷуз сароем мари турои бод
سرای و جز سرایم مر ترا باد
Яке хушнӯдии ҷонати марои бод
یکی خشنودی جانت مرا باد
Пас онгаҳ вис бо ромину беҳруз
پس آنگه ویس با رامین و بهروز
Ба ком хеш бинишастанд ҳар рӯз
به کام خویش بنشستند هر روز
Кушодаи дил ба ком ва дар бибаста
گشاده دل به کام و در ببسته
Ба май гирд аз рухони хеши шаста
به مِیْ گرد از رخان خویش شسته
Ба рӯзи андари нишоту шодмонӣ
به روز اندر نشاط و شادمانی
Ба шаб дар хуррамӣу Комронӣ
به شب در خرّمی و کامرانی
Гуҳӣ май бар кафу гуҳи дӯст дар бар
گهی مِیْ بر کف و گه دوست در بر
Шуда май нӯш бар рухсори дилбар
شده مِیْ نوش بر رخسار دلبر
Чароғи некӯони виси гули андом
چراغ نیکوان ویس گلاندام
Ба шодӣ ва ба ромиш бо длором
به شادی و به رامش با دلارام
Ба шаб чун Зуҳраи шбгирони баромад
به شب چون زهره شبگیران برآمد
Ба бонги мутриб аз хоб андар омад
به بانگ مطرب از خواب اندر آمد
Ҳануз аз бода будӣ маст ва дар хоб
هنوز از باده بودی مست و در خواب
Нҳодндиш бар кафи бодаи ноб
نهادندیش بر کف بادهٔ ناب
Нишаста пеш ӯ ромини дилбар
نشسته پیش او رامین دلبر
Гуҳии тнбўр ва гоҳе чанг дар бар
گهی طنبور و گاهی چنگ در بر
Ҳаме гуфтӣ сурӯди мҳрбозон
همی گفتی سرود مهربازان
Ба дастон ва навой длнўозон
به دستان و نوای دلنوازان
Ҳаме гуфтӣ ки мо ду нек ёрем
همی گفتی که ما دو نیک یاریم
Ба ёрии икдгрро ҷон сипорем
به یاری یکدگر را جان سپاریم
Ба ҳангоми вафои ганҷи вФоиим
به هنگام وفا گنج وفاییم
Ба чашми душманони тези ҷФоиим
به چشم دشمنان تیز جفاییم
Чу моро хуррамӣ ва шод хорӣаст
چو ما را خرّمی و شاد خواریست
Бадандишон моро ранҷу зорист
بد اندیشان ما را رنج و زاریست
Ба ранҷ аз дӯстӣ сирӣ наёбем
به رنج از دوستی سیری نیابیم
зи роҳи меҳрбонӣ рух нтобем
ز راه مهربانی رخ نتابیم
Ба меҳри андар чу ду равшан чароғем
به مهر اندر چو دو روشن چراغیم
Ба нози андар чу ду бишкуфта боғем
به ناز اندر چو دو بشکفته باغیم
зи меҳри хеши ҷуз шодӣ набинем
ز مهر خویش جز شادی نبینیم
Ки аз пирӯзӣ арзонӣ бад-ӣнем
که از پیروزی ارزانی بدینیم
Хушо висо нишаста пеши ромин
خوشا ویسا نشسته پیش رامین
Чунон кбги дарӣ дар пеши шоҳин
چنان کبگ دری در پیش شاهین
Хушо висо нишаста ҷом бар даст
خوشا ویسا نشسته جام بر دست
Ҳам аз бодаи ҳам аз хӯбӣ шудаи маст
هم از باده هم از خوبی شده مست
Хушо висо ба ком дил нишаста
خوشا ویسا به کام دل نشسته
Умеди андари дили мӯбади шикаста
امید اندر دل موبد شکسته
Хушо висо ба хандаи лаби кушода
خوشا ویسا به خنده لب گشاده
Лаб онгаҳ бар лаби ромини ниҳода
لب آنگه بر لب رامین نهاده
Хушо висо ба мастии пеши ромин
خوشا ویسا به مستی پیش رامین
зи ишқаши кеш ҳамчун кеши ромин
ز عشقش کیش همچون کیش رامین
Зиҳии ромини накӯ тадбир кардӣ
زهی رامین نکو تدبیر کردی
Ки чун висаи яке нахчир кардӣ
که چون ویسه یکی نخچیر کردی
Зиҳии ромин ба коми дили ҳамеи ноз
زهی رامین به کام دل همی ناز
Ки дории коми дилро неки анбоз
که داری کام دل را نیک انباز
Зиҳии ромин ки дар боғи биҳиштӣ
زهی رامین که در باغ بهشتی
Ҳамеша бо гули ардбҳштӣ
همیشه با گل اردبهشتی
Зиҳии ромин ки ҷуфти офтобӣ
زهی رامین که جفت آفتابی
Ба фарш ҳар чаҳ ту хоҳӣ биёбӣ
به فَرّش هر چه تو خواهی بیابی
Ҳазорон офарин бар кишвари моҳ
هزاران آفرین بر کشور ماه
Ки чун виси омадаи сет аз ваии яке моҳ
که چون ویس آمدهست از وی یکی ماه
Ҳазорон офарин бар ҷони шҳрў
هزاران آفرین بر جان شهرو
Ки духташи виса буду пӯри бирў
که دختش ویسه بود و پور بیرو
Ҳазорон офарин бар ҷони Қоран
هزاران آفرین بر جان قارن
Ки аз пушт омадаш ин моҳи равшан
که از پشت آمدش این ماه روشن
Ҳазорон офарин бар хандаи вис
هزاران آفرین بر خندهٔ ویس
Ки карда сети ин ҷаҳонро бандаи вис
که کردهست این جهان را بندهٔ ویس
Биор эй виси ҷоми хусравоне
بیار ای ویس جام خسروانی
Дарав май чун рхонти арғавонӣ
درو می چون رخانت ارغوانی
Чу аз дасти ту гирами ҷоми мастӣ
چو از دست تو گیرم جام مستی
Маро мастӣ наёрад ҳеҷ сустӣ
مرا مستی نیارد هیچ سستی
Надорам маст чун гаштам ба комат
ندارم مست چون گشتم به کامت
зи рӯят ё зи меҳрат ё зи ҷомат
ز رویت یا ز مهرت یا ز جامت
Гар аз дасти ту ҷоми ҳуши гирам
گر از دست تو جام هوش گیرم
Чунон донам ки ҷоми нӯши гирам
چنان دانم که جام نوش گیرم
Нишоти ман зи ту ором ёбад
نشاط من ز تو آرام یابد
Ғамони ман зи ту анҷом ёбад
غمان من ز تو انجام یابد
Дилам дарҷаст ва дар ваии гавҳарии ту
دلم درج است و در وی گوهری تو
Канорами бурҷ ва дар ваии ахтарии ту
کنارم برج و در وی اختری تو
Абии гавҳари мабодои ҳаргизи ин дарҷ
ابی گوهر مبادا هرگز این درج
Абии ахтари мабодои ҳаргизи ин бурҷ
ابی اختر مبادا هرگز این برج
Ҳамеша боди боғи рӯяти обод
همیشه باد باغ رویت آباد
Ду дасти ман ба боғати боғбони бод
دو دست من به باغت باغبان باد
Басои рўзо ки ном мо бихонанд
بسا روزا که نام ما بخوانند
Хирадмандони шкФт аз мо бимонанд
خردمندان شکفت از ما بمانند
Чунон хӯбӣ ва чунин меҳрбонӣ
چنان خوبی و چونین مهربانی
Сазадгар ном дорад ҷовдонӣ
سزد گر نام دارد جاودانی
Дило бисёр дард ва риш дидӣ
دلا بسیار درد و ریش دیدی
Кунун аз дӯсти ком хеш дидӣ
کنون از دوست کام خویش دیدی
Дилӣ чун хўишн дидӣ пар аз меҳр
دلی چون خویشن دیدی پر از مهر
Ва ё ин гули рухии тобонтар аз меҳр
و یا این گل رخی تابانتر از مهر
Ту рӯзу шаби бад-ӣни чеҳраи ҳамеи ноз
تو روز و شب بدین چهره همی ناز
Набарди бади сголонро ҳамеи соз
نبرد بد سگالان را همی ساز
Ки хурмо дар ҷаҳон бо хор бошад
که خرما در جهان با خار باشد
Нишоти ишқ бо тимор бошад
نشاط عشق با تیمار باشد
Кунун аз ҷон кунӣ дар кори меҳраш
کنون از جان کنی در کار مهرش
Набошад дар хури дидори меҳраш
نباشد در خور دیدار مهرش
Равон аз баҳри чунин ёр бояд
روان از بهر چونین یار باید
Ҷаҳон аз баҳри чунин кор бояд
جهان از بهر چونین کار باید
Ту акнӯн май хур аз фардо миндиш
تو اکنون مِیْ خور از فردا میندیش
Ки ҷузи фармони яздони ноидти пеш
که جز فرمان یزدان نایدت پیش
Магари карт буд дар меҳри корӣ
مگر کارت بود در مهر کاری
Азон беҳтар ки ту умеди дорӣ
ازان بهتر که تو امید داری
Ҳар онгоҳӣ ки ромин бода хӯрдӣ
هر آنگاهی که رامین باده خوردی
Ҷанини гуфторҳоро ёд кардӣ
جنین گفتارها را یاد کردی
Азин сӯи вис бо кому ҳаво буд
ازین سو ویس با کام و هوا بود
Вазони сӯи шоҳ бо ранҷу бало буд
وزان سو شاه با رنج و بلا بود
Гар эшонро ба нози андари хушӣ буд
گر ایشان را به ناز اندر خوشی بود
Шҳншаҳро шитобу нохушӣ буд
شهنشه را شتاب و ناخوشی بود
Ки ӯ савганди висаи хост додан
که او سوگند ویسه خواست دادن
Дил аз банди гумонеи бргшодн
دل از بندِ گمانی برگشادن
Чу виси моҳи пайкарро талаб кард
چو ویس ماه پیکر را طلب کرد
Замонаи рӯз ӯро тира шаб кард
زمانه روز او را تیره شب کرد
Ҳамеи ҷусташи з ҳар сӯи як шбонрўз
همی جستش ز هر سو یک شبانروز
Ба дил дар , оташии мондаи хрдсўз
به دل در، آتشی مانده خردسوز