Чу огаҳи гашти вис аз рафтани ром
چو آگه گشت ویس از رفتن رام
Ба чашмаши боми тираи гашт чун шом
به چشمش بام تیره گشت چون شام
Фироқаши заъфарон бар арғавони рехт
فراقش زعفران بر ارغوان ریخت
Чу мижгонаши гуҳар бар каҳрабои бехат
چو مژگانش گهر بر کهربا بیخت
Ҷудоӣ бар рухонаш заргарӣ кард
جدایی بر رخانش زرگری کرد
Валикини чашм ӯро ҷавҳарӣ кард
ولیکن چشم او را جوهری کرد
Занон бар рӯй дасти пари нигориш
زنان بر روی دست پر نگارش
Бунафша кард тозаи гули анораш
بنفشه کرد تازه گل انارش
Кабӯдаши ҷомаи бад чун сўкўорон
کبودش جامه بد چون سوکواران
Рухонаши лаъл ҳамчун лолаи зорон
رخانش لعل همچون لالهزاران
зи бас бар рух задани дасти нигорин
ز بس بر رخ زدن دست نگارین
зи бас бар ҷома рондани ашки хунин
ز بس بر جامه راندن اشک خونین
Азуи бастади фироқаши ранги фаррух
ازو بستد فراقش رنگ فرخ
Рахш чун ҷома карду ҷома чун рух
رخش چون جامه کرد و جامه چون رخ
Ҳаме нолид бар танҳоӣ аз ҷуфт
همی نالید بر تنهایی از جفت
Хурушони зор бо доя ҳаме гуфт
خروشان زار با دایه همی گفت
Фидоӣ ошиқӣ кардам ҷавонӣ
فدای عاشقی کردم جوانی
Фидои меҳри ҷонони зиндагонӣ
فدای مهر جانان زندگانی
Гумон кардам ки мо бо ҳам бимонем
گمان کردم که ما با هم بمانیم
Ҳар он комӣ ки дил хоҳад баронем
هر آن کامی که دل خواهد برانیم
Қазои пайванди мо аз ҳам бибаред
قضا پیوند ما از هم ببرید
Ҷудои парда розам бадаред
جدایی پردهٔ رازم بدرید
Нигоро то ту будӣ дар бар ман
نگارا تا تو بودی در بر من
Ба нӯшин хоби хуши бади бистари ман
به نوشین خواب خوش بد بستر من
Кунун то бистарами пар хор кардӣ
کنون تا بسترم پر خار کردی
Маро зон хоби хуш безор кардӣ
مرا زان خواب خوش بیزار کردی
Чу чашмамро зи ғам бехоб кардӣ
چو چشمم را ز غم بی خواب کردی
Канорамро пар аз хуноб кардӣ
کنارم را پر از خوناب کردی
Азон тарсади дили ман гоҳу бегоҳ
ازان ترسد دل من گاه و بیگاه
Ки ту ночори ҷӯии ҷанги бадхоҳ
که تو ناچار جویی جنگ بدخواه
Битобад меҳр бар рӯй чу моҳат
بتابد مهر بر روی چو ماهت
Нишинад гирд бар зулфи сиёҳат
نشیند گرد بر زلف سیاهت
Наҳй бар ҷои афсари худ бар сар
نهی بر جای افسر خود بر سر
Камонгирӣ ба ҷой раваду соғар
کمان گیری به جای رود و ساغر
Зираи пӯшӣ ба ҷой хазу дебо
زره پوشی به جای خز و دیبا
БФрсоидти он андоми зебо
بفرسایدْت آن اندام زیبا
Чунон чун рехтии хӯнам ба ъбҳр
چنان چون ریختی خونم به عبهر
Бирезӣ хӯни бадхоҳон ба ханҷар
بریزی خون بدخواهان به خنجر
Чаро нишнидам аз ту ҳар чаҳ гуфтӣ
چرا نشنیدم از تو هر چه گفتی
Чаро бо ту нарафтам чун ту рафтӣ
چرا با تو نرفتم چون تو رفتی
Магар бар ман нишастӣ гирди роҳат
مگر بر من نشستی گرد راهت
Шудӣ мишкӣн аз он зулфи сиёҳат
شدی مشکین از آن زلف سیاهت
Дилам бо ту ба роҳи андар рафиқ аст
دلم با تو به راه اندر رفیق است
зи ҳиҷрати хаста ва дар хӯн ғариқ аст
ز هجرت خسته و در خون غریق است
Рафиқатро ба роҳи андари нигаҳи дор
رفیقت را به راه اندر نگه دار
Фузунтар зин ки озурдӣ маёзор
فزونتر زین که آزردی میازار
Накӯ бошад зи хубони хуби корӣ
نکو باشد ز خوبان خوب کاری
Намӯдани дӯстонро дӯстдорӣ
نمودن دوستان را دوستداری
Ту он кун бо ман эй борӯй чун хур
تو آن کن با من ای باروی چون خور
Ки бошад бо хур рӯй ту дар хур
که باشد با خور روی تو در خور
Марои ёди ор аз ҳолам биандеш
مرا یاد آر از حالم بیندیش
Тавонгари ҳам бияндешади зи дарвеш
توانگر هم بیندیشد ز درویش
Маро дидӣ ки дӯди ишқ чун буд
مرا دیدی که دود عشق چون بود
Кунун оташ падед омад аз он дӯд
کنون آتش پدید آمد از آن دود
Аз ин ҳиҷрати бад-ӣни ҳавлу дарозӣ
از این هجرت بدین هول و درازی
Ҳамаи дардӣ ба чашмами гашти бозӣ
همه دردی به چشمم گشت بازی
Чаҳ тӯфонаст гӯйӣ бар равонам
چه طوفانست گویی بر روانم
Ки Ҷайҳун меравад аз дидагонам
که جیحون میرود از دیدگانم
Дилам чун номаи пари ранҷу дардаст
دلم چون نامهٔ پر رنج و دردست
Ки бар унвон ӯ ин рӯй зардаст
که بر عنوان او این روی زردست
Нигар то зории андар нома чунаст
نگر تا زاری اندر نامه چونست
Ки бар унвон ӯ дарёӣ хӯнаст
که بر عنوان او دریای خونست
Чу вис аз дард дил нолид бисёр
چو ویس از درد دل نالید بسیار
зи баси тимор , печони гашт чун мор
ز بس تیمار، پیچان گشت چون مار
Дили доя бар он дилбари ҳамеи сӯхт
دل دایه بر آن دلبر همی سوخت
Марвро ҷуз шикебе наёмухт
مرو را جز شکیبایی نیاموخت
Ҳаме гуфташ сабурӣ кун ки охир
همی گفتش صبوری کن که آخر
Ба ком дил расад як рӯзи собир
به کام دل رسد یک روز صابر
Ҳамаи андӯҳу тиморат сар ояд
همه اندوه و تیمارت سر آید
зи тухми собирӣ шодӣ барояд
ز تخم صابری شادی برآید
Агар чаҳ бедилонро сабр хӯрдан
اگر چه بیدلان را صبر خوردن
Басӣ осонтараст аз сабр кардан
بسی آسانتر است از صبر کردن
Ту собир бошу панди дояи бниўш
تو صابر باش و پند دایه بنیوش
Ки сабри талхи бори оради турои нӯш
که صبر تلخ بار آرد ترا نوش
Турои дармони биҷузи яздон ки донад
ترا درمان بجز یزدان که داند
Азин бандат раҳондан ӯ тавонад
ازین بندت رهاندن او تواند
Ҳаме хон кирдигоратро ба ёрӣ
همی خوان کردگارت را به یاری
Ҳаме кун бо ҳамаи каси хўбкорӣ
همی کن با همه کس خوبکاری
Магари яздони шуморо даст гирад
مگر یزدان شما را دست گیرد
зи ногуҳи оташи душмани бимирад
ز ناگه آتش دشمن بمیرد
Ба андарзати ҳамин гуфтани тавонам
به اندرزت همین گفتن توانم
Ки чораи ҷуз шикебе надонам
که چاره جز شکیبایی ندانم
Ба посух гуфт вайро виси дилкаш
به پاسخ گفت وی را ویس دلکش
Сабурӣ чун тавон кардан дар оташ
صبوری چون توان کردن در آتش
Ту нишнидӣ чаҳ гуфт он марди тимор
تو نشنیدی چه گفت آن مرد تیمار
Ки дод ӯро рафиқии панд бисёр
که داد او را رفیقی پند بسیار
РФиқо беш азин пандами мёмўз
رفیقا بیش ازین پندم میاموز
Барин гунбад напояд мари турои гўз
برین گنبد نپاید مر ترا گوز
Бишуд ёру марои нокардаи падрӯд
بشد یار و مرا ناکرده پدرود
Чаҳ ин панд ва чаҳ пӯлӣ зон сар равад
چه این پند و چه پولی زان سر رود
Дили ман бо дил ту нест яксон
دل من با دل تو نیست یکسان
Турои домани ҳамеи сӯзади марои ҷон
ترا دامن همی سوزد مرا جان
Турои зончаҳ ки ман печам ба тимор
ترا زانچه که من پیچم به تیمار
Буд дарди касон бар дигарон хор
بود درد کسان بر دیگران خوار
Марои гӯйӣ туро сабраст чора
مرا گویی ترا صبرست چاره
Чаҳ осонаст кӯшиш бар назора
چه آسانست کوشش بر نظاره
Ту маъзӯрӣ ки ту ҳамчун саворӣ
تو معذوری که تو همچون سواری
зи ранҷи раҳи ту огоҳии надорӣ
ز رنج ره تو آگاهی نداری
Ту қорунии зи сабр ва ман тиҳии даст
تو قارونی ز صبر و من تهی دست
Буд бар чашми сайрони гуруснаи маст
بود بر چشم سیران گرْسنه مست
Ту низ эй доя бо ман ҳамчунинӣ
تو نیز ای دایه با من همچنینی
зи баҳри ман шикебе гузинӣ
ز بهر من شکیبایی گزینی
Ҳамоногар чу ман бедили Бамоне
همانا گر چو من بیدل بمانی
Фиғон дар гетӣ аз ман беш ронӣ
فغان در گیتی از من بیش رانی
Ту биншинӣ ва аз ман сабри ҷӯӣ
تو بنشینی و از من صبر جویی
Сабурӣ чун кунам бедил нагӯйӣ
صبوری چون کنم بی دل نگویی
Агар бедил буд шери джогоаҳ
اگر بیدل بود شیر دُژآگاه
Бирав чира шавад дар дашти рӯбоҳ
برو چیره شود در دشت روباه
Ту пиндории маро бояд ки чунин
تو پنداری مرا باید که چونین
Ҳамеи боради зи дидаи сайли хунин
همی بارد ز دیده سیل خونین
Нахоҳад ҳеҷ каси бадбахтии хеш
نخواهد هیچ کس بدبختی خویش
Наҷуед ҳеҷ донои сахтии хеш
نجوید هیچ دانا سختی خویش
Барам ин чоҳи бадбахтии ту кундӣ
برم این چاه بدبختی تو کندی
Ба сад чораи маро дар вай фикандӣ
به صد چاره مرا در وی فکندی
Кунун осон нишастӣ бар сари чоҳ
کنون آسان نشستی بر سر چاه
Ҳамеи гӯйии зи яздони ёварии хоҳ
همی گویی ز یزدان یاوری خواه
Биҷузи яздони турои чора ки донад
بجز یزدان ترا چاره که داند
Турои зини банди сахтӣ ӯ раҳанд
ترا زین بند سختی او رهاند
Намад бошад дар об афгандани осон
نمد باشد در آب افگندن آسان
Набошад зу бароварданаш аз он сон
نباشد زو برآوردنش از آن سان