Маи Урдӣбиҳишту рӯзи хурдод

مه اردیبهشت و روز خرداد

Ҷаҳон аз хуррамӣ чун крхи Бағдод

جهان از خرمی چون کرخ بغداد

Биёбон аз хушӣ ҳамчун гулистон

بیابان از خوشی همچون گلستان

Гулистон аз санам ҳамчун бтстон

گلستان از صنم همچون بتستان

Дарахти рӯдбории сими резон

درخت رودباری سیم ریزان

Насими навбаҳории машки безон

نسیم نوبهاری مشک بیزان

Чамани маҷлиси баҳорони маҷлиси орой

چمن مجلس بهاران مجلس آرای

Занони булбулаши чангу фохта ноӣ

زنان بلبلش چنگ و فاخته نای

Дарави наргис чу соқии ҷом бар даст

درو نرگس چو ساقی جام بر دست

Бунафшаи сар фурӯ афганда чун маст

بنفشه سر فرو افگنده چون مست

зи гавҳари шохҳо чун тоҷи касрӣ

ز گوهر شاخها چون تاج کسری

зи пайкари боғҳо чун рӯй Лайлӣ

ز پیکر باغها چون روی لیلی

зи сабза рӯй ҳомӯн чун зумуррад

ز سبزه روی هامون چون زمرد

зи лолаи кӯҳи сангин чун забарҷад

ز لاله کوه سنگین چون زبرجد

Ҳамаи саҳрои зи лола рӯй ҳўро

همه صحرا ز لاله روی حورا

Ҳамаи марз аз бунафшаи ҷаъди зебо

همه مرز از بنفشه جعد زیبا

Биҳишти осои замин бо зебу хушӣ

بهشت آسا زمین با زیب و خوشی

Арӯси осои ҷаҳон бо нозу гшӣ

عروس آسا جهان با ناز و گشّی

Ба боғ андар нишаста шоҳи шоҳон

به باغ اندر نشسته شاه شاهان

Ба наздаш виси бонӯи моҳи моҳон

به نزدش ویس بانو ماه ماهان

Ба дасти рост бар , озодаи вирў

به دست راست بر، آزاده ویرو

Ба дасти чапи ҷаҳони орои шҳрў

به دست چپ جهان آرای شهرو

Нишаста гирди роминаши баробар

نشسته گرد رامینش برابر

Ба пеши роми гусони навогар

به پیش رام گوسان نواگر

Ҳаме зад роҳҳои хушгуворон

همی زد راههای خوشگواران

Ҳаме карданд шодии номдорон

همی کردند شادی نامداران

Май осӯда дар маҷлиси ҳамеи гашт

می آسوده در مجلس همی گشت

Рухи михўораҳ ҳамчун май ҳамеи рашт

رخ میخواره همچون می همی رشت

Сурӯдӣ гуфт гусони нави ойин

سرودی گفت گوسان نو آیین

Дарави пӯшеди ҳоли вису ромин

درو پوشید حال ویس و رامین

Агар некӯ биандешӣ бадоне

اگر نیکو بیندیشی بدانی

Ки маънӣ чист зери ин наоне

که معنی چیست زیر این نهانی

Дарахтӣ руста дидам бар сари кӯҳ

درختی رسته دیدم بر سر کوه

Ки аз дилҳо задойад занги андӯҳ

که از دلها زداید زنگ اندوه

Дарахтӣ сар кашида то ба кайвон

درختی سر کشیده تا به کیوان

Гирифтаи зери сояи ним гиҳон

گرفته زیر سایه نیم گیهان

Ба зебоӣ ҳаме монад ба хуршед

به زیبایی همی ماند به خورشید

Ҷаҳон дар баргу бориши бастаи умед

جهان در برگ و بارش بسته امید

Ба зераши сахти равшани чашмаи об

به زیرش سخت روشن چشمهٔ آب

Ки обаши нӯшу регаш дар хўшоб

که آبش نوش و ریگش دُرّ خوشاب

Шукуфта бар канораши лолау гул

شکفته بر کنارش لاله و گل

Бунафшаи рустау хайрӣу сунбул

بنفشه رسته و خیری و سنبل

Чарандаи гови килӣ бар канораш

چرنده گاو کیلی بر کنارش

Гуҳӣ обаш хӯрд гуҳи навбаҳораш

گهی آبش خورد گه نوبهارش

Ҳамеша оби ин чашмаи равони бод

همیشه آب این چشمه روان باد

Дарахташи борвари говаши ҷавони бод

درختش بارور گاوش جوان باد

Шҳншаҳ гуфт бо гусони ное

شهنشه گفت با گوسان نایی

Зиҳии шоистҳءи гусони навое

زهی شایستهء گوسان نوایی

Сурӯдии гӯй бар ромини бдсоз

سرودی گوی بر رامین بدساز

Бадар бар рӯй меҳраши пардаи роз

بدر بر روی مهرش پردهٔ راز

Чу бишунид ин сухани виси смнбр

چو بشنید این سخن ویس سمنبر

Бикунад аз гесувони сад ҳалқаи зар

بکند از گیسوان صد حلقهٔ زر

Ба гусон дод ва гуфт ин мари турои бод

به گوسان داد و گفت این مر ترا باد

Ба ҳоли ман сурӯдӣ нағз кун ёд

به حال من سرودی نغز کن یاد

Сурӯдии гӯии ҳам бар рости парда

سرودی گوی هم بر راست پرده

з рӯй меҳр мо бурдор парда

ز روی مهر ما بردار پرده

Чу шоҳати роз мо фармуд гуфтан

چو شاهت راز ما فرمود گفتن

зи дигари кас чаро бояд нуҳуфтан

ز دیگر کس چرا باید نهفتن

Дигар бораи бузади гусони навое

دگر باره بزد گوسان نوایی

Навое буд бар ромини гўоиӣ

نوایی بود بر رامین گوایی

Ҳамон пешини сурӯди нағзро боз

همان پیشین سرود نغز را باز

Бигуфт ва ошкоро кард ӯ роз

بگفت و آشکارا کرد او راز

Дарахти борвари шоҳи шҳонст

درخت بارور شاه شهانست

Ки зери сояаш нимӣ ҷаҳонаст

که زیر سایه‌اش نیمی جهانست

Буриш ъзасту баргаши никномӣ

برش عز است و برگش نیکنامی

Сараш ҷоҳасту бехаши шодкомӣ

سرش جاهست و بیخش شادکامی

Ҷаҳонро дар бару баргаш умед аст

جهان را در بر و برگش امید است

Миён ҳар ду пайдотар з шед аст

میان هر دو پیداتر ز شید است

Ба зераши виси бонӯи чашмаи об

به زیرش ویس بانو چشمهٔ آب

Лабонаши нӯшу дандон дар хўшоб

لبانش نوش و دندان درّ خوشاب

Шукуфта бар рухонаши лолау гул

شکفته بر رخانش لاله و گل

Бунафшаи рустау хайрӣу сунбул

بنفشه رسته و خیری و سنبل

Чу гӣлии гови ромин бар канораш

چو گیلی گاو رامین بر کنارش

Гуҳӣ обаш хӯрд гуҳи навбаҳораш

گهی آبش خورد گه نوبهارش

Бимонад ин дарахти сояи густар

بماند این درخت سایه گستر

зи минӯи боди вайро сояи хуштар

ز مینو باد وی را سایه خوشتر

Ҳамеша оби ин чашмаи раванда

همیشه آب این چشمه رونده

Ҳамеша гови гӣлӣ зу чаранда

همیشه گاو گیلی زو چرنده

Чу гусони ин наворо кард поён

چو گوسان این نوا را کرد پایان

Ба ёди дӯстону дилрабоён

به یاد دوستان و دلربایان

Шаҳи шоҳон ба хашм аз ҷой бар ҷуст

شه شاهان به خشم از جای بر جست

Гирифташ риши роминро ба як даст

گرفتش ریش رامین را به یک دست

Ба дигари даст заҳр олуд ханҷар

به دیگر دست زهر آلود خنجر

Бадв гуфт эй бидонадяшу бади ахтар

بدو گفت ای بداندیش و بد اختر

Бихӯр бо ман ба меҳру моҳи савганд

بخور با من به مهر و ماه سوگند

Ки бо вайаст набошад меҳру пайванд

که با ویست نباشد مهر و پیوند

Ва гарна саратро бурдорам аз тан

و گرنه سرت را بردارم از تن

Ки аз нанги ту бесар шуд тани ман

که از ننگ تو بی سر شد تن من

Яке савганд хӯрд озодаи ромин

یکی سوگند خورد آزاده رامین

Ба додари ҷаҳону моҳу парвин

به دادار جهان و ماه و پروین

Ки то ман зинда бошам дар ду гиҳон

که تا من زنده باشم در دو گیهان

намехоҳам ки баргардами зи ҷонон

نمی خواهم که برگردم ز جانان

Марои қибла буд он рӯй гулгун

مرا قبله بود آن روی گلگون

Чунон чун дигаронро меҳри гардун

چنان چون دیگران را مهر گردون

Маро ӯ ҷон ширинаст ва аз ҷон

مرا او جان شیرینست و از جان

Ба ком хештан бибаред натавон

به کام خویشتن ببرید نتوان

Шҳншаҳро фузун шуд кӣнаи ром

شهنشه را فزون شد کینهٔ رام

Забон бикшод якбора ба дашном

زبان بگشاد یکباره به دشنام

БиФгндш бидон то сари бабрад

بیفگندش بدان تا سر ببرد

Ба ханҷари ҷои меҳрашро бадарад

به خنجر جای مهرش را بدرد

Сабки ромини ду даст шоҳ бигирифт

سبک رامین دو دست شاه بگرفت

Ту гуфтӣ шери нар рӯбоҳ бигирифт

تو گفتی شیر نر روباه بگرفت

зи шодравон ба хоки андари Фгндш

ز شادروان به خاک اندر فگندش

зи дасташи бастади он ҳиндии прндш

ز دستش بستد آن هندی پرندش

Шҳншаҳи маст буд аз бодаи биҳуш

شهنشه مست بود از باده بیهوش

Гусастаи огаҳӣу рафтаи неруаш

گسسته آگهی و رفته نیروش

Набӯдаш огаҳӣ аз кори ромин

نبودش آگهی از کار رامین

Намонад андари дилаши озори ромин

نماند اندر دلش آزار رامین

Хирадро чанд гӯнаи ранҷу сустӣ

خرد را چند گونه رنج و سستی

Падед ояд ҳаме аз ишқу мастӣ

پدید آید همی از عشق و مستی

Гар ин ду ранҷ бар мӯбад набӯдӣ

گر این دو رنج بر موبد نبودی

Марвро ҳеҷ гӯна бад набӯдӣ

مرو را هیچ گونه بد نبودی