Аз он пас ҷаҳони паҳлавони гоҳ чанд

از آن پس جهان پهلوان گاه چند

Ҳаме зист хуррами дил ва бе газанд

همی زیست خرم دل و بی گزند

Чу бар ҳафтсадаш шуд сӣ ва се сол

چو بر هفتصدش شد سی و سه سال

зи тани мурғ умраш бияфканад бол

ز تن مرغ عمرش بیفکند بال

Ҷаҳон кунад бехи дирангаши зи ҷой

جهان کند بیخ درنگش ز جای

Сари зндгонишро зад ба пой

سر زندگانیش را زد به پای

Ба нахчири бад рӯзӣ омад зи дашт

به نخچیر بد روزی آمد ز دشت

Ҳам аз паии биФтоду бемори гашт

هم از پی بیفتاد و بیمار گشت

Бидонаст каши басти банди сипеҳр

بدانست کش بست بند سپهر

Ҷаҳон хоҳад аз ҷонаши бигусасти меҳр

جهان خواهد از جانش بگسست مهر

Бифармуд то бинад ахтари шумор

بفرمود تا بیند اختر شمار

Ки баҳра чаҳ мондстш аз рӯзгор

که بهره چه ماندستش از روزگار

Ситора шимур дид ва он гуҳ ба дард

ستاره شمر دید و آن گه به درد

Чунин гуфт гирёну рухсораи зард

چنین گفت گریان و رخساره زرد

Ки даҳ рӯз агар бугзарад бе зиён

که ده روز اگر بگذرد بی زیان

Зайди шод бо коми дили солиён

زید شاد با کام دل سالیان

Сипаҳбад бидонаст рози сипеҳр

سپهبد بدانست راز سپهر

Ки аз ваии ҷаҳон пок бибаред меҳр

که از وی جهان پاک ببرید مهر

Ҳар онкас ки будаш зи пайванду хеш

هر آنکس که بودش ز پیوند و خویش

Ҳама хонд ва бинишонад бар гирди хеш

همه خواند و بنشاند بر گرد خویش

Чунин гуфт к-эии номдорони ман

چنین گفت کای نامداران من

Ҳамаи никдли ғмгсорони ман

همه نیکدل غمگساران من

Маро зоизд омад ба рафтани паём

مرا زایزد آمد به رفتن پیام

Бар асп шудан кардам акнӯн лагом

بر اسپ شدن کردم اکنون لگام

Чаҳ бар аждаҳо ва чаҳ бар деву шер

چه بر اژدها و چه بر دیو و شیر

Ба мардӣ бидам гоҳи пайкори чир

به مردی بدم گاه پیکار چیر

Кунун бо касе хостами корзор

کنون با کسی خواستم کارزار

Ки пешаш нтобад чу ман садҳазор

که پیشش نتابد چو من صدهزار

Чаро хор шуд марг ва мо чун чаро

چرا خوار شد مرگ و ما چون چرا

Ба ҷон хӯрданаш нест чун ва чаро

به جان خوردنش نیست چون و چرا

Дмони аждҳоиисти ризндаҳи хӯн

دمان اژدهاییست ریزنده خون

Сару дасти сесад ҳазораш фузун

سر و دست سیصد هزارش فزون

Ба ҳар сараш бар сад даҳонаст пеш

به هر سرش بر صد دهانست پیش

Ба ҳар даст бар чанги сесад чу беш

به هر دست بر چنگ سیصد چو بیش

Ба ҳар ҷонвари чанги тезаши дароз

به هر جانور چنگ تیزش دراز

Ба ҳар сараш чун дидаи бони дидаи боз

به هر سرش چون دیده بان دیده باز

Нтобад зи пел ва натарсад зи шер

نتابد ز پیل و نترسد ز شیر

На аз кин шавад монда наз хӯрд сайр

نه از کین شود مانده نز خورد سیر

На бар шоҳ ва бар бандаи ороишаш

نه بر شاه و بر بنده آرایشش

На бар хубу бечораи бахшоишаш

نه بر خوب و بیچاره بخشایشش

з ҳар дӯдаи конгихт ӯ дӯди зуд

ز هر دوده کانگیخت او دود زود

Дигар ноед аз кохи он дӯдаи дӯд

دگر ناید از کاخ آن دوده دود

Яке тунд тир афканаст аз камон

یکی تند تیر افکنست از کمان

Ки тираш науфтад хато бе гумон

که تیرش نیفتد خطا بی گمان

Чу дар бохтар ронад тир аз камӣн

چو در باختر راند تیر از کمین

Занад бар нишона ба ховари замин

زند بر نشانه به خاور زمین

Кунун чун ниҳодами сӯии роҳи гӯш

کنون چون نهادم سوی راه گوش

Киу маи ниўшиди пандам ба ҳуш

که و مه نیوشید پندم به هوش

Пас аз ман ҳама роҳ дод оваред

پس از من همه راه داد آورید

Ба некем гуҳи гоҳ ёд оваред

به نیکیم گه گاه یاد آورید

зи дили ҷуз ба яздони мнозиди кас

ز دل جز به یزدان منازید کس

Ҳамаи неку бад зу шиноседу бас

همه نیک و بد زو شناسید و بس

зи яздону фармони шоҳу хирад

ز یزدان و فرمان شاه و خرد

Мгрдид каз бен на андар хӯрд

مگردید کز بن نه اندر خورد

Мҷўииди ҳамсоягӣ бо бидон

مجویید همسایگی با بدان

Мадоред афсӯс бар бхрдон

مدارید افسوس بر بخردان

Ба дарди касон дил мадоред шод

به درد کسان دل مدارید شاد

Ки гардун ҳамеша нагардад ба дод

که گردون همیشه نگردد به داد

Бисозед бо хуии ҳаркас ба меҳр

بسازید با خوی هرکس به مهر

зи некон ба тундии мтобиди чеҳр

ز نیکان به تندی متابید چهر

Ммонид бар кеҳтарони кори хор

ممانید بر کهتران کار خوار

Накӯҳидагонро мгириди ёр

نکوهیدگان را مگیرید یار

Ба маст ва ба девонаи мдҳиди панд

به مست و به دیوانه مدهید پند

Махандед бар пер ва бар дардманд

مخندید بر پیر و بر دردمند

Мабаред пайванди хуишони зи бен

مبرید پیوند خویشان ز بن

магӯӣед дарвешро бади сухан

مگویید درویش را بد سخن

Ҳамаи дӯстонро ба меҳри андарун

همه دوستان را به مهر اندرون

Гуҳи хашм ва сахтӣ кунед озмӯн

گه خشم و سختی کنید آزمون

Сазовор дархур гузинед ҷуфт

سزاوار درخور گزینید جفت

Ба чизи касон каш мабошеду зафт

به چیز کسان کش مباشید و زفت

Кас аз гандаи перону бегона низ

کس از گنده پیران و بیگانه نیز

Ммонид дар хонау дузди чиз

ممانید در خانه و دزد چیز

Ба нармӣ чу кории тавон баради пеш

به نرمی چو کاری توان برد پیش

Дуруштии мҷўиид аз андоза беш

درشتی مجویید از اندازه بیش

Мабандед дил дар сарои сипанҷ

مبندید دل در سرای سپنج

Каш анҷом маргасту оғози ранҷ

کش انجام مرگست و آغاز رنج

Ду рӯйу фарибанда ва зишт хуаст

دو روی و فریبنده و زشت خوست

Ба кирдори душман ба дидори дӯст

به کردار دشمن به دیدار دوست

Яке шодии он гуҳи расонад ба мард

یکی شادی آن گه رساند به مرد

Ки пеш оварад даҳ ғаму ранҷу дард

که پیش آورد ده غم و رنج و درد

Чунон каз ниёкон маро ҳаст ёд

چنان کز نیاکان مرا هست یاد

Шуморо зи ман яксар ин панди бод

شما را ز من یکسر این پند باد

Шудам ман ба андарзи ман бгрўид

شدم من به اندرز من بگروید

зи ман поки бадрӯд ва хшнў бӯед

ز من پاک بدرود و خشنو بوید

Чу рӯзи падар яксар ояд ба сар

چو روز پدر یکسر آید به سر

Ба ҷояш нишоед касе ҷузи писар

به جایش نشاید کسی جز پسر

Наримони маро аз писар бартараст

نریمان مرا از پسر برترست

Чу ман рафтам ӯ мар шморо сараст

چو من رفتم او مر شمارا سرست

Шумориди паймонаши паймони ман

شمارید پیمانش پیمان من

Ки фармон ӯ ҳаст фармони ман

که فرمان او هست فرمان من

Бихоҳед чизе ки доред рой

بخواهید چیزی که دارید رای

Аз он пеш кам рафтан ояд зи ҷой

از آن پیش کم رفتن آید ز جای

Шуд он анҷумани зор ва гирён биравӣ

شد آن انجمن زار و گریان بروی

Баромади ғриўиднҳоиу ҳўӣ

برآمد غریویدن های و هوی

Ҳама зор гуфтанд ҳаргиз мабод

همه زار گفتند هرگز مباد

Ки мо бе ту бошем як рӯзи шод

که ما بی تو باشیم یک روز شاد

Чу мо хшндим аз ту фарзонаи рой

چو ما خشندیم از تو فرزانه رای

Ту ҷовид хушнӯд бош аз худоӣ

تو جاوید خشنود باش از خدای