Ҳамон соли заҳҳоки кшўрстон

همان سال ضحاک کشورستان

з Бобул биёмад ба Зобулстон

ز بابل بیامد به زابلستان

Ба Ҳиндӯстони хости бурдани сипоҳ

به هندوستان خواست بردن سپاه

Ки рафтӣ бидон бум ҳар чандгоҳ

که رفتی بدان بوم هر چندگاه

Дар ганҷи асрти сабк боз кард

درِ گنج اثرط سبک باز کرد

Сипаҳро ба назулу алаф соз кард

سپه را به نزل و علف ساز کرد

Бузади кӯс ва бо лашкару пелу соз

بزد کوس و با لشکر و پیل و ساز

Се манзил шуд аз пеши заҳҳоки боз

سه منزل شد از پیش ضحاک باز

Фурӯд оваредаш ба айвони хеш

فرود آوریدش به ایوان خویش

Саронро ҳама хонд меҳмони хеш

سران را همه خواند مهمان خویش

Киёнии яке ҷашн созеду сур

کیانی یکی جشن سازید و سور

Ки омад з минӯ бидон ҷашни ҳур

که آمد ز مینو بدان جشن حور

Дами машк аз мағз бар меғ шуд

دَم مشک از مغز بر میغ شد

Дили меғи азуи анбар омиғ шуд

دِلِ میغ ازو عنبر آمیغ شد

зи акс май зарду ҷоми булӯр

ز عکس می زرد و جام بلور

Сипеҳрӣ шуд айвони пар аз моҳу ҳўр

سپهری شد ایوان پُر از ماه و هور

Ба тел буд зари рехтаи зери гом

به تلّ بود زرّ ریخته زیر گام

Ба хирман барафрӯхта авди хом

به خرمن برافروخته عودِ خام

Кашида радаи ридгони сарой

کشیده رَده ریدکان سرای

Ба рӯмии амӯд ва ба чинии қабоӣ

به رومی عمود و به چینی قبای

Ду гулашон ба бод аз шабаҳи дръи соз

دو گلشان به باد از شبه دِرع ساز

Ду сунбул ба майдони гули гӯии боз

دو سٌنبل به میدان گل گوی باز

Май зарди каф бар сараш тохта

می زرد کف بر سرش تاخته

Чу дар аз бар зари бгдохтаҳ

چو دٌرّ از بَرِ زرّ بگداخته

Шаҳони пок бо ёрау тавқи зар

شهان پاک با یاره و طوقِ زر

Ҳамон паҳлавонон ба заррини камар

همان پهلوانان به زرّین کمر

Шуда ҳар дил аз хуррамии нозҷўӣ

شده هر دل از خرّمی نازجوی

Лаб май кашон бо қадаҳи розгўӣ

لَبِ می کشان با قدح رازگوی

Навозони навозанда дар чанги чанг

نوازان نوازنده در چنگ چنگ

зи дили бардаи бгмоз чун занги занг

ز دل برده بگماز چون زنگ زنگ

зи бас каз наво буд дар чархи ҷӯш

ز بس کز نوا بود در چرخ جوش

Ҳамеи Зуҳраи мари моҳро гуфт нӯш

همی زهره مر ماه را گفت نوش

Ҳамаи чашми заҳҳок аз он базму сур

همه چشم ضحاک از آن بزم و سور

Ба Гаршосби бади хираи мондаи зи давр

به گرشاسب بٌد خیره مانده ز دور

Ки аз чеҳру болоу фару шиква

که از چهر و بالا و فرّ و شکوه

Ҳамонанд ӯ кас набад зони гуруҳ

همانند او کس نبد زآن گروه

Ба асрт чунин гуфт каз чархи сар

به اثرط چنین گفت کز چرخ سر

Агар бигузароне , сазад зини писар

اگر بگذرانی، سزد زین پسر

Ҳнрҳош зонсон шунидам басӣ

هنرهاش زآنسان شنیدم بسی

Ки нодида бовар надорад касе

که نادیده باور ندارد کسی

Ситуд асрт аз пеши заҳҳок ро

ستود اثرط از پیش ضحاک را

Ба рухсораи ббсўди мари хок ро

به رخساره ببسود مر خاک را

Ба фари ту шоҳ ҷаҳондор гуфт

به فرّ تو شاه جهاندار گفت

Чунонаст каш дар ҳунар нест ҷуфт

چنانست کش در هنر نیست جفت

Чу ӯ бонг бар ҷангӣ адҳам занад

چو او بانگ بر جنگی ادهم زند

Сипоҳӣ ба як ҳамла бар ҳам занад

سپاهی به یک حمله بر هم زند

Синонаши оташ кин фурӯзад ҳаме

سنانش آتش کین فروزد همی

Хадангаши дили шери дузади ҳаме

خدنگش دل شیر دوزد همی

Кас ар ҳаст бадхоҳи шоҳи замин

کس ار هست بدخواه شاه زمین

Фиристаш бар вай ба пархошу кин

فرستش بَرِ وی به پرخاش و کین

Ки гар ҳаст майдонаши чархи аспи меғ

که گر هست میدانش چرخ اسپ میغ

Сараши пешати оради бурӣда ба теғ

سرش پیشت آرد بریده به تیغ

Ҷаҳондор гуфто чунинаст рост

جهاندار گفتا چنینست راست

Бад-ӣн , брзу болоу чеҳраши гўост

بدین، برز و بالا و چهرش گواست

Ҳунари ҳарҷа дар марди воло буд

هنر هرجه در مرد والا بود

Ба ҷҳрш бар аз даври пайдо буд

به جهرش بر از دور پیدا بود

Чу гавҳари миёни гуҳардори санг

چو گوهر میان گهردار سنگ

Ки берун падедор бошадаш ранг

که بیرون پدیدار باشدش رنگ

Шунидам ҳнрҳош ва дидам кунун

شنیدم هنرهاش و دیدم کنون

Ба дидор ҳаст аз шунидани фузун

به دیدار هست از شنودن فزون

Ба ҷамшед монад ба чеҳр ва ба пӯст

به جمشید ماند به چهر و به پوست

Гувоҳии даҳуми ман ки аз тухм ӯст

گواهی دهم من که از تخم اوست

Бад-ӣни ёлу гардӣ бару гардаи гоҳ

بدین یال و گردی بَر و گرده گاه

Чаҳ синҷид ба чангол ӯ кӣнаи хоҳ

چه سنجد به چنگالِ او کینه خواه

Кунун омадаст аждаҳоеи падед

کنون آمدست اژدهایی پدید

Кзони аждаҳои ма дигар кас надид

کزآن اژدها مِه دگر کس ندید

Аз он гуҳ ки гетии з тӯфон бараст

از آن گه که گیتی ز طوفان برست

зи дарёи баромад ба хушкӣ нишаст

ز دریا برآمد به خشکی نشست

Гирифтаи нишемани шкоўнди кӯҳ

گرفته نشیمن شکاوند کوه

Ҳаме дорад аз ранҷи гетии сутӯҳ

همی دارد از رنج گیتی ستوه

Миёни баст боядаш бар тохтан

میان بست بایدش بر تاختن

Вазони зишти патёраи кини охтн

وزان زشت پتیاره کین آختن

Чунин гуфт Гаршосб каз фари шоҳ

چنین گفت گرشاسب کز فرّ شاه

Бабандам бар аҳрӣмани тираи роҳ

ببندم بر اهریمنِ تیره راه

Маро чун ба кафи гурзу шбрнги зер

مرا چون به کف گرز و شبرنگ زیر

Ба пешам чаҳ нари аждаҳо ва чаҳ шер

به پیشم چه نر اژدها و چه شیر

Кунам зи аждаҳои фалаки сари зкин

کنم ز اژدهای فلک سر زکین

Чаҳ бок оядам зи аждаҳои замин

چه باک آیدم ز اژدهای زمین

Сари аждаҳои бастаи доми гир

سرِ اژدها بسته دام گیر

Ту андеша ӯ мабар , ҷоми гир

تو اندیشه او مبر، جام گیر

Маон бар ситоиш кушоданд лаб

مهان بر ستایش گشادند لب

Ҳамаи рӯзи азин бади сухан то ба шаб

همه روز ازین بٌد سخن تا به شب

Чу дар сабзи бустон шукуфа бараст

چو در سبز بُستان شکوفه برُست

Ҷаҳони зардӣ аз рух ба анбар бишуст

جهان زردی از رخ به عنبر بشست

Гусастанд базми не ва раваду бод

گسستند بزم نی و رود و باد

Парокандаи гашти анҷумани масту шод

پراکنده گشت انجمن مست و شاد

Ба Гаршосб гуфт асрт эй шӯрбахт

به گرشاسب گفت اثرط ای شوربخت

зи шоҳ аз чаҳ пзрФтии ин ҷанги сахт

ز شاه از چه پذرفتی این جنگ سخت

На ҳар ҷойгаҳи рост гуфтан сазост

نه هر جایگه راست گفتن سزاست

Фаровон дурӯғаст кон ба зрост

فراوان دروغست کان به زراست

Нигари ҷанги ин аждаҳои срсрӣ

نگر جنگ این اژدها سرسری

Чунон ҷангҳои дигар нашмурӣ

چنان جنگ های دگر نشمری

На гӯраст кофтад ба захми дурушт

نه گورست کافتد به زخم دُرشت

На ширӣ ки шояд ба шамшери кишт

نه شیری که شاید به شمشیر کشت

На девӣ ки ояд ба хами каманд

نه دیوی که آید به خم کمند

На гардии каш аз зин туоне фиканд

نه گردی کِش از زین توانی فکند

Дмони аждҳоиист каз ҷанг ӯ

دمان اژدهاییست کز جنگ او

Сета шуд ҷаҳони пок бар чанг ӯ

سُته شد جهان پاک بر چنگ او

Задандаш басии тир мӯе надӯхт

زدندش بسی تیر مویی ندوخت

Таниши ҳам зи нФту з оташ насӯхт

تنش هم ز نفط و ز آتش نسوخت

Машав ғарраи зини мардӣу зӯри тан

مشو غرّه زین مردی و زورِ تن

Ба ман брббхшоӣ ва бар хештан

به من برببخشای و بر خویشتن

Ба хон бар наёяд ҳамеи миҳмон

به خوان بر نیاید همی میهمان

Каш аз орзӯ дар дил ояд гумон

کش از آرزو در دل آید گمان

Ба гетӣ касе марди ин ҷанг нест

به گیتی کسی مرد این جنگ نیست

Агар ту ниёзӣ , бад-ӣн нанг нест

اگر تو نیازی، بدین ننگ نیست

Фикандан ба мардии тани андари ҳалок

فکندن به مردی تن اندر هلاک

На мардӣаст каз бод сорӣаст пок

نه مردیست کز باد ساریست پاک

Ҳар умедро кор ноед ба барг

هر امید را کار ناید به برگ

Баси умеди конҷом он ҳаст марг

بس امید کانجام آن هست مرگ

Бадв гуфт Гаршосби мандяши ҳеҷ

بدو گفت گرشاسب مَندیش هیچ

Ту аз баҳри шаҳи базму ромиши бсич

تو از بهر شه بزم و رامش بسیچ

Шуморо майу шодӣу Баму зер

شما را می و شادی و بمّ و زیر

Ману аждаҳо ва киу гурзу тир

من و اژدها و کُه و گُرز و تیر

Агар кӯҳи Албурзи як нима ӯст

اگر کوه البرز یک نیمه اوست

Сараши кандаи гир аз ки окандаи пӯст

سرش کنده گیر از که آکنده پوست

Ҳамаи каси зи Гаршосб дил барграфт

همه کس ز گرشاسب دل برگرفت

Ки тунди аждаҳоеи бади он баси шигифт

که تند اژدهایی بٌد آن بس شگفت

Ба дам равад Ҷайҳуни бинбоштӣ

به دُم رود جیحون بینباشتی

Ба дами зиндаи пелии биўи боштӣ

به دَم زنده پیلی بیو باشتی

зи буриш ар паридӣ уқоби далер

ز برش ار پریدی عقاب دلیر

БиФтодӣ аз буии заҳраш ба зер

بیفتادی از بوی زهرش به زیر

Киӣ ҷонвари бади равандаи зи ҷой

کُهی جانور بُد رونده ز جای

Ба синаи замин дар ба тани санги соӣ

به سینه زمین در به تن سنگ سای

Чу сайл аз шиканҷ ва чу оташи зи ҷӯш

چو سیل از شکنج و چو آتش ز جوش

Чу барқ аз дурахшу чўръд аз хурӯш

چو برق از درخش و چورعد از خروش

Сараши беша аз мӯии вчўни кӯҳи тан

سرش بیشه از موی وچون کوه تن

Чу дӯдаши даму ҳамчуи дӯзахи даҳан

چو دودش دَم و همچو دوزخ دهن

Ду чашми кабӯдаши фурӯзони зи тоб

دو چشم کبودش فروزان ز تاب

Чу ду оина дар туфи офтоб

چو دو آینه در تَف آفتاب

Забонаш чу девии сияҳи сари нигун

زبانش چو دیوی سیه سر نگون

Ки ҳзмони зи ғории срорди бурун

که هزمان ز غاری سرآرد برون

зи дунбол ӯ дашт ҳарҷоӣ ҷӯй

ز دنبال او دشت هرجای جوی

Ба ҳар ҷӯй дар равадӣ аз заҳри ӯй

به هر جوی در رودی از زهر اوی

Таниши пари пашизаи зи сар то миён

تنش پُر پشیزه ز سر تا میان

Ба кирдор бар айбаи бргстўон

به کردار بر عیبه برگستوان

Азу ҳар пашиза чу гӣлии сипар

ازو هر پشیزه چو گیلی سپر

На оҳан на оташ бирав коргар

نه آهن نه آتش برو کارگر

Нишаста намӯдӣ чу кӯҳӣ ба ҷой

نشسته نمودی چو کوهی به جای

Ситони хуфтаи чндонкаҳи пелӣ ба пой

ستان خفته چندانکه پیلی به پای

Куҷо ӯ шудӣ аз дами заҳри без

کجا او شدی از دَم زهر بیز

Ду манзили бадии дому дадро гурез

دو منزل بُدی دام و دَد را گریز

зи дандон ба захм оташ афрӯхтӣ

ز دندان به زخم آتش افروختی

Дарахту гёҳои ҳамеи сӯхтӣ

درخت و گیاها همی سوختی

Пас аз баҳри ҷангаши яли зӯрманд

پس از بهر جنگش یل زورمند

Яке чарх фармуд сҳмни баланд

یکی چرخ فرمود سهمن بلند

Камоне чу чифтаи сутунии ситабр

کمانی چو چفته ستونی ستبر

Зиҳаш чун камандии зи чарми ҳужабр

زهش چون کمندی ز چرم هژبر

Ки бар зиҳ наомад ба даҳ марди гирд

که بر زه نیامد به ده مرد گرد

На яке тавонисташ аз ҷои барад

نه یکیّ توانستش از جای برد

Чунон буд тираш ки жўпини гарон

چنان بود تیرش که ژوپین گران

Шимурданд ҳар тири хиштии гарон

شمردند هر تیر خشتی گران

зи кирдори он чархи бозўгсл

ز کردار آن چرخ بازوگسل

Хабар ёфт заҳҳок ва шуд хираи дил

خبر یافت ضحاک و شد خیره دل

Ба асрт бифармуду гуфто ба гоҳ

به اثرط بفرمود و گفتا به گاه

Ба дашти ори Гаршосбро бо сипоҳ

به دشت آر گرشاسب را با سپاه

Ки то зини далерони Эрон , ҳунар

که تا زین دلیران ایران، هنر

Бибинад чу гирданд бо икдгр

ببیند چو گردند با یکدگر

Саворӣ ӯ низ мо бингарем

سواری او نیز ما بنگریم

Ба майдони ҳунарҳои ӯ бшмрим

به میدان هنرهای او بشمریم

Чу аз хоби рӯзи андромд ба хашм

چو از خواب روز اندرآمد به خشم

Рахши шасти чашма ба зари оби чашм

رخش شست چشمه به زر آب چشم