Бифармуд то аз шигифтии басӣ
بفرمود تا از شگفتی بسی
Намуданд Гаршосбро ҳар касе
نمودند گرشاسب را هر کسی
зи торикӣу оташу боду абр
ز تاریکی و آتش و باد و ابر
зи ғӯлу дижами деви вази шеру бабр
ز غول و دژم دیو وز شیر و ببر
Нашуд ҳеҷ аз он кунад гирди далер
نشد هیچ از آن کُند گرد دلیر
Гузашт аз миёни ҳамчуи ғуррандаи шер
گذشت از میان همچو غرنده شیر
Чу зӣ аждаҳо монад як майли роҳ
چو زی اژدها ماند یک میل راه
Бидиданд дар раҳи яке дидаи гоҳ
بدیدند در ره یکی دیده گاه
Бирав хонае аз гачу хораи санг
برو خانه ای از گچ و خاره سنگ
Дараш оҳанӣн , роҳи душвору танг
درش آهنین، راه دشوار و تنگ
Хурушони зи бомаши яке дидаи дор
خروشان ز بامش یکی دیده دار
Ки эй биҳшон нест ҷонатон ба кор
که ای بیهشان نیست جانتان به کار
Чаҳ гардид эдар чаҳ ҷой шумост
چه گردید ایدر چه جای شماست
Кзони сӯ ншимнгаҳ аждаҳост
کزآن سو نشیمنگه اژدهاست
Агар зон дарраи сар яке баркашад
اگر زان دره سر یکی برکشد
Ҳам ин ҷойгаҳи тон ба дами дркшд
هم این جایگه تان به دَم درکشد
з мардум пардохт ин буму марз
ز مردم پرداخت این بوم و مرز
Ҳам аз чорпоӣ ва ҳам аз кишту руз
هم از چارپای و هم از کشت و رز
Ман эдар буми рӯзу шаби дидаи бон
من ایدر بُوَم روز و شب دیده بان
Чу ояд шаб оташ кунам дар замон
چو آید شب آتش کنم در زمان
Ки то ҳар ки бинад гурезанд зуд
که تا هر که بیند گریزند زود
Нишонаст шаби оташу рӯзи дӯд
نشانست شب آتش و روز دود
Сипаҳбад бадв гуфт ҷояш куҷост
سپهبد بدو گفت جایش کجاست
Чаҳ моиаст болоаш баргӯӣ рост
چه مایست بالاش برگوی راست
Нишеманаш гуфт ин шикастаи дарра
نشیمنش گفت این شکسته دره
Ки бинии пар аз дӯду дами яксара
که بینی پر از دود و دم یکسره
Бад-ӣни хона ҳар гуҳ ки сояд буриш
بدین خانه هر گه که ساید برش
зи болой девор бошад сараш
ز بالای دیوار باشد سرش
Гурезед аз эдар ки нои гуҳ кунун
گریزید از ایدر که نا گه کنون
Аз он кӯҳи пояи срорди бурун
از آن کوه پایه سرآرد برون
Гӯ паҳлавон гуфт чандин магӯӣ
گو پهلوان گفت چندین مگوی
Ман аз баҳр ӯ омадами ҷангҷӯӣ
من از بهر او آمدم جنگجوی
Ҳам акнӯн бад-ӣни гурзаи сад манӣ
هم اکنون بدین گُرزه صد منی
Бар ормаш аз он чарми аҳрӣманӣ
بر آرمش از آن چرم اهریمنی
Бихобам таниши хор бар хок бар
بخوابم تنش خوار بر خاک بر
Сараши бастаи орм ба фитрок бар
سرش بسته آرم به فتراک بر
Бадви дида бон гуфт к-эии гирди кин
بدو دیده بان گفت کای گرد کین
Гараш ҳеҷ бинӣ нагӯйӣ чунин
گرش هیچ بینی نگویی چنین
Бирав коргари ханҷар ва тир нест
برو کارگر خنجر و تیر نیست
Дам оҳнҷ кӯҳӣаст нахчир нест
دم آهنج کوهیست نخچیر نیست
Насузад таниши зотшу туфу тоб
نسوزد تنش زآتش و تف و تاب
з дарёст худ бими ноидш аз об
ز دریاست خود بیم نایدش از آب
Набинӣ зи заҳраш ҷаҳон гашта равад
نبینی ز زهرش جهان گشته رود
Ҳамаи шхи сиёҳу ҳама ки кабӯд
همه شخ سیاه و همه کُه کبود
Пазира машав маргро зинҳор
پذیره مشو مرگ را زینهار
Мадаи хираи ҷонро ба ғам зинҳор
مده خیره جان را به غم زینهار
Ҳамон даҳ диловари зи хешонаш низ
همان ده دلاور ز خویشانش نیز
Басӣ лоба карданд ва нашунӯд чиз
بسی لابه کردند و نشنود چیز
зи тирёки лухтии зи бими газанд
ز تریاک لختی ز بیم گزند
Бихӯрад ва гиреҳ кард бар зини каманд
بخورد و گره کرد بر زین کمند
Мари он вижагонро ҳамонҷо бимонад
مر آن ویژگان را همانجا بماند
Ба яздон паноҳед ва бора баранд
به یزدان پناهید و باره براند
Даромад бидон дарраи он номдор
درآمد بدان درّه آن نامدار
Яке кӯҳ ҷунбон бидид ошкор
یکی کوه جنبان بدید آشکار
Барони пушта бар пушти соён ба кин
برآن پشته بر پشت سایان به کین
з печиданаши ҷунбиши андари замин
ز پیچیدنش جنبش اندر زمین
Чу торики ғории даҳани паҳну боз
چو تاریک غاری دهن پهن و باز
Ду ишкш чу шохи гавазнони дароз
دو یشکش چو شاخ گوزنان دراز
Забону нафаси дӯду оташ ба ҳам
زبان و نفس دود و آتش به هم
Даҳони кӯраи оташу синаи дам
دهان کوره آتش و سینه دم
Ба дӯду нафас дар ду чашмаши знўр
به دود و نفس در دو چشمش زنور
Дирафшон чу дар шаби ситораи зи давр
درفشان چو در شب ستاره ز دور
зи туфи даҳонаш дили хораи мум
ز تف دهانش دل خاره موم
зи заҳри дамаши боди гетии сумум
ز زهر دَمش باد گیتی سموم
Гиреҳ дар гиреҳи хами дам то ба пушт
گره در گره خَم دُم تا به پشت
Ҳамаи сараш чун хори мӯии дурушт
همه سرش چون خار موی درشت
Пашизаи пашизаи тан аз ранги нил
پشیزه پشیزه تن از رنگ نیل
Азу ҳар пашизии ма аз гӯши пел
ازو هر پشیزی مِه از گوش پیل
Гуҳӣ чун сипарҳо фикандяш боз
گهی چون سپرها فکندیش باز
Гуҳии ҳамчу ҷавшан кашидӣ фароз
گهی همچو جوشن کشیدی فراز
Ту гуфтӣ ки бади ҷанге дар камӣн
تو گفتی که بُد جنگیی در کمین
Таниши сар ба сари олати ҷангу кин
تنش سر به سر آلت جنگ و کین
Ҳамаи коми теғу ҳамаи дами камар
همه کام تیغ و همه دم کمر
Ҳамаи сари синону ҳамаи тани сипар
همه سر سنان و همه تن سپر
Чу бар кӯҳи судии тани санги ранг
چو بر کوه سودی تن سنگ رنگ
Ба фарсанг рафтӣ чкококи санг
به فرسنگ رفتی چکاکاک سنگ
Ббди хира зу паҳлавони сутург
ببد خیره زو پهلوان سترگ
Ба додар гуфт эй худои бузург
به دادار گفت ای خدای بزرگ
Тавоноӣ ва офариниш турост
توانایی و آفرینش تراست
Ҳамесозӣ онч аз тавонат сазост
همی سازی آنچ از توانت سزاست
Кунӣ зиндаи ҳаргунаи гавани мурда ро
کنی زنده هرگونه گون مرده را
Диҳии тозагии хоки пажмурда ро
دهی تازگی خاک پژمرده را
Нигории тани ҷонвари садҳазор
نگاری تن جانور صدهزار
Казишон ду ҳамсон надорад нигор
کزیشان دو همسان ندارد نگار
зи дарё бадингуна кӯҳ оварӣ
ز دریا بدینگونه کوه آوری
Ҷаҳонии зи ранҷиши сутӯҳ оварӣ
جهانی ز رنجش ستوه آوری
Ту даҳ бандаро зўрмндӣу фар
تو دِه بنده را زورمندی و فرّ
Ки аз банда бе ту наёяд ҳунар
که از بنده بی تو نیاید هنر
Бигуфт ину зии чархи кини дасти барад
بگفت این و زی چرخ کین دست برد
Ба кӯшиши тану ҷон ба яздони супурд
به کوشش تن و جان به یزدان سپرد
Самандаш чу он зишт патёра дид
سمندش چو آن زشت پتیاره دید
Шамид ва ҳаросид ва андар рамед
شمید و هراسید و اندر رمید
Назд гом ҳарчанд бргоштш
نزد گام هرچند برگاشتش
Пиёда шуд аз дасти бгзоштш
پیاده شد از دست بگذاشتش
Бар аждаҳо рафту бФрохти даст
بَرِ اژدها رفت و بفراخت دست
Хадангии бпиўст ва бикшод шаст
خدنگی بپیوست و بگشاد شست