Бисмии ٱллٰаҳи ٱлрҳмни ٱлрҳим

بِسْمِ ٱللّٰهِ ٱلرَّحْمَنِ ٱلرَّحِیمِ

Ва ба нстъину алайҳи алтўкл

و به نستعین و علیه التوکل

Ҳамду сипосу саноӣ бе қиёси ҳазрати воҷиби алўҷўдиро ки аъёни мумкинотро аз олами ғайбу илм ба нури таҷаллии шуҳудӣ , дар олами айну шаҳодат мунаввар гардонид ;у салавот беғоят бар равони поки роҳи байни роҳнамои бод , ки соликони масолики тариқату ҳақиқатро ба иршоду рушду ҳидоят , ба аъло маротиби вусӯли расонид , алайҳи ман алслўаҳи азкиҳо , ва ман алтҳёти асФиҳо .

حمد و سپاس و ثنای بی‌قیاس حضرت واجب الوجودی را که اعیان ممکنات را از عالم غیب و علم به نور تجلی شهودی، در عالم عین و شهادت منور گردانید؛ و صلوات بی‌غایت بر روان پاک راه بین راهنما باد، که سالکان مسالک طریقت و حقیقت را به ارشاد و رشد و هدایت، به اعلی مراتب وصول رسانید، علیه من الصلوه ازکیها، و من التحیات اصفیها.

Аммо баъд , соили соҳиби басирати масъӯди сират аз маънои ин рубои суоли фармӯда буд ки :

اما بعد، سائل صاحب بصیرت مسعود سیرت از معنای این رباعی سوال فرموده بود که:

Бидон эй азиз ки бар рои равшани асҳоби дониши ҳувайдо ва мубарҳанаст ки таъаллуқи рӯҳи инсонии бад-ӣни бадани хокӣ ба ҷиҳати касби маърифат ҳақиқӣаст ки : « вмои хилқати алҷни волإнси إлои лиъбдўн » эй : лиърФўн ;у маърифати ҳақиқии кашфӣ ба ҳусӯл мавсул намегардад алои баъд аз урӯҷ аз мҳобси тқидоти ҷисмонӣу рӯҳонӣ ба аъло мақомоти итлоқӣ , ва ин маъно ба иттифоқи комилон муяссар намегардад ало ба иршоди комили орифи муҳаққиқ , ки толиби ниёзмандро ба тариқи сулӯку муҷоҳида , ба мақомоти кашф ва мушоҳида тавонад расонид , ки : « ҳам қавми лоишқии ҷлисҳм » .

بدان ای عزیز که بر رای روشن اصحاب دانش هویدا و مبرهن است که تعلق روح انسانی بدین بدن خاکی به جهت کسب معرفت حقیقی است که: «وَمَا خَلَقْتُ الْجِنَّ وَالْإِنسَ إِلَّا لِیَعْبُدُونِ» ای: لیعرفون؛ و معرفت حقیقی کشفی به حصول موصول نمی‌گردد الا بعد از عروج از محابس تقیدات جسمانی و روحانی به اعلی مقامات اطلاقی، و این معنا به اتفاق کاملان میسر نمی‌گردد الا به ارشاد کامل عارف محقق، که طالب نیازمند را به طریق سلوک و مجاهده، به مقامات کشف و مشاهده تواند رسانید، که: «هم قوم لایشقی جلیسهم».

Чун итилоъ бар муқаддамоти мазкӯр ҳосил шуд , бояд донист ки маъноӣ аз « панҷаи панҷ ва шаш дар шаш ба дар ой » онаст ки дар таҳрису ташвиқ май намояди толиби ошиқонро ки дар тариқи талаб ба мавонеъи роҳи вусӯл ба мақоми ваҳдат мамнӯъ машав , ва дар ин мақоми маҳсусоти муқайяди магараду қадам ба иршоди комил дар роҳи ҳақиқати ниҳода , аввали худро аз панҷаи панҷ ҳиси зоҳирӣ ки сомъаҳ , босира , шома , зоиқа ва ломисааст халос кун ; чаҳ ҳар яке аз инҳо ба ҳақиқати пойбанди шаҳбози рӯҳ инсонӣ гашта , намегузоранд ки тайрон ба олами алавии намояд . Баъд аз халосӣ аз ҳавоси панҷгона , дигар бораи худро аз хонаи шаш дар шаш ҷаҳот ки иборат аз фавқу таҳту ямину ясору қдому рост [ мебошад ] берун андозу маҳбӯсу муқайяд ба хонаи пурофати ҷаҳот сета машав . Чун аз ҷаҳоту маротиб аносир даргузаштӣ , аз кашмакашу мулоиму номлоиму бадӣу некии сипеҳри саркаш ки ҳаргизи рому мнқод кас намегардад , убӯр намӯда , ба дар ой , ва ба хушӣу нохушии афлоки тсъаҳ низ ки фии нафаси аламри мФизу мудаббири олами суфлои ҳавос ва ҷаҳотанд гузашта , аз олами афлок низ ки ба қайди тааюн ҷисмонӣ муқайяданд даргузар , ки тақӣед ҳоҷиб ва сотар итлоқаст .

چون اطلاع بر مقدمات مذکور حاصل شد، باید دانست که معنای از «پنجه پنج و شش در شش به در آی» آن است که در تحریص و تشویق می‌نماید طالب عاشقان را که در طریق طلب به موانع راه وصول به مقام وحدت ممنوع مشو، و در این مقام محسوسات مقید مگرد و قدم به ارشاد کامل در راه حقیقت نهاده، اول خود را از پنجه پنج حس ظاهری که سامعه، باصره، شامه، ذائقه و لامسه است خلاص کن؛ چه هر یکی از اینها به حقیقت پایبند شهباز روح انسانی گشته، نمی‌گذارند که طیران به عالم علوی نماید. بعد از خلاصی از حواس پنجگانه، دگر باره خود را از خانه شش در شش جهات که عبارت از فوق و تحت و یمین و یسار و قدام و راست [می‌باشد] بیرون انداز و محبوس و مقید به خانه پرآفت جهات سته مشو. چون از جهات و مراتب عناصر درگذشتی، از کشمکش و ملایم و ناملایم و بدی و نیکی سپهر سرکش که هرگز رام و منقاد کس نمی‌گردد، عبور نموده، به در آی، و به خوشی و ناخوشی افلاک تسعه نیز که فی نفس الامر مفیض و مدبر عالم سفلی حواس و جهاتند گذشته، از عالم افلاک نیز که به قید تعین جسمانی مقیدند درگذر، که تقیید حاجب و ساتر اطلاق است.

Чун солики роҳи тариқат , аз олами ҷисмонӣ бар ҳасби фармӯдаи билкул убӯр намӯда , боз мефармоед :

چون سالک راه طریقت، از عالم جسمانی بر حسب فرموده بالکل عبور نموده، باز می‌فرماید:

Яъне ба ҳақиқат на чунонаст ки ҳар ки аз олами ҷисмонии гузашт , вусӯли ҳақиқӣ ӯро муяссар гардад , балки бояд бадоне ки то замонӣ ки тааюни рӯҳонӣу илму шуъӯр низ боқӣаст , аз завқу лиззати умум ки иборат аз фанои фӣ аллٰаҳаст , маҳрӯмӣу матлӯби ҳақиқӣ ки вусӯл томаст надорӣ .

یعنی به حقیقت نه چنان است که هر که از عالم جسمانی گذشت، وصول حقیقی او را میسر گردد، بلکه باید بدانی که تا زمانی که تعین روحانی و علم و شعور نیز باقی است، از ذوق و لذت عموم که عبارت از فنا فی اللّٰه است، محرومی و مطلوب حقیقی که وصول تام است نداری.

Инаст маъноӣ « алФқри саводи алўҷаҳи фии алдорин » .

این است معنای «الفقر سواد الوجه فی الدارین».

Чун ба ҳукми байт

چون به حکم بیت‌ِ

Фанои ҷиҳати халқят , мусталзими бақоӣ ба ҳақаст ,у урӯҷ ба маротибу мақомот тадриҷӣаст , на дафъӣ , мефармоед ки агар хоҳӣ ки лиззати нестӣу вусӯл ба олами итлоқу ваҳдат сарф биёбӣ , ва ба бақои ҳақ мтҳққ кардӣ , ба мӯҷиби байт

فنای جهت خلقیت، مستلزم بقای به حق است، و عروج به مراتب و مقامات تدریجی است، نه دفعی، می‌فرماید که اگر خواهی که لذت نیستی و وصول به عالم اطلاق و وحدت صرف بیابی، و به بقای حق متحقق کردی، به موجب بیت‌

Бояд ки аз нохушӣ ва беҳузурӣу тафриқау касрати вуҷӯди маҷозии худу ғайр , ва ҳастӣу тааюн ки хаёлу пиндорӣ беш нест , хуши хуш яъне ба тадриҷу оҳистагӣ ба дар оеу муқайяд ба ҳеҷ қайд нагардӣ , хоҳи офоқӣу хоҳи ҷисмонӣу хоҳи рӯҳонӣ ; чаҳ то замонӣ ки толиби висоли ҳақиқӣ , ба мартабаи фаноу адамяти аслии зотии руҷӯъ наме намояд , аз ҳазрати итлоқӣ маҳҷӯбаст , балки то осори илму ҳаёт ки аз сифот зотӣаанд , бо солик боқӣаст , ҳануз ба ҳақиқат итлоқ нарасидааст . Бибояд ба яқин донист ки авлиёъи аллٰаҳ

باید که از ناخوشی و بی‌حضوری و تفرقه و کثرت وجود مجازی خود و غیر، و هستی و تعین که خیال و پنداری بیش نیست، خوش خوش یعنی به تدریج و آهستگی به در آیی و مقید به هیچ قید نگردی، خواه آفاقی و خواه جسمانی و خواه روحانی؛ چه تا زمانی که طالب وصال حقیقی، به مرتبه فنا و عدمیت اصلی ذاتی رجوع نمی‌نماید، از حضرت اطلاقی محجوب است، بلکه تا آثار علم و حیات که از صفات ذاتیه‌اند، با سالک باقی است، هنوز به حقیقت اطلاق نرسیده است. بباید به یقین دانست که اولیاء اللّٰه‌

Ва арбоби камолро ҳолот ва мақомотӣ ҳаст ки фаҳми уламои сӯрӣ аз идроки он қосираст ва Аслан роҳ бидон маъно намебаранд , балки мункиранд .

و ارباب کمال را حالات و مقاماتی هست که فهم علمای صوری از ادراک آن قاصر است و اصلا راه بدان معنا نمی‌برند، بلکه منکرند.

Ҳар чанд масоили улӯми ҳақиқии ваҷдонеи комаи инбғӣ дар иборат намегунҷад , « вأмои алсоӣли Флои тнҳр » , ба сиблати ?имау ишорати калимае чанд дар қайди алфозу ҳуруфи муқайяд гардонида шуд . Умед ки аз илм ба айн ва аз гӯш ба оғӯш ояд !у аллоҳи иқўл алҳақу ҳўи иҳдии алсбил .

هر چند مسائل علوم حقیقی وجدانی کما ینبغی در عبارت نمی‌گنجد، «وَأَمَّا السَّائِلَ فَلَا تَنْهَرْ»، به سبیل ایما و اشارت کلمه‌ای چند در قید الفاظ و حروف مقید گردانیده شد. امید که از علم به عین و از گوش به آغوش آید! و الله یقول الحق و هو یهدی السبیل.