Шунӯдами ман ки вақте подшоҳӣ
شنودم من که وقتی پادشاهی
Ки рӯе дошт дрхўбӣ чу моҳӣ
که رویی داشت درخوبی چو ماهی
зи баҳри гӯй бозӣ рафт берун
ز بهر گوی بازی رفت بیرون
Взў ҳар лаҳзаи сад дил хуфт дар хӯн
وزو هر لحظه صد دل خفت در خون
Чу гӯии ҳасан дар майдон бияфканад
چو گوی حسن در میدان بیفکند
Фалак аз гӯй ӯ чавгон бияфканад
فلک از گوی او چوگان بیفکند
Рахши лофи ҷаҳон орой ме зад
رخش لاف جهان آرای میزد
Ҷаҳонро ҳасан ӯ сарпоӣ ме зад
جهان را حسن او سرپای میزد
Хирад бар хоки роҳ ӯ нишаста
خرد بر خاک راه او نشسته
Арақи баргарди моҳ ӯ нишаста
عرق برگرد ماه او نشسته
Ғами ишқаши зиҳии савдоӣ бе суд
غم عشقش زهی سودای بی سود
Лаби лаълаши зиҳии ҳалвоӣ бе дӯд
لب لعلش زهی حلوای بی دود
Чу сармастӣ дар он майдони ҳамеи гашт
چو سرمستی در آن میدان همی گشت
Взўи назорагии ҳайрони ҳамеи гашт
وزو نظارگی حیران همی گشت
Магари саргашта чун шамъ бо сӯз
مگر سرگشتهٔ چون شمع با سوز
Ки гулхан тофтӣ бечора то рӯз
که گلخن تافتی بیچاره تا روز
Бидид аз давр рӯй он накӯ ро
بدید از دور روی آن نکو را
Ки донад то чаҳ кор афтод ӯ ро
که داند تا چه کار افتاد او را
зи ишқаши оташӣ дар ҷонаш афтод
ز عشقش آتشی در جانش افتاد
Ки дардии сахт бедирамонаш афтод
که دردی سخت بی درمانش افتاد
Дилаш дар ишқи маъҷуни ҷунуни сохт
دلش در عشق معجون جنون ساخت
Рахш аз ашги сад ҳангомаи хӯни сохт
رخش از اشگ صد هنگامه خون ساخت
Дами сард аз ҷигар мезад чу кофур
دم سرد از جگر میزد چو کافور
Фурӯ май баради оби гарм аз давр
فرو میبرد آب گرم از دور
Бимонада дар аҷаби ҳолеи мушавваш
بمانده در عجب حالی مشوش
зи дасти дили дилӣ дар дасти оташ
ز دست دل دلی در دست آتش
Нафаси азҷон чун дӯзахи биндохт
نفس ازجان چون دوزخ بینداخت
зи мастии ҷомаро нахи нахи биндохт
ز مستی جامه را نخ نخ بینداخت
Ҳаме бадаред ҷони он ошиқи маст
همی بدرید جان آن عاشق مست
Биҷой ҷонаш омад ҷома дар даст
بجای جانش آمد جامه در دست
Ҷаҳон бар чашм ӯ зер ва зибр шуд
جهان بر چشم او زیر و زبر شد
БиФтоди вази мастӣ бехабар шуд
بیفتاد وز مستی بی خبر شد
Чигуна пар занад дар хӯн ва дар гул
چگونه پر زند در خون و در گل
Миёни роҳи мурғи ним бсмл
میان راه مرغ نیم بسمل
Бидон сон пар зад он мискин бе бор
بدان سان پر زد آن مسکین بی بار
Зиҳии ишқу зиҳии дрдўзҳии кор
زهی عشق و زهی دردوزهی کار
Бохри ҳам чунон то даҳ шубони рӯз
بآخر هم چنان تا ده شبان روز
Миёни хок буд афтода то рӯз
میان خاک بود افتاده تا روز
Бурун омад бмидони Юсуфи аҳд
برون آمد بمیدان یوسف عهد
Бзири чатр чун хуршед дар маҳд
بزیر چتر چون خورشید در مهد
Бтки устоди гулхани тоб дар ҳол
بتک استاد گلخن تاب در حال
Дилу ҷони пурсухани лекини зФони лол
دل و جان پرسخن لیکن زفان لال
Чу шоҳи гӯии зан чавгон баровард
چو شاه گوی زن چوگان برآورد
Дили дарвешро аз ҷон баровард
دل درویش را از جان برآورد
Чу аз чавгон зулфаш ёфт бӯе
چو از چوگان زلفش یافت بویی
Басар мешуд зи худ бе худ чу гӯйӣ
بسر میشد ز خود بی خود چو گویی
Вазираш вақт диду ҷои холӣ
وزیرش وقت دید و جای خالی
зи гулхани тоб рамзӣ гуфт ҳоле
ز گلخن تاب رمزی گفت حالی
Ки ӯ даҳ сол аз ишқати шабу рӯз
که او ده سال از عشقت شب و روز
На хуфт ва на чу шамъ осуд аз сӯз
نه خفت و نه چو شمع آسود از سوز
Чу ҳастат ин гадо аз неки хоҳон
چو هستت این گدا از نیک خواهان
Муроотяш кун чун подшоҳон
مراعاتیش کن چون پادشاهان
Агарчӣ нест рангаши рози гӯйӣ
اگرچه نیست رنگش راز گویی
Басӯи ӯ фурӯ андоз гӯйӣ
بسوی او فرو انداز گویی
Агарчӣ нанг бошад аз чунин бор
اگرچه ننگ باشد از چنین بار
Ғарибӣ набӯд аз шоҳони чунин кор
غریبی نبود از شاهان چنین کار
Шаҳ аз Лутфӣ ки ӯро буд дар тохт
شه از لطفی که او را بود در تاخت
Басӯии он гадои гӯйии биндохт
بسوی آن گدا گویی بینداخت
Бъошқ гуфт гӯям даҳ бмни боз
بعاشق گفت گویم ده بمن باز
Чаро монадӣ чунин охири даҳани боз
چرا ماندی چنین آخر دهن باز
Чу аз шоҳи ин сухан бишунид дарвеш
چو از شاه این سخن بشنید درویش
Бхок афтод ва меафтод дар хеш
بخاک افتاد و میافتاد در خویش
зи чашмаши ашк резон шуд чу борон
ز چشمش اشک ریزان شد چو باران
Ҳаме ларзид чун барги чинорон
همی لرزید چون برگ چناران
зи ҷони сад ҷоми хӯн бар ҷома карда
ز جان صد جام خون بر جامه کرده
Ҷаҳонии гирд ӯ ҳангома карда
جهانی گرد او هنگامه کرده
Баровардӣ бдрдии боди сардӣ
برآوردی بدردی باد سردی
Ки то ҳангомаи ҳоле сард кардӣ
که تا هنگامه حالی سرد کردی
Бохр дар миёни хоку хорӣ
بآخر در میان خاک و خواری
Бглхни бози бурдандаши бзорӣ
بگلخن باز بردندش بزاری
Дилаши мустағриқи дарёии андӯҳ
دلش مستغرق دریای اندوه
зи чашм ӯ замин чун чашм дар кӯҳ
ز چشم او زمین چون چشم در کوه
Ҳаво аз роҳ ӯ сардии гирифта
هوا از راه او سردی گرفته
Малик аз рӯй ӯ зардии гирифта
ملک از روی او زردی گرفته
Чу лухтӣ бо ҷаҳон ҳастӣ омад
چو لختی با جهان هستی آمد
Дигар раҳи хурӯш мастӣ омад
دگر ره خروش مستی آمد
Фиғон мекард ваз ҳар сӯй ме рафт
فغان میکرد وز هر سوی میرفت
Чу борони ашг ӯ баррӯи ме рафт
چو باران اشگ او برروی میرفت
Чу барқӣ чун дар он саҳро бимонада
چو برقی چون در آن صحرا بمانده
Чу борони ашг бар саҳро бимонада
چو باران اشگ بر صحرا بمانده
Дилаш аз саҳни ин саҳрои бурун буд
دلش از صحن این صحرا برون بود
Танишро баста бо саҳрои хӯн буд
تنش را بسته با صحرای خون بود
Боби чашм саҳро карда пари гул
بآب چشم صحرا کرده پر گل
Ҷаҳонии дард саҳро карда бар дил
جهانی درد صحرا کرده بر دل
На як муҳаррам ки бо ӯ роз гуяд
نه یک محرم که با او راز گوید
На як ҳам дил ки рамзӣ боз гуяд
نه یک هم دل که رمزی باز گوید
Агарчӣ хӯрдан ва хуфтан набӯдаш
اگرچه خوردن و خفتن نبودش
Валикини Зуҳра гуфтан набӯдаш
ولیکن زهرهٔ گفتن نبودش
Бадал мегуфт шоҳии олами афрӯз
بدل میگفت شاهی عالم افروز
Ки олами ҷумла малик ӯст имрӯз
که عالم جمله ملک اوست امروز
Агар фармон диҳад дар подшоҳӣ
اگر فرمان دهد در پادشاهی
Сипаҳ гирад зи моҳаш то бмоҳӣ
سپه گیرد ز ماهش تا بماهی
Вагар як мардаши орад рӯй брмн
وگر یک مردش آرد روی برمن
з номардӣ наҷунбад мӯӣ бар ман
ز نامردی نجنبد موی بر من
Бурун меояд аз гулхани гадоӣ
برون میآید از گلخن گدایی
Ббўии васли зини сони подшоиӣ
ببوی وصل زین سان پادشایی
Агар баргӯем ин рози ошкора
اگر برگویم این راز آشکاره
Бик соъат кунандам пораи пора
بیک ساعت کنندم پاره پاره
Чаҳ созам чун кунам чун корам афтод
چه سازم چون کنم چون کارم افتاد
Хуррам дар гул бихуфт ва боРом афтод
خرم در گل بخفت و بارم افتاد
Бохри муддати даҳ соли пайваст
بآخر مدت ده سال پیوست
зи ишқи подшоҳ аз пой нанишаст
ز عشق پادشاه از پای ننشست
Ҳамаи шаб то бурузу рӯз то шаб
همه شب تا بروز و روز تا شب
Ситода бар дараш мегуфт ё раб
ستاده بر درش میگفت یا رب
Қарору хоб ва оромиш бирафта
قرار و خواب و آرامش برفته
Ббди номии худ номаш бирафта
ببد نامی خود نامش برفته
Зиҳии давлат ки хуршеди сарафроз
زهی دولت که خورشید سرافراز
Бпиши зарра худ мешавад боз
بپیش ذرهٔ خود میشود باز
Чу шоҳ оварад сӯии гулхани оҳанг
چو شاه آورد سوی گلخن آهنگ
Хабар омад бглхни тоби дили танг
خبر آمد بگلخن تاب دل تنگ
Чу чашмаш бар ҷамол шоҳ афтод
چو چشمش بر جمال شاه افتاد
Билразеду миён роҳ афтод
بلرزید و میان راه افتاد
Чу шаҳ дар рӯй он дилдода нагирист
چو شه در روی آن دلداده نگریست
Сар ӯ дар канор оварад ва бигирист
سر او در کنار آورد و بگریست
Дили пари ҷӯш ӯро марҳамӣ кард
دل پر جوش او را مرهمی کرد
Худаш май кишт ва худ мотам ҳаме кард
خودش میکشت و خود ماتم همی کرد
Чу сӯй ҳастӣ худ роҳ ёбанд
چو سوی هستی خود راه یابند
Сари худ дар канор шоҳ ёбанд
سر خود در کنار شاه یابند
Чигуна оварад парвонаи он тоб
چگونه آورد پروانه آن تاب
Ки биншинад бар шамъи ҷаҳони тоб
که بنشیند بر شمع جهان تاب
Набӯдаш тоқати васли чунон шоҳ
نبودش طاقت وصل چنان شاه
Баровард аз замин то осмони оҳ
برآورد از زمین تا آسمان آه
Гулоб аз дидаҳо бар хештан зад
گلاب از دیدهها بر خویشتن زد
Бузади як наъра ва ҷон дод ва тан зад
بزد یک نعره و جان داد و تن زد
Ду дам аз халқи он ҳайрони баромад
دو دم از خلق آن حیران برآمد
Яке беҷон дигар бо ҷони баромад
یکی بی جان دگر با جان برآمد
Бирав эй ҳам чу гулхани тоби оҷиз
برو ای هم چو گلخن تاب عاجز
Ки тоби васл шоҳат нест ҳаргиз
که تاب وصل شاهت نیست هرگز
Бирав савдои мпз эй пораи хок
برو سودا مپز ای پارهٔ خاک
Ки мустағнӣаст аз ту ҳазрати пок
که مستغنیست از تو حضرت پاک
Ҳар он тоъат ки чандон пок карданд
هر آن طاعت که چندان پاک کردند
Фидои роҳи муштӣ хок карданд
فدای راه مشتی خاک کردند
Хитоб омад ки эй покони даргоҳ
خطاب آمد که ای پاکان درگاه
Суҷуд оред одамро бики роҳ
سجود آرید آدم را بیک راه
Ки аФшондими чандини саҷдаи пок
که افشاندیم چندین سجدهٔ پاک
зи истиғнои худ бар пораи хок
ز استغنای خود بر پارهٔ خاک
Ки зоти мо азинҳо бе ниёзаст
که ذات ما ازینها بی نیازست
Чаҳ ҷои саҷда ва ҷой намозаст
چه جای سجده و جای نمازست
Бирав эй гулхании гулхани ҳамеи тоб
برو ای گلخنی گلخن همی تاب
Дарин оташи бсди шевани ҳамеи тоб
درین آتش بصد شیون همی تاب
Бирав то чанд азин тазвиру дастон
برو تا چند ازین تزویر و دستان
Ки беҳуда басӣ гӯйанд мисатон
که بیهوده بسی گویند مستان
Агар султони басӯи ту кунад рой
اگر سلطان بسوی تو کند رای
Чаҳсозӣ чун на ҷони дорӣ ва на ҷой
چه سازی چون نه جان داری و نه جای
На ҷони онки ҳолеи пеши оре
نه جان آنک حالی پیش آری
На ҷои онкӣ назд хеши оре
نه جای آنکه نزد خویش آری