Яке мафлуҷ будаст ва яке кӯр

یکی مفلوج بودست و یکی کور

Аз он ҳар ду яке муфлис дигар ъўр

از آن هر دو یکی مفلس دگر عور

намеёраст шуд мафлуҷ бе пой

نمی‌یارست شد مفلوج بی پای

На раҳ май баради кӯри монда бар ҷой

نه ره می‌برد کور مانده بر جای

Магар мафлуҷ шуд бар гардани кӯр

مگر مفلوج شد بر گردن کور

Ки ин як чашм дошт ва он дигар зӯр

که این یک چشم داشت و آن دگر زور

Бдздӣ барграфтанд ин ду тани роҳ

بدزدی برگرفتند این دو تن راه

Бшб дар дузде карданд ногоҳ

بشب در دزدیی کردند ناگاه

Чу шуд он дуздии эшон падедор

چو شد آن دزدی ایشان پدیدار

Шуданд он ҳар ду тани охири гирифтор

شدند آن هر دو تن آخر گرفتار

Аз он мафлуҷ бар канданд дида

از آن مفلوج بر کندند دیده

Шуд он кӯри сабки пай , паии бурӣда

شد آن کور سبک پی، پی بریده

Чу кори эшон баҳам бар ме ниҳоданд

چو کار ایشان بهم بر می‌نهادند

Дар он доми бало бо ҳам фитоданд

در آن دام بلا با هم فتادند

Чу ҷон рӯйу тан рӯй дўрўинд

چو جان روی و تن روی دورویند

Агар андар азобанд аз ду сӯйанд

اگر اندر عذابند از دو سویند

Чу маҳҷӯбанд эшон дар азобанд

چو محجوبند ایشان در عذابند

Миёни оташ сӯзон харобанд

میان آتش سوزان خرابند

Азоби ошиқон навъе дгрдон

عذاب عاشقان نوعی دگردان

Вази он бисёр касро бе хабари дон

وز آن بسیار کس را بی خبر دان

Азоби ҷони ошиқ аз ҷмолист

عذاب جان عاشق از جمالیست

Ки ҷонро тоқати он чун мҳолист

که جان را طاقت آن چون محالیست

Агар фонӣ шавад зон руста гардад

اگر فانی شود زان رسته گردد

Бақоӣ дар фано пайваста гардад

بقایی در فنا پیوسته گردد

Мисолӣ гуфт инро пери асҳоб

مثالی گفت این را پیر اصحاب

Ки дарёӣ наҳй бар пуштаи об

که دریایی نهی بر پشته آب

Мисолӣ низ парвонаи сету оташ

مثالی نیز پروانه ست و آتش

Ки норади тоби оташ ҷон диҳад хуш

که نارد تاب آتش جان دهد خوش

зи нури он ҳама олам биафтад

ز نور آن همه عالم بیفتد

Бирезади кӯҳу Мӯсо ҳам биафтад

بریزد کوه و موسی هم بیفتد

Агар ту ху кунӣ бе ту дар он нур

اگر تو خو کنی بی تو در آن نور

Бидон наздик бошӣ ва аз он давр

بدان نزدیک باشی و از آن دور

Чунон кони Тифлро ғаввоси доно

چنان کان طفل را غواص دانا

Бсди лутфаши фурӯди оради бдрё

بصد لطفش فرود آرد بدریا

Ки то он Тифл бо дарё кунад хуй

که تا آن طفل با دریا کند خوی

Магар донад шуд аз дарёи гуҳари ҷӯй

مگر داند شد از دریا گهر جوی

Чу пайдо шуд ҷамоли Юсуф аз давр

چو پیدا شد جمال یوسف از دور

Ҷаҳон чун Мисри ҷомеъи гашт аз нур

جهان چون مصر جامع گشت از نور

Занони Миср чун рӯйиш бидиданд

زنان مصر چون رویش بدیدند

Бики раҳи дастҳо бар ҳам буриданд

بیک ره دستها بر هم بریدند

зи беҳӯшии чунон гаштанди дили сӯз

ز بیهوشی چنان گشتند دل سوز

Ки номади ёдашон аз қӯти чли рӯз

که نامد یادشان از قوت چل روز

Зулайхо гум нашуд даркор ӯ зуд

زلیخا گم نشد درکار او زود

Ки ӯ ху карда дидори аўбўд

که او خو کرده دیدار اوبود

Бибин охир ки он парвонаи хуш

ببین آخر که آن پروانه خوش

Чигуна мезанад худро бар оташ

چگونه می‌زند خود را بر آتش

Чу аз шамъӣ расад парвонаро нур

چو از شمعی رسد پروانه را نور

Даройади пурзанони парвона аз давр

درآید پرزنان پروانه از دور

зи ишқи оташин парво намонад

ز عشق آتشین پروا نماند

Бисӯзад болаш ва парво намонад

بسوزد بالش و پروا نماند

Агарчӣ чун бисӯзад суд бинад

اگرچه چون بسوزد سود بیند

Валикини ҳам зи оташ дӯд бинад

ولیکن هم ز آتش دود بیند

Дарин девони сарои номувофиқ

درین دیوان سرای ناموافق

Чу парвона набинӣ ҳеҷ ошиқ

چو پروانه نبینی هیچ عاشق

Чунон дарҷон ӯ шўқист аз дӯст

چنان درجان او شوقیست از دوست

Ки на аз мағзи андешад на аз пӯст

که نه از مغز اندیشد نه از پوست

Чу лухтӣ пар занад дар кӯии маъшӯқ

چو لختی پر زند در کوی معشوق

Бисӯзад дар фурӯғ рӯй маъшӯқ

بسوزد در فروغ روی معشوق

Худоёи зини ҳадисам завқ додӣ

خدایا زین حدیثم ذوق دادی

Чу парвонаи диламро шавқ додӣ

چو پروانه دلم را شوق دادی

Чу ман дарёии шавқ ту кунам нӯш

چو من دریای شوق تو کنم نوش

зи шавқи ту чу дарё май занами ҷӯш

ز شوق تو چو دریا می‌زنم جوش

зи шавқати омадам дар олами хок

ز شوقت آمدم در عالم خاک

зи шавқат май рӯм бо олами пок

ز شوقت می‌روم با عالم پاک

зи шавқат дар кафан хуфтам бинозам

ز شوقت در کفن خفتم بنازم

зи шавқат дар қиёмати сари фарозам

ز شوقت در قیامت سر فرازم

Агар ҳар зарраи ман гӯш гардад

اگر هر ذرهٔ من گوش گردد

зи шавқи номи ту мадҳуш гардад

ز شوق نام تو مدهوش گردد

Агар ҳар мӯӣ ман гардад забонӣ

اگر هر موی من گردد زبانی

Наёбади ҷузи зи номи ту нишоне

نیابد جز ز نام تو نشانی

Гар аз ҳар ҷузви ман чашмӣ шавад боз

گر از هر جزو من چشمی شود باز

Набинад ҷузи туро дар пардаи роз

نبیند جز ترا در پرده راز

Гар аз ман зарра монад вагар ҳеҷ

گر از من ذرهٔ ماند و گر هیچ

Туро хонд туро донад дигар ҳеҷ

ترا خواند ترا داند دگر هیچ