Магари шӯридаи дили буҳлули Бағдод

مگر شوریده دل بهلول بغداد

зи даст кӯдакон омад бФрёд

ز دست کودکان آمد بفریاد

Паёпаии санг май андохтндш

پیاپی سنگ می‌انداختندش

з ҳар сўӣии бтг май тохтндш

ز هر سوئی بتگ می‌تاختندش

Чу оҷизи гашти сангии хирад аз роҳ

چو عاجز گشت سنگی خرد از راه

Боишон дод вхўоҳш кард онгоҳ

بایشان داد وخواهش کرد آنگاه

Ки зини сон хирад андозед сангам

که زین سان خرد اندازید سنگم

зи санг ма магардонед лангам

ز سنگ مه مگردانید لنگم

Ки гар поем шавад аз санги хаста

که گر پایم شود از سنگ خسته

Намозами дасти надиҳад ҷуз нишаста

نمازم دست ندهد جز نشسته

Чу сангии сахташи охир коргар шуд

چو سنگی سختش آخر کارگر شد

Дилаши аздрди он зер ва зибр шуд

دلش ازدرد آن زیر و زبر شد

Чунон хӯни рехт зон санг аз дили танг

چنان خون ریخت زان سنگ از دل تنگ

Ки хунин шуд зи дард ӯ дили санг

که خونین شد ز درد او دل سنگ

Барои онкӣ то барраад азишон

برای آنکه تا برهد ازیشان

Ба Басра рафт лангону парешон

به بصره رفت لنگان و پریشان

Расед алқсаҳ дар Басраи шабонгоҳ

رسید القصّه در بصره شبانگاه

Барои хоб иксў рафт аз роҳ

برای خواب یکسو رفت از راه

Бкнҷии дршди онҷои кушта буд

بکُنجی درشد آنجا کشتهٔ بود

Миёни хоку хӯни оғишта буд

میان خاک و خون آغشتهٔ بود

намедонист шуд бо кушта дар хоб

نمی‌دانست شد با کُشته در خواب

Ҳамаи ҷомаи зхўнши гашти ғарқоб

همه جامه زخونش گشت غرقاب

Чу дигари рӯз халқ омад падедор

چو دیگر روز خلق آمد پدیدار

Бидиданд аўФтодаҳи куштаи зор

بدیدند اوفتاده کشتهٔ زار

Буриши буҳлулро диданд бар пой

برش بهلول را دیدند بر پای

Бхўн оғишта карда ҷомау ҷой

بخون آغشته کرده جامه و جای

Чунин карданд ҳукм онгаҳ бикбор

چنین کردند حکم آنگه بیکبار

Ки буҳлул эй аҷаб кардаст ин кор

که بهلول ای عجب کردست این کار

Бадв гуфтанд эй саг аз кҷоӣӣ

بدو گفتند ای سگ از کجائی

Ки дар ту мена байнем ошноӣӣ

که در تو می نه بینیم آشنائی

Ман аз Бағдод гуфт ӣнҷои расидам

من از بغداد گفت اینجا رسیدم

Бар ин кушта хуфтам ва орамидам

بر این کُشته خفتم و آرمیدم

Марои азкштаҳи равшани гашти онгоҳ

مرا ازکُشته روشن گشت آنگاه

Ки равшани гашти олам аз саҳаргоҳ

که روشن گشت عالم از سحرگاه

Бадв гуфтанд каз Бағдоди шабдиз

بدو گفتند کز بغداد شبدیز

Ба Басраи тохтӣ аз баҳри хӯни рез

به بصره تاختی از بهر خون ریز

Ду дасташи сахт бар бастанду бурданд

دو دستش سخت بر بستند و بُردند

Бзндони бон бешафқат супурданд

بزندان بان بی شفقت سپردند

Бадал мегуфт буҳлули ҷигари сӯз

بدل می‌گفت بهلول جگر سوز

Ки ҳон эй дил чаҳ хоҳӣ кард имрӯз

که هان ای دل چه خواهی کرد امروز

зи санг кӯдакон бигурехтӣ ту

ز سنگ کودکان بگریختی تو

Вале ӣнҷо бхўн овехтӣ ту

ولی اینجا بخون آویختی تو

Ббғдодт агар таслим будӣ

ببغدادت اگر تسلیم بودی

Ббсраҳ кӣ бҷонти бим будӣ

ببصره کی بجانت بیم بودی

Бохри шоҳро карданд огоҳ

بآخر شاه را کردند آگاه

Бзорӣ куштан омад амр аз шоҳ

بزاری کُشتن آمد امر از شاه

Чу зери дори бурданди он замонаш

چو زیر دار بردند آن زمانش

Ниҳоди он марди золими нардбонаш

نهاد آن مرد ظالم نردبانش

Расан дар ҳалқ ӯ чун хости афканд

رسن در حلق او چون خواست افکند

Ба боло кард срсўии худованд

به بالا کرد سرسوی خداوند

Бзир лаб бигуфт онгоҳи розӣ

بزیر لب بگفت آنگاه رازی

Биҷуст аз гӯшаи зини поки бозӣ

بجست از گوشهٔ زین پاک بازی

Фиғони дарбаст ва гуфт ӯ бе гуноҳаст

فغان دربست و گفت او بی‌گناهست

Маниши киштами марои куштани броҳст

منش کُشتم مرا کُشتن براهست

Чунин борӣ кунун мебар нтобам

چنین باری کنون می بر نتابم

Бики гардани ду хӯн ме барнатобам

بیک گردن دو خون می‌برنتابم

Ббрднди он ду танро то бар шоҳ

ببردند آن دو تن را تا بر شاه

Вазири шоҳи ҳозир буд онгоҳ

وزیر شاه حاضر بود آنگاه

Шаҳи Басраи зи дерии гоҳ май хост

شه بصره ز دیری گاه می‌خواست

Ки бо буҳлул биншинад дамии рост

که با بهلول بنشیند دمی راست

Биравӣ ӯ басӣ буд орзӯяш

بروی او بسی بود آرزویش

Вале ҳаргизи надида буд рӯйиш

ولی هرگز ندیده بود رویش

Вазираш чун бидид онҷо ва бишнохт

وزیرش چون بدید آنجا و بشناخت

Чу дида буд рӯйиши айшҳо сохт

چو دیده بود رویش عیشها ساخت

Забон бикшод к-эии шоҳи муборак

زبان بگشاد کای شاه مبارک

Агар буҳлул май ҷустии ту инак

اگر بهلول می‌جُستی تو اینک

Шаҳ аз шодӣ биҷуст аз ҷои ҳоле

شه از شادی بجست از جای حالی

Ба пеш хеш кардаш ҷои холӣ

به پیش خویش کردش جای خالی

Сар ва рӯйиш бабўседу бсди ноз

سر و رویش ببوسید و بصد ناز

Қабулаш карду бншондши боъзоз

قبولش کرد و بنشاندش باعزاز

Чу шарҳи қотил ва мақтӯл гуфтанд

چو شرح قاتل و مقتول گفتند

Вазони пас қисса буҳлул гуфтанд

وزان پس قصهٔ بهلول گفتند

Шаҳ Басра бифармуд он замони зуд

شه بصره بفرمود آن زمان زود

Ки бояд рехти хӯни ин ҷавони зуд

که باید ریخت خون این جوان زود

Бшаҳ буҳлул гуфт эй шоҳи ғозӣ

بشه بهلول گفت ای شاه غازی

Агар сӯзи диламро кор созӣ

اگر سوز دلم را کار سازی

Мъозоллаҳ ки хӯн ӯ бирезӣ

معاذالله که خون او بریزی

Кигар хунаш бирезӣ брнхизӣ

که گر خونش بریزی برنخیزی

Чу бархест аз сари сидқӣ ки аўдошт

چو برخاست از سر صدقی که اوداشت

Фидоӣ ман шуд аз баҳр накӯ дошт

فدای من شد از بهر نکو داشت

Барои ҷони ман дар бохти ҷон ро

برای جان من در باخت جان را

Чигуна хӯни тавон рехти ин ҷавон ро

چگونه خون توان ریخت این جوان را

Касони куштаро шаҳ хонд онгоҳ

کسان کشته را شه خواند آنگاه

Боишон гуфт бояд шуд дяти хоҳ

بایشان گفت باید شد دیت خواه

Вагар хоҳед кишт ӯро накӯ нест

وگر خواهید کُشت او را نکو نیست

Биҷой ӯ манам ин кор ӯ нест

بجای او منم این کار او نیست

Агарчӣ осӣаст аммо мутӣъаст

اگرچه عاصیست اما مطیعست

Барои онкӣ буҳлулаш шафиъаст

برای آنکه بهلولش شفیعست

Бзри он чораи охир зуд карданд

بزر آن چاره آخر زود کردند

Ҳамаи хасмонашро хушнӯд карданд

همه خصمانش را خشنود کردند

Бипурсед аз ҷавони шоҳи замона

بپرسید از جوان شاه زمانه

Ки чун бархестӣ ту аз миёна

که چون برخاستی تو از میانه

Чаҳ афтодат ки тарк ҷон бигуфтӣ

چه افتادت که ترک جان بگفتی

Нтрсидӣ , сухан осон бигуфтӣ

نترسیدی، سخن آسان بگفتی

Ҷавони гуфто ки дидам аждҳоӣӣ

جوان گفتا که دیدم اژدهائی

Ки мисли он надидам ҳеҷ ҷоӣӣ

که مثل آن ندیدم هیچ جائی

Даҳони бигушода ва оташ фишон буд

دهان بگشاده و آتش فشان بود

Ки санги хораро зу бими ҷон буд

که سنگ خاره را زو بیم جان بود

Марои гуфто ки бархез ва бигӯ рост

مرا گفتا که برخیز و بگو راست

Вагарнаи ин замони гардӣ каму кост

وگرنه این زمان گردی کم و کاست

Бхўнти дркшм дар як замони ман

بخونت درکشم در یک زمان من

Ббошм дар дарунати ҷовдони ман

بباشم در درونت جاودان من

Бамоне дар уқубати ҷовдона

بمانی در عقوبت جاودانه

Каст фарёд нарасад дар замона

کست فریاد نرسد در زمانه

зи ҳавлу бим ӯ аз ҷои ҷустам

ز هول و بیم او از جای جستم

Бигуфтам ончӣ кардам то брстм

بگفتم آنچه کردم تا برستم

Пас аз буҳлул пурсед он ҷаҳондор

پس از بهلول پرسید آن جهاندار

Ки ту борӣ чаҳ гуфтӣ бар сари дор

که تو باری چه گفتی بر سر دار

Чунин гуфт ӯ ки даст аз ҷон бишустам

چنین گفت او که دست از جان بشستم

Ҳалок хеш шуд ҳолеи дурустам

هلاک خویش شد حالی درستم

Бар оварадам сар ва гуфтам илоҳӣ

بر آوردم سر و گفتم الهی

Азин мискин бедил май чаҳ хоҳӣ

ازین مسکین بی دل می چه خواهی

Фрокрдаҳи тўӣии инҳо бикбор

فراکرده توئی اینها بیکبار

Агар хоҳанд кишти ин соъатами зор

اگر خواهند کُشت این ساعتم زار

Ман аз ту хӯн баҳо хоҳам на зишон

من از تو خون بها خواهم نه زیشان

Чаҳ гирами домани муштии парешон

چه گیرم دامن مشتی پریشان

Туро дорам дигар касро надорам

ترا دارم دگر کس را ندارم

Ки аз ҳукми ту холӣ нест корам

که از حکم تو خالی نیست کارم

Чу гуфтам ин сухан дар пардаи роз

چو گفتم این سخن در پردهٔ راز

Ҷавон бурҷаст ва пас дар дод овоз

جوان برجست و پس در داد آواز

Ба овозам фурӯд оварад аз дор

به آوازم فرود آورد از دار

Ба посух барграфт ин парда аз кор

به پاسخ برگرفت این پرده از کار

Агарчӣ меҳнатам аз ҳақи таъолӣ

اگرچه محنتم از حق تعالی

Марои шӯрида пеш оварад ҳоле

مرا شوریده پیش آورد حالی

Бхўнми кари бгрдониди аввал

بخونم کر بگردانید اول

Наёрам кард бо сад ҷони муқобил

نیارم کرد با صد جان مقابل

Чу нокомии маро дар пешгоҳаст

چو ناکامی مرا در پیشگاهست

Бсди ҷони пеш ӯ рафтан з роҳаст

بصد جان پیش او رفتن ز راهست

Валикин то ту мардии ғайрибинӣ

ولیکن تا تو مردی غیربینی

Ҳама аз ғайри шару хайри бинӣ

همه از غیر شرّ و خیر بینی