Дар ин паргори гардонами ъҷоӣб
در این پرگار گردانم عجائب
Тамошо мекунам нафаси ғроӣб
تماشا میکنم نفس غرائب
Дар ин паргор дар андӯҳи вдрдм
در این پرگار در اندوه ودردم
Бимонада андари ин паргорами фардам
بمانده اندر این پرگارم فردم
Дар ин паргори гардонам чу паргор
در این پرگار گردانم چو پرگار
Талабкорами бҳрҷоӣии рухи ёр
طلبکارم بهرجائی رخ یار
Дар ин паргори гардонами басар бар
در این پرگار گردانم بسر بر
Нмиёбм касеро ёру раҳбар
نمییابم کسی را یار و رهبر
Тамошо мекунам аз ҳар канорӣ
تماشا میکنم از هر کناری
Ҳаме ҷӯям зи баҳри хеши ёрӣ
همی جویم ز بهر خویش یاری
Тамошо мекунам дар буду нобӯд
تماشا میکنم در بود و نابود
Магар ҷоӣӣ биёбам айни мақсӯд
مگر جائی بیابم عین مقصود
Тамошо мекунам чархи фалак ро
تماشا میکنم چرخ فلک را
Назора мекунам он як бик ро
نظاره میکنم آن یک بیک را
Тамошо кардам ӣнҷо ҳар чаҳ дидам
تماشا کردم اینجا هر چه دیدم
Чу судӣ зон чу мақсӯдӣ надидам
چو سودی زان چو مقصودی ندیدم
Тамошо кардам андари тнгноӣӣ
تماشا کردم اندر تنگنائی
Бҳрдм ёфтам онҷои блоӣӣ
بهردم یافتم آنجا بلائی
Басии андеша беҳуда кардам
بسی اندیشهٔ بیهوده کردم
Басӣ зонҷо расед аз хеши дардам
بسی زانجا رسید از خویش دردم
Бекардам баҳри сўӣии нигоҳӣ
بی کردم بهر سوئی نگاهی
Ки бошам то тавонам баради роҳӣ
که باشم تا توانم برد راهی
Басӣ дар хоку хӯни оғиштаи гаштам
بسی در خاک و خون آغشته گشتم
Чу шебу айни боло дар навиштам
چو شیب و عین بالا در نوشتم
Набардами ҳеҷ раҳ дар сӯии ҷонон
نبردم هیچ ره در سوی جانان
Ки то ин дами туро ман ёфтам ҷон
که تا این دم ترا من یافتم جان
Чунин бади қиссаи ман тобдонӣ
چنین بد قصّهٔ من تابدانی
Давои дарди ман ӣнҷои ту доне
دوای درد من اینجا تو دانی
Дўоӣии кӯ кунуну раҳи намоям
دوائی کو کنون و ره نمایم
Дар ин пардаи ҳақиқат дар гушойам
در این پرده حقیقت در گشایم
Аз ин пардаи маро берун фикан тан
از این پرده مرا بیرون فکن تن
Ки то беруни ҷҳм аз мо ва аз ман
که تا بیرون جهم از ما و از من
Аз ин пардаи чунонам зори монда
از این پرده چنانم زار مانده
Ҳақиқати ошиқ ва бе ёри монда
حقیقت عاشق و بی یار مانده
Аз ин пардаи чунонам дар балои ман
از این پرده چنانم در بلا من
Ки мехоҳӣ дигар бораи фанои ман
که میخواهی دگر باره فنا من
Фанои михўонм аз сӯрати ҳақиқат
فنا میخوانم از صورت حقیقت
Ки берун оем аз айни табиат
که بیرون آیم از عین طبیعت
Фано мехоҳам аз ин зиндагонӣ
فنا میخواهم از این زندگانی
Муроди ман бар овардан ту доне
مراد من بر آوردن تو دانی
Фано мехоҳам ва кул кун фаноем
فنا میخواهم و کل کن فنایم
Ту ҷонои бози хар дар ин балоем
تو جانا باز خر در این بلایم
Фано мехоҳаму берунам овар
فنا میخواهم و بیرونم آور
Ту ҷонои андари ин ҳолати ғамами хур
تو جانا اندر این حالت غمم خور
Ту ғами хур зонка ғмхўорӣ надорам
تو غم خور زانکه غمخواری ندارم
Биҷузи ту ҳечкас ёрӣ надорам
بجز تو هیچکس یاری ندارم
Ту ғмхўр зонка дардамро дўоӣӣ
تو غمخور زانکه دردم را دوائی
Дар ин манзили марои ту ошноӣӣ
در این منزل مرا تو آشنائی
Ту ғами хур зонка ӣнҷоем гирифтор
تو غم خور زانکه اینجایم گرفتار
Марои ҷоно аз ин сӯрати буруни ор
مرا جانا از این صورت برون آر
Ту ғами хур то марои ӣнҷои расонӣ
تو غم خور تا مرا اینجا رسانی
Ки раҳ дар сӯии он манзили ту доне
که ره در سوی آن منزل تو دانی
Ту донеи роҳи бурдани моҳи ӣнҷо
تو دانی راه بردن ماه اینجا
Ки дидстии ҳақиқати шоҳи ӣнҷо
که دیدستی حقیقت شاه اینجا
Ту майдонӣ раҳу кӯии ҳақиқат
تو میدانی ره و کوی حقیقت
Агарчӣ мондаи сӯии табиат
اگرچه ماندهٔ سوی طبیعت
Ту аинҷогаҳ ҳақиқат дид ёрӣ
تو اینجاگه حقیقت دید یاری
Марои аинҷоигаҳ чун ғмгсорӣ
مرا اینجایگه چون غمگساری
Бтўи шодам ки ту асрори ёрӣ
بتو شادم که تو اسرار یاری
Дар аинҷогаҳи марои шодони ту дорӣ
در اینجاگه مرا شادان تو داری
Бтўи шодами ҳақиқати ҷон дар охир
بتو شادم حقیقت جان در آخر
Ки мақсӯдам кунӣ ӣнҷои ту зоҳир
که مقصودم کنی اینجا تو ظاهر
Кунун зини тангнои ҳодсотм
کنون زین تنگنای حادثاتم
Бурун кун то расонии сӯии зотам
برون کن تا رسانی سوی ذاتم
На чандонам дар ӣнҷои фикр ва ёраст
نه چندانم در اینجا فکر و یارست
Ки андешаи дамодами бишморст
که اندیشه دمادم بیشمارست
Аз аввал то бохри андари ӣнҷоӣ
از اوّل تا بآخر اندر اینجای
Мродри кули бад эй ҷони монда дар пой
مرادر کل بُد ای جان مانده در پای
Назар дар сӯй ашё кардам аз сайр
نظر در سوی اشیا کردم از سیر
Аҷаб гардонаст кардам ин ҳамаи дайр
عجب گردانست کردم این همه دیر
Дар ин дайрами мисол бут прессатон
در این دیرم مثال بت پرستان
Бимонада ман на кофари неи мусулмон
بمانده من نه کافر نی مسلمان
Бе ҷустами зи мардуми дӯстдорӣ
بی جستم ز مردم دوستداری
Надидам аз касе умедворӣ
ندیدم از کسی امّیدواری
Чўдидм душманам буданд эшон
چودیدم دشمنم بودند ایشان
Ҳақиқати ҳам табиат гарчи хуишон
حقیقت هم طبیعت گرچه خویشان
Буд ӣнҷо ки бо эшон муқӣмам
بود اینجا که با ایشان مقیمم
Взоишони ин замон дар хавфу бимам
وزایشان این زمان در خوف و بیمم
Басӣ кардам талаб аз ҳар касе боз
بسی کردم طلب از هر کسی باز
ШнФтми ман з ҳар каси худ басии роз
شنفتم من ز هر کس خود بسی راز
Ҳамаи тақлид буд ва ҳеҷ таҳқиқ
همه تقلید بود و هیچ تحقیق
Надид аз ҳечкас ало ки тавфиқ
ندید از هیچکس الاّ که توفیق
Дар охиргар марои ӣнҷои нмоӣӣ
در آخر گر مرا اینجا نمائی
Ғам аз ман бишкии ӣнҷои рбоӣӣ
غم از من بیشکی اینجا ربائی
Назар чун мекунам дар хеши ӣнҷо
نظر چون میکنم در خویش اینجا
Чу мибинми яқин дар пеши ӣнҷо
چو میبینم یقین در پیش اینجا
Ҳидояти мари марои зини сар нур аст
هدایت مر مرا زین سرّ نور است
Ки доими мари маро аз вай ҳузураст
که دائم مر مرا از وی حضورست
Аз ин наварам ҳақиқати рўшноӣист
از این نورم حقیقت روشنائیست
Ки мари таҳқиқи ин нур хдоӣӣ аст
که مر تحقیق این نور خدائی است
Бароаи шаръ ин наварам ҳидоят
براه شرع این نورم هدایت
Аз аввал буд бисёре саодат
از اوّل بود بسیاری سعادت
Дар охир низ ҳам донстҳоми ман
در آخر نیز هم دانستهام من
Каз ин наварам шавад асрори равшан
کز این نورم شود اسرار روشن
Агар хуршеди мибинм аз ин нур
اگر خورشید میبینم از این نور
Яке дар тест аз ӯ афтодаи тани давр
یکی در تست از او افتاده تن دور
Агрхўди моҳи мибинм аз ин аст
اگرخود ماه میبینم از این است
Ки гардони андари ин чарх барин аст
که گردان اندر این چرخ برین است
Ҳамаи кавкаб аз ин нураст доим
همه کوکب از این نورست دائم
Ки дар офоқ машҳураст доим
که در آفاق مشهورست دائم
Вагар аршасту курсии ҳам буд ин
وگر عرش است و کرسی هم بود این
Ҳақиқати ҳам қалам бо лавҳ шуд ин
حقیقت هم قلم با لوح شد این
Музайян чаҳ биҳишту курсӣу арш
مزیّن چه بهشت و کرسی و عرش
Млоик ҳарчӣ аъёнаст дар фарш
ملایک هرچه اعیانست در فرش
Аз ин нуранд ман таҳқиқ дидам
از این نورند من تحقیق دیدم
Ҳақиқати ман аз ин тавфиқ дидам
حقیقت من از این توفیق دیدم
Кунун ин нури поки мстФоист
کنون این نور پاک مصطفایست
Ки моро андари ӣнҷои рҳнмоист
که ما را اندر اینجا رهنمایست
Вале эй ҷони маро асрор баргӯӣ
ولی ای جان مرا اسرار برگوی
Ҳақиқати қисса аз ёр баргӯӣ
حقیقت قصّهٔ از یار برگوی
Рҳоӣии бошиддати ӣнҷои мроҳон
رهائی باشدت اینجا مراهان
Бигӯ бо ман ҳақиқати шаръу бурҳон
بگو با من حقیقت شرع و برهان
Ҷавобаш дод ҷони он лаҳзаи коидл
جوابش داد جان آن لحظه کایدل
Туро мақсӯд хоҳад буд ҳосил
ترا مقصود خواهد بود حاصل
Кунун чун дид нури мстФоӣӣ
کنون چون دید نور مصطفائی
Ҳақиқати бишкии андари лқоӣӣ
حقیقت بیشکی اندر لقائی
Аз ин нурат рҳоӣӣ бошад ӣнҷо
از این نورت رهائی باشد اینجا
Турои айн хдоӣӣ бошад ӣнҷо
ترا عین خدائی باشد اینجا
Аз ин нурати ҳама комӣ барояд
از این نورت همه کامی برآید
Турои ин тангнои охири сроид
ترا این تنگنا آخر سرآید
Аз ин нурат буд дар охири кор
از این نورت بود در آخر کار
Ҳақиқати бишкии дидори асрор
حقیقت بیشکی دیدار اسرار
Аз ин нурат рҳоӣӣ бошад аз ғам
از این نورت رهائی باشد از غم
Турои шодии расонад ӯ дамодам
ترا شادی رساند او دمادم
Аз ин нурат лақоӣ ҷовдонаст
از این نورت لقای جاودانست
Ки мари ин бартар аз кун ва маконаст
که مر این برتر از کون و مکانست
Аз ин нурати басӣ шодӣ расад дӯст
از این نورت بسی شادی رسد دوست
Буруни оради туро ва ҳам ман аз пӯст
برون آرد ترا و هم من از پوست
Аз ин нураст моро ҳардуи умед
از این نورست ما را هردو امیّد
Лақои зин нур хоҳад буд ҷовид
لقا زین نور خواهد بود جاوید
Изоин нураст бишк ҳар чаҳ бинӣ
ازاین نورست بیشک هر چه بینی
Дило акнӯн ту дар айни алиқинӣ
دلا اکنون تو در عین الیقینی
Аз ин нураст бишки осмонҳо
از این نورست بیشک آسمانها
Ҳақиқат то бадонеи ҷисм ва ҷонҳо
حقیقت تا بدانی جسم و جانها
Аз ин нураст моҳу чарху анҷум
از این نورست ماه و چرخ و انجم
Ҳама дар нури аинҷогаҳ шудаи гум
همه در نور اینجاگه شده گم
Аз ин нураст аршу фаршу курсӣ
از این نورست عرش و فرش و کرسی
Ҳақиқат инаст пеш аз нури қудсӣ
حقیقت اینست پیش از نور قدسی
Аз ин нураст бишки анбиёи байн
از این نورست بیشک انبیا بین
Даруни хеши эшон Мустафои байн
درون خویش ایشان مصطفی بین
Аз ин нураст бишк ҳарчӣ бошад
از این نورست بیشک هرچه باشد
Биҷузи ин нури мар чизе набошад
بجز این نور مر چیزی نباشد
Аз ин нураст одам то бадоне
از این نور است آدم تا بدانی
Аз ин нураст ҳар шарҳу маъонӣ
از این نورست هر شرح و معانی
Аз ин нураст Нӯҳу пӯри озар
از این نورست نوح و پور آذر
Ту аз ин нури як лаҳзаи бмгзр
تو از این نور یک لحظه بمگذر
Аз ин нураст асҳқи гузида
از این نورست اسحق گزیده
Ҳам асмиъилу ёқӯб ин бидида
هم اسمیعیل و یعقوب این بدیده
Аз ин нураст Мӯсо бар сари тавр
از این نورست موسی بر سر طور
Ҳақиқати мондаи вола ӯ аз ин нур
حقیقت مانده واله او از این نور
Аз ин нураст мари Айюбу Юнус
از این نورست مر ایّوب و یونس
Ки ин нураст дар ҳар чизи мӯнис
که این نورست در هر چیز مونس
Аз ин нураст бишки мари сулаймон
از این نورست بیشک مر سلیمان
Ҳақиқати анбиёро мари чунин дон
حقیقت انبیا را مر چنین دان
Дилогар роз гӯям шарҳ инаст
دلاگر راز گویم شرح اینست
Ки ин нурати аёни айн алиқин аст
که این نورت عیان عین الیقین است
Ҳақиқати ин буд рҳбрдри ӣнҷо
حقیقت این بود رهبردر اینجا
Дило акнӯн ту май раҳ бар дар ӣнҷо
دلا اکنون تو می ره بر در اینجا
Биёбӣ коми худ зини нури мутлақ
بیابی کام خود زین نور مطلق
Ки ин нураст зоти ҷовдони ҳақ
که این نور است ذات جاودان حق
Тамомати анбиёи зин нур буданд
تمامت انبیا زین نور بودند
Аз он андари ҷаҳон машҳур буданд
از آن اندر جهان مشهور بودند
Аз ин мақсӯд ҳосил мешавад боз
از این مقصود حاصل میشود باز
Ки ин нураст ҳам анҷоми воғоз
که این نور است هم انجام وآغاز
Ҳақиқати нури ало аллоҳ бошад
حقیقت نور الّا اللّه باشد
Дигар ҳар кас каз ин огоҳ бошад
دگر هر کس کز این آگاه باشد
Дило зини нури ӣнҷои раҳ бар ӣнҷо
دلا زین نور اینجا ره بر اینجا
Ки ин нураст кини ҷои ҷумлаи пайдо
که این نورست کین جا جمله پیدا
Дило ин нури айн ломакон аст
دلا این نور عین لامکان است
Ки бо мо ин замони андар макон аст
که با ما این زمان اندر مکان است
Дило ин нур ӣнҷо дид шоҳ аст
دلا این نور اینجا دید شاه است
Ҳамаи зарротро пушт ва паноҳ аст
همه ذرّات را پشت و پناه است
Дило ин нури андари охири кор
دلا این نور اندر آخر کار
Ҳиҷоб аз пеш бардорад бикбор
حجاب از پیش بردارد بیکبار
Дило ин нур бинмоед яқини зот
دلا این نور بنماید یقین ذات
Кунад равшан чу худ мари айни заррот
کند روشن چو خود مر عین ذرّات
Ҳамаи заррот аз ин ояд мунаввар
همه ذرّات از این آید منوّر
Ҳақиқат ҷон шаванд ӣнҷоӣ яксар
حقیقت جان شوند اینجای یکسر
Ҳамаи ҷонҳо изоин нураст тобон
همه جانها ازاین نورست تابان
Ки дар офоқ машҳураст майдон
که در آفاق مشهورست میدان
Ҳамаи ҷонҳо аз ин андар хурӯш аст
همه جانها از این اندر خروش است
Ки ин дарёи ҳақиқати чашм ва гӯш аст
که این دریا حقیقت چشم و گوش است
Ҳамаи ҷонҳо бад-ӣн бошад сарафроз
همه جانها بدین باشد سرافراز
Ҳақиқат ӯст ӣнҷои соҳиби роз
حقیقت اوست اینجا صاحب راز
Аз ин мақсӯди мо ҳосил шуд ӣнҷо
از این مقصود ما حاصل شد اینجا
Ки ин нураст андари кули ашё
که این نورست اندر کلّ اشیا
Раҳи мо охир кораст аз ӯ рост
ره ما آخر کارست از او راست
Ки андари раҳи ҳақиқат равшанӣ хост
که اندر ره حقیقت روشنی خاست
Музайян шуд раҳи мо охири кор
مزیّن شد ره ما آخر کار
Аз ӯ ёбем ҳар ду айни дидор
از او یابیم هر دو عین دیدار
Ватангоҳи азали зин нур ёбем
وطنگاه ازل زین نور یابیم
Дар охир чун сӯй манзил шитобем
در آخر چون سوی منزل شتابیم
Дигар эй дили раҳи давр ва дарозаст
دگر ای دل ره دور و درازست
Гуҳӣ шебасту гуҳ гоҳе фарозаст
گهی شیبست و گه گاهی فرازست
Басии рафтанд ва дар раҳи бози монданд
بسی رفتند و در ره باز ماندند
На дар боло ки дар чаҳ бози монданд
نه در بالا که در چه باز ماندند
Басии рафтанд ва дар ӣнҷои расиданд
بسی رفتند و در اینجا رسیدند
Ҷамоли ёри охири бози диданд
جمال یار آخر باز دیدند
Басии рафтанд дар роҳи ҳақиқат
بسی رفتند در راه حقیقت
Шуданд аз нури огоҳи шариъат
شدند از نور آگاه شریعت
На бозӣ бошад ин раҳ то бадоне
نه بازی باشد این ره تا بدانی
Ки то худро бмнзл дар расонӣ
که تا خود را بمنزل در رسانی
Бибозӣ нест роҳи ишқ кардан
ببازی نیست راه عشق کردن
Касе бояд ки донад роҳи бурдан
کسی باید که داند راه بردن
Бибозӣ нест роҳи ишқи ҷонон
ببازی نیست راه عشق جانان
Касе бояд ки бишки паии баради он
کسی باید که بیشک پی بَرَد آن
Бибозӣ нест ҳони ин раҳ бибозӣ
ببازی نیست هان این ره ببازی
Наёбӣ дӯст то худ дар набозӣ
نیابی دوست تا خود در نبازی
Раҳе давраст ва манзил нопадидаст
رهی دور است و منزل ناپدیدست
Ки охири карт эй дил нопадидаст
که آخر کارت ای دل ناپدیدست
Раҳе давраст ва роҳ ошиқонаст
رهی دور است و راه عاشقانست
Касе коинҷо фано шуд ошиқ онаст
کسی کاینجا فنا شد عاشق آنست
Раҳе давраст пари хавфу хатари байн
رهی دور است پر خوف و خطر بین
Гуҳии худ зер ва гоҳе бар зибри байн
گهی خود زیر و گاهی بر زبر بین
Дар ин раҳи сад ҳазорон ҷон чу коҳаст
در این ره صد هزاران جان چو کاهست
Дар охир нест ғам чун ҷон табоҳ аст
در آخر نیست غم چون جان تباه است
Дар ин раҳи ошиқӣ бояд ягона
در این ره عاشقی باید یگانه
Ки дар яке буд ӯ ҷовдона
که در یکی بود او جاودانه
Дар ин раҳи ошиқӣ бояд сарафроз
در این ره عاشقی باید سرافراز
Ки дар яке шаванд анҷому оғоз
که در یکی شوند انجام و آغاز
Дар ин раҳи ошиқӣ бояд сФоӣӣ
در این ره عاشقی باید صفائی
Ки яке гардад ӣнҷои дрхдоӣӣ
که یکی گردد اینجا درخدائی
Дар ин раҳи ошиқӣ бояд сФокш
در این ره عاشقی باید صفاکش
Ки яке бинад ӣнҷои панҷ бо шаш
که یکی بیند اینجا پنج با شش
Дар ин раҳи ошиқӣ бояд пари асрор
در این ره عاشقی باید پر اسرار
Ки дар яке биёбад ӯ рухи ёр
که در یکی بیابد او رخ یار
Дар ин раҳи ошиқӣ бояд ки дар дид
در این ره عاشقی باید که در دید
Яке бинад ҳама дар сари тавҳид
یکی بیند همه در سرّ توحید
Дар ин раҳи ошиқӣ бояд ки дар зот
در این ره عاشقی باید که در ذات
Яке гирданд ӣнҷои ҷумлаи заррот
یکی گردند اینجا جمله ذرّات
Дар охири дили яке дидори ёбӣ
در آخر دل یکی دیدار یابی
Ҳамаи аинҷоигаҳи мари ёри ёбӣ
همه اینجایگه مر یار یابی
Дар охрдли ҳамаи дидори ҷононст
در آخردل همه دیدار جانانست
Ҳамаи аинҷоигаҳи анвори ҷононст
همه اینجایگه انوار جانانست
Дар охири дили ҳамаи айн алиқин аст
در آخر دل همه عین الیقین است
Яке ҳам осмонҳо ва замин аст
یکی هم آسمانها و زمین است
Дар охир дар ҳақиқати ҷумлаи аллоҳ
در آخر در حقیقت جمله اللّه
Буд бишк биёбӣ ҳазрати шоҳ
بود بیشک بیابی حضرت شاه
Дар охири дили ман ва ту боз кардем
در آخر دل من و تو باز کردیم
зи яке андари ӣнҷо роз кардем
ز یکی اندر اینجا راز کردیم
зи яке лошўм дар дид ало
ز یکی لاشوم در دید الّا
Дар аввали боздони ин рози якто
در اول بازدان این راز یکتا
Марви беруни ҳам андар андарун ёб
مرو بیرون هم اندر اندرون یاب
Таваққуф кун ту ӣнҷогоҳу мштоб
توقف کن تو اینجاگاه و مشتاب
Дар ӣнҷои он ҳақиқат дон аёнаст
در اینجا آن حقیقت دان عیانست
Ҳам ӣнҷо ва ҳам онҷобӣ нишонаст
هم اینجا و هم آنجابی نشانست
Дар ӣнҷои рози ӣнҷои гашти ҳосил
در اینجا راز اینجا گشت حاصل
Чунин байн то ту бошӣ ҷумлагии дил
چنین بین تا تو باشی جملگی دل
Дар ӣнҷои сар онҷо ошкораст
در اینجا سرّ آنجا آشکارست
Дар онҷо дид якто ошкораст
در آنجا دید یکتا آشکارست
Дило дар пардаи байни ин сари пинҳон
دلا در پرده بین این سرّ پنهان
Ки дар ӣнҷост ин шарҳу баёни ҳон
که در اینجاست این شرح و بیان هان
Аз онат кардам огоҳи ҳақиқат
از آنت کردم آگاه حقیقت
Ки ҷуз ҳақ нест дар роҳи ҳақиқат
که جز حق نیست در راه حقیقت
Биҷуз ҳақ нест ӣнҷо ҷумлагӣ ӯст
بجز حق نیست اینجا جملگی اوست
Яке байни дил дар ин чаҳ мағз ва чаҳ пӯст
یکی بین دل در این چه مغز و چه پوست
Биҷуз яке наёбӣ охири кор
بجز یکی نیابی آخر کار
Ҳиҷоби ин пурдеҳот аз пеш бурдор
حجاب این پردهات از پیش بردار
Ҳиҷоби ин пурдеҳот аз худ барафкан
حجاب این پردهات از خود برافکن
Ки то асрорат ояд ҷумлаи равшан
که تا اسرارت آید جمله روشن
Биҷуз ҳақ нест чаҳ охир чаҳ аввал
بجز حق نیست چه آخر چه اوّل
Мабош ӣнҷо дило охири маъаттал
مباش اینجا دلا آخر معطّل
Миннат гуфтам кунун худ чашм кун боз
منت گفتم کنون خود چشم کن باز
Ки андртсти ҳам анҷому оғоз
که اندرتست هم انجام و آغاز
Бтў пайдост ҷисми ман ҳам ӣнҷо
بتو پیداست جسم من هم اینجا
Ки шуд асрори колти равшани ӣнҷо
که شد اسرار کلّت روشن اینجا
Бтў пайдост ашёу млоик
بتو پیداست اشیا و ملایک
Агарчӣ восилӣ мебош солик
اگرچه واصلی میباش سالک
Ҳар онкас каз намӯд ман шуд огоҳ
هر آنکس کز نمود من شد آگاه
Ҳамин ҷо боз бинад ӯ рухи шоҳ
همین جا باز بیند او رخ شاه
Дило мстқбли ҳолн ту онаст
دلا مستقبل حالن تو آنست
Ки дидори бақо дар он ҷаҳонаст
که دیدار بقا در آن جهانست
Вале ӣнҷои дарун парда пайдост
ولی اینجا درون پرده پیداست
Ҷамол бенишоне ҳам ҳувайдост
جمال بی نشانی هم هویداست
Ҷамоли ёр пайдо ҳаст ӣнҷо
جمال یار پیدا هست اینجا
Бнқди ӣнҷои мада аз даст ӯ ро
بنقد اینجا مده از دست او را
Бнқди ӣнҷои висол дӯст дарёб
بنقد اینجا وصال دوست دریاب
Ҳақиқати мағзи худ дар пӯст дарёб
حقیقت مغز خود در پوست دریاب
Бнқди ӣнҷои мадаи дилдор аз даст
بنقد اینجا مده دلدار از دست
Чу васлати бишкӣ аинҷоигаҳ ҳаст
چو وصلت بیشکی اینجایگه هست
Бнқд ӯро ғанимати дони ту ҷонон
بنقد او را غنیمت دان تو جانان
Даруни парда ӯро байни ту пинҳон
درون پرده او را بین تو پنهان
Бнқд ӯро мадаи аздсти зинҳор
بنقد او را مده ازدست زنهار
Дарун парда мебайн рӯй дилдор
درون پرده میبین روی دلدار
Бнқди ӣнҷои ғанимати дони ту имрӯз
بنقد اینجا غنیمت دان تو امروز
Ки дидӣ дар даруни дидори пирӯз
که دیدی در درون دیدار پیروز
Бнқд ӯро ғанимати дони ту акнӯн
بنقد او را غنیمت دان تو اکنون
Марв аз хештани як лаҳзаи берун
مرو از خویشتن یک لحظه بیرون
Марви беруни ғанимати дони ту ин зот
مرو بیرون غنیمت دان تو این ذات
Ки нураш рўшноӣӣ ёфт заррот
که نورش روشنائی یافت ذرّات
Марви берун ва ӯро байни дамодам
مرو بیرون و او را بین دمادم
Ки пайвастаст бо ман андари ин дам
که پیوستست با من اندر این دم
Кунун чун ҳар ду дар айн висолем
کنون چون هر دو در عین وصالیم
зи васли дӯст андар иттисолем
ز وصل دوست اندر اتّصالیم
Кунун чун дида дар дидор ҳастем
کنون چون دیده در دیدار هستیم
Ҳақиқати соҳиб асрор ҳастем
حقیقت صاحب اسرار هستیم
Кунун чун ҳар ду дидстими аъён
کنون چون هر دو دیدستیم اعیان
Дар ӣнҷогоҳи бишк рӯй ҷонон
در اینجاگاه بیشک روی جانان
Кунун чун ҳар дубораи бози дидем
کنون چون هر دوباره باز دیدیم
Дар ӣнҷои соҳиб ҳар рози дидем
در اینجا صاحب هر راز دیدیم
Дар ин хлўтсрои ломаконӣ
در این خلوتسرای لامکانی
Баҳам бошем аинҷогаҳи аёнӣ
بهم باشیم اینجاگه عیانی
Аз ӣнҷо васлат аъёнаст аъён
از اینجا وصلت اعیانست اعیان
Дар ин хилват ҳаме ёбем пинҳон
در این خلوت همی یابیم پنهان
Дар ӣнҷои васли ҷононсти дидор
در اینجا وصل جانانست دیدار
Баҳам байнем аинҷогаҳи намӯдор
بهم بینیم اینجاگه نمودار
Дило акнӯн чу васл ӣнҷост пайдо
دلا اکنون چو وصل اینجاست پیدا
Бибояд рафтанат дар сӯии дарё
بباید رفتنت در سوی دریا
Дило акнӯн қарории гир дар худ
دلا اکنون قراری گیر در خود
Ту чун руста шудӣ аз нек ва аз бад
تو چون رسته شدی از نیک و از بد
Висол ӣнҷост то онҷо рӯй боз
وصال اینجاست تا آنجا روی باز
Сазадгар май дигар ин бишинавӣ боз
سزد گر می دگر این بشنوی باز
Висол ӣнҷост бар хур аз висолаш
وصال اینجاست بر خور از وصالش
Назар кун дар даруни нури ҷалолаш
نظر کن در درون نور جلالش
Висол ӣнҷост ваз инсон бидидаст
وصال اینجاست وز انسان بدیدست
Ки ӣнҷои бишкӣ ҷонон бидидаст
که اینجا بیشکی جانان بدیدست
Касоне дар пай фардо нишаста
کسانی در پی فردا نشسته
Дар аинҷогаҳи дили андари васли баста
در اینجاگه دل اندر وصل بسته
Бомидӣ ки фардо ёр ёбанд
بامّیدی که فردا یار یابند
Ҳақиқати бишкӣ дилдор ёбанд
حقیقت بیشکی دلدار یابند
Куҷои фардо ки имрӯзаст ҳосил
کجا فردا که امروز است حاصل
Ҷуз имрӯзаш набинад марди восил
جز امروزش نبیند مرد واصل
Дили андари банди фардо чанд дорӣ
دل اندر بند فردا چند داری
Чўомрўзти яқини дилдори дорӣ
چوامروزت یقین دلدار داری
Дили андари банди Фрдобстаҳи ту
دل اندر بند فردابستهٔ تو
Аз он нодон ҳамеша хастаи ту
از آن نادان همیشه خستهٔ تو
Дили андари банди фардои миндонӣ
دل اندر بند فردا میندانی
Ки фардои бишкии ҳайрони Бамоне
که فردا بیشکی حیران بمانی
Бирав асли яқин имрӯз фардост
برو اصل یقین امروز فرداست
Ки ҷонони сари басар куллӣ ҳувайдост
که جانان سر بسر کلّی هویداست
з фардо бигузар ва имрӯз бингар
ز فردا بگذر و امروز بنگر
зи васли дӯсти ту имрӯзи брхўр
ز وصل دوست تو امروز برخور
з фардо бигузару имрӯз ӯ байн
ز فردا بگذر و امروز او بین
Чу ҷумла ӯст мари ҷумлаи накӯи байн
چو جمله اوست مر جمله نکو بین
з фардо бигузар ва имрӯз дарёб
ز فردا بگذر و امروز دریاب
Таваққуф кун дамӣ дар ишқи мштоб
توقّف کن دمی در عشق مشتاب
зи фардо чанд гўӣии васли имрӯз
ز فردا چند گوئی وصل امروز
Туро додаст ӣнҷо хеш месӯз
ترا دادست اینجا خویش میسوز
зи фардо чанд гўӣии охир эй дил
ز فردا چند گوئی آخر ای دل
Ки имрӯзаст ҳар мақсӯди ҳосил
که امروز است هر مقصود حاصل
зи фардо чанд гўӣӣ зонка фардо
ز فردا چند گوئی زانکه فردا
Ҳанузат нест пухтаи деги савдо
هنوزت نیست پخته دیگ سودا
зи фардо чанд гўӣии дили ҳақиқат
ز فردا چند گوئی دل حقیقت
Ки имрӯзаст пайдо дид дидат
که امروزست پیدا دید دیدت
зи фардо чанд гўӣии дил яқин ёб
ز فردا چند گوئی دل یقین یاب
Ту мари имрӯзи дрхўди пеш байн ёб
تو مر امروز درخود پیش بین یاب
зи фардо чанд гўӣӣ дил бибин роз
ز فردا چند گوئی دل ببین راز
Даруни хештани айни алиқини соз
درون خویشتن عین الیقین ساز
Манеҳ дили сӯии фардо зонка ӣнҷо
منه دل سوی فردا زانکه اینجا
На бандади дили ҳақиқати сӯии фардо
نه بندد دل حقیقت سوی فردا
Касе кӯи восил ҳар ду ҷаҳон аст
کسی کو واصل هر دو جهان است
Варои имрӯзи кули айн алъён аст
ورا امروز کل عین العیان است
Агар имрӯзи ёбии васли ҷонон
اگر امروز یابی وصل جانان
Ҳамеи фардо ту бошӣ бишкии он
همی فردا تو باشی بیشکی آن
Агар имрӯз васлат медиҳад даст
اگر امروز وصلت میدهد دست
Набояд дили сӯии фардои турои баст
نباید دل سوی فردا ترا بست
Агар имрӯзи васли ёри ёбӣ
اگر امروز وصل یار یابی
Чаро эй дили сӯии фардои шитобӣ
چرا ای دل سوی فردا شتابی
Дар ин васл арбёбӣ дид ҷонон
در این وصل اربیابی دید جانان
Яке гардии ту дар тавҳиди ҷонон
یکی گردی تو در توحید جانان
Дар ин васли арбёбӣ рӯй он моҳ
در این وصل اربیابی روی آن ماه
зи неи болой на қуббаи ту харгоҳ
ز نی بالای نُه قبّه تو خرگاه
Ҳақиқати андари ӣнҷои ошноӣист
حقیقت اندر اینجا آشنائیست
Яқини мари соликонро рўшноӣист
یقین مر سالکان را روشنائیست
Ҳақиқати андар ӣнҷо дид дидаст
حقیقت اندر اینجا دید دیدست
Аён чун ёр дар гуфт ва шунидаст
عیان چون یار در گفت و شنیدست
Ту бар умеди Фрдоӣии зиҳии риш
تو بر امیّد فردائی زهی ریش
Ки андари худ Фкндстии ту ташвиш
که اندر خود فکندستی تو تشویش
Ту бар умеди Фрдоӣӣ ки бинӣ
تو بر امّید فردائی که بینی
Ҳамеи тарсам ки мар чизе набинӣ
همی ترسم که مر چیزی نبینی
Турои имрӯз бояд васл дидан
ترا امروز باید وصل دیدن
Ҳақиқати андари ӣнҷои асл дидан
حقیقت اندر اینجا اصل دیدن
Туро то сӯии Фрдоҳсти умед
ترا تا سوی فرداهست امّید
Ҳақиқати ҳамчу хоҳӣ монад ҷовид
حقیقت همچو خواهی ماند جاوید
?герати имрӯз васл ояд бадӣдор
گرت امروز وصل آید بدیدار
Шӯй аз буд кули худ нопадедор
شوی از بود کل خود ناپدیدار
Яқин инаст чандоне ки гӯям
یقین اینست چندانی که گویم
Ҷузи ӣнҷои васли худ чизе наҷӯям
جز اینجا وصل خود چیزی نجویم
Агарчӣ гуфтугӯ охир раседаст
اگرچه گفتگو آخر رسیدست
Марои охири висоли ӣнҷои бдидост
مرا آخر وصال اینجا بدیداست
Мари имрӯз умед висоласт
مر امروز امّید وصالست
Дили ман дар таҷаллӣ ҷамоласт
دل من در تجلّی جمالست
Марои имрӯз чун ҷонон бидидаст
مرا امروز چون جانان بدیدست
Ҳамеша ҷону дили андар мазид аст
همیشه جان و دل اندر مزید است
Марои имрӯз чун ҷонон ҳувайдост
مرا امروز چون جانان هویداست
Бнқдми шод чун фардо на пайдост
بنقدم شاد چون فردا نه پیداست
Марои имрӯз чун ҷон рух намӯдаст
مرا امروز چون جان رخ نمودست
Зиёнами ҷумлагӣ умед савдост
زیانم جملگی امّید سوداست
Ба нақд имрӯз дорам длстонм
به نقد امروز دارم دلستانم
Бнқди акўни муроди дили ситонам
بنقد اکون مراد دل ستانم
Бнқди имрӯз бо ҷонони броим
بنقد امروز با جانان برآیم
Чаҳ аз он бишкӣ каз ҷони броим
چه از آن بیشکی کز جان برآیم
Ҳар онкўи нақдро каз даст нагузошт
هر آنکو نقد را کز دست نگذاشت
Дар аинҷогаҳи висол ӯ хабар дошт
در اینجاگه وصال او خبر داشت
Ҳронкўи нақди худ ӣнҷо биёбад
هرآنکو نقد خود اینجا بیابد
Ҳамон бишки яқин фардо биёбад
همان بیشک یقین فردا بیابد
Бнқди имрӯзи дастии брФшоним
بنقد امروز دستی برفشانیم
Ки нақди имрӯз дар рӯй ҷаҳонем
که نقد امروز در روی جهانیم
Бнқди имрӯз ком ӣнҷост пайдо
بنقد امروز کام اینجاست پیدا
Ҷамоли ҷони ҷон дар дили ҳувайдо
جمال جان جان در دل هویدا
Бнқди имрӯз аз ӯ осӯда гирдем
بنقد امروز از او آسوده گردیم
Чаҳ аз он кандар ин кул суда гирдем
چه از آن کاندر این کل سوده گردیم
Бнқди имрӯзи мибиними дилдор
بنقد امروز میبینیم دلدار
Биҳамдиллоҳи зи васл ӯ хабардор
بحمداللّه ز وصل او خبردار
Бнқди имрӯзи комӣ зу ситонем
بنقد امروز کامی زو ستانیم
зи васлаши дмбдм комӣ баронем
ز وصلش دمبدم کامی برانیم
зи васлаши ҷону дил дар шодмонӣ аст
ز وصلش جان و دل در شادمانی است
Висоли мо кунун дар зиндагонӣ аст
وصال ما کنون در زندگانی است
зи васлаши ин замони аттор ӯ шуд
ز وصلش این زمان عطّار او شد
Ки бишки андари ин олами худ ӯ бад
که بیشک اندر این عالم خود او بُد
зи васлаши ин замони андари икём
ز وصلش این زمان اندر یکیام
Ҳақиқати мари ҷамолаши бишкём
حقیقت مر جمالش بیشکیام
Зиҳии асрори мо асрордон кист
زهی اسرار ما اسراردان کیست
Ки дарёбад ки ӣнҷои ҷон ҷон кист
که دریابد که اینجا جان جان کیست
Зиҳии асрори мо нанамуда ҳар кас
زهی اسرار ما ننموده هر کس
Ҷамоли хештан худ ёфт май бас
جمال خویشتن خود یافت می بس
Зиҳии асрори мо аъёни ушшоқ
زهی اسرار ما اعیان عشّاق
Фиканда дмдмаҳ дар кули офоқ
فکنده دمدمه در کلّ آفاق
Зиҳии асрори мо асрори Мансур
زهی اسرار ما اسرار منصور
Даруни ҷони мо дидори Мансур
درون جان ما دیدار منصور
Зиҳии асрори мо аз ваии бадӣдор
زهی اسرار ما از وی بدیدار
Бҷону сршдм ӯро харидор
بجان و سرشدم او را خریدار
Зиҳии асрори мо аъён намӯда
زهی اسرار ما اعیان نموده
Дар зарроти олами баргушӯда
در ذرّات عالم برگشوده
Даруни соликон зу гашта пурнур
درون سالکان زو گشته پرنور
Расида ҳар касеро сари Мансур
رسیده هر کسی را سرّ منصور
Даруни сокон зин гашта обод
درون ساکان زین گشته آباد
Бохри зарраҳо зин гашта дилшод
بآخر ذرّهها زین گشته دلشاد
Даруни соликони кин роз бинад
درون سالکان کین راز بیند
Ҳақиқати ёри худро боз бинад
حقیقت یار خود را باز بیند
Ҳақиқати инки бо охир расида аст
حقیقت اینکه با آخر رسیده است
Дар аўоъёни кул ӣнҷо бидидаст
در اواعیان کل اینجا بدیدست
Ҳақиқати хатм брмнсўр бошад
حقیقت ختم برمنصور باشد
Саросари бишкии пар нур бошад
سراسر بیشکی پر نور باشد
Ҳақиқати гуфтугӯи ӣнҷо басӣ шуд
حقیقت گفتگو اینجا بسی شد
Агарчӣ асл аз нуктаи яке бад
اگرچه اصل از نکته یکی بُد
Ҳақиқати ақлу ишқ омезиш омад
حقیقت عقل و عشق آمیزش آمد
Ҳақиқати ишқ охир дод бастад
حقیقت عشق آخر داد بستد
Ҳақиқати ишқи охири ҷон ҷон ёфт
حقیقت عشق آخر جان جان یافت
Яқини мари ақлро роз ниҳон ёфт
یقین مر عقل را راز نهان یافت
Ҳақиқати ишқи аинҷогаҳ яке дид
حقیقت عشق اینجاگه یکی دید
Валикини ақли бишк андакӣ дид
ولیکن عقل بیشک اندکی دید
Баҳамати ақл агарчӣ бас баланд аст
بهمّت عقل اگرچه بس بلند است
Ҳамеша гуфт ӯ дар чун ва чанд аст
همیشه گفت او در چون و چند است
Сухани пайваста аз тақлид гуяд
سخن پیوسته از تقلید گوید
Валикини ишқи кул аз дид гуяд
ولیکن عشق کل از دید گوید
Сухан аз ақли доим нақл бошад
سخن از عقل دائم نقل باشد
Валикини ин баён аз ақл бошад
ولیکن این بیان از عقل باشد
Баёни мо ҳама аз ишқ ёр аст
بیان ما همه از عشق یار است
Дар он асрорҳоӣӣ бишмор аст
در آن اسرارهائی بیشمار است
Баёни мо ҳама аз ишқи ҷононст
بیان ما همه از عشق جانانست
Ҳақиқат дар яке асрор аъёнаст
حقیقت در یکی اسرار اعیانست
Баёни мо яқин оқил надонад
بیان ما یقین عاقل نداند
Вагар донад бакул ҳайрон бимонад
وگر داند بکل حیران بماند
Баёни мо ҳама аз ломаконаст
بیان ما همه از لامکانست
Яқин дар ваии ҳақиқат ҷон ҷонаст
یقین در وی حقیقت جان جانست
Яқин мо надонад ҷуз ки ошиқ
یقین ما نداند جز که عاشق
Ки бошад дар баёни ишқи содиқ
که باشد در بیان عشق صادق
Баён мо надонад мар касе боз
بیان ما نداند مر کسی باز
Магари онкас ки дорад чашми ҷони боз
مگر آنکس که دارد چشم جان باز
Баён мо надонад ҷузи яке байн
بیان ما نداند جز یکی بین
Ки бошад дар икёши куфр ё дайн
که باشد در یکیاش کفر یا دین
Агар кофари шӯй дар ишқи дилдор
اگر کافر شوی در عشق دلدار
Ҳақиқати бози ёбии сари асрор
حقیقت باز یابی سرّ اسرار
Агар кофари шӯй дар ишқи ҷонон
اگر کافر شوی در عشق جانان
Бибинӣ ҷони ҷони ӣнҷои ту аъён
ببینی جان جان اینجا تو اعیان
Агар кофари шӯии ин сар биёбӣ
اگر کافر شوی این سرّ بیابی
Бохари ҷони ҷон зоҳир биёбӣ
باخر جان جان ظاهر بیابی
Агар кофари шӯй дар ишқи он моҳ
اگر کافر شوی در عشق آن ماه
Биёбӣ ногаҳони он моҳи харгоҳ
بیابی ناگهان آن ماه خرگاه
Агар кофари шӯй аз ишқи маҳбӯб
اگر کافر شوی از عشق محبوب
Агарчӣ толибии гардии ту матлӯб
اگرچه طالبی گردی تو مطلوب
Агар кофари шӯй дар охркор
اگر کافر شوی در آخرکار
Барандозии ҳиҷоб аз худ бикбор
براندازی حجاب از خود بیکبار
Агар кофар шӯй бошӣ мусулмон
اگر کافر شوی باشی مُسلمان
Чугар ин сари нмиёбии ту нодон
چو گر این سر نمییابی تو نادان
Агар кофари шӯии охири бадоне
اگر کافر شوی آخر بدانی
Валикин дар яқини ҳайрони Бамоне
ولیکن در یقین حیران بمانی
Агар кофари шӯй монанди Мансур
اگر کافر شوی مانند منصور
Бшръи ӣнҷои шӯй дар куфри машҳур
بشرع اینجا شوی در کفر مشهور
Агар кофари шӯй чун ӯ яке ту
اگر کافر شوی چون او یکی تو
Худо дар бут бибинӣ бишкии ту
خدا در بُت ببینی بیشکی تو
Агар кофари шӯй дар айни мастӣ
اگر کافر شوی در عین مستی
Ту чанде андари ӣнҷои бути парастӣ
تو چندی اندر اینجا بت پرستی
Агар кофари шӯии ӣнҷои зтҳқиқ
اگر کافر شوی اینجا زتحقیق
Биёбӣ охири карти ту тавфиқ
بیابی آخر کارت تو توفیق
Агар кофари шӯй чу шайхи сунъон
اگر کافر شوی چو شیخ صنعان
Ту гардии оқибати дркли мусулмон
تو گردی عاقبت درکل مسلمان
Агар кофари шӯии асрори бинӣ
اگر کافر شوی اسرار بینی
Агарчӣ бо бутии зуннори бинӣ
اگرچه با بُتی زنّار بینی
Тўӣии кофари валикини бихбри ту
توئی کافر ولیکن بیخبر تو
Нмибинии бути худ дар назари ту
نمیبینی بُتِ خود در نظر تو
Тўӣии кофари бутии дории тўдри чин
توئی کافر بتی داری تودر چین
Назар бигушо бути худ дар назари байн
نظر بگشا بُتِ خود در نظر بین
Бути худ байн агарчӣ кофарии ту
بت خود بین اگرچه کافری تو
Ки бишк дар раҳ ва ҳам раҳбарии ту
که بیشک در ره و هم رهبری تو
Бути худ байн кигар худ бозёбӣ
بت خود بین که گر خود بازیابی
Басӯии бути парасти худ шитобӣ
بسوی بت پرستِ خود شتابی
Бути худ байн ва бингар бути парастат
بت خود بین و بنگر بت پرستت
Чродри дайри дили ғофили шдстт
چرادر دیر دل غافل شدستت
Бути худ байн ки ӯро саҷда кардӣ
بت خود بین که او را سجده کردی
Чўҳкм аз тести ин лои бути парастӣ
چوحکم از تست این لا بت پرستی
Бутии дории ту андари дайри монда
بتی داری تو اندر دیر مانده
зи баҳри ин бути андари сайри монда
ز بهر این بُت اندر سیر مانده
Бутии дорӣу бутро саҷда мекун
بتی داری و بت را سجده میکن
Ки пайдо нест ин бутро сар ва бен
که پیدا نیست این بت را سر و بن
Чунон ин сар баён гуфта хонем
چنان این سر بیان گفته خوانیم
Ки бишки бути парасти ъшқшоним
که بیشک بت پرست عشقشانیم
Бути мо зода дайрасту гардун
بُتِ ما زادهٔ دیرست و گردون
Ки аз даври фано рух кард берун
که از دور فنا رخ کرد بیرون
Бути мо зодаи дайри Фноист
بت ما زادهٔ دیر فنایست
Ки бо мо андари ӣнҷои ошноист
که با ما اندر اینجا آشنایست
Бути мо зодаи панҷ ва чаҳор аст
بت ما زادهٔ پنج و چهار است
Мар ӯро дар ҷаҳони дидор ёр аст
مر او را در جهان دیدار یار است
Бут ту сӯратасту айни маънӣ
بت تو صورتست و عین معنی
Ки бинмудаст рух дар ҷумлаи ?дане
که بنمودست رخ در جمله دنیی
Бути мо сар ишқ лоязоласт
بت ما سرّ عشق لایزالست
Ки ӣнҷогоҳ дар айн висоласт
که اینجاگاه در عین وصالست
Бути мо ҷумлагӣ асрор дидаст
بت ما جملگی اسرار دیدست
Дар аинҷогаҳи аён ёр дидаст
در اینجاگه عیان یار دیدست
Бути мо не чу он бутҳо биҷонст
بُتِ ما نی چو آن بتها بیجانست
Ки ҳам ҷон дорад ва ҳам дид ҷононст
که هم جان دارد و هم دید جانانست
Бути мо ҷони ҷон ӣнҷо бидидаст
بُتِ ما جان جان اینجا بدیدست
Або ӯ дар аён гуфт ва шунидаст
ابا او در عیان گفت و شنیدست
Бут мо ёфт ҷони ҷони ҳақиқат
بُتِ ما یافت جان جان حقیقت
Бурун шуд бишк аз айни табиат
برون شد بیشک از عین طبیعت
Бут мо ёфт ҷонони андари ӣнҷо
بُتِ ما یافت جانان اندر اینجا
Або ӯ шуд дар охири айни якто
ابا او شد در آخر عین یکتا
Бут мо ёфт ӣнҷои сари бичўн
بُتِ ما یافت اینجا سرّ بیچون
зи дилдори худ ӯ кули бичаҳ ва чун
ز دلدار خود او کل بیچه و چون
Бут мо ёфт ӣнҷои Комронӣ
بُت ِ ما یافت اینجا کامرانی
Ҳақиқат дид сари ломаконӣ
حقیقت دید سرّ لامکانی
Бут мо ёфт дар охири ҳидоят
بت ما یافت در آخر هدایت
зи ёри хештани айни саодат
ز یار خویشتن عین سعادت
Бути мо бо диласт ва айн ҷонаст
بت ما با دلست و عین جانست
Ҳақиқати дидаи ӣнҷо ҷон баёнаст
حقیقت دیده اینجا جان بیانست
Бути мо дар намӯдор яқин аст
بت ما در نمودار یقین است
Ки ӯ родри аёни айн алиқин аст
که او رادر عیان عین الیقین است
Бути мо дар яқини дам аз яқин зад
بت ما در یقین دم از یقین زد
зи куфри худ рақам бар айн дайн зад
ز کفر خود رقم بر عین دین زد
Бути мо дар фанои оғозу анҷом
بت ما در فنا آغاز و انجام
Яке дидаст аинҷогаҳи саранҷом
یکی دیدست اینجاگه سرانجام
Бути мо дар Фноء ломаконаст
بت ما در فناء لامکانست
Варои асрори ҷонон кул аёнаст
ورا اسرار جانان کل عیانست
Бути мо дар фано тавҳид дорад
بت ما در فنا توحید دارد
Яке зотаст ва ӯ он дид дорад
یکی ذاتست و او آن دید دارد
Бути мо шоҳро бишнохт охир
بت ما شاه را بشناخت آخر
Яқини худ дар Фноондохти охир
یقین خود در فناانداخت آخر
Бути мо дар ҳақиқат роҳ дорад
بت ما در حقیقت راه دارد
Дар он айни фанои мар шоҳ дорад
در آن عین فنا مر شاه دارد
Бути мо дайри худ бар ҷои бгзошт
بت ما دیر خود بر جای بگذاشت
Ббом дайр шуд каз худ хабар дошт
ببام دیر شد کز خود خبر داشت
Бути мо ин замон дар ло ҳувайдост
بت ما این زمان در لا هویداست
Бензади ошиқони пинҳон ва пайдост
بنزد عاشقان پنهان و پیداست
Бути мо дар яқин ҷонасту ҷонон
بت ما در یقین جانست و جانان
Аз он чун ҷонаст ӯ пайдоу пинҳон
از آن چون جانست او پیدا و پنهان
Бути мо ин замон дар айни лоҳўст
بُتِ ما این زمان در عین لاهوست
Агарчӣ дар баён гуфт ё гӯаст
اگرچه در بیان گفت یا گوست
Даруни ҷузву кули бишк чу ҳамроҳ
درونِ جزو و کل بیشک چو همراه
Ҳақиқат буд кул бо ҳазрати шоҳ
حقیقت بود کل با حضرت شاه
Ббоми дайр ӯ дар сайр афтод
ببام دیر او در سیر افتاد
Аз он аинҷоигаҳ беғайр афтод
از آن اینجایگه بی غیر افتاد
Ббом дайр шуд баҳри тмошор
ببام دیر شد بهر تماشار
Мар ӯро сари даронҷои гашти пайдо
مر او را سر درآنجا گشت پیدا
Ббом дайр шуд то бом бинад
ببام دیر شد تا بام بیند
Дар ӣнҷогоҳ аз худ ком бинад
در اینجاگاه از خود کام بیند
Ббоми дайр чун ӯ мнкшФ шуд
ببام دیر چون او منکشف شد
Дигар он роз дар кул муттасиф шуд
دگر آن راز در کل متّصف شد
Ббом дайр шуд дарёфт ӯ роз
ببام دیر شد دریافت او راز
Ҳақиқат дар аёни анҷому оғоз
حقیقت در عیان انجام و آغاز
Ббом дайр шуд болои гардун
ببام دیر شد بالای گردون
Назар кардаст кул дар бичаҳ ва чун
نظر کردست کل در بیچه و چون
Ббоми дайри худро кул фано дид
ببام دیر خود را کل فنا دید
Висоли шоҳ дар айн бақо дид
وصال شاه در عین بقا دید
Ббоми дайр акнӯн дар висол аст
ببام دیر اکنون در وصال است
Ки куллӣ дар таҷаллӣ ҷалол аст
که کلّی در تجلّی جلال است
Ббоми дайр акнӯн роз дидаст
ببام دیر اکنون راز دیدست
Ки васли шоҳи ӣнҷо боз дидаст
که وصل شاه اینجا باز دیدست
Ббоми дайр акнӯн биҷҳотст
ببام دیر اکنون بیجهاتست
зи яке дар яке аъён зотаст
ز یکّی در یکی اعیان ذاتست
Ббоми дайр дар ашё назар кард
ببام دیر در اشیا نظر کرد
Ҳамаи ашё чу худро роҳбар кард
همه اشیا چو خود را راهبر کرد
Ббоми дайр дар ашё яке дид
ببام دیر در اشیا یکی دید
Худоро дар ҳама ӯ бишкӣ дид
خدا را در همه او بیشکی دید
Ббоми дайр аз ҳақи гашти восил
ببام دیر از حق گشت واصل
Ҳамаи мақсӯдаши ӣнҷои гашти ҳосил
همه مقصودش اینجا گشت حاصل
Ббоми дайр дар нур таҷаллост
ببام دیر در نور تجلّاست
Ки зотш дар дарун ҷумла пайдост
که ذاتش در درون جمله پیداست
Ббоми дайри аъёнаш кмоҳӣ аст
ببام دیر اعیانش کماهی است
Ки бишкии ин замони сар илоҳӣ аст
که بیشکی این زمان سرّ الهی است
Гумони бардошти коинҷогаҳ бақо ёфт
گمان برداشت کاینجاگه بقا یافت
Ки худ аинҷоигаҳи сар худо ёфт
که خود اینجایگه سرّ خدا یافت
Гумони бардошт чун андар яке дид
گمان برداشت چون اندر یکی دید
Ҳақиқати ҷумлагии бади сари тавҳид
حقیقت جملگی بُد سرّ توحید
Гумони бардошт чун худро ниҳон дошт
گمان برداشت چون خود را نهان داشت
Дар ӣнҷо буд худро ҷон ҷон ёфт
در اینجا بود خود را جان جان یافت
Гумони бардошти андари бигмонӣ
گمان برداشت اندر بیگمانی
Назар кард андар ӯ сари маъонӣ
نظر کرد اندر او سرّ معانی
Гумони бардошти андари охири кор
گمان برداشت اندر آخر کار
Маъонӣ маҳв кард ӣнҷои бикбор
معانی محو کرد اینجا بیکبار
Гумони бардошти куллӣ дар фано шуд
گمان برداشت کلّی در فنا شد
Дар он ҳазрати бакулӣ дар бақо шуд
در آن حضرت بکلّی در بقا شد
Гумони бардошт ӯ дар зоти бичўн
گمان برداشت او در ذات بیچون
Буриш чун арзанӣ шуд ҳафт гардун
برش چون ارزنی شد هفت گردون
Гумони бардошт то худро фано ёфт
گمان برداشت تا خود را فنا یافت
Аз онҷои бишкии худро худо ёфт
از آنجا بیشکی خود را خدا یافت
Ҳақиқати васли ҷонон андар ӣнҷост
حقیقت وصل جانان اندر اینجاست
Яке дон каз яке ҷумла ҳувайдост
یکی دان کز یکی جمله هویداست
Чу андари бихўдӣ дар нек ва бад шуд
چو اندر بیخودی در نیک و بد شد
Дарони айни фанои куллӣ аҳад шуд
درآن عین فنا کلّی اَحَد شد
Аҳад шуд безмон ва бемакон ӯ
احد شد بیزمان و بی مکان او
Яқин шуд бишкии кули ҷони ҷон ӯ
یقین شد بیشکی کل جان جان او
Аҳад шуд то зи як огоҳ омад
احد شد تا ز یک آگاه آمد
Ҳақиқати нури ало аллоҳ омад
حقیقت نور الّا اللّه آمد
Фано шуд то баёни андар фано шуд
فنا شد تا بیان اندر فنا شد
Марои асрорҳо дар худ бақо шуд
مرا اسرارها در خود بقا شد
Фано шуд то баёни андар фано ёфт
فنا شد تا بیان اندر فنا یافت
Ҳамаи асрорҳо дар худ бақо ёфт
همه اسرارها در خود بقا یافت
Фано шуд дар яқин монанди Мансур
فنا شد در یقین مانند منصور
Яке худ дид ӯ дар ҷумлагии нур
یکی خود دید او در جملگی نور
Фано шуд то аёнаш зот омад
فنا شد تا عیانش ذات آمد
Ҳақиқати дръён оёт омад
حقیقت درعیان آیات آمد
Яке шуд то яке андари хдоӣӣ
یکی شد تا یکی اندر خدائی
Ҳақиқат ёфт ӯ андари ҷдоӣӣ
حقیقت یافت او اندر جدائی
Яке дид андари ӣнҷои айни паргор
یکی دید اندر اینجا عین پرگار
Ҳама аз вай бидид ӯ нопадедор
همه از وی بدید او ناپدیدار
Яке дид андари ӣнҷои ҷон ва дил дид
یکی دید اندر اینجا جان و دل دید
Ҳақиқати риҳу моءу об ва гул дид
حقیقت ریح و ماء و آب و گل دید
Ҳамаи андари яке яке намӯдор
همه اندر یکی یکّی نمودار
Ҳамаи айни яке дар айни паргор
همه عین یکی در عین پرگار
Ҳамаи андари яке яке намӯда
همه اندر یکی یکّی نموده
Якеро аз яке яке фузуда
یکی را از یکی یکّی فزوده
Ҳамаи андари яке асрори рафта
همه اندر یکی اسرار رفته
Ҳама дар дид куллӣ ёри рафта
همه در دید کلّی یار رفته
Ҳамаи андари яке чаҳ обу оташ
همه اندر یکی چه آب و آتش
Ҳақиқати боду оби ӣнҷо шудаи хуш
حقیقت باد و آب اینجا شده خوش
Ҳақиқат ҳар чаҳор ӣнҷо шудаи ёр
حقیقت هر چهار اینجا شده یار
Ҳақиқати ҳам ниҳон ва ҳам падедор
حقیقت هم نهان و هم پدیدار
Ҳақиқат ҳар чаҳор ӣнҷои фано буд
حقیقت هر چهار اینجا فنا بود
Дар он айн фано дид бақо буд
در آن عین فنا دید بقا بود
Ҳақиқат буд ҳақи нобӯд кӣ шуд
حقیقت بود حق نابود کی شد
Бўқтии кини ҳамаи дидор ҳӣ шуд
بوقتی کین همه دیدار حی شد
Ҳақиқат буд ҳақ пинҳон намонад
حقیقت بود حق پنهان نماند
Мари ин маънӣ ба ҷуз восил надонад
مر این معنی به جز واصل نداند
Ҳақиқат буд ҳақ ӣнҷо ҳувайдост
حقیقت بود حق اینجا هویداست
Агар марди раҳеи пинҳон ва пайдост
اگر مرد رهی پنهان و پیداست
Ҳақиқат чист буд буд дидат
حقیقت چیست بود بود دیدت
Яқинро ҷону дил маъбуд дидат
یقین را جان و دل معبود دیدت
Ҳақиқат чист ӣнҷо дӯст дарёфт
حقیقت چیست اینجا دوست دریافت
Яқини он мағзи андар пӯст дарёфт
یقین آن مغز اندر پوست دریافت
Ҳақиқат чист ӣнҷои ҷон ҷон дид
حقیقت چیست اینجا جان جان دید
Даруни хештани онҷо аён дид
درون خویشتن آنجا عیان دید
Ҳақиқат чист солики андари охир
حقیقت چیست سالک اندر آخر
Ки ӯ дилдор бинад айни зоҳир
که او دلدار بیند عین ظاهر
Ҳақиқат чист солики андари ин роҳ
حقیقت چیست سالک اندر این راه
Ки дрхўд бинад ӣнҷогоҳ ӯ шоҳ
که درخود بیند اینجاگاه او شاه
Ҳақиқат чист соликро дар ин дид
حقیقت چیست سالک را در این دید
Ки дар худ бинад ӯ асрори тавҳид
که در خود بیند او اسرار توحید
Ҳақиқат чист соликро дар ин роз
حقیقت چیست سالک را در این راز
Ки бинад дар даруни анҷоми воғоз
که بیند در درون انجام وآغاز
Ҳақиқат чист солик дар ҳамаи чиз
حقیقت چیست سالک در همه چیز
Ки дрхўд ёбад аинҷогаҳи ҳама низ
که درخود یابد اینجاگه همه نیز
Ҳақиқат чист соликро дар ин асл
حقیقت چیست سالک را در این اصل
Ки ҳам пеш аз фано дар ёбад ин васл
که هم پیش از فنا در یابد این وصل
Дар ин дайри фанои солики ҳақиқат
در این دیر فنا سالک حقیقت
Яке бинад дар он яке табиат
یکی بیند در آن یکی طبیعت
Дар ин бўдФнои кул буд гардад
در این بودفنا کل بود گردد
Бохр дар аён маъбуд гардад
بآخر در عیان معبود گردد
Ҳақиқати ҷумлагӣ дар так ва тобанд
حقیقت جملگی در تک و تابند
Ки то ин сари бохр боз ёбанд
که تا این سر بآخر باز یابند
Ҳақиқати ҷумлагӣ дар гуфт вгўинд
حقیقت جملگی در گفت وگویند
Ки то ин сари бохри бози ҷӯянд
که تا این سر بآخر باز جویند
Ҳақиқати ҷумлагӣ дар дид диданд
حقیقت جملگی در دید دیدند
Вале ин сари бакулии мрндиднд
ولی این سر بکلّی مرندیدند
Яқини майдон ки ҳар кӯи охири кор
یقین میدان که هر کو آخر کار
Мари ин розаш наёяд охири кор
مر این رازش نیاید آخر کار
Сухани андар яқин мегуфт хоҳам
سخن اندر یقین میگفت خواهم
Дар асрори ӣнҷо сифт хоҳам
دُرِ اسرار اینجا سُفت خواهم
Сухани андари ҳақиқат даст додаст
سخن اندر حقیقت دست دادست
Ки дилдорами брондр бар ниҳодаст
که دلدارم براندر بر نهادست
Сухани андари ҳақиқат кул аёнаст
سخن اندر حقیقت کل عیانست
Ки дар ҳар байти сад роз ниҳонаст
که در هر بیت صد راز نهانست
Сухани андар ҳақиқат меравад дӯст
سخن اندر حقیقت میرود دوست
Ки то бинии яқини ҳам мағз ва ҳам пӯст
که تا بینی یقین هم مغز و هم پوست
Сухани андар ҳақиқат меравад ёр
سخن اندر حقیقت میرود یار
Ки то куллӣ яқин ояд падедор
که تا کلّی یقین آید پدیدار
Сухани андар ҳақиқат меравад ҷон
سخن اندر حقیقت میرود جان
Ки то пайдои намояди ҷумлаи ҷонон
که تا پیدا نماید جمله جانان
Сухани андар ҳақиқат меравад дил
سخن اندر حقیقت میرود دل
Ки то Мансур он ояд бҳосл
که تا منصور آن آید بحاصل
Сухани андар ҳақиқат рафт сӯрат
سخن اندر حقیقت رفت صورت
Дар он нури таҷаллии ҳузурат
در آن نور تجلّی حضورت
Сухани андар ҳақиқат рафт ӣнҷо
سخن اندر حقیقت رفت اینجا
Ки ӣнҷо ҳасту онҷо низ пайдо
که اینجا هست و آنجا نیز پیدا
Сухани андар ҳақиқат рафт дар бут
سخن اندر حقیقت رفت در بُت
зи сӯрат то яке бинии тўлобт
ز صورت تا یکی بینی تولابت
Сухани андар ҳақиқат рафт дидор
سخن اندر حقیقت رفت دیدار
Ки то яке шавад андари намӯдор
که تا یکی شود اندر نمودار
Сухани андар ҳақиқат рафт аъён
سخن اندر حقیقت رفت اعیان
Ки то яке шӯй дар айни ҷонон
که تا یکّی شوی در عین جانان
Сухани андар яке хоҳам намӯдан
سخن اندر یکی خواهم نمودن
Ҳақиқат то бохри он ту бӯдан
حقیقت تا بآخر آن تو بودن
Сухани андари яке мигўимти боз
سخن اندر یکی میگویمت باز
Ҳақиқати андари ӣнҷои ҷумларо боз
حقیقت اندر اینجا جمله را باز
Сухани андари яке мигўимти кул
سخن اندر یکی میگویمت کل
Ки то охири шӯии беруни ту аз зл
که تا آخر شوی بیرون تو از ذل
Сухани андар яке гуфтанд мардон
سخن اندر یکی گفتند مردان
Валикин бо ҳақиқати дони ту нодон
ولیکن با حقیقت دان تو نادان
Сухани андар яке гуфтаст Мансур
سخن اندر یکی گفتهست منصور
Азон ҷовид шуд дар ишқи машҳур
ازآن جاوید شد در عشق مشهور
Сухани андар яке гуфт ва ниҳон шуд
سخن اندر یکی گفت و نهان شد
Дар он айн наоне ҷон ҷон шуд
در آن عین نهانی جان جان شد
Сухани андар яке гуфт ӯ абри дор
سخن اندر یکی گفت او ابر دار
Ки дар яке худо будаш хабардор
که در یکی خدا بودش خبردار
Сухани андар яке гуфт аз азали боз
سخن اندر یکی گفت از ازل باز
Абии ғайри андари ӣнҷо бе халали боз
ابی غیر اندر اینجا بی خلل باز
Сухани андар яке гуфт аз ҳақиқат
سخن اندر یکی گفت از حقیقت
Ки яке буд бо айни табиат
که یکی بود با عین طبیعت
Сухани андари яке то ҷовдон гуфт
سخن اندر یکی تا جاودان گفت
Ҳақиқати хештанро ҷон ҷон гуфт
حقیقت خویشتن را جان جان گفت
Сухани андари яке дидор дорад
سخن اندر یکی دیدار دارد
Касе кӯи ҳамчуи худ ӯ ёр дорад
کسی کو همچو خود او یار دارد
Сухан ӯ гуфт дар сари аноолҳқ
سخن او گفت در سرّ اناالحق
Ҳақиқат ӯ хабардораст аз ҳақ
حقیقت او خبردار است از حق
Сухан ӯ гуфт бо зарроти олам
سخن او گفت با ذرّات عالم
Аз ӯ гӯйанд худ мардони дамодам
از او گویند خود مردان دمادم
Сухан аз дид ҳақ гуфтаст бишк
سخن از دید حق گفتهست بیشک
Ки ӯ дидаст дар худ бишкии як
که او دیدهست در خود بیشکی یک
Яке бад то сухан гуфт ошкора
یکی بُد تا سخن گفت آشکاره
Агарчӣ буд ӯ карданд пора
اگرچه بود او کردند پاره
Яке бад то сухан гуфту сроФрохт
یکی بُد تا سخن گفت و سرافراخت
Намӯд сӯрат ӯ аз чаҳ броФрохт
نمودِ صورت او از چه برافراخت
Яке бад то сухан гуфт ва лақо дид
یکی بُد تا سخن گفت و لقا دید
Фанои андар бақо дид ва худо дид
فنا اندر بقا دید و خدا دید
Сухан гуфту нишонаш бенишон шуд
سخن گفت و نشانش بی نشان شد
Аз он дар бе нишонеи кул аён шуд
از آن در بی نشانی کل عیان شد
Сухани андар яке гуфт ва яке ёфт
سخن اندر یکی گفت و یکی یافت
Ҳақиқати хеши ҷонон бишкӣ ёфт
حقیقت خویش جانان بیشکی یافت
Дар ин сари бут параст омад зоўл
در این سر بت پرست آمد زاوّل
Бохр кард бути аинҷомбдл
بآخر کرد بُت اینجامبدّل
Бути худ аввал омад дӯсти дор ӯ
بت خود اوّل آمد دوست دار او
Бохр кард бут бар сӯии дор ӯ
بآخر کرد بت بر سوی دار او
Бути худро дар аввал саҷда мекард
بت خود را در اوّل سجده میکرد
Бохри гашти ӣнҷо дар аёни фард
بآخر گشت اینجا در عیان فرد
Бути худро ҳақиқат кард бурдор
بت خود را حقیقت کرد بردار
зи сари кули яқини баҳри намӯдор
ز سرّ کل یقین بهر نمودار
Бути худро буридаш дасту по ӯ
بت خود را بریدش دست و پا او
Ҳама заррот кардаш раҳнамо ӯ
همه ذرّات کردش رهنما او
Бути худро бсўзонид дар нор
بت خود را بسوزانید در نار
Ки то сӯрати намояди айни паргор
که تا صورت نماید عین پرگار
Бути худ андари охир ӯ фано кард
بت خود اندر آخر او فنا کرد
Ҳақиқат дар фанои бутро бақо кард
حقیقت در فنا بُت را بقا کرد
Ҳақиқати бути парастиро барандохт
حقیقت بت پرستی را برانداخت
Аз он ин бут дар аинҷогаҳ барандохт
از آن این بت در اینجاگه برانداخت
Ки сиррӣ буд баҳри ошиқон ро
که سّری بود بهر عاشقان را
Ки дар бозанад меҳри ҷисму ҷон ро
که در بازند مهر جسم و جان را
Бут ӯ ошиқи куну макон буд
بت او عاشق کون و مکان بود
На чун бутҳои дигари ҷони ҷон буд
نه چون بتهای دیگر جانِ جان بود
Бут ӯ ошиқи дидор ӯ шуд
بت او عاشق دیدار او شد
Або ӯ оқибат бар дор ӯ шуд
ابا او عاقبت بر دار او شد
Бут ӯ ошиқ дилдор омад
بت او عاشق دلدار آمد
Аз он ӯ бо аён бурдор омад
از آن او با عیان بردار آمد
Бут ӯ раҳнамоӣ ошиқонаст
بت او رهنمای عاشقانست
Аз оташи саҷда кардан баҳр онаст
از آتش سجده کردن بهر آنست
Бут ӯ сар дигар дошт бичўн
بت او سرّ دیگر داشت بیچون
Ки маҳв кул шуд ӣнҷои бичаҳ ва чун
که محو کل شد اینجا بیچه و چون
Ҳақиқати ин сухан бо ошиқонаст
حقیقت این سخن با عاشقانست
Ки бути сӯзии зи сари рҳрўонст
که بت سوزی ز سرّ رهروانست
зи баҳри тест эй зиндиқи ин роҳ
ز بهر تست ای زندیق این راه
Нагаштӣ як нафаси садиқи ин роҳ
نگشتی یک نفس صدّیق این راه
Дамодами васл ӣнҷо менамоям
دمادم وصل اینجا مینمایم
Баҳри таҳқиқати ӣнҷои миФзоим
بهر تحقیقت اینجا میفزایم
Нмигўими бути худ дӯсти майдор
نمیگویم بت خود دوست میدار
Валикини андар ӯ бингар тўдлдор
ولیکن اندر او بنگر تودلدار
Сухан бисёр гуфтам аз аёнат
سخن بسیار گفتم از عیانت
Дамии андари нишон бе нишонат
دمی اندر نشان بی نشانت
Ҳақиқат чун сари ин сари надорӣ
حقیقت چون سر این سر نداری
Ки медонам ки ин бути дӯстдорӣ
که میدانم که این بت دوستداری
Куҷо бошӣ ту чун Мансури ҳаллоҷ
کجا باشی تو چون منصور حلاج
Ки гардӣ бар сари ҳаллоҷи ҷони тоҷ
که گردی بر سر حلّاج جان تاج
Куҷо бошӣ ту чун ӯ дар ҳақиқат
کجا باشی تو چون او در حقیقت
Ки аз ҷони дӯсти мидории табиат
که از جان دوست میداری طبیعت
Куҷо чун ӯ туоне хеш дар бохт
کجا چون او توانی خویش در باخت
Ки ҳамчун ӯ касе ин роз бишнохт
که همچون او کسی این راز بشناخت
Куҷо чун ӯ туоне ёфт бичўн
کجا چون او توانی یافت بیچون
Ки аФтодстии андари ин чаҳ ва чун
که افتادستی اندر این چه و چون
Ҳақиқат то чаҳ ва чунаст дар ту
حقیقت تا چه و چونست در تو
Яқини ин роз берунаст дар ту
یقین این راز بیرونست در تو
Ҳақиқат то чаҳ ва чунаст дар дил
حقیقت تا چه و چونست در دل
Нагардад мари турои мақсӯди ҳосил
نگردد مر ترا مقصود حاصل
Ҳақиқат то чаҳ ва чунаст дар ҷон
حقیقت تا چه و چونست در جان
Нахоҳӣ дид ӣнҷо рӯй ҷонон
نخواهی دید اینجا روی جانان
Ҳақиқат то чаҳ ва чунаст дар роз
حقیقت تا چه و چونست در راز
Савоб он наяндозад зи ту боз
ثواب آن نیندازد ز تو باز
Валикини зини маъонӣ ҳар нафаси ман
ولیکن زین معانی هر نفس من
Ки дар такрори грдонмти равшан
که در تکرار گردانَمْت روشن
Ҳақиқати ин баён хеш гӯям
حقیقت این بیان خویش گویم
На аз каси ҷуз ки ин аз хеш гӯям
نه از کس جز که این از خویش گویم
Марои ин сробо хешаст на бокас
مرا این سرابا خویش است نه باکس
Ки ман куштан ҳаме хоҳам марои бас
که من کشتن همی خواهم مرا بس
Дар ин сари ман яқин ҳастам хабардор
در این سر من یقین هستم خبردار
Ки мехоҳам ки чун Мансур бурдор
که میخواهم که چون منصور بردار
Кашад маъшӯқами ӣнҷо дар бар халқ
کشد معشوقم اینجا در بر خلق
Ки сӯзонами яқини зуннор бо далқ
که سوزانم یقین زنّار با دلق
Ҳақиқати бути парасти ишқами ӣнҷо
حقیقت بت پرست عشقم اینجا
Ки аФтодстми андари шӯру ғавғо
که افتادستم اندر شور و غوغا
Ҳақиқат ончӣ мегӯям ки ҳастам
حقیقت آنچه میگویم که هستم
Кунун дар охираши бути мипрстм
کنون در آخرش بت میپرستم
Ҳақиқати бут параст ошноем
حقیقت بت پرست آشنایم
Ки медонам ки дар охир фаноем
که میدانم که در آخر فنایم
Ҳақиқати бути парасти лооболм
حقیقت بت پرست لاابالم
Ки медонам ки дар айни висолам
که میدانم که در عین وصالم
Ҳақиқати бути парасти ошиқонам
حقیقت بت پرست عاشقانم
Дар ӣнҷои рҳнмоӣии рҳрўонм
در اینجا رهنمائی رهروانم
Ҳақиқати бути парасти дайри мино
حقیقت بت پرست دیر مینا
Манам аинҷоигаҳи дръини бино
منم اینجایگه درعین بینا
Ҳақиқати бути пурситам дар шариъат
حقیقت بت پرستم در شریعت
Дар ӣнҷои мизнми дами дарҳақиқат
در اینجا میزنم دم درحقیقت
Ҳақиқати бути пурситам дар харобот
حقیقت بت پرستم در خرابات
Раҳо кардам бикбораҳи хурофот
رها کردم بیکباره خرافات
Ҳақиқати бути пурситам дар ҷаҳони ман
حقیقت بت پرستم در جهان من
Ду рӯзӣ кандар ин манзили аёни ман
دو روزی کاندر این منزل عیان من
Ҳақиқат дар бут ва зуннор бошам
حقیقت در بت و زنّار باشم
зи зуҳду зарқи ман безор бошам
ز زهد و زرق من بیزار باشم
Ҳақиқати ман зи зуҳди хеши безор
حقیقت من ز زهد خویش بیزار
Шдстми бастаи ҳамчуи пери зуннор
شدستم بسته همچو پیر زنّار
Ҳақиқати пер мо тарсост охир
حقیقت پیر ما ترساست آخر
Ғам чун бути параст моаст охир
غم چون بت پرست ما است آخر
Ҳақиқати пери мо тарсоӣ ишқаст
حقیقت پیر ما ترسای عشقست
Дар ин сари фитна ғавғоӣ ишқаст
در این سر فتنهٔ غوغای عشقست
Ҳақиқати пери мо тарсоӣ дайр аст
حقیقت پیر ما ترسای دیر است
Дар ин манзил ки ӣнҷои айн сайр аст
در این منزل که اینجا عین سیر است
Ҳақиқати пери мо тарсо шуд аз дайн
حقیقت پیر ما ترسا شد از دین
Ки андар дайр шуд дар ишқи сари байн
که اندر دیر شد در عشق سّر بین
Ҳақиқати пери мо тарсо шуд аз ҷон
حقیقت پیر ما ترسا شد از جان
Дар ӯ бут рӯй бинмудаст пинҳон
در او بت روی بنمودست پنهان
Ҳақиқати айни ҷонон бут парастаст
حقیقت عین جانان بت پرستست
зи ишқи бути аён дар бут нишастаст
ز عشق بت عیان در بُت نشستست
Ҳақиқат дӯст медорад бути ӣнҷо
حقیقت دوست میدارد بُت اینجا
Ки дар бут мекунад ӯ шӯри вғўғо
که در بُت میکند او شور وغوغا
Ҳақиқат дӯст медорад бут аз дил
حقیقت دوست میدارد بت از دل
Ки дар бут ёфт ӯ мақсӯди ҳосил
که در بُت یافت او مقصود حاصل
Ҳақиқати дӯсти майдори бут аз ҷон
حقیقت دوست میدار بُت از جان
Дар ӯ бут рӯй бинмудаст аъён
در او بت روی بنمودست اعیان
Ҳақиқат дӯст медорад бут аз дӯст
حقیقت دوست میدارد بت از دوست
Ки бут чун бозбӣнӣ сӯрат ӯст
که بُت چون بازبینی صورت اوست
Ҳақиқат дӯст дорад бути ҳақиқат
حقیقت دوست دارد بت حقیقت
Ки дар бут менамояд ӯ шариъат
که در بت مینماید او شریعت
Ҳақиқат дӯст дорад бут дар ӣнҷо
حقیقت دوست دارد بُت در اینجا
Ки андар шаръ дорад ӯ мусаффо
که اندر شرع دارد او مصفّا
Ҳақиқат дӯст дорад бути зи аъён
حقیقت دوست دارد بت ز اعیان
Ки андар шаръ кардаш саҷдаи он
که اندر شرع کردش سجدهٔ آن
Ҳақиқат дӯст дорад бут ки дар роз
حقیقت دوست دارد بُت که در راز
Бути худ саҷда ӣнҷо кард ӯ боз
بُت خود سجده اینجا کرد او باز
Чу шоҳ бут прессатон ҷаҳонаст
چو شاه بت پرستان جهانست
Ҳақиқати сҷдҳош дар бут аз онаст
حقیقت سجدهاش در بت از آنست
Чу шоҳи бути прстонсти дилдор
چو شاه بت پرستانست دلدار
Аз он бути саҷдаро кардаст мари ёр
از آن بُت سجده را کردست مر یار
Ки бутро ёфт ӣнҷогоҳи бичўн
که بت را یافت اینجاگاه بیچون
Ҳақиқат дар намӯд аинҷоигаҳ чун
حقیقت در نمود اینجایگه چون
Мар ӯро гашти равшани сари хешаш
مر او را گشت روشن سرّ خویشش
Ки ҷуз бут нест чизеи панҷ ё шаш
که جز بت نیست چیزی پنج یا شش
Ҳақиқат ӯ зи бут пайдо намӯдаст
حقیقت او ز بت پیدا نمودست
зи бут ӯро ҳама гуфт ва шунӯдаст
ز بت او را همه گفت و شنودست
Ҳамаи соҳибдилони рози дида
همه صاحبدلان راز دیده
Ки ин сарро бдоинҷои бози дида
که این سر را بداینجا باز دیده
Ҳақиқат ёфтандаш сари дилдор
حقیقت یافتندش سرّ دلدار
Аз ин асрор эшонанд хабардор
از این اسرار ایشانند خبردار
Аз ин асрор колт дид ӣнҷо
از این اسرار کلّت دید اینجا
Ҳақиқати микнндши фош ӯ ро
حقیقت میکنندش فاش او را
Ҳақиқати саҷда дар пеши худованд
حقیقت سجده در پیش خداوند
Аз он карданд кини бут буд пайванд
از آن کردند کین بُت بود پیوند
Бад-ӣн бут метавон дидани ҷамолаш
بدین بت میتوان دیدن جمالش
Ки ин бут ҳаст айни иттисолаш
که این بت هست عین اتّصالش
Бад-ӣн бут метавон дидани рухи ёр
بدین بت میتوان دیدن رخ یار
Каз ӯ пайдост ӣнҷои посухи ёр
کز او پیداست اینجا پاسخ یار
Бад-ӣни бут митўонӣ ёфт ҷонон
بدین بت میتوانی یافت جانان
Ки андар бут шудаст аз ишқи пинҳон
که اندر بت شدست از عشق پنهان
Бад-ӣни бути митўонӣ зу хабар ёфт
بدین بت میتوانی زو خبر یافت
Бад-ӣн бут меяқин андар назар ёфт
بدین بت مییقین اندر نظر یافت
Бад-ӣн бут метавон маъшӯқ дидан
بدین بت میتوان معشوق دیدن
Ки ӣнҷо дар висол ӯ расӣдан
که اینجا در وصال او رسیدن
Бад-ӣн бут метавон дидор ӯ дид
بدین بت میتوان دیدار او دید
Аз он бути ҷумлагии асрор ӯ дид
از آن بُت جملگی اسرار او دید
Аз ин бут равшанаст офоқ бингар
از این بت روشنست آفاق بنگر
Дарун ӯ ҳақиқат тоқ бингар
درون او حقیقت طاق بنگر
Аз он бут равшан омад офариниш
از آن بت روشن آمد آفرینش
Аз ин бут ёб бишки нури бениш
از این بت یاب بیشک نور بینش
Аз ин бути соликони рози пардоз
از این بت سالکان راز پرداز
Ҳақиқати роҳ кул карданд дар боз
حقیقت راه کل کردند در باز
Аз ин бут ҳар ки восил шуд дар ӣнҷо
از این بت هر که واصل شد در اینجا
Яқини мақсӯд ҳосил шуд дар ӣнҷо
یقین مقصود حاصل شد در اینجا
Аз ин бут ҳар ки аъён дид ногоҳ
از این بت هر که اعیان دید ناگاه
Дар ӣнҷогоҳи бишк ӯ рухи шоҳ
در اینجاگاه بیشک او رخ شاه
Дар ин бут дид ӣнҷо саҷда оварад
در این بت دید اینجا سجده آورد
Дарун ӯ мусаффо дид аз фард
درونِ او مصفّا دید از فرد
Дар ин бут ҳар ки ӣнҷо роз ёбад
در این بت هر که اینجا راز یابد
Дар ин бут рӯй ҷонон боз ёбад
در این بت روی جانان باز یابد
Дар ин бут рӯй ҷононсти пайдо
در این بت روی جانانست پیدا
Яқин хуред тобонаст пайдо
یقین خورید تابانست پیدا
Дар ин бути моҳ чарх ломаконаст
در این بت ماه چرخ لامکانست
На тнҳоӣӣ ки кули айни алъёнст
نه تنهائی که کل عین العیانست
Дар ин бути офтобӣ рух намӯдаст
در این بت آفتابی رخ نمودست
Ки бо заррот дар гуфт ва шунӯдаст
که با ذرّات در گفت و شنودست
Дар ин бути офтобӣ кул ҳувайдост
در این بت آفتابی کل هویداست
Каз ӯ ин офариниш ҷумла пайдост
کز او این آفرینش جمله پیداست
Дар ин бути офтобии длстонст
در این بت آفتابی دلستانست
зи бути пайдо шуда андар ҷаҳонаст
ز بت پیدا شده اندر جهانست
Дар ин бут офтоб лоязоласт
در این بت آفتاب لایزالست
Касе кӯ ёфт дар айн висоласт
کسی کو یافت در عین وصالست
Касе кӯ ёфт бишк сҷдҳош кард
کسی کو یافت بیشک سجدهاش کرد
Бохри ҳамчу ӯ шуд дар ҷаҳони фард
بآخر همچو او شد در جهان فرد
Ҳақиқат саҷда кард ва рӯй ӯ дид
حقیقت سجده کرد و روی او دید
Чу худро дар висол рӯй ӯ дид
چو خود را در وصال روی او دید
Висол рӯй ӯ ҳаргизи наёбад
وصال روی او هرگز نیابد
Магари онкўи сӯии саҷдаи шитобад
مگر آنکو سوی سجده شتابد
Висол рӯй ӯ дарёб ӣнҷо
وصال روی او دریاب اینجا
Дамодам сҷдл мекун мар ӯ ро
دمادم سجدل میکن مر او را
Агар саҷда кунӣ дар пеши рӯйиш
اگر سجده کنی در پیش رویش
Яке на пеш ғайриӣ нест сӯяш
یکی نه پیش غیری نیست سویش