Як ҳакимӣ буд доно дар ҷаҳон
یک حکیمی بود دانا در جهان
Бар замир ӯ шудаи ҳикмати аён
بر ضمیر او شده حکمت عیان
Сайр карда ҷумлаи офоқ ро
سیر کرده جملهٔ آفاق را
ӯ шимурдаи нақши ин на тоқ ро
او شمرده نقش این نه طاق را
Чун басӯии каъба ҷон шуд равон
چون بسوی کعبهٔ جان شد روان
То бибинад солики дилро аён
تا ببیند سالک دل را عیان
Ногуҳии боъомиӣ ҳамроҳ шуд
ناگهی باعامیی همراه شد
Аз тариқи ҳол ӯ огоҳ шуд
از طریق حال او آگاه شد
Гуфт эй ёри азизи ҳӯшманд
گفت ای یار عزیز هوشمند
Дар кадомин малик бошӣ пои банд
در کدامین ملک باشی پای بند
Гуфт дар малики Ироқам манзил аст
گفت در ملک عراقم منزل است
Дар заминаши пои ман андар гул аст
در زمینش پای من اندر گل است
Пас бадви гуфтои ҳакими рӯзгор
پس بدو گفتا حکیم روزگار
Гаштаам аз мондагии ман биқрор
گشتهام از ماندگی من بیقرار
Ман шавам бар ту савор ва ту бмн
من شوم بر تو سوار و تو بمن
То шавем ин роҳро осӯдаи тан
تا شویم این راه را آسوده تن
Гуфт охир нест ақли ту қавӣ
گفت آخر نیست عقل تو قوی
ё мгрдри роҳи ту аблаҳи шӯй
یا مگردر راه تو ابله شوی
Ман чу натавонам тиҳӣ рафтани бароа
من چو نتوانم تهی رفتن براه
Чун туро бурдорам эй бар ақли шоҳ
چون ترا بردارم ای بر عقل شاه
Чун брФтндии ду манзил беш ва кам
چون برفتندی دو منزل بیش و کم
Бар лаби киштии расидандии баҳам
بر لب کشتی رسیدندی بهم
Кишти зорӣ буд хуррам чун Ирам
کشت زاری بود خرّم چون ارم
Худ ҳакимаш гуфт бурҳонами зғм
خود حکیمش گفت برهانم زغم
Ман нмидонм ки инро хӯрда анд
من نمیدانم که این را خوردهاند
ё тамомии ғаллаашро барда анд
یا تمامی غلهاش را بردهاند
Гуфт эй дар илм аз кори огаҳон
گفت ای در علم از کار آگهان
Ту магӯ зинҳор гуфт аблаҳон
تو مگو زنهار گفت ابلهان
Кишти зори аввали чунин дони дараҷаон
کشت زار اوّل چنین دان درجهان
Норасидаи заръаши ин маънӣ бидон
نارسیده زرعش این معنی بدان
Ту наме доне ки кишт ва заръ чист
تو نمیدانی که کشت و زرع چیست
Чун шӯии огаҳ ки асл ва фаръ чист
چون شوی آگه که اصل و فرع چیست
Пас таҳаммул кард азгФтши ҳаким
پس تحمّل کرد ازگفتش حکیم
Сар ба пеши афканд чун марди салим
سر به پیش افکند چون مرد سلیم
Баъд аз он диданди ҷамъиро бароа
بعد از آن دیدند جمعی را براه
Май дўидндӣ ба гӯристони шоҳ
میدویدندی به گورستان شاه
Нукари султони зи олами рафта буд
نوکر سلطان ز عالم رفته بود
Дар таҳи тобут ӯ хуши хуфта буд
در ته تابوت او خوش خفته بود
Ин ҷамоати ҳамраҳи тобут ӯ
این جماعت همره تابوت او
Ҷумла май рафтанди хуши такбири гӯ
جمله میرفتند خوش تکبیر گو
Гуфт бо ӯ он ҳакими роҳи байн
گفت با او آن حکیم راه بین
ё раб ӯ зиндааст ё мурда дар ин
یا رب او زنده است یا مرده در این
Гуфт бо ӯ пери нодон кӣ ҳаким
گفت با او پیر نادان کی حکیم
Дорам аз ту дар ҷаҳон бисёр бим
دارم از تو در جهان بسیار بیم
Зонка ту беақл бошӣ пеши мо
زانکه تو بی عقل باشی پیش ما
Ин чунин беақл набӯд хеши мо
این چنین بیعقل نبود خویش ما
Ин суханҳо ҳаст гуфт аҳмақон
این سخنها هست گفت احمقان
Дигари ин дафтар ба пеш ман махон
دیگر این دفتر به پیش من مخوان
эй ки ҳастӣ ҳамчуи аблаҳ дар зҳир
ای که هستی همچو ابله در زحیر
Дафтар сӯрат махон ту пеши пер
دفتر صورت مخوان تو پیش پیر
Дафтари сӯрат биндозў бирав
دفتر صورت بیندازو برو
Тодҳндти ҷоми ваҳдати нави бнў
تادهندت جام وحدت نو بنو
Ҳечкасро дидӣ охир дар ҷаҳон
هیچکس را دیدی آخر در جهان
Ки равад дргўр ӯро зиндаи ҷон
که رود درگور او را زنده جان
Ту зи ман дории савол бе ҷавоб
تو ز من داری سؤال بی جواب
Кини чунин кас ҳаст дар сӯрат бихоб
کین چنین کس هست در صورت بخواب
ӯ бамурдаасту бгўрстон шуда аст
او بمرده است و بگورستان شده است
Ту ҳамеи гўӣӣ ки аўзндаҳ бидиҳ аст
تو همی گوئی که اوزنده بده است
Ҳечкасро дидӣ охир дар ҷаҳон
هیچکس را دیدی آخر در جهان
Ки равад дар гӯр ӯ зиндаи ҷон
که رود در گور او زنده جان
Ман бтў дигар нахоҳам гуфт ҳеҷ
من بتو دیگر نخواهم گفت هیچ
Зонкаҳ ҳастӣ аблаҳу нодону гӣҷ
زآنکه هستی ابله و نادان و گیج
Худ баҳам буданд то шаҳри Ироқ
خود بهم بودند تا شهر عراق
Лаби фурӯи бастанду рафтанд аз вифоқ
لب فرو بستند و رفتند از وفاق
Чун расед он пери худбои ҷои хеш
چون رسید آن پیر خودبا جای خویش
Узрҳо гуфташ ҳакими синаи риш
عذرها گفتش حکیم سینه ریش
Перро чун буд дар кунҷи ҳузур
پیر را چون بود در کنج حضور
Духтарӣ дар малики хӯбии ҳамчуи ҳур
دختری در ملک خوبی همچو حور
Офтоб аз рӯй ӯ ҳайрон шуда
آفتاب از روی او حیران شده
Моҳу Зуҳра аз Рахши тобон шуда
ماه و زهره از رخش تابان شده
Аз нкўӣии ҳамчу ма метофт ӯ
از نکوئی همچو مه میتافت او
Вази фаросат мӯӣ мебшикофт ӯ
وز فراست موی می بشکافت او
Бо падари гуфтои куҷо будӣ бигӯ
با پدر گفتا کجا بودی بگو
То шавам воқифи зи асрорати накӯ
تا شوم واقف ز اسرارت نکو
Ҳоли роҳу меҳнати шабҳои тор
حال راه و محنت شبهای تار
Гӯй бо ман то бгрими зори зор
گوی با من تا بگریم زار زار
Гуфт заҳматҳо кашидам дар ҷаҳон
گفت زحمتها کشیدم در جهان
Лек аз ҳамроҳ будам ман бҷон
لیک از همراه بودم من بجان
Аблаҳӣ дар раҳи бмн ҳамроҳ шуд
ابلهی در ره بمن همراه شد
Ҷонам аз ҳамроҳяш дар чоҳ шуд
جانم از همراهیش در چاه شد
Худ маро аз вай надоматҳо расед
خود مرا از وی ندامتها رسید
Вази савол ӯ маломатҳо расед
وز سؤال او ملامتها رسید
Гуфт як раҳ ки маро бурдор ту
گفت یک ره که مرا بردار تو
ё саворами шӯ ки гардад раҳи накӯ
یا سوارم شو که گردد ره نکو
Як замонии нардбони роҳи шӯ
یک زمانی نردبان راه شو
Вондри ин раҳи бодили огоҳи шӯ
واندر این ره بادل آگاه شو
Баъд аз он дар манзилӣ некӯ расед
بعد از آن در منزلی نیکو رسید
Кишти зории сабзу хуррамро бидид
کشت زاری سبز و خرّم را بدید
Гуфт ё раби заръи инро хӯрда анд
گفت یا رب زرع این را خوردهاند
ё магари маҳсӯли инро барда анд
یا مگر محصول این را بردهاند
Баъд аз он тобутӣ омад пеши роҳ
بعد از آن تابوتی آمد پیش راه
Маҷмаъии дргрди он бо дарду оҳ
مجمعی درگرد آن با درد و آه
Гуфт ин мурдааст ё зинда бигӯ
گفت این مرده است یا زنده بگو
Ман шудам аз гуфт ӯ ошуфтаи ху
من شدم از گفت او آشفته خو
Марди зинда кӣ бгўрстон баранд
مرد زنده کی بگورستان برند
Андарин маънии магари сад ҷон баранд
اندرین معنی مگر صد جان برند
Марди он дони кӯ ба пеш аз марги мард
مرد آن دان کو به پیش از مرگ مرد
Гӯии маънии андари ин олами бабрад
گوی معنی اندر این عالم ببرد
Духтараш гуфт эй падари он марди роҳ
دخترش گفت ای پدر آن مرد راه
Бас муҳаққиқ бӯда дар малики алоа
بس محقّق بوده در ملک الاه
ӯ ҳакими илм сарҳо бӯда аст
او حکیم علم سرها بوده است
Бар улӯми ғайб доно бӯда аст
بر علوم غیب دانا بوده است
Бӯда ӯ бинанда дар маънии дил
بوده او بیننده در معنی دل
Буд ӯ ойинаи ин обу гул
بود او آئینهٔ این آب و گل
Аўбдаҳи воқифи зи ҳолоти ҷаҳон
اوبده واقف ز حالات جهان
Ин маъонӣҳои ӯ дар ман бидон
این معانیهای او در من بدان
Бӯда ӯ ҳамроҳи рӯҳу ҷону дил
بوده او همراه روح و جان و دل
ӯ набӯдаи пеши инсони мунфаил
او نبوده پیش انسان منفعل
Дорад ин маънӣ ба пеши ман ҷавоб
دارد این معنی به پیش من جواب
Бишинав аз мангар ҳамеи хоҳии савоб
بشنو از من گر همی خواهی صواب
Онкии гуфтои ту биё бар ман нишин
آنکه گفتا تو بیا بر من نشین
ё маро бар дӯши гирои роҳи байн
یا مرا بر دوش گیرای راه بین
Пеши ман яъне бигӯ асрори ғайб
پیش من یعنی بگو اسرار غیب
То шавад софии замири ман зи айб
تا شود صافی ضمیر من ز عیب
ё шинав аз ман ҳадисӣ эй рафиқ
یا شنو از من حدیثی ای رفیق
То дамӣ кам гардад озори тариқ
تا دمی کم گردد آزار طریق
Нутқ дар раҳи нардбони раҳ буд
نطق در ره نردبان ره بود
Раҳ ки дорад гуфтугӯи кӯтаҳ буд
ره که دارد گفتگو کوته بود
Ҳарчӣ ҳаст аз роҳи нутқи ёри мост
هرچه هست از راه نطق یار ماست
Зоҳид бе роҳи худ дар нори мост
زاهد بی راه خود در نار ماست
Ҳарчӣ ҳаст асрори даравишон буд
هرچه هست اسرار درویشان بود
Дар маъонии рифъати эшон буд
در معانی رفعت ایشان بود
Ҳарчӣ ҳаст аз нутқ шаҳ бошад накӯ
هرچه هست از نطق شه باشد نکو
Ғайрро аз ин маъонӣ худ магӯ
غیر را از این معانی خود مگو
Ҳарчӣ ҳаст аз гуфт шаҳ бошад бдҳр
هرچه هست از گفت شه باشد بدهر
Май занам бар ҷони хориҷи неши заҳр
میزنم بر جان خارج نیش زهر
Пеш мо бошад ҳамаи гуфтори рост
پیش ما باشد همه گفتار راست
Ин маъонии худ зпиши мртзост
این معانی خود زپیش مرتضاست
Дигар онкӣ гуфтааст ин кишти зор
دیگر آنکه گفته است این کشت زار
Хӯрдаанд вбрдаҳанд ин даҳ қарор
خوردهاند وبردهاند این ده قرار
Яъне андари кишти зори ин ҷаҳон
یعنی اندر کشت زار این جهان
Ҳаркии тухмӣ кишт бардорад ниҳон
هرکه تخمی کشت بردارد نهان
Ҳаст дунёи мазраъ уқбо бидон
هست دنیا مزرع عقبی بدان
Тухми некии кору барбардори ҳон
تخم نیکی کار و بربردار هان
Дар ҷаҳон ҳар кас ки тухмии кошта
در جهان هر کس که تخمی کاشته
Куштааст ин тухм ва бар бардошта
کشته است این تخم و بر برداشته
Тухми некӣ дар замири дили бакор
تخم نیکی در ضمیر دل بکار
То шавад дар малики маънии нави баҳор
تا شود در ملک معنی نو بهار
Ва онкӣ дар раҳ дид мет дар наҳуфт
و آنکه در ره دید میّت در نهفت
Зинда ё мурдааст дар тобут гуфт
زنده یا مرده است در تابوت گفت
Яъне ӯро ҳаст фарзандии аён
یعنی او را هست فرزندی عیان
Зинда аз фарзанд монад дараҷаон
زنده از فرزند ماند درجهان
ё ки андар хайр дид анҷоми нек
یا که اندر خیر دید انجام نیک
ӯ бъолм зинда монад аз номи нек
او بعالم زنده ماند از نام نیک
ё бълми маърифати гашти ошно
یا بعلم معرفت گشت آشنا
Зана дил хоҳад шудани пеши худо
زنه دل خواهد شدن پیش خدا
Дар ду дор аз ном некӯ зиндагӣаст
در دو دار از نام نیکو زندگیست
Номи некӯи мардро Фрхндгист
نام نیکو مرد را فرخندگیست
Вар надорад ҳеҷ аз инҳо мурда аст
ور ندارد هیچ از اینها مرده است
Вар буд мурда чу ях афсурда аст
ور بود مرده چو یخ افسرده است
Мурдаи онҳоинд к-эйашон ғофиланд
مرده آنهایند کایشان غافلند
Дар шносоӣӣ холиқ ҷоҳиланд
در شناسائی خالق جاهلند
Гуфт духтар бо падари кози аблаҳӣ
گفت دختر با پدر کاز ابلهی
Аз савол ӯ набӯдат огаҳӣ
از سؤال او نبودت آگهی
Мурдаи он родон ки дайнаш нест рост
مرده آن رادان که دینش نیست راست
Зиндагии худ дар дили аттори мост
زندگی خود در دل عطّار ماست
Зонкаҳ ӯ бо шоҳ дорад зиндагӣ
زآنکه او با شاه دارد زندگی
Инаст дар маънии камоли бандагӣ
اینست در معنی کمال بندگی
Аз камоли бандагии ҷони боздш
از کمال بندگی جان بازدش
Рухи бмидони маъонӣ то задаш
رخ بمیدان معانی تا زدش
Аз камоли бандагии озоди ту
از کمال بندگی آزاد تو
Қул ҳўоллаҳи аҳади бунёди ту
قل هوالله احد بنیاد تو
Аз камол бандагӣ бошӣ вале
از کمال بندگی باشی ولی
Ин маъониро бидонгар мқблӣ
این معانی را بدان گر مقبلی
Ҳаркии дайн Мустафо дорад бшръ
هرکه دین مصطفی دارد بشرع
Асл дорад дар маъонӣҳои фаръ
اصل دارد در معانیهای فرع
Рӯи бад-ӣни Муртазо мардона бош
رو بدین مرتضی مردانه باش
Аз ҳамаи адёни бад бегона бош
از همه ادیان بد بیگانه باش
Дайни ҳақро аз маъонии як шинос
دین حق را از معانی یک شناس
Аз тариқати пӯши дайнатро либос
از طریقت پوش دینت را لباس
То ҳақиқати байни шӯй дар шаръ ӯ
تا حقیقت بین شوی در شرع او
Оят танзил бошад заръ ӯ
آیت تنزیل باشد زرع او
Ман нарафтам ғайри роҳ ӯ раҳе
من نرفتم غیر راه او رهی
Ту фитодӣ ҳамчуи кӯрони дарчӣӣ
تو فتادی همچو کوران درچهی
Роҳ ӯро рост бояд шуд бъшқ
راه او را راست باید شد بعشق
Варна ҳастӣ ту саросари кони фисқ
ورنه هستی تو سراسر کان فسق
Ман намоями аҳли фисқатро тамом
من نمایم اهل فسقت را تمام
Лек мункир мешавандам хосу ом
لیک منکر میشوندم خاص و عام
Ман надорам бо кӣ аз мушти ҳмор
من ندارم با کی از مشت حمار
Ҳарчӣ бодобод гӯям ошкор
هرچه باداباد گویم آشکار
Аҳли фисқ он шуд ки тақлидӣ буд
اهل فسق آن شد که تقلیدی بود
Дайни Аҳмади роҳи таҳқиқӣ буд
دین احمد راه تحقیقی بود
Аҳли фисқ он шуд ки ноҳақ пеш ӯст
اهل فسق آن شد که ناحق پیش اوست
Кардани тазвир дар шаръаш накӯаст
کردن تزویر در شرعش نکوست
Аҳли фисқ он шуд ки худ бинад на ҳақ
اهل فسق آن شد که خود بیند نه حق
Хонда дар пеши шайтони ин сабақ
خواندهٔ در پیش شیطان این سبق
Аҳли фисқ он шуд ки аўдиндор нест
اهل فسق آن شد که اودیندار نیست
ӯ басӯрат қобил дидор нест
او بصورت قابل دیدار نیست
Аҳл фисқ онаст кӯбӣ авлиёст
اهل فسق آنست کوبی اولیاست
Асфали дӯзах варо барг ва навост
اسفل دوزخ و را برگ و نواست
Аҳл фисқ онаст каз дайн давр шуд
اهل فسق آنست کز دین دور شد
Ҳамчуи ҳайвони дараҷаон ранҷур шуд
همچو حیوان درجهان رنجور شد
Аҳл фисқ онаст кӯ гмраҳ шавад
اهل فسق آنست کو گمره شود
Дар тариқи мртзо бераҳ шавад
در طریق مرتضا بی ره شود
Аҳл фисқ онаст кӯро душман аст
اهل فسق آنست کو را دشمن است
Тавқи лаънати худ вродр гардан аст
طوق لعنت خود ورادر گردن است
Ин сухани атторат аз таҳқиқ гуфт
این سخن عطّارت از تحقیق گفت
Бар каломи Мустафо тасдиқ гуфт
بر کلام مصطفی تصدیق گفت
Ҳарки ӯро раҳмат ҳақ раҳнамост
هرکه او را رحمت حقّ رهنماست
Мустафо ва мртзоиш пешвост
مصطفی و مرتضایش پیشواست
эй бародари ғайри ин раҳ нест роҳ
ای برادر غیر این ره نیست راه
Вар рӯй роҳ дигар уфтии бчоаҳ
ور روی راه دگر افتی بچاه
Ҷумлаи даравишони ҳақ дар ин раҳ анд
جمله درویشان حقّ در این رهاند
Крхӣу бастомӣ аз вай огаҳанд
کرخی و بسطامی از وی آگهند
Силсила дар силсилаи рафтанди ҳам
سلسله در سلسله رفتند هم
Ту бимонадӣ дар паии ин қофила
تو بماندی در پی این قافله
Ҳарки ӯ аҳмақ буд аблақ буд
هرکه او احمق بود ابلق بود
Дар ҷаҳони ин беҳтар аз аҳмақ буд
در جهان این بهتر از احمق بود
эй писар доноӣӣ омад зиндагӣ
ای پسر دانائی آمد زندگی
Аҳмақонро кӣ буд фархундагӣ
احمقان را کی بود فرخندگی
Ақл ҳар касро буд бар раҳ равад
عقل هر کس را بود بر ره رود
Ҷаҳли ҳаркасро буд гмраҳ шавад
جهل هرکس را بود گمره شود
Ақлро дар раҳи чароғ хеш кун
عقل را در ره چراغ خویش کن
Ҷаҳлро мутлақ бикун аз бех ва бен
جهل را مطلق بکن از بیخ و بن
Ақл ҳодӣ гардадат дар роҳи рост
عقل هادی گرددت در راه راست
Ҷаҳл ҳар касро фиканд ӯ брнхост
جهل هر کس را فکند او برنخاست
эй зи ҷаҳли афтодаи андари бирҳӣ
ای ز جهل افتاده اندر بیرهی
Ҳамчуи кӯрони мубталои андар чаҳӣ
همچو کوران مبتلا اندر چهی
То абад дар ҷаҳл монадӣ сарнигӯн
تا ابد در جهل ماندی سرنگون
Чанд гӯям бо ту эй малъуни дун
چند گویم با تو ای ملعون دون
Буғзи оли Мустафо аз дили бабр
بغض آل مصطفی از دل ببر
Варна афтодӣ ту дар қаъри сқр
ورنه افتادی تو در قعر سقر
Ҳайф ту бошад ки бе имони шӯй
حیف تو باشد که بی ایمان شوی
Ҳамчуи шайтони рондаи рҳмни шӯй
همچو شیطان راندهٔ رحمن شوی
Ҳайф бошад гар бигардӣ аз вале
حیف باشد گر بگردی از ولی
Рӯи бад-ӣни Мустафогар мқблӣ
رو بدین مصطفی گر مقبلی
Дайни Аҳмади роҳи ҳайдари рӯ чу ман
دین احمد راه حیدر رو چو من
То халосии ёбӣ аз шайтони тан
تا خلاصی یابی از شیطان تن
Ҳарки аз шайтони тан озод шуд
هرکه از شیطان تن آزاد شد
Куфру зулм ӯ ҳама бар бод шуд
کفر و ظلم او همه بر باد شد
Ҳарки аз шайтони гурезад аслм аст
هرکه از شیطان گریزد اسلم است
Одамият аз дами ин одам аст
آدمیّت از دم این آدم است
Рӯи ту аз нафасу ҳавои тани бабр
رو تو از نفس و هوای تن ببُر
То диҳандат баҳрҳои пари з дар
تا دهندت بحرهای پُر ز درّ
Рӯи ту ҷонатро ҷлоӣии даҳ бълм
رو تو جانت را جلائی ده بعلم
То туро ҳамраҳ шавад сад баҳри ҳалам
تا تو را همره شود صد بحر حلم
Рӯи ту шаръи мстФоро гӯш кун
رو تو شرع مصطفا را گوش کن
Ҷоми ҳайдарро зкўср нӯш кун
جام حیدر را زکوثر نوش کن
Рӯи ту илми маърифатро дон чу ман
رو تو علم معرفت را دان چو من
Зонкаҳи азълм сувар ноед сухан
زآنکه ازعلم صور ناید سخن
Рӯи ту илми ҳолро ҳоле бибин
رو تو علم حال را حالی ببین
То ки гардад равшанати асрори дайн
تا که گردد روشنت اسرار دین
Рӯ то бо донои дайни байъат ба банд
رو تا با دانای دین بیعت به بند
То науфтӣ ҳамчуи ҷоҳили даракманд
تا نیفتی همچو جاهل درکمند
Рӯи ту кори он ҷаҳон ӣнҷо бисоз
رو تو کار آن جهان اینجا بساز
Варна орандати ббўтаҳ дар гудоз
ورنه آرندت ببوته در گداز
Рӯи ту Фли бади зи ботин бар тарош
رو تو فل بد ز باطن بر تراش
То наёяд бар сарат ҳар дами Балош
تا نیاید بر سرت هر دم بلاش
Ман каломи ҳақи баҳақ дониста ам
من کلام حقّ بحق دانستهام
Не чу асли ҷаҳл аз худ баста ам
نی چو اصل جهل از خود بستهام
Рӯи ту ҷавҳар зт хону зоти байн
رو تو جوهر ذت خوان و ذات بین
Бар бисоти шоҳи тани шҳмоти байн
بر بساط شاه تن شهمات بین
Рӯ бмзҳр хон ту илми аввалин
رو بمظهر خوان تو علم اوّلین
Рӯи ту ғайри ин кутуби дигари мубин
رو تو غیر این کتب دیگر مبین
Зонкаҳи мақсӯди ду олами андрўст
زآنکه مقصود دو عالم اندروست
Шарҳи гуфтори калом ҳақ накӯаст
شرح گفتار کلام حق نکوست
Ман бқрони нур Аҳмад ёфтам
من بقرآن نور احمد یافتم
Вази каломаши файз сармад ёфтам
وز کلامش فیض سرمد یافتم
Ман зи қуръони Муртазоро ёфтам
من ز قرآن مرتضی را یافتم
Дар ҳақиқати сарҳоро ёфтам
در حقیقت سرّها را یافتم
эй з қуръон гашта гуё Муртазо
ای ز قرآن گشته گویا مرتضی
Ваии худоро бӯда ҷӯёи Муртазо
وی خدا را بوده جویا مرتضی
Худ азуи шаръи набӣ ашъор ёфт
خود ازو شرع نبی اشعار یافت
?данеи въқбии азу анвор ёфт
دنیی وعقبی ازو انوار یافت
Авлиёи родри ҷаҳон сардор ӯст
اولیا رادر جهان سردار اوست
Анбиёро ҳамраҳ гуфтор ӯст
انبیا را همره گفتار اوست
Хориҷигар манъ бифармоед маро
خارجی گر منع بفرماید مرا
Рофизӣ гуяд маро ӯ бар мулло
رافضی گوید مرا او بر ملا
Ин з гуфт шофиӣ шуд ҳосилам
این ز گفت شافعی شد حاصلم
Ҳуб ӯ рФзаст ва ҳаст он дар дилам
حبّ او رفض است و هست آن در دلم
РФз набӯд ҳуб ӯ эй хориҷӣ
رفض نبود حبّ او ای خارجی
Гмраҳи он кӯ нест бар ӯ млтҷӣ
گمره آن کو نیست بر او ملتجی
ӯ вале омад бигуфт кирдигор
او ولی آمد بگفت کردگار
Анмо бар хон ва биравӣ шак меар
انّما بر خوان و بروی شک میار
Ҳар ки шак дорад буд малъуни дайн
هر که شک دارد بود ملعون دین
Бошад ӯ доим бшитон ҳамнишин
باشد او دایم بشیطان همنشین
Ҳарки шак дорад худои безор ӯ
هرکه شک دارد خدا بیزار او
Ҳиммат мардон набошад ёр ӯ
همّت مردان نباشد یار او
Ҳаркии меҳрашро даруни ҷони нишонд
هرکه مهرش را درون جان نشاند
Рӯҳи Аҳмад бар сараш имон фишонд
روح احمد بر سرش ایمان فشاند
эй писаргар ҳуби шоҳи имони тест
ای پسر گر حبّ شاه ایمان تست
Раҳмат ҳақ ҳамнишин ҷони тест
رحمت حقّ همنشین جان تست
Ман бигуфтам рости родри гӯши ёр
من بگفتم راست رادر گوش یار
Кар шудаи гӯши муқаллиди ҳушдор
کر شده گوش مقلّد هوشدار
Ман бигуфтам чашми бениши бргшо
من بگفتم چشم بینش برگشا
Тошуии бинои бнўри раҳнамо
تاشوی بینا بنور رهنما
Дида аъамӣ надорад тоби нур
دیدهٔ اعمی ندارد تاب نور
Худнадоради ҳамчуи хафоаш ӯ ҳузур
خودندارد همچو خفّاش او حضور
Ғайри ҳақи азчшми худ рӯ бар тарош
غیر حق ازچشم خود رو بر تراش
То шӯии Мансуру бинии ту лақоаш
تا شوی منصور و بینی تو لقاش
Ғайри ҳақ худ нест дар олам касе
غیر حق خود نیست در عالم کسی
Чун надонистӣ шудӣ ҳамчуи хасӣ
چون ندانستی شدی همچو خسی
Хас буд лоиқи ботш сӯхтан
خس بود لایق بآتش سوختن
Ҷомаи оташи ботш сӯхтан
جامهٔ آتش بآتش سوختن
Нур ӯ нурӣаст бе оташи қавӣ
نور او نوریست بی آتش قوی
Пеши аўотш буд худ мнтФӣ
پیش اوآتش بود خود منطفی
Нури аўнўрӣ ки оламро гирифт
نور اونوری که عالم را گرفت
Чун расед ӯ хоки одамро гирифт
چون رسید او خاک آدم را گرفت
Гуфт гуё одамии кон нур дид
گفت گویا آدمی کان نور دید
Хеши родри нур ӯ масрур дид
خویش رادر نور او مسرور دید
Рӯи ту ҳамдам бош бо аҳли вафо
رو تو همدم باش با اهل وفا
То биёбад хилвати ҷонати сафо
تا بیابد خلوت جانت صفا
Мӯсои козим бмнсўрш намӯд
موسی کاظم بمنصورش نمود
Дайну дунёи худ ҳама нураш намӯд
دین و دنیا خود همه نورش نمود
Рӯи ту аз халқи ҷаҳони иксўи гурез
رو تو از خلق جهان یکسو گریز
Баъд аз он дрклбаҳи аттори хез
بعد از آن درکلبهٔ عطّار خیز
Худ млоики хоки наълин туро
خود ملایک خاک نعلین ترا
Май кашанди андари басар чун тўтё
میکشند اندر بصر چون توتیا
Хирмани илми набӣ ҳайдар гирифт
خرمن علم نبی حیدر گرفت
Душманони Мустафоро сргрФт
دشمنان مصطفی را سرگرفت
Пеш ӯ илми ладуннӣ равшан аст
پیش او علم لدنّی روشن است
Ҳаркии ин маънӣ надонад аўзн аст
هرکه این معنی نداند اوزن است
эй бародари сари ҳақро гӯшдор
ای برادر سرّ حقّ را گوشدار
Ҳуб ӯро дар дили пари ҷӯши дор
حبّ او را در دل پر جوش دار
эй бародар кун ниҳони ҳабаши зи халқ
ای برادر کن نهان حبّش ز خلق
То нбрндти бхнҷри ҷумлаи ҳалқ
تا نبرّندت بخنجر جمله حلق
Ҳеҷ дидӣ ки боўлоди набӣ
هیچ دیدی که باولاد نبی
Худ чаҳ карданд он лъинони ғбӣ
خود چه کردند آن لعینان غبی
Ончӣ бо авлод Аҳмад карда анд
آنچه با اولاد احمد کردهاند
Рӯҳи ҳайдарро бахуд бад карда анд
روح حیدر را بخود بد کردهاند
Ҳарки бо авлоди эшон зулм кард
هرکه با اولاد ایشان ظلم کرد
Хешро дар дӯзахи афканд ӯ бадарад
خویش را در دوزخ افکند او بدرد
Худ алоҷ ин кунад Меҳдии дайн
خود علاج این کند مهدیّ دین
Ҳечкасро нест қудрати андарин
هیچکس را نیست قدرت اندرین
Аз ҷамеъи анбиёӣ ҳар замон
از جمیع انبیای هر زمان
Шуд набуввати хатм бар Аҳмад бидон
شد نبوّت ختم بر احمد بدان
Баъд аз он хатми вилояти брълист
بعد از آن ختم ولایت برعلیست
Нури раҳмат аз калом ӯ ҷлӣ аст
نور رحمت از کلام او جلی است
Баъди ҳайдари хатм бар Меҳдӣ буд
بعد حیدر ختم بر مهدی بود
Онкӣ дар дайни ҳудои ҳодӣ буд
آنکه در دین هدی هادی بود
Ин китоби ман забон Меҳдӣ аст
این کتاب من زبان مهدی است
Муъминонро раҳнамо ва ҳодӣ аст
مؤمنان را رهنما و هادی است
Ин китоби ман чу нойиб омада аст
این کتاب من چو نایب آمده است
Мазҳари кули аҷоиб омада аст
مظهر کلّ عجایب آمده است
Ин китоби ман чу тоҷӣ шоҳӣ аст
این کتاب من چو تاجی شاهی است
ӯ зи моҳи осмон то моҳӣ аст
او ز ماه آسمان تا ماهی است
Ин китоби ман намӯдор ҳақаст
این کتاب من نمودار حقست
Андрўи сар ҳақиқат мутлақаст
اندرو سرّ حقیقت مطلقست
Ин китоби ман маъонӣ дар калом
این کتاب من معانی در کلام
Лек махфӣ бошад ӯ дар пеши ом
لیک مخفی باشد او در پیش عام
Ин китоби ман китоб авлиёст
این کتاب من کتاب اولیاست
Андрўи ҷавҳари з зот анбиёст
اندرو جوهر ز ذات انبیاست
Ин китоби ман шариъат омада аст
این کتاب من شریعت آمده است
Дар тариқати нури ҳикмат омада аст
در طریقت نور حکمت آمده است
Ин китоби ман дарахт ҷавҳар аст
این کتاب من درخت جوهر است
Андар ӯ нури вилоят мзмр аст
اندر او نور ولایت مضمر است
Ин китоби ман раҳе дорад бҷон
این کتاب من رهی دارد بجان
ӯ басӯрат гаштааст аз ту ниҳон
او بصورت گشته است از تو نهان
Ин китоби ман қалам бар лавҳ ронад
این کتاب من قلم بر لوح راند
Сӯраи воллилро брхўиш хонд
سورهٔ واللّیل را برخویش خواند
Ин китобамро варақ аршасту фарш
این کتابم را ورق عرش است و فرش
Кӯси султонии знндши зери арш
کوس سلطانی زنندش زیر عرش
Ин китобамро мдодост аз биҳишт
این کتابم را مداداست از بهشت
Чун қалам бар лавҳи ушшоқ ин навишт
چون قلم بر لوح عشاق این نوشت
Одам аз ин сабти мо шайдо шуда
آدم از این ثبت ما شیدا شده
Аз ваии асрори худои пайдо шуда
از وی اسرار خدا پیدا شده
Ончӣ бӯда андрў шуд ошкор
آنچه بوده اندرو شد آشکار
Шамае Мансур гуфта зери дор
شمّهای منصور گفته زیر دار
Ин китобамро мидод аз ҷони ҷон
این کتابم را مداد از جان جان
Сабт ӯ карданд ҷумлаи ошиқон
ثبت او کردند جمله عاشقان
Ончӣ бӯда андар ӯ пайдо шуда
آنچه بوده اندر او پیدا شده
Ошиқонро фитнау ғавғо шуда
عاشقان را فتنه و غوغا شده
Ончӣ бӯда дар замину осмон
آنچه بوده در زمین و آسمان
Карда мазҳар аз забон ӯ баён
کرده مظهر از زبان او بیان
Ончӣ буд андари ҳақиқати стрпўш
آنچه بود اندر حقیقت سترپوش
Андарун ҷбаҳ ам омад бигӯаш
اندرون جبّهام آمد بگوش
Ҷӯшаш ӯ ин китоб мазҳар аст
جوشش او این کتاب مظهر است
Нури зот ӯ бмънӣ ҷавҳар аст
نور ذات او بمعنی جوهر است
Ҷавҳари зотами бмънӣ зот ӯст
جوهر ذاتم بمعنی ذات اوست
Маънии мазҳари ҳам аз омот ӯст
معنی مظهر هم از آمات اوست
Ҷавҳари зотами ҷаҳони андари ҷаҳон
جوهر ذاتم جهان اندر جهان
Мазҳарам чун нури ҳақи даравии аён
مظهرم چون نور حق دروی عیان
Мазҳару ҷавҳари зи зоти ман бзод
مظهر و جوهر ز ذات من بزاد
Шаҳд дар комаши амири ман ниҳод
شهد در کامش امیر من نهاد
Рӯҳи Аҳмад парвариш додаш бшръ
روح احمد پرورش دادش بشرع
Гар ту мункир май шӯии дории ту саръ
گر تو منکر میشوی داری تو صرع
Ишқ ӯ сар бар зада аз ҷони ман
عشق او سر بر زده از جان من
Ишқ ӯ гашта ҳамаи имони ман
عشق او گشته همه ایمان من
Гар ту мардии роҳи ишқашро гузин
گر تو مردی راه عشقش را گزین
То шӯии фархундаи дрднёу дайн
تا شوی فرخنده دردنیا و دین
Чунки дар ишқ омадӣ соҳибдилӣ
چونکه در عشق آمدی صاحبدلی
Дарҳақиқати ҳамчуи мардони мқблӣ
درحقیقت همچو مردان مقبلی
Чунки дар ишқ омадӣ нутқи он тест
چونکه در عشق آمدی نطق آن تست
Худ млоики камтарини дарбони тест
خود ملایک کمترین دربان تست
Чунки дар ишқ омадӣ мардона бош
چونکه در عشق آمدی مردانه باش
Вази тариқи гмрҳон бегона бош
وز طریق گمرهان بیگانه باش
Чунки дар ишқ омадӣ восил шудӣ
چونکه در عشق آمدی واصل شدی
Гуҳи чўҷон дар ҷон ва гоҳе дил шудӣ
گه چوجان در جان و گاهی دل شدی
Чунки дар ишқ омадӣ чун волҳон
چونکه در عشق آمدی چون والهان
Дар шариъат бош ва кун маънии ниҳон
در شریعت باش و کن معنی نهان
Чунки дар ишқ омадӣ ҳайрон шудӣ
چونکه در عشق آمدی حیران شدی
Ғарқаи ин баҳр бепоён шудӣ
غرقهٔ این بحر بیپایان شدی
Чунки дар ишқ омадӣ ҳақи он тест
چونکه در عشق آمدی حق آن تست
Раҳмат ҳақ ҳамнишин ҷони тест
رحمت حق همنشین جان تست
Чунки дар ишқ омадӣ ҷони манӣ
چونکه در عشق آمدی جان منی
Дар мақоми фақри ҳам шани манӣ
در مقام فقر هم شان منی
Чунки дар ишқ омадӣ аттор пресс
چونکه در عشق آمدی عطّار پرس
Ва аз тариқ ӯ ҳама асрор пресс
و از طریق او همه اسرار پرس
Чунки дар ишқ омадӣ обид шудӣ
چونکه در عشق آمدی عابد شدی
Дар масоҷидҳои дил соҷд шудӣ
در مساجدهای دل ساجد شدی
Чунки дар ишқ омадӣ Мансури байн
چونکه در عشق آمدی منصور بین
Ҳамчуи Мӯсои нури ҳақ аз таври байн
همچو موسی نور حق از طور بین
Чунки дар ишқ омадӣ ошиқ шудӣ
چونکه در عشق آمدی عاشق شدی
Дар тамоми илми дайн ҳозиқ шудӣ
در تمام علم دین حاذق شدی
Чунки дар ишқ омадӣ бимн мабош
چونکه در عشق آمدی بیمن مباش
Ҳамчуи шайтон дар раҳаш раҳзан мабош
همچو شیطان در رهش رهزن مباش
Чунки дар ишқ омадӣ аз сргзр
چونکه در عشق آمدی از سرگذر
То биёбӣ аз шаҳи маънои хабар
تا بیابی از شه معنا خبر
Чунки дар ишқ омадӣ дарё шудӣ
چونکه در عشق آمدی دریا شدی
Дар ҳақиқат ҳамнишин мо шудӣ
در حقیقت همنشین ما شدی
Чунки дар ишқ омадӣ ҳақро бибин
چونکه در عشق آمدی حق را ببین
То ки ҳосил гардадат айни алиқин
تا که حاصل گرددت عین الیقین
Чунки дар ишқ омадӣ ҷон ёфтӣ
چونکه در عشق آمدی جان یافتی
Дар шариъати асл имон ёфтӣ
در شریعت اصل ایمان یافتی
Чунки дар ишқ омадӣ худро бидон
چونکه در عشق آمدی خود را بدان
Баъд аз онӣ сўрҳолосрӣ бихон
بعد از آنی سورةالاسری بخوان
Чунки дар ишқ омадӣ пурҷӯши шӯ
چونکه در عشق آمدی پرجوش شو
БоҳриФони худо май нӯши шӯ
باحریفان خدا مینوش شو
Чунки дар ишқ омадӣ моро талаб
چونکه در عشق آمدی ما را طلب
То шавад ҳосили турои дайн бе сабаб
تا شود حاصل ترا دین بیسبب
Чунки дар ишқ омадӣ ҳамранги мо
چونکه در عشق آمدی همرنگ ما
Парда сӯрат барафкан аз лақо
پردهٔ صورت برافکن از لقا
Чунки дар ишқ омадӣ эй марди роҳ
چونکه در عشق آمدی ای مرد راه
Сӯра валфаҷр хон дар субҳгоҳ
سورهٔ والفجر خوان در صبحگاه
Чун шудӣ дар ишқ софӣ омадӣ
چون شدی در عشق صافی آمدی
Бар тариқи башар ҳоФӣ омадӣ
بر طریق بشر حافی آمدی
Ҳарки ӯ дар ишқ бо мо ёр нест
هرکه او در عشق با ما یار نیست
Дидан ӯ худ маро дар кор нест
دیدن او خود مرا در کار نیست
Ҳарки ӯ дар ишқи мард кор шуд
هرکه او در عشق مرد کار شد
Дар дўъолми дида ва дидор шуд
در دوعالم دیده و دیدار شد
Ҳарки ӯ дар ишқи ҷонон роҳ ёфт
هرکه او در عشق جانان راه یافت
Ходимӣ аз даргаи он шоҳ ёфт
خادمی از درگه آن شاه یافت
Ҳар ки бо ишқ ту дорад оштӣ
هر که با عشق تو دارد آشتی
Ҳуби ҳайдар дар дилаш худ коштӣ
حبّ حیدر در دلش خود کاشتی
Ҳркрои дунёу дайни некӯ буд
هرکرا دنیا و دین نیکو بود
Ҳиммати шоҳи Наҷаф бо ӯ буд
همّت شاه نجف با او بود
Ҳар крои бахту саодат ҳамраҳ аст
هر کرا بخت و سعادت همره است
Хизр аз маънии бҷонш огаҳ аст
خضر از معنی بجانش آگه است
Ҳар ки ӯ дар илми маънӣ бор ёфт
هر که او در علم معنی بار یافت
Бо Муҳамад ҳамраҳ омад ёр ёфт
با محمّد همره آمد یار یافت
Ҳаркиро имони ҳайдар дар дил аст
هرکه را ایمان حیدر در دل است
Худ варо дар пеши иззат маҳфил аст
خود ورا در پیش عزت محفل است
Ҳаркиро шайтони набӯдаи роҳзан
هرکه را شیطان نبوده راهزن
Ҳайдараш бошад чу рӯҳӣ дар бадан
حیدرش باشد چو روحی در بدن
Ҳаркиро шайтон набарда худ зи роҳ
هرکه را شیطان نبرده خود ز راه
Ҳайдараш дар рӯз маҳшар шуд паноҳ
حیدرش در روز محشر شد پناه
Ҳркрои имон ӯ муҳкам буд
هرکرا ایمان او محکم بود
ӯ бад-ӣни авлиёи муҳаррам буд
او بدین اولیا محرم بود
Ҳарки ӯ бо оли ҳайдар ҳамраҳ аст
هرکه او با آل حیدر همره است
Аз фасоди дайну мазҳаб огаҳ аст
از فساد دین و مذهب آگه است
Ҳар ки гуфт Мустафоро гӯш кард
هر که گفت مصطفی را گوش کرد
Ҷоми ирфони алиро нӯш кард
جام عرفان علی را نوش کرد
Ҳарки ӯро бахт ҳамроҳӣ кунад
هرکه او را بخت همراهی کند
Дар влоӣ ӯ ҳама шоҳӣ кунад
در ولای او همه شاهی کند
Ҳарки бар хон влои аўншст
هرکه بر خوان ولای اونشست
Бишк ӯро худ биҳишти андари хўрост
بیشک او را خود بهشت اندر خوراست
Ҳарки ӯ аз дил шудаи мавлоӣ ӯ
هرکه او از دل شده مولای او
Сари нуҳуми сад бори зери пой ӯ
سر نهم صد بار زیر پای او
Ҳарки ӯро раҳнамои ҳайдар буд
هرکه او را رهنما حیدر بود
Бар сарои шаръи Аҳмад дар буд
بر سرای شرع احمد در بود
Ҳарки ӯ бо душманонаш ёр шуд
هرکه او با دشمنانش یار شد
Ҳамчуи ҳуҷҷоҷи лъин мурдор шуд
همچو حجاج لعین مردار شد