Чун ба чин афтод Искандари зи роҳ
چون به چین افتاد اسکندر ز راه
Дошташ фағфури чин дар чини нигоҳ
داشتش فغفور چین در چین نگاه
Кард базмии ончунон шоҳонаи рост
کرد بزمی آنچنان شاهانه راست
Кон сифат ноед бсди афсонаи рост
کان صفت ناید بصد افسانه راست
Чанд косаи пеши Искандари ниҳод
چند کاسه پیش اسکندر نهاد
Пар дару пари лаълу пари гавҳари ниҳод
پر در و پر لعل و پر گوهر نهاد
Гуфт бисми аллоҳ бикун дастии дароз
گفت بسم اللّه بکن دستی دراز
То кунанд онгаҳ сипаҳи дастии фароз
تا کنند آنگه سپه دستی فراز
Гуфт Искандар ки пешам қӯт нест
گفت اسکندر که پیشم قوت نیست
Косаи ҷузи пари лаълу пар ёқӯт нест
کاسه جز پر لعل و پر یاقوت نیست
Косаи пари ҷавҳар чаро кардӣ бигӯ
کاسه پر جوهر چرا کردی بگو
Кӣ хӯрд мардум чунин хӯрдӣ бигӯ
کی خورد مردم چنین خوردی بگو
Шоҳ чин гуфташ ки эй баҳри улӯм
شاه چین گفتش که ای بحر علوم
Ту насозӣ қӯти худ ҷавҳар ба рӯм
تو نسازی قوت خود جوهر به روم
Гуфт ҷавҳар чун тавонад хӯрд кас
گفت جوهر چون تواند خورد کس
Гардаи ду нон маро қӯтасту бас
گردهٔ دو نان مرا قوتست و بس
Кори ман бешак чу кори хосу ом
کار من بی شک چو کار خاص و عام
Мешавад рӯзии бадви гардаи тамом
میشود روزی بدو گرده تمام
Шоҳ гуфташ чун нмихўрдии гуҳар
شاه گفتش چون نمیخوردی گهر
наменабоистат ду гардаи бештар
می نبایستت دو گرده بیشتر
Менашуд дар рӯми ин ду гардаи рост
مینشد در روم این دو گرده راست
Каз чунон ҷоӣит бар боист хост
کز چنان جائیت بر بایست خاست
Ҷумлаи олами бзир пой кард
جملهٔ عالم بزیر پای کرد
Азми як як шаҳр ва як як ҷой кард
عزم یک یک شهر و یک یک جای کرد
Роҳ мепаймӯд бо чандини сипоҳ
راه میپیمود با چندین سپاه
Кард чандинии раиятро табоҳ
کرد چندینی رعیت را تباه
Ин ду гарда рост мебоист кард
این دو گرده راست میبایست کرد
Ҳам ба рӯм озод мебоист хӯрд
هم به روم آزاد میبایست خورد
Чун азу башнавад Искандари далел
چون ازو بشنود اسکندر دلیل
Кард аз онҷои ҳам дар он соъати раҳил
کرد از آنجا هم در آن ساعت رحیل
Дар сафар гуфт ин футуҳами бас буд
در سفر گفت این فتوحم بس بود
То қиёмати қӯти рӯҳами бас буд
تا قیامت قوت روحم بس بود
Тарк гуфтам ман сафари якборагӣ
ترک گفتم من سفر یکبارگی
Ъзлтӣ ҷӯям азин овораге
عزلتی جویم ازین آوارگی
Ҳечкасро дар ҷаҳони баҳр ва бар
هیچکس را در جهان بحر و بر
Аз қаноат нест мулкии бештар
از قناعت نیست ملکی بیشتر