Гуфт он девонаи бас бебарг буд
گفت آن دیوانه بس بی برگ بود
Зистан бар ваии бтар аз марг буд
زیستن بر وی بتر از مرگ بود
Дар шиками нони бурҷгар обӣ надошт
در شکم نان برجگر آبی نداشت
Дар ҳамаи олами хур ва хобӣ надошт
در همه عالم خور و خوابی نداشت
Аз қазои як рӯзи баси хору хаҷал
از قضا یک روز بس خوار و خجل
Сӯй Найшобӯр мешуд тнгдл
سوی نیشابور میشد تنگدل
Дид аз говони ҳамаи саҳрои сиёҳ
دید از گاوان همه صحرا سیاه
Ҳамчуи саҳрои дил аз зулму гуноҳ
همچو صحرای دل از ظلم و گناه
Боз пурсед ӯ ки ин говони крост
باز پرسید او که این گاوان کراست
Гуфт ин малики амиди шаҳри мост
گفت این ملک عمید شهر ماست
Рафт аз онҷои чашмҳо хира шуда
رفت از آنجا چشمها خیره شده
Дид саҳроӣ дигар тира шуда
دید صحرای دگر تیره شده
Буд зери асби сҳроӣии ниҳон
بود زیر اسب صحرائی نهان
Асб гуфтӣ боз мегирад ҷаҳон
اسب گفتی باز میگیرد جهان
Гуфт ин асбони крости аинҷоигоаҳ
گفت این اسبان کراست اینجایگاه
Гуфт ҳаст он амиди подшоҳ
گفت هست آن عمید پادشاه
Рафт лухтӣ низ он ноҳӯшманд
رفت لختی نیز آن ناهوشمند
Дид сҳроӣӣ дигар пари гӯсфанд
دید صحرائی دگر پر گوسفند
Гуфт он кист чандинии рама
گفت آن کیست چندینی رمه
Мард гуфт он амидаст ин ҳама
مرد گفت آن عمیدست این همه
Рафт лухтӣ низ чун дарвоза дид
رفت لختی نیز چون دروازه دید
Моҳ вааш таркон беандоза дид
ماه وش ترکان بی اندازه دید
Ҳар яке рўӣӣ чу моҳи ороста
هر یکی روئی چو ماه آراسته
Ҷумла ҳамчун сарви қади пероста
جمله همچون سرو قد پیراسته
Дили з дар гӯши эшон дар хурӯш
دل ز در گوش ایشان در خروش
Хоҷагони шаҳрашон ҳалқа бигӯаш
خواجگان شهرشان حلقه بگوش
Дар ҷаҳони ҳасани он ҳар лашгарӣ
در جهان حسن آن هر لشگری
Хатм карда никўӣӣу дилбарӣ
ختم کرده نیکوئی و دلبری
Гуфт маҷнӯн кин ғуломон он кист
گفت مجنون کاین غلامان آن کیست
Венаи ҳамаи сарви хиромон он кист
وین همه سرو خرامان آن کیست
Гуфт шаҳр орой амиданд ин ҳама
گفت شهر آرای عمیدند این همه
Банда хос амиданд ин ҳама
بندهٔ خاص عمیدند این همه
Чун дарун шаҳр рафт он нотавон
چون درون شهر رفت آن ناتوان
Дид айвонии сараш дар осмон
دید ایوانی سرش در آسمان
Карда дуконии з ҳар сўӣии дароз
کرده دکانی ز هر سوئی دراز
Олимии сарҳанги онҷои сари фароз
عالمی سرهنگ آنجا سر فراز
Ҳар замони халқӣ фаровон мерасед
هر زمان خلقی فراوان میرسید
Шӯр азон айвон ба кайвон мерасед
شور ازان ایوان به کیوان میرسید
Кард он девона аз мардии савол
کرد آن دیوانه از مردی سؤال
Кон кист ин қаср бо чандини камол
کآن کیست این قصر با چندین کمال
Гуфт ин қаср амидаст эй писар
گفت این قصر عمیدست ای پسر
Ту ки бошӣ чун ндонӣ ин қадар
تو که باشی چون ندانی این قدر
Мард маҷнӯн дид худ ронем ҷон
مرد مجنون دید خود رانیم جان
Вази тиҳӣ дастӣ набӯдаш ним нон
وز تهی دستی نبودش نیم نان
Оташӣ дар ҷони он маҷнӯн фитод
آتشی در جان آن مجنون فتاد
Хашмгини гашту дилаш дрхўн фитод
خشمگین گشت و دلش درخون فتاد
Жанда дошт ӯ зи сар бар кунад зуд
ژندهٔ داشت او ز سر بر کند زود
Пас ба сӯии осмони афканди зуд
پس به سوی آسمان افکند زود
Гуфт гири ин жандаи дастори инат ғам
گفت گیر این ژنده دستار اینت غم
То амидатро диҳии ин низ ҳам
تا عمیدت را دهی این نیز هم
Чун ҳамаи чизеи амдятро сазост
چون همه چیزی عمدیت را سزاست
Дар серуми ин жанда гар набӯд равост
در سرم این ژنده گر نبود رواست