Дид мардиро яке дар чашма Эй
دید مردی را یکی در چشمهای
Дар бар чашмаи бкрдаҳи рахна Эй
در بر چشمه بکرده رخنهای
Андарон рахна нишаста буд ӯ
اندران رخنه نشسته بود او
Дар зи мардум бар рухи худ баста ӯ
در ز مردم بر رخ خود بسته او
Ҳар замон дар сӯии чашмаи тохтӣ
هر زمان در سوی چشمه تاختی
Хештан дар чашма май андохтӣ
خویشتن در چشمه میانداختی
Дар миён чашма хӯрдӣ ғӯта Эй
در میان چشمه خوردی غوطهای
Бастаи бади андар майонаш Фўтаҳ Эй
بسته بد اندر میانش فوطهای
Чун бкрдӣ ӯ шино аз пеш ва пас
چون بکردی او شنا از پیش و پس
Бозгрдидӣ аз он раҳ дар нафас
بازگردیدی از آن ره در نفس
Андарони чашма аҷаб нагиристӣ
اندران چشمه عجب نگریستی
Дам ба дам аз худ бахуд бигиристӣ
دمبهدم از خود بخود بگریستی
Дастро бар сар задӣ аз дарду хашм
دست را بر سر زدی از درد و خشم
Хӯни бборидӣ дар он чашмау чашм
خون بباریدی در آن چشمه و چشم
Он азиз аз ваии бпрсидӣ ба роз
آن عزیز از وی بپرسیدی بهراز
Каз барои чист ин сахтӣу оз
کز برای چیست این سختی و آز
Худ чаҳ бӯда сет аз барои чист ин ?
خود چه بودهست از برای چیست این؟
Гиряи ?утро аз барои кист ин ?
گریهات را از برای کیست این؟
Гуфт сӣ соласт то ман андарин
گفت سی سال است تا من اندرین
Чашма ам бинишаста дили зору ҳазин
چشمهام بنشسته دلزار و حزین
Ҳаст дарии андарин чашмаи аҷаб
هست درّی اندرین چشمه عجب
Аз барои ин барам ӣнҷои тъб
از برای این برم اینجا تعب
Аз барои дар дарин зории манам
از برای دُر درین زاری منم
Андарин ҷо бар чунин хории манам
اندرین جا بر چنین خواری منم
Дар ҳаме ҷӯям ман андари чашмаи боз
در همی جویم من اندر چشمه باز
Бӯ ки андар оварам дар чанги боз
بو که اندر آورم در چنگ باز
Ҳрдми андари ваии шиное май барам
هردم اندر وی شنایی میبرم
Вази лаби ин чашма обӣ ме хӯрам
وز لب این چشمه آبی میخورم
То магари он дар шавад рӯзии маро
تا مگر آن در شود روزی مرا
Боз ояд бахту пирӯзии маро
باز آید بخت و پیروزی مرا
Ҳол ман инаст ки гуфтам андакӣ
حال من اینست که گفتم اندکی
Гар намедоне бигуфтам бе шаккӣ
گر نمیدانی بگفتم بیشکی
Ин сухан бар ростии бшнФтаҳ Эй
این سخن بر راستی بشنفتهای
ё чу ман ту низ баси ошуфтае ?
یا چو من تو نیز بس آشفتهای؟
Гуфт ӯро к-эии азизи комкор
گفت او را کای عزیز کامکار
Кӣ шавад дар чашмае дар ошкор
کی شود دَر چشمهای دُر آشکار
Дар зи баҳри оранд ва дар кон ҳо баранд
در ز بحر آرند و در کانها برند
Балки пеши зинати ҷон ҳо баранд
بلکه پیش زینت جانها برند
Гар ту андари чашмаи дрҷўиии ҳаме
گر تو اندر چشمه درجویی همی
Ранҷ бояд барад аз бешу камӣ
رنج باید برد از بیش و کمی
Гар туро аз чашма дар ҳосил шавад
گر ترا از چشمه در حاصل شود
Ранҷи баради ту аҷаб ботил шавад
رنجبرد تو عجب باطل شود
Каси нишон дар дарин чашмаи надод
کس نشان در درین چشمه نداد
Худ касе ки дар дарин чашмаи ниҳод
خود کسی که در درین چشمه نهاد
То касе ннмоидт дар нафис
تا کسی ننمایدت در نفیس
Варна ин кори ту май байнами хасис
ورنه این کار تو میبینم خسیس
Аз касе дигар биёбӣ ногаҳон
از کسی دیگر بیابی ناگهان
Ту назар кун андари он дар як замон
تو نظر کن اندر آن در یک زمان
То дили ту барқарор ояд муқӣм
تا دل تو برقرار آید مقیم
Вораӣ зини ранҷу зин дард ?илем
وارهی زین رنج و زین درد الیم
То чу дарёбӣ замонии бенгарӣ
تا چو دریابی زمانی بنگری
Баъд аз ин бар роҳи худ хуш бигузарӣ
بعد از این بر راه خود خوش بگذری
То чу дар бинӣу савдо кам шавад
تا چو در بینی و سودا کم شود
Ин ҳамаи заҳмат дар онҷо кам шавад
این همه زحمت در آنجا کم شود
Варна андари чашмаи ҳаргизи дрбўд ?
ورنه اندر چشمه هرگز دربود؟
ё касе ин роз ҳаргиз башнавад ?
یا کسی این راز هرگز بشنود؟
Хезу андари баҳри шӯи ин дар биёб
خیز و اندر بحر شو این در بیاب
Хез ин бишинав зи ман зини сари мтоб
خیز این بشنو ز من زین سر متاب
Гар басӣ ӣнҷо биёбӣ дар кунун
گر بسی اینجا بیابی در کنون
Оқибат ояд ба ту саръу ҷунун
عاقبت آید بهتو صرع و جنون
Ин замон дар аввалин поя Эй
این زمان در اولین پایهای
ё ҷунунро ту кунун ҳамсоя Эй
یا جنون را تو کنون همسایهای
Ин замон дар кори ранҷӣ май барӣ
این زمان در کار رنجی میبری
Ғами басӣ дар пардаи дил май хурӣ
غم بسی در پرده دل میخوری
То магар бӯе биёбӣ аз яқин
تا مگر بویی بیابی از یقین
Лек ҳастӣ ин замони андари пасин
لیک هستی این زمان اندر پسین
Онкӣ ӯ дар барад ӯ ғаввос буд
آنکه او در برد او غوّاص بود
Дар миёни хосу ом ӯ хос буд
در میان خاص و عام او خاص بود
Онкӣ ӯ дарёфт ҷонаш зинда шуд
آنکه او دریافت جانش زنده شد
Дар миёни халқ ӯ донанда шуд
در میان خلق او داننده شد
Солҳо бояд даруни об ро
سالها باید درون آب را
Қатрае бояд ки оради тоб ро
قطرهای باید که آرد تاب را
Солҳо бояд ки дарии шаби чароғ
سالها باید که دُری شبچراغ
Дар садаф пайдо шавад гардад чароғ
در صدف پیدا شود گردد چراغ
Солҳо бояд ки то дарии чунин
سالها باید که تا درّی چنین
Оварад берун ва гардад мурсалин
آورد بیرون و گردد مرسلین
Дар баҳр коинотаст Мустафо
در بحر کاینات است مصطفی
Бар ҳамаи халқи ҷаҳон ӯ пешво
بر همه خلق جهان او پیشوا
ӯ ки худ дарии сет аз дарёии ҷӯад
او که خود دریست از دریای جود
Ҳамчу ӯ дарӣ наёяд дар вуҷӯд
همچو او دری نیاید در وجود
Чун тамомати ҷузв ва кул дарёфт ӯ
چون تمامت جزو و کل دریافت او
Бар канори баҳр ин дарёфт ӯ
بر کنار بحر این دریافت او
Дар даруни баҳр дар ҳосил кунад
در درون بحر در حاصل کند
ё магар аз ҷони мурод дил кунад
یا مگر از جان مراد دل کند
Дар ӯ андари канори баҳр буд
دُرّ او اندر کنار بحر بود
Ҳамчу дар ӯ дигар дарӣ набӯд
همچو درّ او دگر دری نبود
Ҳам набошад ҳамчу ӯ дарии нафис
هم نباشد همچو او درّی نفیس
Қимат ӯ кӣ кунад марди хасис ?
قیمت او کی کند مرد خسیس؟
Қимат ӯ ҷон ҷонон карда аст
قیمت او جان جانان کرده است
Бар « лъмрк » ӯ қисмҳо хӯрда аст
بر «لعمرک» او قسمها خورده است
эй дар дарёии ваҳдати омада
ای در دریای وحدت آمده
Коми худ аз дар маънии бстдаҳ
کام خود از در معنی بستده
эй тамомати ғарқаи дарёии ту
ای تمامت غرقهٔ دریای تو
Дар ҳамеи ҷӯянд аз савдои ту
در همی جویند از سودای تو
Ҷавҳарии беҳтари зи дарии лоҷарам
جوهری بهتر ز دری لاجرم
намехӯрд бар ҷавҳари пакети қисм
میخورد بر جوهر پاکت قسم
Ҷавҳари баҳр набувват омадӣ
جوهر بحر نبوّت آمدی
Халқи оламро ту раҳмат омадӣ
خلق عالم را تو رحمت آمدی
Ҷавҳарӣ ҳамчун ту кӣ бинад ҷаҳон
جوهری همچون تو کی بیند جهان
Ҷавҳари пайдо ва аз дидаи ниҳон
جوهر پیدا و از دیده نهان
Ҷавҳарӣу ҷавҳарӣ дар кони дил
جوهری و جوهری در کان دل
Балки ҳастӣ ҷавҳар ҳар ҷону дил
بلکه هستی جوهر هر جان و دل
эй турои баҳри аноят дар вуҷӯд
ای ترا بحر عنایت در وجود
Офариниши пеш ту карда суҷуд
آفرینش پیش تو کرده سجود
Лоҷарам дар сар рағбат ёфтӣ
لاجرم در سر رغبت یافتی
Дар дарёӣ ҳақиқат ёфтӣ
در دریای حقیقت یافتی
Дар дарёии сувар кам қимат аст
در دریای صور کمقیمت است
Он з ҳар кас метавон оварад даст
آن ز هر کس میتوان آورد دست
Дар дарёии ту ҳаргиз кас наёфт
در دریای تو هرگز کس نیافت
Дидани ҷони ту ҳаргиз кас наёфт
دیدن جان تو هرگز کس نیافت
Ҳам туе равшан шудаи баҳри яқин
هم تویی روشن شده بحر یقین
Дар тамкини раҳмаи ллъолмин
دُر تمکین رحمة للعالمین
эй ту дар дарёии ъзи ғарқа шуда
ای تو در دریای عز غرقه شده
Гарчи мазҳаби гӯнаи гавани фирқа шуда
گرچه مذهب گونهگون فرقه شده
Ту дарин раҳ дар макнун омадӣ
تو درین ره درّ مکنون آمدی
Хирқаи пӯши ҳафт гардун омадӣ
خرقهپوش هفت گردون آمدی
эй дил аз дарди висолаши шавқи байн
ای دل از درد وصالش شوق بین
Ҳар замонии сад ҳазорон завқи байн
هر زمانی صد هزاران ذوق بین
Дар даруни баҳр ӯ дарҳо басӣ аст
در درون بحر او درها بسی است
Лек он дарҳо на лоиқ ҳар касе аст
لیک آن درها نه لایق هر کسی است
Гар шӯии ёрон ӯро дӯстдор
گر شوی یاران او را دوستدار
Дар кафати оранд дар шоҳвор
در کفت آرند دُرّ شاهوار
Гар кунӣ ин дар ӯ дар гӯши ту
گر کنی این دُر او در گوش تو
Доимо бошӣ зи кули биҳуши ту
دایما باشی ز کل بیهوش تو
Гарчи ӯ дрҳости берун аз шумор
گرچه او درهاست بیرون از شمار
Гарчи ӯ дарӣаст аз ҳақи пойдор
گرچه او دریست از حق پایدار
Ҳарки дар дарёӣ ӯ ояд ба ҳақ
هرکه در دریای او آید بهحق
Дар биёбад аз висолаш дар сабақ
در بیابد از وصالش در سبق
Чун дарин дарёи шӯй бе хештан
چون درین دریا شوی بیخویشتن
Кам шавад онҷои турои ин мо ва ман
کم شود آنجا ترا این ما و من
Бар канор баҳр бисёранд халқ
بر کنار بحر بسیارند خلق
Ҳар касе дар ғўси рафта то ба ҳалқ
هر کسی در غوص رفته تا به حلق
Дар ӯ ҷӯянд то огаҳ шаванд
در او جویند تا آگه شوند
Аз яқин дар ӯ огаҳ шаванд
از یقین در او آگه شوند
Гар турои шаҳ дар диҳад зини баҳри роз
گر ترا شه در دهد زین بحر راز
Вораӣ яксар зи заҳру қаҳри боз
وارهی یکسر ز زهر و قهر باز
Гар з шоҳ омад турои дарӣ ба даст
گر ز شاه آمد ترا دری بهدست
Ҷаҳд кун то надаяш осони зи даст
جهد کن تا ندهیش آسان ز دست
Чун шавад гум онгаҳе аз дасти ту
چون شود گم آنگهی از دست تو
Ғам буд пайвастаи ҳам пайвасти ту
غم بود پیوسته همپیوست تو