Фақри худро пеши кас пайдо макун

فقر خود را پیش کس پیدا مکن

Меҳнати имрӯзро фардо макун

محنت امروز را فردا مکن

Мари туро онкас ки фардо ҷон диҳад

مر تو را آنکس که فردا جان دهد

Ғам махӯр охири туро як нон диҳад

غم مخور آخر تو را یک نان دهد

То ба кӣ чун мӯр бошӣ донаи каш ?

تا به کی چون مور باشی دانه‌کش؟

Гар ту мардии фоқаро мардонаи каш

گر تو مردی فاقه را مردانه کش

Бар таваккулгар буд фирӯзии ?ут

بر توکل گر بود فیروزی‌ات

Ҳақ диҳад монанди мурғони рӯзии ?ут

حق دهد مانند مرغان روزی‌ات

Аз худои шокир буд марди фақир

از خدا شاکر بود مرد فقیر

Гар диҳад қӯташи лаби нони фатир

گر دهد قوتش لب نان فطیر

Хам машав пеши тавонгари ҳамчуи тоқ

خم مشو پیش توانگر همچو طاق

То нагардӣ ёр бо аҳли нифоқ

تا نگردی یار با اهل نفاق

Марди раҳро ному нанг аз халқ нест

مرد ره را نام و ننگ از خلق نیست

Нафраташ аз ҷомаҳои далқ нест

نفرتش از جامه‌های دلق نیست

Ҳар киро завқи накӯномӣ буд

هر که‌را ذوقِ نکونامی بود

Хос машумор ки ӯ омӣ буд

خاص مشمار که او عامی بود

Гар туро дили фориғ аз зинат буд

گر تو را دل فارغ از زینت بود

Кӣ ҳавои мураккабу зинат буд ?

کی هوای مرکب و زینت بود؟

Рӯй дил чун аз ҳаво бартофтӣ

روی دل چون از هوا برتافتی

Баъд аз он май дон ки ҳақро ёфтӣ

بعد از آن می‌دان که حق را یافتی

Ҳар ки ӯ аз ҳирс дунёдор шуд

هر که او از حرص دنیادار شد

Бегумон аз ваии худо безор шуд

بی گمان از وی خدا بیزار شد

Чун шутурмурғии шиноси ин нафас ро

چون شترمرغی شناس این نفس را

На кашад бор ва на пурд дар ҳаво

نه کشد بار و نه پرد در هوا

Гар « биппар » гӯйяш гуяд « уштурам »

گر «بپر» گوییش گوید «اشترم»

Вар наҳй бориш бигӯед « тоирам »

ور نهی بارش بگوید «طایرم»

Чун дарахти заҳри рангаш дилкаш аст

چون درخت زهر رنگش دلکش است

Лек таъмаши талху бӯяш нохуш аст

لیک طعمش تلخ و بویش ناخوش است

Гар ба тоъати хуонеаш сустӣ кунад

گر به طاعت خوانی‌اش سستی کند

Лек андари маъсият чустӣ кунад

لیک اندر معصیت چستی کند

Нафасро он ба ки дар зиндон кунӣ

نفس را آن به که در زندان کنی

Ҳарчӣ фармоед хилоф он кунӣ

هرچه فرماید خلاف آن کنی

Нест дирамонаш ба ҷузи ҳўъу аташ

نیست درمانش به جز جوع و عطش

То кисозӣ роми андари тоъаташ

تا که سازی رام اندر طاعتش

Чун шутур дар раҳи даройу боркаш

چون شتر در ره درآی و بارکش

Бори тоъат бар дар ҷаббори каш

بار طاعت بر در جبار کش

Бори ин дарро ба ҷон бояд кашид

بار این در را به جان باید کشید

Варна ҳамчун саги забон бояд кашид

ورنه همچون سگ زبان باید کشید

Ҳарки ӯ гардан кашад зини борҳо

هرکه او گردن کشد زین بارها

Бошад аз нафрин бирав анбозҳо

باشد از نفرین برو انبارها

Кардае бори амонатро қабул

کرده‌ای بار امانت را قبول

Аз кашӣдан пас набояд шуд малул

از کشیدن پس نباید شد ملول

Рӯзи аввали худ фузулӣ карда Эй

روز اول خود فضولی کرده‌ای

Ваон фузулӣ аз ҷҳўлӣ карда Эй

وان فضولی از جهولی کرده‌ای

Ҷунбишӣ кун эй писар коҳил мабош

جنبشی کن ای پسر کاهل مباش

Чун балӣ гуфтӣ ба тан танбал мабош

چون بلی گفتی به تن تنبل مباش

Ҳар ки андари тоъаташи Касалон буд

هر که اندر طاعتش کسلان بود

Ҳосилаши гумроҳӣу хизлон буд

حاصلش گمراهی و خذلان بود

Роҳи пар хавфасту дуздон дар камӣн

راه پر خوف است و دزدان در کمین

Раҳбарӣ бар то наМонӣ бар замин

رهبری بر تا نمانی بر زمین

Манзалат даврасту борати баси гарон

منزلت دورست و بارت بس گران

Кӯшишӣ кун пас ммон аз дигарон

کوششی کن پس ممان از دیگران

Ҳар ки дар роҳ аз гарони борон буд

هر که در راه از گران‌باران بود

Ҳар дамаш аз дидаи хӯни борон буд

هر دمش از دیده خون‌باران بود

Лошае дорӣ сабк кун бори хеш

لاشه‌ای داری‌، سبک کن بار خویش

Варна дар раҳи сахти бинии кори хеш

ورنه در ره سخت بینی کار خویش

Чист борати ҷиФаҳи дунёии дун

چیست بارت‌؟ جیفهٔ دنیای دون

Каз пай он гашта хору забун

کز پی آن گشته خوار و زبون

Вақти тоъати тезрав чун бод бош

وقت طاعت تیزرو چون باد باش

Вази ҳамаи кори ҷаҳон озод бош

وز همه کار جهان آزاد باش