Он қдўаҳи риҷол , он нуқтаи камол , он обиди содиқ , он зоҳиди ошиқ , он султони аўтод , қутби олам : абўҳФси ҳаддод , рҳмҳоллаҳи алайҳ , подшоҳи машойих буд алии алотлоқ , Халифаи ҳақ буд ба истеҳқоқ , ва ӯ аз муҳташамони ин тайифа буд , ва касе ба бузургӣ ӯ набӯд дар вақти вай , вар дар риёзату каромату муруввату футувват беназир буд ва дар кашфу баёни ягонау муаллиму млқн ӯ бе воситаи худоӣ буд , ъзўҷл . Ва пери бўъсмони ҳирӣ буду шоҳи шуҷоъ аз Кирмон ба зиёрат ӯ омдў дар суҳбат ӯ ба Бағдод ба зиёрати машойих ,у ибтидоӣ ӯ он буд ки бар канизакии ошиқ буд , чунонкӣ қарор надошт , ӯро гуфтанд : дар шористони ншобўри ҷуҳудӣ ҷодӯгараст , тадбири кори ту ӯ кунад .

آن قدوه رجال، آن نقطه کمال، آن عابد صادق، آن زاهد عاشق، آن سلطان اوتاد، قطب عالم: ابوحفص حداد، رحمةالله علیه، پادشاه مشایخ بود علی الاطلاق، خلیفه حق بود به استحقاق، و او از محتشمان این طایفه بود، و کسی به بزرگی او نبود در وقت وی، ور در ریاضت و کرامت و مروت و فتوت بی نظیر بود و در کشف و بیان یگانه و معلم و ملقن او بی واسطه خدای بود، عزوجل. و پیر بوعثمان حیری بود و شاه شجاع از کرمان به زیارت او آمدو در صحبت او به بغداد به زیارت مشایخ، و ابتدای او آن بود که بر کنیزکی عاشق بود، چنانکه قرار نداشت، او را گفتند: در شارستان نشابور جهودی جادوگر است، تدبیر کار تو او کند.

АбўҳФси пеш ӯ рафт ва ҳол бигуфт . ӯ гуфт : туро чиҳил рӯз намоз набояд кард ва ҳеҷ тоъату амал некӯ набояд карду номи худоӣ бар забон нишоед ронаду ният некӯ набояд кард , то ман ҳиялат кунам ва туро ба саҳар ба мақсӯди расонам .

ابوحفص پیش او رفت و حال بگفت. او گفت: تو را چهل روز نماز نباید کرد و هیچ طاعت و عمل نیکو نباید کرد و نام خدای بر زبان نشاید راند و نیت نیکو نباید کرد، تا من حیلت کنم و تو را به سحر به مقصود رسانم.

БўҳФси чиҳил рӯз чунон кард . Баъд аз он ҷуҳуди он тилисми бикраду мурод ҳосил нашуд . Ҷуҳуд гуфт : бешак аз ту хайрӣ дар вуҷӯд омадааст ва агар на маро яқинаст ки ин мақсӯд ҳосил шудӣ .

بوحفص چهل روز چنان کرد. بعد از آن جهود آن طلسم بکرد و مراد حاصل نشد. جهود گفت: بی شک از تو خیری در وجود آمده است و اگر نه مرا یقین است که این مقصود حاصل شدی.

БўҳФс гуфт : ман ҳеҷ чизе накардам ало дар роҳ ки май омадами сангӣ аз роҳ ба пои боз канора афгандам то касе бар ӯ науфтад .

بوحفص گفت: من هیچ چیزی نکردم الا در راه که می‌آمدم سنگی از راه به پای باز کناره افگندم تا کسی بر او نیفتد.

Ҷуҳуд гуфт : маёзор худовандиро ки ту чиҳил рӯзи фармон ӯ зойеъ кунӣ ва ӯ аз карами ин миқдори ранҷи ту зойеъ накард .

جهود گفت: میازار خداوندی را که تو چهل روز فرمان او ضایع کنی و او از کرم این مقدار رنج تو ضایع نکرد.

Оташӣ аз ин сухан дар дили абўҳФс падед омад ва чандон қӯт кард ки бӯи ҳФс ба дасти ҷуҳуд тавба кард ва ҳамон оҳангарӣ мекарду воқеаи худ ниҳон медошт ва ҳар рӯзи як динор касб мекарду шаб ба даравишон додӣ ва дар клиддони беваи занони андохтӣ - чунонкии ндонстндӣ -у намоз хуфтан дарюза кардӣ ва рӯза бидон кушодӣ . Вақт будӣ ки дар ҳавзӣ ки тараи шстндии бақоёӣ он барчедӣу нони хӯриши сохтӣ муддатии бад-ӣн рӯзгор гузоштӣ як рӯзи нобиноӣӣ дар бозои р май гузашт . Ин оят мехонд : аъўзи биллоҳи ман алшитони алрҷим * бисмии аллоҳи арраҳмони арраҳим *у бдолҳми ман аллоҳи мо лами икўнўои иҳтсбўн * дилаши бад-ӣни оят машғӯл шуду чизе бар вай дар омаду бихўди гузашт . Ба ҷои анбр , даст дар кӯра карду оҳани тФсидаҳ берун кард ва бар санадони ниҳод . Шогирдони путки бзднд , нигоҳ карданд , оҳан дар даст ӯ диданд - ки мегардонид . Гуфтанд : эй устод ! ин чаҳ ҳоласт ?

آتشی از این سخن در دل ابوحفص پدید آمد و چندان قوت کرد که بو حفص به دست جهود توبه کرد و همان آهنگری می‌کرد و واقعه خود نهان می‌داشت و هر روز یک دینار کسب می‌کرد و شب به درویشان دادی و در کلیددان بیوه زنان انداختی - چنانکه ندانستندی - و نماز خفتن دریوزه کردی و روزه بدان گشادی. وقت بودی که در حوضی که تره شستندی بقایای آن برچیدی و نان خورش ساختی مدتی بدین روزگار گذاشتی یک روز نابینائی در بازا ر می‌گذشت. این آیت می‌خواند: اعوذ بالله من الشیطان الرجیم * بسم الله الرحمن الرحیم * و بدالهم من الله ما لم یکونوا یحتسبون* دلش بدین آیت مشغول شد و چیزی بر وی در آمد و بیخود گذشت. به جای انبر، دست در کوره کرد و آهن تفسیده بیرون کرد و بر سندان نهاد. شاگردان پتک بزدند، نگاه کردند، آهن در دست او دیدند - که می‌گردانید. گفتند: ای استاد! این چه حال است؟

ӯ бонг бар шогирдон зад ки бизанед !

او بانگ بر شاگردان زد که بزنید!

Гуфтанд : эй устод ! бркҷо бизанем ? чун оҳан пок шуд ?

گفتند: ای استاد! برکجا بزنیم؟ چون آهن پاک شد؟

Пас бўҳФс ба худ бозомад . Оҳани тофта дар даст худ дид ва ин сухан бишунид ки : чун пок шуд бркҷо занем ?

پس بوحفص به خود بازآمد. آهن تافته در دست خود دید و این سخن بشنید که: چون پاک شد برکجا زنیم؟

Наъраи бузаду оҳани биФгнду дуконро ба ғорат дод ва гуфт : мо чандин гоҳ хостем ба такаллуф ки ин кор раҳо кунем ва накардем то онгоҳ ки ин ҳадис ҳамла оварад ва моро аз мо бастад ва агар чаҳ ман даст аз кор май доштам то кори даст аз ман надошт фоида набӯд .

نعره بزد و آهن بیفگند و دکان را به غارت داد و گفت: ما چندین گاه خواستیم به تکلف که این کار رها کنیم و نکردیم تا آنگاه که این حدیث حمله آورد و ما را از ما بستد و اگر چه من دست از کار می‌داشتم تا کار دست از من نداشت فایده نبود.

Пас рӯй ба риёзати сахти ниҳоду азлату муроқибат пеш гирифт .

پس روی به ریاضت سخت نهاد و عزلت و مراقبت پیش گرفت.

Чунонкӣ нақласт ки дар ҳамсоягӣ ӯ аҳодӣс истимоъ мекарданд . Гуфтанд : охир чаро ниёеи тоои стмоъ аҳодӣс кунӣ ?

چنانکه نقل است که در همسایگی او احادیث استماع می‌کردند. گفتند: آخر چرا نیایی تاا ستماع احادیث کنی؟

Гуфт : ман сӣ соласт то мехоҳам дод як ҳадис бидиҳам , наметавонам дод . Самоъи дигари ҳадис чун кунам ?

گفت: من سی سال است تا می‌خواهم داد یک حدیث بدهم، نمی‌توانم داد. سماع دیگر حدیث چون کنم؟

Гуфтанд : он ҳадис кадомаст ?

گفتند: آن حدیث کدام است؟

Гуфт : онкӣ мефармоед : расӯли слии аллоҳи алайҳу ?алаи вслми ман ҳасани исломи алмрءи таркаи мо ло яънеа . Аз некуии исломи мард онаст ки тарк кунад чизе ки ба кораш наёяд .

گفت: آنکه می‌فرماید: رسول صلی الله علیه و آله وسلم من حسن اسلام المرء ترکه ما لا یعنیه. از نیکویی اسلام مرد آن است که ترک کند چیزی که به کارش نیاید.

Нақласт ки бо ёрон ба саҳрои рафта буд ва сухан гуфт . Вақти эшон хуши гашт . Оҳӯе аз кӯҳ биёмаду сари барканори ниҳод . АбўҳФси тапонча бар рӯй худ мезад ва фарёд мекард . Оҳӯ бирафт . Шайх ба ҳол худ бозомад . Асҳоби прсидндкаҳ : ин чаҳ буд ?

نقل است که با یاران به صحرا رفته بود و سخن گفت. وقت ایشان خوش گشت. آهویی از کوه بیامد و سر برکنار نهاد. ابوحفص تپانچه بر روی خود می‌زد و فریاد می‌کرد. آهو برفت. شیخ به حال خود بازآمد. اصحاب پرسیدندکه: این چه بود؟

Гуфт : чун вақти мо хуш шуд дар хотирам омад ки кошкӣ гӯсфандӣ будӣ то бирён кардамонеу ёрони имшаби парокандаи ншдндӣ . Чун дар хотирам бигузашт оҳӯе биёмад .

گفت: چون وقت ما خوش شد در خاطرم آمد که کاشکی گوسفندی بودی تا بریان کردمانی و یاران امشب پراکنده نشدندی. چون در خاطرم بگذشت آهویی بیامد.

Мурӣдон гуфтанд : ё шайх ! касеро бо ҳақи чунин ҳоле буд фарёд кардану тапонча задан чаҳ маънӣ дорад ?

مریدان گفتند: یا شیخ! کسی را با حق چنین حالی بود فریاد کردن و تپانچه زدن چه معنی دارد؟

Шайх гуфт : намедонед ки мурод дар канор ниҳодан аз дар берун карданаст . Агар худои таъолӣ ба фиръавни некии хостӣ бар мурод ӯ нилро равон накардӣ .

شیخ گفت: نمی‌دانید که مراد در کنار نهادن از در بیرون کردن است. اگر خدای تعالی به فرعون نیکی خواستی بر مراد او نیل را روان نکردی.

Нақласт ки ҳар вақт дар хашм шудӣ сухан дар халқ некӯ гуфтӣ то хашм ӯ сокин шудӣ , онгаҳ ба сухан дигар шудӣ .

نقل است که هر وقت در خشم شدی سخن در خلق نیکو گفتی تا خشم او ساکن شدی، آنگه به سخن دیگر شدی.

Нақласт ки як рӯз май гузашт . Якеро дид мутаҳайиру гирён . Гуфт : туро чаҳ бӯдааст ?

نقل است که یک روز می‌گذشت. یکی را دید متحیر و گریان. گفت: تو را چه بوده است؟

Гуфт : харии доштам , гум шудаасту ҷузи он ҳеҷ надоштам .

گفت: خری داشتم، گم شده است و جز آن هیچ نداشتم.

Шайх таваққуф кард ва гуфт : ба иззати ту ки гом барнадорам то хари бадв боз нарасад . Дар ҳоли хар падед омад .

شیخ توقف کرد و گفت: به عزت تو که گام برندارم تا خر بدو باز نرسد. در حال خر پدید آمد.

АбуУсмон ҳирӣ гуяд : рӯзӣ дар пеш абўҳФс мерафтам . Мавизӣ чанд дидам пеш ӯ ниҳода . Яке бардоштам ва дар даҳони ниҳодам . Ҳалқ маро бигирифт ва гуфт : эй хоин ! мавиз ман бихӯрадӣ аз чаҳ ваҷҳ ?

ابوعثمان حیری گوید: روزی در پیش ابوحفص می‌رفتم. مویزی چند دیدم پیش او نهاده. یکی برداشتم و در دهان نهادم. حلق مرا بگرفت و گفت: ای خائن!مویز من بخوردی از چه وجه؟

Гуфтам : ман аз дил ту донам ва бар ту эътимод дорам ва низ донистам ки ҳарчӣ дорӣ эсор кунӣ .

گفتم: من از دل تو دانم و بر تو اعتماد دارم و نیز دانستم که هرچه داری ایثار کنی.

Гуфт : эй ҷоҳил ! ман бар дили хеш эътимод надорам , ту бар дили ман чун эътимоди дорӣ . Ба покии ҳақ - ки умрӣаст то брҳрос ӯ мезем ва намедонам ки аз ман чаҳ хоҳад омад - касе дарун хеш надонад , дайгарии дарун ӯ чаҳ донад .

گفت: ای جاهل!من بر دل خویش اعتماد ندارم، تو بر دل من چون اعتماد داری. به پاکی حق - که عمری است تا برهراس او می‌زیم و نمی‌دانم که از من چه خواهد آمد - کسی درون خویش نداند، دیگری درون او چه داند.

Ва ҳам АбуУсмон гуяд ки бо абўҳФс ба хонаи Абубакр ҳлиФаҳ будаму ҷамъии асҳоб онҷо буданд , аз дарвешӣ ёд мекарданд . Гуфтам : кошкӣ ҳозир будӣ .

و هم ابوعثمان گوید که با ابوحفص به خانه ابوبکر حلیفه بودم و جمعی اصحاب آنجا بودند، از درویشی یاد می‌کردند. گفتم: کاشکی حاضر بودی.

Шайх гуфт : агар коғазӣ будӣ рқъаҳ эй нўштмӣ то биёмадӣ .

شیخ گفت: اگر کاغذی بودی رقعه ای نوشتمی تا بیامدی.

Гуфтам : ӣнҷо коғаз ҳаст .

گفتم: اینجا کاغذ هست.

Гуфт : худованди хона ба бозор рафтааст . Агар мурда бошаду коғази ворисро шуда бошад нишоед бар ин коғази чизеи навиштан .

گفت: خداوند خانه به بازار رفته است. اگر مرده باشد و کاغذ وارث را شده باشد نشاید بر این کاغذ چیزی نوشتن.

Бўъсмон гуфт : бўҳФсро гуфтам : марои чунон равшан шудааст ки маҷлис илм гӯям . Гуфт : туро чаҳ бад-ӣн овардааст ? гуфтам : шафқати ту бар халқ то чаҳ ҳадаст ? гуфт : то бидон ҳад ки агрҳқи таъолии маро ба ивази ҳамаи осӣон дар дӯзах кунад ва азоб кунад раво дорам . Гуфт : агар чунинаст бисмии аллоҳ . Аммо чун маҷлиси гӯйии аввали дили худро панди даҳу тани худро ;у дигари он ки ҷамъ омадани мардуми туро ғарра накунад ки эшон зоҳири туро муроқибат кунанду ҳақи таъолии ботини туро .

بوعثمان گفت: بوحفص را گفتم: مرا چنان روشن شده است که مجلس علم گویم. گفت: تو را چه بدین آورده است؟ گفتم: شفقت تو بر خلق تا چه حد است؟ گفت: تا بدان حد که اگرحق تعالی مرا به عوض همه عاصیان در دوزخ کند و عذاب کند روا دارم. گفت: اگر چنین است بسم الله. اما چون مجلس گویی اول دل خود را پند ده و تن خود را؛ و دیگر آن که جمع آمدن مردم تو را غره نکند که ایشان ظاهر تو را مراقبت کنند و حق تعالی باطن تو را.

Пас ман бар тахти баромадам . БўҳФси пинҳон дар гӯша Эй бинишаст . Чун маҷлис ба охир омад соилӣ бархесту пероҳании хост . Дар ҳоли пероҳани худ берун оварадам ва ба вай додам . АбўҳФс гуфт : ё каззоби анзли ман алмнбр . Фурӯди ой эй дурӯғи зан аз минбар ! гуфтам : чаҳ дурӯғ гуфтам ? гуфт : даъвӣ кардӣ ки шафқати ман бар халқ беш аз онаст ки брхўд ; ва ба садақа додан сабқат кардӣ то фазли собиқони туро бошад ; худро беҳтари хостӣ . Агар даъвии ту рост будӣ замонӣ диранг кардӣ то фазли собиқони дайгариро бошад . Пас ту каззобии венаи минбари ҷой каззобонаст .

پس من بر تخت برآمدم. بوحفص پنهان در گوشه ای بنشست. چون مجلس به آخر آمد سایلی برخاست و پیراهنی خواست. در حال پیراهن خود بیرون آوردم و به وی دادم. ابوحفص گفت: یا کذاب انزل من المنبر. فرود آی ای دروغ زن از منبر! گفتم: چه دروغ گفتم؟ گفت: دعوی کردی که شفقت من بر خلق بیش از آن است که برخود؛ و به صدقه دادن سبقت کردی تا فضل سابقان تو را باشد؛ خود را بهتر خواستی. اگر دعوی تو راست بودی زمانی درنگ کردی تا فضل سابقان دیگری را باشد. پس تو کذابی ونه منبر جای کذابان است.

Нақласт ки як рӯз дар бозор мерафт . Ҷуҳудӣ пеш омад . ӯ дар ҳоли биФтод ва биҳуш шуд . Чун бҳўш омад аз ӯ пурседанд . Гуфт : мардиро дидам либоси адли пӯшида ва худро дидам либоси фазли пӯшида . Тарсидам ки набояд ки либоси фазл аз сар ман баркашанд ва дар он ҷуҳуд пӯшанд ,у либоси адл аз вай баркашанд ва дар ман пӯшанд .

نقل است که یک روز در بازار می‌رفت. جهودی پیش آمد. او در حال بیفتاد و بیهوش شد. چون بهوش آمد از او پرسیدند. گفت: مردی را دیدم لباس عدل پوشیده و خود را دیدم لباس فضل پوشیده. ترسیدم که نباید که لباس فضل از سر من برکشند و در آن جهود پوشند، و لباس عدل از وی برکشند و در من پوشند.

Ва гуфт : сӣ сол чунон будам ки ҳақро хашмгин медидам ки дар ман нагирист . Субҳони аллоҳи он чаҳ сӯз ва бим бӯда бошад ӯро дар он ҳол .

و گفت: سی سال چنان بودم که حق را خشمگین می‌دیدم که در من نگریست. سبحان الله آن چه سوز و بیم بوده باشد او را در آن حال.

Нақласт ки абўҳФсро азм ҳаҷ афтод ва ӯ омӣ буд ва тозӣ намедонист . Чун ба Бағдод расед мурӣдон бо ҳам гФтндкаҳ : шиӣӣ азим бошад ки шайхи алшиўхи хуросони ротрҷмонӣ бояд то забони эшонро бидонад . Пас ҷунайди мурӣдонро ба истиқбол фиристод ва шайх бидонаст ки асҳобно чаҳ меандешанд . Дар ҳоли тозии гуфтан оғоз кард - чунонкии аҳли Бағдод дар фасоҳат ӯ аҷаби монданду ҷамоатӣ аз акобри пеш ӯ ҷамъ омаданд ва аз футувват пурседанд . БўҳФс гуфт : иборати шумороаст . Шумо гуед .

نقل است که ابوحفص را عزم حج افتاد و او عامی بود و تازی نمی‌دانست. چون به بغداد رسید مریدان با هم گفتندکه: شیئی عظیم باشد که شیخ الشیوخ خراسان راترجمانی باید تا زبان ایشان را بداند. پس جنید مریدان را به استقبال فرستاد و شیخ بدانست که اصحابنا چه می‌اندیشند. در حال تازی گفتن آغاز کرد - چنانکه اهل بغداد در فصاحت او عجب ماندند و جماعتی از اکابر پیش او جمع آمدند و از فتوت پرسیدند. بوحفص گفت: عبارت شما را است. شما گویید.

Ҷунайд гуфт : футуввати наздики ман онаст ки футувват аз худ набинӣ ва ончӣ карда бошӣ онро ба худ нисбат надиҳӣ ки ин ман кардаам .

جنید گفت: فتوت نزدیک من آن است که فتوت از خود نبینی و آنچه کرده باشی آن را به خود نسبت ندهی که این من کرده ام.

БўҳФс гуфт : некӯаст ончӣ гуфтӣ . Аммо футуввати наздики ман инсоф додану инсоф ноталабиданаст .

بوحفص گفت: نیکوست آنچه گفتی. اما فتوت نزدیک من انصاف دادن و انصاف ناطلبیدن است.

Ҷунайд гуфт : афзал дар амал оред асҳобно .

جنید گفت:افضل در عمل آرید اصحابنا.

БўҳФс гуфт : ин ба сухан рост наёяд .

بوحفص گفت: این به سخن راست نیاید.

Ҷунайд чун ин бишунид гуфт : бархезед эй асҳобно ки зиёдат оварад бўҳФси бродму зрит ӯ дар ҷавонмардӣ . Яъне хаттии гирди авлод одам бикашед дар ҷавонмардӣ , агар ҷавонмардӣ инаст ки ӯ мегуяд .

جنید چون این بشنید گفت: برخیزید ای اصحابنا که زیادت آورد بوحفص برآدم و ذریت او در جوانمردی. یعنی خطی گرد اولاد آدم بکشید در جوانمردی، اگر جوانمردی این است که او می‌گوید.

Ва бўҳФси асҳоби хешро азим ба ҳайбат ва адаб доштӣ ва ҳеҷ мурӣдро Зуҳра набӯдӣ ки дар пеш ӯ бинишастӣу чашм бар рӯй ӯ нёрстии андохту пеш ӯ ҳама барпоӣ будандӣ ва беамр ӯ нншстндӣ . БўҳФси султон вор нишаста будӣ .

و بوحفص اصحاب خویش را عظیم به هیبت و ادب داشتی و هیچ مرید را زهره نبودی که در پیش او بنشستی و چشم بر روی او نیارستی انداخت و پیش او همه برپای بودندی و بی امر او ننشستندی. بوحفص سلطان وار نشسته بودی.

Ҷунайд гуфт : асҳобро адаб салотин омӯхтае .

جنید گفت: اصحاب را ادب سلاطین آموخته ای.

БўҳФс гуфт : ту унвони нома беш наме бинӣ аммо аз унвони далели тавон сохт ки дар нома чист .

بوحفص گفت: تو عنوان نامه بیش نمی‌بینی اما از عنوان دلیل توان ساخت که در نامه چیست.

Пас абўҳФс гуфт : диягии зера боу ҳалвои фармой то бисозанд .

پس ابوحفص گفت: دیگی زیره با و حلوا فرمای تا بسازند.

Ҷунайд ишорат кард ба мурӣдӣ то бисозад . Чун биоварад абўҳФс гуфт : бар сар ҳмолӣ наед то май барад . Чндонкаҳ хаста гардад онҷо бар дар ҳар хонае ки расида бошад овоз диҳад ,у ҳарки берун ояд ба вай диҳад .

جنید اشارت کرد به مریدی تا بسازد. چون بیاورد ابوحفص گفت: بر سر حمالی نهید تا می‌برد. چندانکه خسته گردد آنجا بر در هر خانه ای که رسیده باشد آواز دهد، و هرکه بیرون آید به وی دهد.

Ҳмол чунон кард ва мерафт то хастаи шдў тоқат намонад . Биниҳод бар дар хонае ва овоз дод . Перии худованди хона буд . Гуфт : агар зера ва бо ҳалво овардае , то дрбгшоиим .

حمال چنان کرد و می‌رفت تا خسته شدو طاقت نماند. بنهاد بر در خانه ای و آواز داد. پیری خداوند خانه بود. گفت: اگر زیره و با حلوا آورده ای، تا دربگشاییم.

Гуфт : оре . Дрбгшод ва гуфт : дрор .

گفت: آری. دربگشاد و گفت: درآر.

Ҳмол гуфт : аҷаби доштам . Аз пери пурсидам ки ин чаҳ ҳоласт ва ту чаҳ донистӣ ки мо зера бо ва ҳалво овардаем ?

حمال گفت: عجب داشتم. از پیر پرسیدم که این چه حال است و تو چه دانستی که ما زیره با و حلوا آورده ایم؟

Гуфт : дӯш дар муноҷоти ин бар хотирам бигузашт ки муддатӣаст фарзандони ман аз ман ин металабанд . Донам ки бар замин науфтода бошад .

گفت: دوش در مناجات این بر خاطرم بگذشت که مدتی است فرزندان من از من این می‌طلبند. دانم که بر زمین نیفتاده باشد.

Нақласт ки мурӣдӣ буд дар хизмати бўҳФс - сахт бо адаб - ҷунайд чанд бор дар вай нигараст . Аз онкӣ ӯ хуш омадаш пурсед ки : чанд соласт то дар хизмат шумост ?

نقل است که مریدی بود در خدمت بوحفص - سخت با ادب - جنید چند بار در وی نگرست. از آنکه او خوش آمدش پرسید که : چند سال است تا در خدمت شماست؟

АбўҳФс гуфт : даҳ соласт .

ابوحفص گفت: ده سال است.

Гуфт : адабӣ тамом дораду фарии аҷабу шоиста ҷавонӣаст .

گفت: ادبی تمام دارد و فری عجب و شایسته جوانی است.

АбўҳФс гуфт : оре , ҳафдаҳи ҳазор динор дар роҳи мо бохтаасту ҳафдаҳи ҳазор дигар вом кардаам ва дар бохтаам , ҳануз Зуҳра он надорад ки аз мо сухании пурсад .

ابوحفص گفت: آری، هفده هزار دینار در راه ما باخته است و هفده هزار دیگر وام کرده ام و در باخته‌ام، هنوز زهره آن ندارد که از ما سخنی پرسد.

Пас абўҳФс рӯй ба бодияи ниҳод . Гуфт : Абӯтуробро дидам дар бодия ва ман шонздаҳи рӯз ҳеҷ нахурда будам . Бар канор ҳавзӣ рафтам то об хӯрам . Ба фикрӣ фурӯрафтам . Абӯтуроб гуфт : туро чаҳ нишондааст ӣнҷо ? гуфтам : миёни илму яқин интизор мекунам то ғалабаи кадомро буд то ёри он дигар бошам ки ғолиб бошад . Яъне агар ғалабаи илмро буд об хӯрам ва агар яқинро буд биравам .

پس ابوحفص روی به بادیه نهاد. گفت: ابوتراب را دیدم در بادیه و من شانزده روز هیچ نخورده بودم. بر کنار حوضی رفتم تا آب خورم. به فکری فرورفتم. ابوتراب گفت: تو را چه نشانده است اینجا؟ گفتم: میان علم و یقین انتظار می‌کنم تا غلبه کدام را بود تا یار آن دیگر باشم که غالب باشد. یعنی اگر غلبه علم را بود آب خورم و اگر یقین را بود بروم.

Бутуроб гуфт : кори ту бузург шавад .

بوتراب گفت: کار تو بزرگ شود.

Пас чун ба Макка расед ҷамоатии мискинро дид музтару фурӯмонда . Хост ки дар ҳақи эшон анъомӣ кунад . Гарми гашт . Ҳолатӣ бар вай зоҳир шуд , даст фурӯ карду сангии бардошт ва гуфт : ба иззат ӯ ки агар чизе ба ман надиҳӣ ҷумлаи қнодил масҷид башиканам .

پس چون به مکه رسید جماعتی مسکین را دید مضطر و فرومانده. خواست که در حق ایشان انعامی کند. گرم گشت. حالتی بر وی ظاهر شد، دست فرو کرد و سنگی برداشت و گفت: به عزت او که اگر چیزی به من ندهی جمله قنادیل مسجد بشکنم.

Ин бигуфт ва дар тавоф омад . Дар ҳол яке биёмаду сраҳ эй зар биоварад ва бадв дод то бар даравишон харҷ кард . Чун ҳаҷи бгзорд ва ба Бағдод омад асҳоби ҷунайд аз ӯ истиқбол карданд . Ҷунайд гуфт : эй шайх ! роҳ оварад моро чаҳ овардае ?

این بگفت و در طواف آمد. در حال یکی بیامد و صره ای زر بیاورد و بدو داد تا بر درویشان خرج کرد. چون حج بگزارد و به بغداد آمد اصحاب جنید از او استقبال کردند. جنید گفت: ای شیخ! راه آورد ما را چه آورده ای؟

БўҳФс гуфт : магари яке аз асҳоби мо чунонкӣ мебоист зиндагонӣ наметавонист кард ? инам футуҳ буд ки гуфтам агар аз бародарии тарк адабӣ байнед онро узрӣ аз худ барангезед ва бе ӯ он узрро аз худ бихоҳед . Агар бидон узри ғубори брнхизду ҳақ ба дасти ту буд узри беҳтари барангезад ва бе ӯ узрии дигар аз худ бихоҳ . Агар бад-ӣни ҳамаи ғубори брнхизди узрии дигари ангез то чиҳил бор . Агар баъд аз он ғубори брнхизду ҳақ ба ҷониб ту бошад ва он чиҳил узр дар муқобилаи он ҷурм науфтад биншин ва бо худ бигӯӣ ки зиҳии гови нафас ! зиҳии гарону торик ! зиҳии худрой беадаб ! зиҳии ноҷавонмарди ҷоФӣ ки туе ! бародарӣ барои ҷурмии чиҳил узр аз ту хост ва ту яке напазируфтӣ ва ҳамчунон бар сари кори худӣ . Ман дастам аз ту шастам . Ту доне . Чунонкӣ хоҳӣ мекун .

بوحفص گفت: مگر یکی از اصحاب ما چنانکه می‌بایست زندگانی نمی‌توانست کرد؟ اینم فتوح بود که گفتم اگر از برادری ترک ادبی بینید آن را عذری از خود برانگیزید و بی او آن عذر را از خود بخواهید. اگر بدان عذر غبار برنخیزد و حق به دست تو بود عذر بهتر برانگیزد و بی او عذری دیگر از خود بخواه. اگر بدین همه غبار برنخیزد عذری دیگر انگیز تا چهل بار. اگر بعد از آن غبار برنخیزد و حق به جانب تو باشد و آن چهل عذر در مقابله آن جرم نیفتد بنشین و با خود بگوی که زهی گاو نفس! زهی گران و تاریک! زهی خودرای بی ادب! زهی ناجوانمرد جافی که تویی!برادری برای جرمی چهل عذر از تو خواست و تو یکی نپذیرفتی و همچنان بر سر کار خودی. من دستم از تو شستم. تو دانی. چنانکه خواهی می‌کن.

Ҷунайд чун ин бишунид таъаҷҷуб кард . Яъне ин қӯт киро тавонад буд .

جنید چون این بشنید تعجب کرد. یعنی این قوت که را تواند بود.

Нақласт ки шблии чаҳор моҳи бўҳФсро меҳмон карду ҳаррӯз чанд лавни таом ва чанд гӯна ҳалво оварадӣ . Охир чун ба видоъ ӯ рафт гуфт : ё шблӣ ! агар вақте ба ншобўри оеи мизбонӣу ҷавонмардӣ ба ту омӯзам .

نقل است که شبلی چهار ماه بوحفص را مهمان کرد و هرروز چند لون طعام و چند گونه حلوا آوردی. آخر چون به وداع او رفت گفت: یا شبلی!اگر وقتی به نشابور آیی میزبانی و جوانمردی به تو آموزم.

Гуфт : ё абоҳФс ! чаҳ кардамӣ ?

گفت: یا اباحفص! چه کردمی؟

Гуфт : такаллуф кардӣу мутакаллиф ҷавонмард набӯд . Меҳмонро чунон бояд дошт ки худро ба омадани меҳмонӣ гаронӣ наёядат ва ба рафтан шодӣ набӯдат ва чун такаллуф кунӣ омадан ӯ бар ту гарон буд ва рафтани осону ҳаркиро бо меҳмони ҳоли ин буд ноҷавонмардӣ буд .

گفت: تکلف کردی و متکلف جوانمرد نبود. مهمان را چنان باید داشت که خود را به آمدن مهمانی گرانی نیایدت و به رفتن شادی نبودت و چون تکلف کنی آمدن او بر تو گران بود و رفتن آسان و هرکه را با مهمان حال این بود ناجوانمردی بود.

Пас чун шблӣ ба ншобўр омад пеши абўҳФс фурӯд омад ва чиҳил тан буданд . Бӯи ҳФси шабонаи чиҳил ва як чароғ барграфт . Шблӣ гуфт : на , гуфта будӣ ки такаллуф набояд кард .

پس چون شبلی به نشابور آمد پیش ابوحفص فرود آمد و چهل تن بودند. بو حفص شبانه چهل و یک چراغ برگرفت. شبلی گفت: نه، گفته بودی که تکلف نباید کرد.

БўҳФс гуфт : бархез ва бинишон .

بوحفص گفت: برخیز و بنشان.

Шблӣ бархест ва ҳарчанд ҷаҳд кард як чароғ беш натавонист нишонд . Пас гуфт : ё шайх ! ин чаҳ ҳоласт ?

شبلی برخاست و هرچند جهد کرد یک چراغ بیش نتوانست نشاند. پس گفت: یا شیخ!این چه حال است؟

Гуфт : шумо чиҳил тан будят фиристодаи ҳақ - ки меҳмони фиристодаи ҳақ буд - лоҷарам ба номи ҳарякӣ чароғӣ гирифтам барои худоӣ ва яке барои худ . Он чиҳил ки барои худоӣ буд натавонистӣ нишонд аммо он яке ки аз барои ман буд нишондӣ . Ту ҳарчӣ дар Бағдод кардӣ барои ман кардӣ ва ман инча кардам барои худоӣ кардам . Лоҷарами он такаллуф бошад ва ин на .

گفت: شما چهل تن بودیت فرستاده حق - که مهمان فرستاده حق بود - لاجرم به نام هریکی چراغی گرفتم برای خدای و یکی برای خود. آن چهل که برای خدای بود نتوانستی نشاند اما آن یکی که از برای من بود نشاندی. تو هرچه در بغداد کردی برای من کردی و من اینچه کردم برای خدای کردم. لاجرم آن تکلف باشد و این نه.

Буъалии сақафии гўидкаҳ : бўҳФс гуфт : ҳаркии афъолу аҳволи худ ба ҳрўқтӣ насинҷид ба мизони китобу суннату хавотири худро муттаҳам надорад ӯро аз ҷумлаи мардони мшмр .

بوعلی ثقفی گویدکه: بوحفص گفت: هرکه افعال و احوال خود به هروقتی نسنجد به میزان کتاب و سنت و خواطر خود را متهم ندارد او را از جمله مردان مشمر.

Прсидндкаҳ : валеро хомӯшӣ ба ё сухан ?

پرسیدندکه : ولی را خاموشی به یا سخن؟

Гуфт : агар сухангӯии офат сухан донад ҳарчанд тавонад хомӯш бошад , агар чаҳ ба умри Нӯҳ буд . Ва хомӯш агар роҳати хомӯшии бидонад аз худоӣ дар хоҳад то ду чанд умр Нӯҳ диҳадаш то сухан нагӯяд .

گفت: اگر سخنگوی آفت سخن داند هرچند تواند خاموش باشد، اگر چه به عمر نوح بود. و خاموش اگر راحت خاموشی بداند از خدای در خواهد تا دو چند عمر نوح دهدش تا سخن نگوید.

Гуфтанд : чаро дунёро душмани дорӣ ?

گفتند: چرا دنیا را دشمن داری؟

Гуфт : аз онкӣ сароеаст ки ҳар соъати бандаро дар гуноҳӣ дигар меандозад .

گفت: از آنکه سرایی است که هر ساعت بنده را در گناهی دیگر می‌اندازد.

Гуфтанд : агар дунё бадаст ту ба некасту тавбаи ҳам дар дунё ҳосил шавад .

گفتند: اگر دنیا بد است تو به نیک است و توبه هم در دنیا حاصل شود.

Гуфт : чунинаст . Аммо ба гуноҳӣ ки дар дунё карда меояд . Яқинам ва дар яқини ту на ба шак ва бар хатарем .

گفت: چنین است. اما به گناهی که در دنیا کرده می‌آید. یقینم و در یقین تو نه به شک و بر خطریم.

Гуфтанд : убудийят чист ?

گفتند: عبودیت چیست؟

Гуфт : онкии тарк ҳарчӣ тўрост бигӯе , ва мулозим бошӣ чизеро ки туро бидон фармӯдаанд .

گفت: آنکه ترک هرچه توراست بگویی، و ملازم باشی چیزی را که تو را بدان فرموده اند.

Гуфтанд : дарвешӣ чист ?

گفتند: درویشی چیست؟

Гуфт : ба ҳазрати худои шикастагии арза кардан .

گفت: به حضرت خدای شکستگی عرضه کردن.

Гуфтанд : нишон дӯстон чист ?

گفتند: نشان دوستان چیست؟

Гуфт : онкии рӯзӣ ки бимиради дӯстон шод шаванд . Яъне чунон муҷаррад аз дунё берун равад ки аз вай чизе намонад ки он хилофи даъвӣ ӯ буд дар таҷред .

گفت: آنکه روزی که بمیرد دوستان شاد شوند. یعنی چنان مجرد از دنیا بیرون رود که از وی چیزی نماند که آن خلاف دعوی او بود در تجرید.

Гуфтанд : вале кист ?

گفتند: ولی کیست؟

Гуфт : онкӣ ӯро қӯт каромот дода бошанд ва ӯро азони ғоиби гардонида .

گفت: آنکه او را قوت کرامات داده باشند و او را ازآن غایب گردانیده.

Гуфтанд : оқил кист ?

گفتند: عاقل کیست؟

Гуфт : онкӣ аз нафаси хеши ихлоси талабад .

گفت: آنکه از نفس خویش اخلاص طلبد.

Гуфтанд : бухл чист ?

گفتند: بخل چیست؟

Гуфт : онкии эсор тарк кунад д рўқтикаҳ бидон муҳтоҷ буд .

گفت: آنکه ایثار ترک کند د روقتیکه بدان محتاج بود.

Ва гуфт : эсор онаст ки мақдами дории насиби бародарон бар насиби худ дар корҳои дунёу охират .

و گفت: ایثار آن است که مقدم داری نصیب برادران بر نصیب خود در کارهای دنیا و آخرت.

Ва гуфт : карам андохтан дунёаст барои касе ки бидон муҳтоҷаст ва рӯй оварданаст бар худоӣ ба сабаби ниёзӣ ки туроаст ба ҳақ .

و گفت: کرم انداختن دنیا است برای کسی که بدان محتاج است و روی آوردن است بر خدای به سبب نیازی که تو را است به حق.

Ва гуфт : некӯтарин всилтӣ ки бандаи бадв тақарруб кунад ба худои давом фақраст ба ҳамаи ҳолҳоу мулозим гирифтани суннат дар ҳамаи феълҳоу талаби қӯти ҳалол .

و گفت: نیکوترین وسیلتی که بنده بدو تقرب کند به خدای دوام فقر است به همه حالها و ملازم گرفتن سنت در همه فعلها و طلب قوت حلال.

Ва гуфт : ҳаркии худро муттаҳам надорад дар ҳамаи вақтҳоу ҳамаи ҳолатҳоу мухолифат худ накунад мағрур буду ҳарки ба айни ризо бахуд нигараст ҳалок шуд .

و گفت: هرکه خود را متهم ندارد در همه وقتها و همه حالتها و مخالفت خود نکند مغرور بود و هرکه به عین رضا بخود نگرست هلاک شد.

Ва гуфт : хавфи чароғи дил буду ончӣ дар дил буд аз хайр ва шар бидон чароғ тавон дид .

و گفت: خوف چراغ دل بود و آنچه در دل بود از خیر و شر بدان چراغ توان دید.

Ва гуфт : касеро нарасад ки даъвӣ фаросат кунад влкн аз фаросати дигарон бибояд тарсид .

و گفت: کسی را نرسد که دعوی فراست کند ولکن از فراست دیگران بباید ترسید.

Ва гуфт : ҳарки бидиҳад ва бастанд ӯ мардӣаст , ва ҳарки бидиҳаду нстонд ӯ ним мардӣаст ;у ҳаркии надиҳад ва бастанд ӯ магасӣаст , на касеаст дар ваии ҳеҷ хайр нест .

و گفت: هرکه بدهد و بستاند او مردی است، و هرکه بدهد و نستاند او نیم مردی است؛ و هرکه ندهد و بستاند او مگسی است، نه کسی است در وی هیچ خیر نیست.

Бўъсмон ҳирӣ гуфт : маънии ин сухан аз ӯ пурседанд . Гуфт : ҳарки аз худоӣ бастанд вбдҳд ба худоӣ , ӯ мардӣаст , зеро ки ӯ дарини ҳоли худро намебинад дар ончӣ кунад ; ва ҳарки бидиҳаду нстонд ӯ ним мардӣаст зеро ки худро мебинад дар ончӣ кунад ки ностдн фазлӣаст ;у ҳаркии надиҳад ва бастанд ӯ ҳеҷ касеаст , зеро ки гумон ӯ чунонаст кидиҳанда ва стонндаҳ ӯст на худоӣ .

بوعثمان حیری گفت: معنی این سخن از او پرسیدند. گفت: هرکه از خدای بستاند وبدهد به خدای، او مردی است، زیرا که او دراین حال خود را نمی‌بیند در آنچه کند؛ و هرکه بدهد و نستاند او نیم مردی است زیرا که خود را می‌بیند در آنچه کند که ناستدن فضلی است؛ و هرکه ندهد و بستاند او هیچ کسی است، زیرا که گمان او چنان است که دهنده و ستاننده اوست نه خدای.

Ва гуфт : ҳарки дар ҳамаи ҳоли фазл худоӣ мебинад бар хештан умед медорад ки аз ҳолкон набошад .

و گفت: هرکه در همه حال فضل خدای می‌بیند بر خویشتن امید می‌دارد که از هالکان نباشد.

Ва гуфт : мабодо ки ибодати худои туро пуштӣ буд то маъбуди маъбуд буд .

و گفت: مبادا که عبادت خدای تو را پشتی بود تا معبود معبود بود.

Ва гуфт : фозилтарин чизеи аҳли аъмолро муроқибат хешаст бо худоӣ .

و گفت: فاضلترین چیزی اهل اعمال را مراقبت خویش است با خدای.

Ва гуфт : чаҳ некӯаст истиғно ба худоӣ ва чаҳ зиштаст истиғно бо ном .

و گفت: چه نیکوست استغنا به خدای و چه زشت است استغنا با نام.

Ва гуфт : ҳаркии ҷуръае аз шароб завқ чашид биҳуш шуд ба сифатӣ ки бҳўш натавонад омад магар дар вақти лақоу мушоҳида .

و گفت: هرکه جرعه ای از شراب ذوق چشید بیهوش شد به صفتی که بهوش نتواند آمد مگر در وقت لقا و مشاهده.

Ва гуфт : ҳол мФорқт накунад аз олам ва мФорқт накунад бо қабул .

و گفت: حال مفارقت نکند از عالم و مفارقت نکند با قبول.

Ва гуфт : халқ хабар медиҳанд аз вусӯл ва аз қурби мақомоти олӣу марои ҳамаи орзӯӣ онаст ки далолат кунанд маро ба роҳӣ ки он раҳи ҳақ буд ва агарҳама як лаҳза буд .

و گفت: خلق خبر می‌دهند از وصول و از قرب مقامات عالی و مرا همه آرزوی آن است که دلالت کنند مرا به راهی که آن ره حق بود و اگرهمه یک لحظه بود.

Ва гуфт : ибодот дар зоҳир сарвараст ва дар ҳақиқати ғурур аз онкии мақдӯри сабқат гирифтаасту асл онаст ки кас ба феъли худ шод нашавад магари мағрурӣ .

و گفت: عبادات در ظاهر سرور است و در حقیقت غرور از آنکه مقدور سبقت گرفته است و اصل آن است که کس به فعل خود شاد نشود مگر مغروری.

Ва гуфт : маосӣ бурид куфраст чунонкии заҳр бар яд маргаст .

و گفت: معاصی برید کفر است چنانکه زهر بر ید مرگ است.

Ва гуфт : ҳарки донад ки ӯро бархоҳанд ангехт ва ҳисобаш хоҳанд кард ва аз маосӣ иҷтиноб нанамояд ва аз мухолифот рӯй нигараданд яқинаст ки аз сари худ хабар медиҳад ки ман имон надорам ба баъсу ҳисоб .

و گفت: هرکه داند که او را برخواهند انگیخت و حسابش خواهند کرد و از معاصی اجتناب ننماید و از مخالفات روی نگرداند یقین است که از سر خود خبر می‌دهد که من ایمان ندارم به بعث و حساب.

Ва гуфт : ҳарки дӯст дорад ки дил ӯ мутавозеъ шавад гӯ дар суҳбат солеҳон бошу хизмати эшонро мулозим .

و گفت: هرکه دوست دارد که دل او متواضع شود گو در صحبت صالحان باش و خدمت ایشان را ملازم.

Ва гуфт : равшанӣ танҳо ба хизмат ӯасту равшании ҷонҳо ба истиқомат .

و گفت: روشنی تنها به خدمت او است و روشنی جانها به استقامت.

Ва гуфт : тақво дар ҳалол маҳзасту бас .

و گفت: تقوی در حلال محض است و بس.

Ва гуфт : тасаввуфи ҳама адабаст .

و گفت: تصوف همه ادب است.

Ва гуфт : банда дар тавба бар ҳеҷ кор нест зеро ки тавба онаст ки бадв ояд на онкӣ аз ӯ ояд .

و گفت: بنده در توبه بر هیچ کار نیست زیرا که توبه آن است که بدو آید نه آنکه از او آید.

Ва гуфт : ҳар амал ки шоиста буд онро баранд ва бар ту фаромӯш кунанд .

و گفت: هر عمل که شایسته بود آن را برند و بر تو فراموش کنند.

Ва гуфт : нобӣно онаст ки худоиро ба ашёъ бинад ва набинад ашёъро ба худоу бино онаст ки аз худоӣ буд назар ӯ ба мкўнот .

و گفت: نابینا آن است که خدای را به اشیاء بیند و نبیند اشیاء را به خدا و بینا آن است که از خدای بود نظر او به مکونات.

Нақласт ки яке аз ӯ васияти хост . Гуфт : ё ахӣ ! лозими як дар бош то ҳамаи дарҳо бртў гушойанду лозими як Сайид бош то ҳамаи содоти туро гардан ниҳанд .

نقل است که یکی از او وصیت خواست. گفت: یا اخی! لازم یک در باش تا همه درها برتو گشایند و لازم یک سید باش تا همه سادات تو را گردن نهند.

Мҳмш гуфт : бист ва ду сол бо абўҳФси суҳбати доштам . Надидам ки ҳаргиз бо ғифлату инбисоти худоиро ёд кард ки чун худоиро ёд кардӣ брсбили ҳузуру таъзиму ҳурмат ёд кардӣ ва дар он ҳол мутағаййир шудӣ . Чунонкии ҳозирони онро бдидндӣ .

محمش گفت: بیست و دو سال با ابوحفص صحبت داشتم. ندیدم که هرگز با غفلت و انبساط خدای را یاد کرد که چون خدای را یاد کردی برسبیل حضور و تعظیم و حرمت یاد کردی و در آن حال متغیر شدی. چنانکه حاضران آن را بدیدندی.

Ва сухан ӯст ки гуфт : дар вақти назъ ки шикастаи дил бояд буд ба ҳамаи ҳол дар тақсирҳои хеш .

و سخن اوست که گفت: در وقت نزع که شکسته دل باید بود به همه حال در تقصیرهای خویش.

Аз ӯ прсидндкаҳ : бар чаҳ рӯй бхдо оварда гуфт фақир ки рӯй ба ғании орад ба чаҳ оради ало ба фақру фурӯмондагӣ .

از او پرسیدندکه : بر چه روی بخدا آورده گفت فقیر که روی به غنی آرد به چه آرد الا به فقر و فروماندگی.

Ва васияти Абдуллоҳи слмии он буд ки чун вафот кунам сари ман бар пой абўҳФс наед . Рҳмҳоллаҳи алайҳ .

و وصیت عبدالله سلمی آن بود که چون وفات کنم سر من بر پای ابوحفص نهید. رحمةالله علیه.