Он шайхи алшиўхи тариқати он асли усӯл ба ҳақиқати он шамъи олами он чароғи ҳарами он инсони мулкии ъмрўбни Усмони ?маккеии рҳмҳоллаҳу алайҳ аз бузургони тариқату содоти ин қавм буд ва аз муҳташамону муътабарони ин тайифа буд ҳамаи мнқод ӯ буданду сухан ӯ беш аз ҳамаи мақбул буд брёзту вараъи махсӯс ва ба ҳақоиқу латоифи мавсуфу рӯзгорӣ сутӯда дошту ҳаргизи скрро бар худ дасти надод ва дар сҳў рафту тасониф латиф дорад дарин тариқу калимотии олӣу иродат ӯ ба ҷунайд буд баъд аз онкии Абӯсаиди хрозро дида буду пери ҳарам буду солҳоءи дароз дар онҷои мӯътакиф буд .

آن شیخ الشیوخ طریقت آن اصل اصول به حقیقت آن شمع عالم آن چراغ حرم آن انسان ملکی عمروبن عثمان مکی رحمةالله و علیه از بزرگان طریقت و سادات این قوم بود و از محتشمان و معتبران این طایفه بود همه منقاد او بودند و سخن او بیش از همه مقبول بود بریاضت و ورع مخصوص و به حقایق و لطایف موصوف و روزگاری ستوده داشت و هرگز سکر را بر خود دست نداد و در صحو رفت و تصانیف لطیف دارد درین طریق و کلماتی عالی و ارادت او به جنید بود بعد از آنکه ابوسعید خراز را دیده بود و پیر حرم بود و سالهاء دراز در آنجا معتکف بود.

Нақласт ки ҳусайни Мансури ҳаллоҷро дид ки чизе менавишт гуфт : чаҳ менависӣ гуфт : ки чизе менивисам ки бо қуръон муқобила кунам ъмрўбни Усмон ӯро дъобд кард ва аз пеши худ маҳҷӯр кард перон гуфтанд ҳарчӣ бар ҳасан омад аз он балоҳо ба сабаби дъоء ӯ буд .

نقلست که حسین منصور حلاج را دید که چیزی می‌نوشت گفت: چه می‌نویسی گفت: که چیزی می‌نویسم که با قرآن مقابله کنم عمروبن عثمان او را دعابد کرد و از پیش خود مهجور کرد پیران گفتند هرچه بر حسن آمد از آن بلاها به سبب دعاء او بود.

Нақласт ки рӯзии тарҷумаи ганҷи нома бар коғазии навишта буд ва дар зери саҷҷодаи ниҳода буд ва ба таҳорати рафта буд дар мтўзо хабар шуд ходимро гуфт : то он ҷузъро бардорад чун ходим биёмад наёфт бо шайх гуфт : шайх гуфт : бурданд ва рафт пас гуфт : онкас ки он ганҷи номаи барад зуд бошад ки дастҳояши бибаранду пойҳояши бибаранд ва бурдораш кунанд ва бисӯзанду хокистараш бар бод диҳанд ӯро басари ганҷ мебояд расед ӯ ганҷи нома май дуздад ва он ганҷи номаи ин буд ки гуфт : он вақт ки ҷон дар қолаби одами алайҳ ассалом омад ҷумлаи Фариштагонро суҷуд фармуд ҳамаи сар брхок ниҳоданд Иблис гуфт : ки ман саҷда накунам ва ҷон бибозаму сари бубинам ки шояд ки лаънат кунанду тоғӣу фосиқ ва мроӣӣ хонанд саҷда накард то сари одамиро бидид ва бидонаст лоҷарам ба ҷузи Иблиси ҳечкасро бар сари одамӣ вуқуф нест ва касе сар Иблис надонист магари одамии пас Иблис бар сари одамӣ вуқуф ёфт аз онкӣ саҷда накард то бидид ки ба сар дидани машғӯл буду Иблис аз ҳамаи мардӯд буд ки бар дида ӯ ганҷ ниҳода буданд гуфтанд мо ганҷӣ дар хок ниҳодему шарти ганҷ онаст ки як тан бинад аммо сараши бибаранд то ғаммозӣ накунад пас Иблис фарёд баровард ки андарин муҳлатами даҳу марои макашу лекини ман марди ганҷами ганҷ бар дида ман наанд ва ин дида ба саломат наравад самсоми ло аболӣ фармуд ки анки ман алмнзрину турои муҳлати додему лекин муттаҳамат гардонидем то агар ҳалок накунем муттаҳаму дурӯғ зан бошӣ ва ҳечкас рост гӯй надонад тогўинди кони ман алҷни фисқи ани амри раба ӯ шайтонаст рост аз куҷо гуяд лоҷарам малъунасту матруду мхзўлсту маҷҳӯлу тарҷумаи ганҷи номаи Амри бен Усмони ин буд ва ҳам ӯ дар китоб муҳаббат гуфтааст ки ҳақи таъолии дилҳоро бёФрид беш аз ҷонҳо бҳФти ҳазор сол ва дар равзаи инси бдошт ва сарҳоро пеш аз дилҳо бёФриди бҳФти ҳазор сол ва дар дараҷаи васли бдошт ва ҳар рӯзи сесад ва шаст назари каромату калимаи муҳаббати ҷонҳоро май шнўонид ва сесад ва шаст латифаи инс бар дилҳо зоҳир кард ва сесад ва шаст бори кашфи ҷамол бар сар таҷаллӣ кард то ҷумла дар кун нигоҳ карданд ва аз худ громинтар кас надиданд зҳўӣу фахрӣ дар миёни эшон падед омад ҳақ таъолӣ бидон бар эшон имтиҳон кард сарро дар ҷон ба зиндон карду ҷонро дар дил маҳбӯс гардониду дилро дар тани боздошти онгоҳи ақлро дар эшон мураккаб гардониду анбёءро фиристод ва фармонҳоро бидод онгоҳ ҳар касе аз аҳли он мари мақоми худро ҷӯёӣ шуданд ҳақи таъолӣ намозашон фармуд то тан дар намоз шуд дил дар муҳаббати пайвасти ҷон ба қурбат расед сар ба васлат қарор гирифт .

نقلست که روزی ترجمه گنج نامه بر کاغذی نوشته بود و در زیر سجاده نهاده بود و به طهارت رفته بود در متوضا خبر شد خادم را گفت: تا آن جزء را بردارد چون خادم بیامد نیافت با شیخ گفت: شیخ گفت: بردند و رفت پس گفت: آنکس که آن گنج‌نامه برد زود باشد که دستهایش ببرند و پایهایش ببرند و بردارش کنند و بسوزند و خاکسترش بر باد دهند او را بسر گنج می‌باید رسید او گنج‌نامه می‌دزدد و آن گنج‌نامه این بود که گفت: آن وقت که جان در قالب آدم علیه السلام آمد جملهٔ فرشتگان را سجود فرمود همه سر برخاک نهادند ابلیس گفت: که من سجده نکنم و جان ببازم و سر ببینم که شاید که لعنت کنند و طاغی و فاسق و مرائی خوانند سجده نکرد تا سر آدمی را بدید و بدانست لاجرم به جز ابلیس هیچکس را بر سر آدمی وقوف نیست و کسی سر ابلیس ندانست مگر آدمی پس ابلیس بر سر آدمی وقوف یافت از آنکه سجده نکرد تا بدید که به سر دیدن مشغول بود و ابلیس از همه مردود بود که بر دیده او گنج نهاده بودند گفتند ما گنجی در خاک نهادیم و شرط گنج آن است که یک تن بیند اما سرش ببرند تا غمازی نکند پس ابلیس فریاد برآورد که اندرین مهلتم ده و مرا مکش و لیکن من مرد گنجم گنج بر دیده من نهاند و این دیده به سلامت نرود صمصام لا ابالی فرمود که انک من المنظرین و ترا مهلت دادیم و لیکن متهمت گردانیدیم تا اگر هلاک نکنیم متهم و دروغ زن باشی و هیچکس راست گوی نداند تاگویند کان من الجن فسق عن امر ربه او شیطان است راست از کجا گوید لاجرم ملعون است و مطرود و مخذولست و مجهول و ترجمه گنج نامه عمرو بن عثمان این بود و هم او در کتاب محبت گفته است که حق تعالی دلها را بیافرید بیش از جانها بهفت هزار سال و در روضه انس بداشت و سرها را پیش از دلها بیافرید بهفت هزار سال و در درجه وصل بداشت و هر روز سیصد و شصت نظر کرامت و کلمه محبت جانها را می‌شنوانید و سیصد و شصت لطیفه انس بر دلها ظاهر کرد و سیصد و شصت بار کشف جمال بر سر تجلی کرد تا جمله در کون نگاه کردند و از خود گرامین‌تر کس ندیدند زهوی و فخری در میان ایشان پدید آمد حق تعالی بدان بر ایشان امتحان کرد سر را در جان به زندان کرد و جان را در دل محبوس گردانید و دل را در تن بازداشت آنگاه عقل را در ایشان مرکب گردانید و انبیاء را فرستاد و فرمانها را بداد آنگاه هر کسی از اهل آن مر مقام خود را جویای شدند حق تعالی نمازشان فرمود تا تن در نماز شد دل در محبت پیوست جان به قربت رسید سر به وصلت قرار گرفت.

Нақласт ки аз ҳарам ба Ироқ нома навишт ба ҷунайду ҷрирӣу шблӣ ки бидонед шумо ки азизон ва перон Ироқед ҳар киро замини ҳиҷозу ҷамоли каъба бояд гўӣиди лами ткўнўои болғиаҳи алои бшқи алонФс ва ҳар киро бисоти қурбу даргоҳи иззат бояд гўӣиди лами ткўнўои болғиаҳи алои бшқи алорўоҳ ва дар охир рномаҳ навишт ки ин хаттӣаст аз ъмрўбни Усмони ?маккей ва ин перони ҳиҷоз ки ҳама бо худанд ва дар худанду брхўдонд ва агар аз шумо касе ҳаст ки ҳиммат баланд дорад гӯи дарои дарин роҳ ки дар ваии ду ҳазор кӯҳ оташинасту дуҳазори дарёи мғрқи мӯҳлик ва агар ин пойгоҳ надоред даъвӣ мекунед ки ба даъвӣ ҳеҷ намедиҳанд чун нома ба ҷунайд расед перони Ироқро ҷамъ карду нома бар эшон хонд онгоҳ ҷунайд гуфт : бёӣиду бгўӣид ки аз ин кӯҳҳо чаҳ хостааст то гуфтанд ки аз ин кӯҳҳо муроди нестӣ мардаст ки то марди ҳазор бор нест нашавад ва ҳазор бор ҳаст нагардад бадаргоҳ иззат нарасад пас ҷунайд гуфт : ман аз ин ду ҳазор кӯҳи оташини яке беш басар набардаам ҷрирӣ гуфт : давлати туро ки охир яке буридӣ ки ман ҳануз се қадам беш набурӣдаам шблии баҳои ҳои бигирист ва гуфт : хунаки туро эй ҷунайд ки як кӯҳ оташин буридӣу хунаки туро ки се қадам буридӣ ки ман ҳануз гирди он аз давр надидаам .

نقلست که از حرم به عراق نامه نوشت به جنید و جریری و شبلی که بدانید شما که عزیزان و پیران عراقید هر که را زمین حجاز و جمال کعبه باید گوئید لم تکونوا بالغیه الا بشق الانفس و هر که را بساط قرب و درگاه عزت باید گوئید لم تکونوا بالغیه الا بشق الارواح و در آخر رنامه نوشت که این خطی است از عمروبن عثمان مکی و این پیران حجاز که همه با خوداند و در خوداند و برخوداند و اگر از شما کسی هست که همت بلند دارد گو درآی درین راه که در وی دو هزار کوه آتشین است و دوهزار دریا مغرق مهلک و اگر این پایگاه ندارید دعوی می‌کنید که به دعوی هیچ نمی‌دهند چون نامه به جنید رسید پیران عراق را جمع کرد و نامه بر ایشان خواند آنگاه جنید گفت: بیائید و بگوئید که از این کوهها چه خواسته است تا گفتند که از این کوهها مراد نیستی مرد است که تا مرد هزار بار نیست نشود و هزار بار هست نگردد بدرگاه عزت نرسد پس جنید گفت: من از این دو هزار کوه آتشین یکی بیش بسر نبرده‌ام جریری گفت: دولت ترا که آخر یکی بریدی که من هنوز سه قدم بیش نبریده‌ام شبلی بهای‌ های بگریست و گفت: خنک ترا ای جنید که یک کوه آتشین بریدی و خنک ترا که سه قدم بریدی که من هنوز گرد آن از دور ندیده‌ام.

Нақласт ки чун ъмрўбни Усмон ба сафоҳон омад ҷавонӣ ба суҳбат ӯ пайвасти пас онҷўон бемор шуду муддатӣ ранҷ бикашед рӯзии ҷамъӣ ба иёдат омаданд шайхро ишорат кард ки қўолро бигӯӣ тобитӣ баргӯед Амр боқўол гуфт : ин байт баргӯӣ

نقلست که چون عمروبن عثمان به صفاهان آمد جوانی به صحبت او پیوست پس آنجوان بیمار شد و مدتی رنج بکشید روزی جمعی به عیادت آمدند شیخ را اشارت کرد که قوال را بگوی تابیتی برگوید عمرو باقوال گفت: این بیت برگوی

Бемор чун ин бишунид дар ҳол сиҳҳат ёфт ва яке аз бузургон тариқат шуд .

بیمار چون این بشنید در حال صحت یافت و یکی از بزرگان طریقت شد.

Пурседанд аз маънии аФмни шарҳи аллоҳи садра лослом гуфт : маънӣ онаст ки чун назари бандаи бръзмти илми ваҳдонияту ҷалол рубубият афтод нобӣно шавад баъд аз он аз ҳар чаҳ назар бирав уфтад .

پرسیدند از معنی افمن شرح الله صدره لاسلام گفت: معنی آنست که چون نظر بنده برعظمت علم وحدانیت و جلال ربوبیت افتاد نابینا شود بعد از آن از هر چه نظر برو افتد.

Ва гуфт : бар ту бод ки парҳез кунӣ аз тафаккур кардан дар чизе аз азимати худои ёдри чизе аз сифоти худоӣ ки тафаккур дар худоӣ маъсиятасту куфр .

و گفت: بر تو باد که پرهیز کنی از تفکر کردن در چیزی از عظمت خدای یادر چیزی از صفات خدای که تفکر در خدای معصیت است و کفر.

Ва гуфт : ҷамъ онаст ки ҳақи таъолӣ хитоб кард бандагонро дар мисоқ ва тафриқа онаст ки иборат мекунад азуи бовуҷӯди баҳам ва гуфт : иборат бар кайфияти ваҷд дӯстон науфтад аз онкӣ ӯ сар ҳақаст наздики муъминон .

و گفت: جمع آنست که حق تعالی خطاب کرد بندگان را در میثاق و تفرقه آنست که عبارت می‌کند ازو باوجود بهم و گفت: عبارت بر کیفیت وجد دوستان نیفتد از آنکه او سر حق است نزدیک مؤمنان.

Ва гуфт : аввали мушоҳида қурбатасту маърифати бълми алиқину ҳақоиқи он .

و گفت: اول مشاهده قربت است و معرفت بعلم الیقین و حقایق آن.

Ва гуфт : аввали мушоҳидаи зўоид яқинасту аввали яқини охир ҳақиқатаст .

و گفت: اول مشاهده زواید یقین است و اول یقین آخر حقیقت است.

Ва гуфт : муҳаббат дохиласт дар ризоу ризо низ дрмҳбт аз ҷиҳати онкии дӯсти надории магар онкӣ бидон розӣ бошӣ ва розӣ набошӣ магар бидонча дӯсти дорӣ .

و گفت: محبت داخل است در رضا و رضا نیز درمحبت از جهت آنکه دوست نداری مگر آنکه بدان راضی باشی و راضی نباشی مگر بدانچه دوست داری.

Ва гуфт : тасаввуф онаст ки банда дар ҳар вақте машғӯл ба чизе буд ки дар он вақти он аўлитр .

و گفت: تصوف آنست که بنده در هر وقتی مشغول به چیزی بود که در آن وقت آن اولیتر.

Ва гуфт : сабри истодан буд бо худоӣ ва гирифтани балои бхўшӣу осони валлоҳи аълами болсўобу илайҳи алмрҷъу алмоб .

و گفت: صبر ایستادن بود با خدای و گرفتن بلا بخوشی و آسان والله اعلم بالصواب و الیه المرجع و المآب.