Он густохи даргоҳи он мақбули аллоҳи он комили маърифати он омили мамлакати он қутби асҳоби шайхи вақти абўолъбоси қассоби рҳмҳоллаҳи алайҳи шайхи оламу муҳтарами машойих буду садиқи вақт буд ва дар футуввату муруввати подшоҳ ва дар офоти уюби нафас дидани ӯъҷубаи бўдў дар риёзату каромату фаросати вмърФти шоне азим дошт ӯро омил мамлакат гуфтаанду перу султони аҳд буду шайхи меҳанаро гуфт : ки ишорату иборати насиби тест .

آن گستاخ درگاه آن مقبول الله آن کامل معرفت آن عامل مملکت آن قطب اصحاب شیخ وقت ابوالعباس قصاب رحمةالله علیه شیخ عالم و محترم مشایخ بود و صدیق وقت بود و در فتوت و مروت پادشاه و در آفات عیوب نفس دیدن اعجوبه بود و در ریاضت و کرامت و فراست و معرفت شانی عظیم داشت او را عامل مملکت گفته‌اند و پیر و سلطان عهد بود و شیخ میهنه را گفت: که اشارت و عبارت نصیب تست.

Нақласт ки шайхи Абӯсаидро гуфт : агар турои пурсанад ки худои таъолӣ шиносӣ магӯ ки шиносам ки он ширкаст ва магӯ ки нашиносам ки он куфрасту лекини чунин гӯй ки ърФнооллаҳи зотаи бФзлаҳ яъне худои таъолии моро ошнои зот худ гардонод бФзли хеш .

نقلست که شیخ ابوسعید را گفت: اگر ترا پرسند که خدای تعالی شناسی مگو که شناسم که آن شرکست و مگو که نشناسم که آن کفر است و لیکن چنین گوی که عَرَّفنَاالله ذاتَه بِفَضلِه یعنی خدای تعالی ما را آشنای ذات خود گرداناد بفضل خویش.

Ва гуфт : агар хоҳад ва агар на бо худои хуй май бояд ва агарна дар ранҷ бошад .

و گفت: اگر خواهد و اگر نه با خدای خوی می‌باید و اگرنه در رنج باشد.

Вагуфт : агар бо ту хайр хоҳад илмро дар ҷавориҳ тунгоҳ дорад ва андомҳои ту як бик аз ту бастанд ва бо хештан гираду нестии ту бтўи намояд то ба нестӣ ту ҳастӣ ӯ ошкоро шавад ба сифоти хеш дар халқнигарӣ халқро чун гӯии бинӣ дар майдони қудрати пас гардонӣдани гӯйро худованди гӯйро буд .

وگفت: اگر با تو خیر خواهد علم را در جوارح تو نگاه دارد و اندامهای تو یک بیک از تو بستاند و با خویشتن گیرد و نیستی تو بتو نماید تا به نیستی تو هستی او آشکارا شود به صفات خویش در خلق نگری خلق را چون گوی بینی در میدان قدرت پس گردانیدن گوی را خداوند گوی را بود.

Ва гуфт : ҳар касе аз вай озодӣ талабанд ва ман азуи бандагӣ ки банда ӯ дар банд ӯ ба саломат буду озод дар маърази ҳалокат .

و گفت: هر کسی از وی آزادی طلبند و من ازو بندگی که بندهٔ او در بند او به سلامت بود و آزاد در معرض هلاکت.

Ва гуфт : фарқи миёни ман ва шумо як чиз беш нест ва он онаст ки шумо Фромогўӣиду моФро ӯ гўӣими шумо аз мо шунавед ва мо азу шинавем ва шумо моро байнед ва мо ӯро байнем волои мо низ чун шумо мардумем .

و گفت: فرق میان من و شما یک چیز بیش نیست و آن آنست که شما فراما گوئید و ما فرا او گوئیم شما از ما شنوید و ما ازو شنویم و شما ما را بینید و ما او را بینیم والا ما نیز چون شما مردمیم.

Ва гуфт : перон оина тавонад чунон бинии эшонро ки тўӣӣ .

و گفت: پیران آینه تواند چنان بینی ایشان را که توئی.

Ва гуфт : мурӣдӣ агар бики хизмати дарвеши қиёми намояди он вайро беҳтар буд аз сдркъти намози афзӯнӣ ва агар як луқма аз таом кам хӯрд вайро беҳтар аз онкии ҳамаи шаб намоз кунад .

و گفت: مریدی اگر بیک خدمت درویش قیام نماید آن وی را بهتر بود از صدرکعت نماز افزونی و اگر یک لقمه از طعام کم خورد وی را بهتر از آنکه همه شب نماز کند.

Ва гуфт : бисёр чизҳо родўст дорем ки як зарра онҷо набошем .

و گفت: بسیار چیزها را دوست داریم که یک ذره آنجا نباشیم.

Ва гуфт : суфиён меомадандӣ ҳар касе ба чизе ва ба ҷоӣӣ боистӣу маро пой набоистӣ ва ҳар касеро манӣ боистӣу маро ман набоистӣ маро боистӣ ки ман бошам .

و گفت: صوفیان می‌آمدندی هر کسی به چیزی و به جائی بایستی و مرا پای نبایستی و هر کسی را منی بایستی و مرا من نبایستی مرا بایستی که من باشم.

Ва гуфт : тоъату маъсияти ман дар ду чиз бастаанд чун бихӯрам мояи ҳамаи маъсият дар худ биёбаму чўндст боз кунам асли ҳамаи тоъат азхўд биёбам .

و گفت: طاعت و معصیت من در دو چیز بسته‌اند چون بخورم مایه همه معصیت در خود بیابم و چوندست باز کنم اصل همه طاعت ازخود بیابم.

Вўқтии илми зоҳирро ёд кард ва гуфт : он ҷўҳрист ки даъвати сад ва бист ваанд ҳазор пайғомбар дар он ниҳодаанд агар аз он ҷавҳари зарра падед ояд аз пардаи тавҳиди зуд аз ҳастӣ хеши ин ҳама дар Фнорўд .

ووقتی علم ظاهر را یاد کرد و گفت: آن جوهریست که دعوت صد و بیست واند هزار پیغامبر در آن نهاده‌اند اگر از آن جوهر ذره پدید آید از پردهٔ توحید زود از هستی خویش این همه در فنارود.

Ва гуфт : на маърӯфаст венаи басирати венаи нури венаи зулмат на фано он ҳастӣ ҳастаст .

و گفت: نه معروفست ونه بصیرت ونه نور ونه ظلمت نه فنا آن هستی هست است.

Ва гуфт : Мустафо на мурдааст насиби чашми ту аз Мустафо мурдааст .

و گفت: مصطفی نه مرده است نصیب چشم تو از مصطفی مرده است.

Ва гуфт : подшоҳи оламро бандагонӣанд ки дунёу зинати дунё ба халқ раҳо кардаанду сарои охирату биҳишт ба мутӣъон гузошта ва эшон бо худованди қарор гирифта гӯйанд моро худ ин на бас ки рақами убудийят аз даргоҳи рубубият бар ҷон мо кашидаанд ки мо чизе дигар талабем .

و گفت: پادشاه عالم را بندگانی‌اند که دنیا و زینت دنیا به خلق رها کرده‌اند و سرای آخرت و بهشت به مطیعان گذاشته و ایشان با خداوند قرار گرفته گویند ما را خود این نه بس که رقم عبودیت از درگاه ربوبیت بر جان ما کشیده‌اند که ما چیزی دیگر طلبیم.

Ва гуфт : хунаки он банда ки ӯро ёд намуданд .

و گفت: خنک آن بنده که او را یاد نمودند.

Ва гуфт : ҷавонмардон роҳат халқанд на ваҳшати халқ ки эшонро суҳбат бо худоӣ буд аз халқ ва аз худоӣ ба халқ нигаранд .

و گفت: جوانمردان راحت خلقند نه وحشت خلق که ایشان را صحبت با خدای بود از خلق و از خدای به خلق نگرند.

Вагуфт : суҳбати некону бқъҳои гиромии бандаро бхдоӣ наздик накунад банда ба худои худоӣ наздик кунад суҳбат бо он дор ки ботину зоҳир ба суҳбат ӯ равшан шавад .

وگفت: صحبت نیکان و بقعهای گرامی بنده را بخدای نزدیک نکند بنده به خدایی خدای نزدیک کند صحبت با آن دار که باطن و ظاهر به صحبت او روشن شود.

Ва гуфт : ҳақи таъолӣ аз сад ҳазор фарзанди одами якеро бардорад барои хеш .

و گفت: حق تعالی از صد هزار فرزند آدم یکی را بردارد برای خویش.

Ва гуфт : дунё гандаасту гандатар аз дунёи длист ки худои таъолии он дил ба ишқи дунёи мубтало гардонидааст .

و گفت: دنیا گنده است و گنده‌تر از دنیا دلیست که خدای تعالی آن دل به عشق دنیا مبتلا گردانیده است.

Ва гуфт : ҳарчанд ки халқ ба холиқ наздиктараст наздики халқ оҷизтараст .

و گفت: هرچند که خلق به خالق نزدیکتر است نزدیک خلق عاجزتر است.

Вагуфт : ҳама асир вақтанд ва вақт ӯст ваҳма асир хотиранд ва хотир ӯст .

وگفت: همه اسیر وقتند و وقت اوست وهمه اسیر خاطراند و خاطر اوست.

Ва гуфт : даъвати сад ва бист ваанд ҳазор пайғомбари алайҳи ассалом ҳама ҳақаст лекини сифат халқаст чун ҳақиқат нишон кунад на ҳақ монад венаи ботил .

و گفت: دعوت صد و بیست و اند هزار پیغامبر علیه السلام همه حقست لیکن صفت خلق است چون حقیقت نشان کند نه حق ماند ونه باطل.

Ва гуфт ман ва ту буд ишорат бошаду иборати вчўни ман ва ту бархест на ишорат монад ва на иборат .

و گفت من و تو بود اشارت باشد و عبارت وچون من و تو برخاست نه اشارت ماند و نه عبارت.

Ва гуфт : агар турои азуи огаҳӣ будӣ нёрстӣ гуфт : ки азу огаҳӣаст .

و گفت: اگر ترا ازو آگهی بودی نیارستی گفت: که ازو آگهی است.

Ва гуфт : шабу рӯз ва чаҳор соъатаст ҳеҷ соъатӣ нест то ӯро бртў омаданӣ нест .

و گفت: شب و روز و چهار ساعت است هیچ ساعتی نیست تا او را برتو آمدنی نیست.

Ва гуфт : амри хеши бртўи нигоҳи дорддсти барда вогар надорад одам бояд бо ҳамаи фарзандонаш то бо ту бгринд .

و گفت: امر خویش برتو نگاه دارددست بردهٔ واگر ندارد آدم باید با همه فرزندانش تا با تو بگریند.

Ва гуфт : агар касе будӣ ки худоиро талаб кардӣ ҷузи худои худои ду будӣ .

و گفت: اگر کسی بودی که خدای را طلب کردی جز خدای خدای دو بودی.

Ва гуфт : худоиро худо ҷӯяд худоӣ ёбад худоиро худоӣ донад ва гуфт : агар худои як зарраи бърши наздиктар будӣ аз онкии бсрии худоиро ншоистӣ .

و گفت: خدای را خدا جوید خدای یابد خدای را خدای داند و گفت: اگر خدای یک ذره بعرش نزدیکتر بودی از آنکه بثری خدای را نشایستی.

Ва гуфт : ман бо аҳли саодати брсўл суҳбат кунам ва бо аҳли шақоват ба худо .

و گفت: من با اهل سعادت برسول صحبت کنم و با اهل شقاوت به خدا.

Ва гуфт : аз шумо дар нахоҳам адаби беҳуда , модарӣ буд ки аз фарзанди шери хораи адаб дар хоҳад ? аз шумо адаби он дар хоҳад ки бо шумо ба насиби хеш зиндагонӣ кунад .

و گفت: از شما در نخواهم ادب بیهوده، مادری بود که از فرزند شیر خواره ادب در خواهد؟ از شما ادب آن در خواهد که با شما به نصیب خویش زندگانی کند.

Ва гуфт : Иблиси кушта худовандаст ҷавонмардӣ набӯд куштаи худованди хешро санг андохтан .

و گفت: ابلیس کشتهٔ خداوند است جوانمردی نبود کشته خداوند خویش را سنگ انداختن.

Ва гуфт : фардои ҳисоб қиёмат кунад дар даст ман кунад бинад ки чаҳ кунад ҳамаро дар пеш кунаму Иблисро мақоми созам ва лекин накунад .

و گفت: فردا حساب قیامت کند در دست من کند بیند که چه کند همه را در پیش کنم و ابلیس را مقام سازم و لیکن نکند.

Ва гуфт : ҳаргизи каси марои надидау ҳарки маро биндоз ман сифат хеш бинад .

و گفت: هرگز کس مرا ندیده و هرکه مرا بینداز من صفت خویش بیند.

Ва гуфт : як саҷда ки бар ман баранд бҳстии хешу нестии ман бар ман гиромитар аз ҳарчӣ офариду офаринад .

و گفت: یک سجده که بر من براند بهستی خویش و نیستی من بر من گرامی‌تر از هرچه آفرید و آفریند.

Ва гуфт : ман фахри одами вқрҳолъин Мустафоам одам фахр кунад ки гуяд ин зрит манаст пайғомбарро чашм равшан гардад ки гуяд ин аз уммат манаст .

و گفت: من فخر آدم وقرةالعین مصطفی ام آدم فخر کند که گوید این ذریت منست پیغامبر را چشم روشن گردد که گوید این از امت منست.

Ва гуфт : втоӣ ман бузургаст азу боз нигарадам то аз Муҳамад то дар таҳти втоӣ ман наёрад ин он маънӣаст ки шайх боязид гуфтааст лўоӣии аъзами ман лўоءи Муҳамаду шарҳи ин дар пеш додаем .

و گفت: وطای من بزرگست ازو باز نگردم تا از محمد تا در تحت وطای من نیارد این آن معنی است که شیخ بایزید گفته است لوائی اعظم من لواء محمد و شرح این در پیش داده‌ایم.

Аз ӯ пурседанд ки зуҳд чист гуфт : бар лаби дарёаи ғайб истода будам белӣ дар дасти як бели фурӯи барадам аз арш таассурӣ бидон як бел баровардам чунонкии дувуми белро ҳеҷ намонда буд ва ин камтарин дараҷа зуҳдаст яъне ҳарчӣ сӯрат буд дар қадами аввал аз пешам бархест .

از او پرسیدند که زهد چیست گفت: بر لب دریاه غیب ایستاده بودم بیلی در دست یک بیل فرو بردم از عرش تاثری بدان یک بیل برآوردم چنانکه دوم بیل را هیچ نمانده بود و این کمترین درجهٔ زهدست یعنی هرچه صورت بود در قدم اول از پیشم برخاست.

Ва гуфт : ҳақи таъолии қавмиро ба биҳишти Фрўоўрду қавмиро бдўзхи пас маҳори биҳишт вдўзх бигирад ва дар дарёӣ ғайб андозад .

و گفت: حق تعالی قومی را به بهشت فروآورد و قومی را بدوزخ پس مهار بهشت ودوزخ بگیرد و در دریای غیب اندازد.

Ва гуфт : онҷо ки худоӣ буд рӯҳ буду бас .

و گفت: آنجا که خدای بود روح بود و بس.

Ва гуфт : аҳли биҳишт ба биҳишт фурӯд оянду аҳли дӯзах ба дӯзахи пас ҷои ҷавонмардони куҷо буд ки ӯро ҷой набӯд на дар дунё ва на дар охират .

و گفت: اهل بهشت به بهشت فرود آیند و اهل دوزخ به دوزخ پس جای جوانمردان کجا بود که او را جای نبود نه در دنیا و نه در آخرت.

Нақласт ки яке қиёмат бихоб диду шайхро талаб мекард дар ҷумлаи ърсоти шайхро ҳеҷ ҷой наёфт дигар рӯз биёмад вшихро он хоб бигуфт : шайх гуфт : онгоҳи чунин хобатро ройгони нгўинд чун мо набудем Аслан моро чун бознтўон ёфт воъўзболлаҳ аз он ки моро Фрдобозтўон ёфт .

نقلست که یکی قیامت بخواب دید و شیخ را طلب می‌کرد در جمله عرصات شیخ را هیچ جای نیافت دیگر روز بیامد وشیخ را آن خواب بگفت: شیخ گفت: آنگاه چنین خوابت را رایگان نگویند چون ما نبودیم اصلا ما را چون بازنتوان یافت واعوذبالله از آن که ما را فردابازتوان یافت.

Нақласт ки яке ба наздик ӯ омад ва гуфт : ё шайх мехоҳам ки ба ҳаҷ рӯм гуфт : модару падар дорӣ гуфт : дорам гуфт : бирав ризои эшон нигоҳдор бирафту бор дигар бозомад вагуфт : андешаи ҳаҷ сахт шуд гуфт : дӯсти падари қадами дарин роҳ бсдқ биниҳода агар бсдқи ниҳода будяш нома аз Кӯфа боз раседӣ .

نقلست که یکی به نزدیک او آمد و گفت: یا شیخ می‌خواهم که به حج روم گفت: مادر و پدر داری گفت: دارم گفت: برو رضای ایشان نگاهدار برفت و بار دیگر بازآمد وگفت: اندیشه حج سخت شد گفت: دوست پدر قدم درین راه بصدق بنهادهٔ اگر بصدق نهاده بودیش نامه از کوفه باز رسیدی.

Нақласт ки як рӯз дар хилват буд муаззин гуфт : қдқомт алслўаҳ гуфт : чун сахтаст аз садр ва аз даргоҳ мебояд омад бархесту азм намоз кард .

نقلست که یک روز در خلوت بود مؤذن گفت: قدقامت الصلوة گفت: چون سخت است از صدر و از درگاه می‌باید آمد برخاست و عزم نماز کرد.

Нақласт ки касе аз ӯ пурсед ки шихои каромат ту чист гуфт : ман каромот намедонам аммо он медонам ки дар ибтидо ҳар рӯзи гӯсфандии бкштмӣ ва то шаби барсари ниҳода май грдонидмӣ дар ҷумлаи шаҳр то тсўӣ суд кардамӣ ё на имрӯзи чунон май байнам ки мардони олам барме хезанд ва аз машриқ то ба мағриб ба зиёрати мо пойафзор дрпо мекунанд чаҳ каромат хоҳед зиёдати азин . Рҳмҳоллаҳи алайҳу аллоҳи аълами болсўоб .

نقلست که کسی از او پرسید که شیخا کرامت تو چیست گفت: من کرامات نمی‌دانم اما آن می‌دانم که در ابتدا هر روز گوسفندی بکشتمی و تا شب برسر نهاده می‌گردانیدمی در جمله شهر تا تسوی سود کردمی یا نه امروز چنان می‌بینم که مردان عالم برمی‌خیزند و از مشرق تا به مغرب به زیارت ما پای افزار درپا می‌کنند چه کرامت خواهید زیادت ازین. رحمةالله علیه و الله اعلم بالصواب.