Он устоди илму баёни он бунёди кашфу аёни он гумшудаи ишқу маваддати он сӯхтаи шавқу муҳаббати он мухлиси дарду иштиёқи шайхи вақти Абӯалии дқоқи рҳмҳоллаҳи алайҳу қудси аллоҳи сираи алъзизи эмоми вақт буду шайхи аҳду султони тариқату подшоҳи ҳақиқату забони ҳақ буд дар аҳодӣсу тафсиру баёну тақриру ваъзу тзкири шоне азим дошт ва дар риёзату каромати оятӣ буд ва дар латоифу ҳақоиқи вмқому ҳоли мтъини мурӣди нсрободӣ буду басии машойихи кборро дида буд ва хизмат карда бузургон гуфтаанд дар ҳар аҳдии навҳа гарӣ бӯдаасту навҳагар он вақти буъалии дқоқсти он дарди шавқу сӯзу завқ ки ӯро бӯдааст касро нишон ндиҳанд вҳргзи дръмри хеши пушти бозннҳодаҳ буду ибтидо дар Марв буд ки воқеаи бадв фурӯд омад чунонкӣ ба яке аз кбор машойих гуфт : дар Марви Иблиси родидм ки хок бар сар мекард гуфтам эй лъин чаҳ бӯда аст гуфт : хлътӣ ки ҳафтсад ҳазор соласт бо мунтазир он будам ва дар орзӯии он май сӯхтам дар бар басари оради фурӯшии андохт .

آن استاد علم و بیان آن بنیاد کشف و عیان آن گمشده عشق و مودت آن سوخته شوق و محبت آن مخلص درد و اشتیاق شیخ وقت ابوعلی دقاق رحمةالله علیه و قدس الله سره العزیز امام وقت بود و شیخ عهد و سلطان طریقت و پادشاه حقیقت و زبان حق بود در احادیث و تفسیر و بیان و تقریر و وعظ و تذکیر شانی عظیم داشت و در ریاضت و کرامت آیتی بود و در لطایف و حقایق ومقام و حال متعین مرید نصرآبادی بود و بسی مشایخ کبار را دیده بود و خدمت کرده بزرگان گفته‌اند در هر عهدی نوحه‌گری بوده است و نوحه‌گر آن وقت بوعلی دقاقست آن درد شوق و سوز و ذوق که او را بوده است کس را نشان ندهند وهرگز درعمر خویش پشت بازننهاده بود و ابتدا در مرو بود که واقعهٔ بدو فرود آمد چنانکه به یکی از کبار مشایخ گفت: در مرو ابلیس رادیدم که خاک بر سر می‌کرد گفتم ای لعین چه بوده است گفت: خلعتی که هفتصد هزار سالست با منتظر آن بودم و در آرزوی آن می‌سوختم در بر بسر آرد فروشی انداخت.

Шайхи буъалии Формдӣ бо камоли азимат хеш мегуяд марои ҳеҷ ҳуҷҷат фардо нахоҳад буд ало онкӣ гӯям буъалии дқоқм .

شیخ بوعلی فارمدی با کمال عظمت خویش می‌گوید مرا هیچ حجت فردا نخواهد بود الا آنکه گویم بوعلی دقاقم.

Ва устод буъалӣ мегуяд дарахт худруаст ки касе ӯро напарварда бошад барг биораду лекин бор наёрад ва агар барг биорад бе мазаи оради мард низ ҳамчунин бошад чун ӯро устод набӯда бошад азуи ҳеҷ чиз наёяд .

و استاد بوعلی می‌گوید درخت خودروست که کسی او را نپرورده باشد برگ بیارد و لیکن بار نیارد و اگر برگ بیارد بی‌مزه آرد مرد نیز همچنین باشد چون او را استاد نبوده باشد ازو هیچ چیز نیاید.

Пас гуфт : ман ин туруқ аз нсрободӣ гирифтам ва ӯ аз шблӣ ва ӯ аз ҷунайд ва ӯ аз сиррӣ ва ӯ аз Довӯд ва ӯ азмърўФ ва ӯ азтобъин .

پس گفت: من این طرق از نصرآبادی گرفتم و او از شبلی و او از جنید و او از سری و او از داود و او ازمعروف و او ازتابعین.

Ва гуфт : ҳаргизи наздики устоди Абулқосим нсрободӣ нарафтам то ғусл накардаму бобтдо ки ӯро дар Марв маҷлисӣ ниҳоданд ба сабаби он буд ки буъалии шинавӣ перӣ бӯда ба шиква гуфт : моро аз ин сухани нафасии зан устод гуфт : моро он нест гуфт : раво бошад ки мо ниёзи хеши бтўи диҳеми туро бар ниёзи мо сухан кушода гардад устод сухан гуфт : то аз онҷои корро дрпиўст .

و گفت: هرگز نزدیک استاد ابوالقاسم نصرآبادی نرفتم تا غسل نکردم و بابتدا که او را در مرو مجلسی نهادند به سبب آن بود که بوعلی شنوی پیری بوده به شکوه گفت: ما را از این سخن نفسی زن استاد گفت: ما را آن نیست گفت: روا باشد که ما نیاز خویش بتو دهیم ترا بر نیاز ما سخن گشاده گردد استاد سخن گفت: تا از آنجا کار را درپیوست.

Нақласт ки баъд аз онкии солҳо ғоиб буд сафари ҳиҷоз ва сафарҳои дигар карда бўдў риёзатҳо кашида рӯзии бараҳна барӣ раседу бхонқоаҳи Абдуллоҳи умри разии аллоҳи ънҳмо фурӯд омад касе ӯро бозшинохт ва гуфт : устодаст пас халқ бирав раҳмат карданд бузургон гирд омаданд то дарс гуяд ва мунозира кунад гуфт : ин худ сӯрат набандаду локини иншоаллоҳ ки сухан чанд гуфта шавад пас минбар ниҳоданд вҳнўзи ҳикояти маҷлис ӯ кунанд ки он рӯз чун бар минбар шуд ишорат ба ҷониб рост кард ва гуфт : аллоҳи Акбари пас рӯй ба муқобила кард ва гуфт : ризвони ман аллоҳи Акбари пас ишорат ба ҷониб чап кард ва гуфт : валлоҳи хирўобқллаҳи халқи бикбор баҳам баромаданд ва ғарив бархест то чандин ҷиноза барграфтанд устод дар миёни он мшғлҳо аз минбари фурӯди омада буд баъд аз он ӯро талаб карданд наёфтанд ба шаҳр Марв рафт то онгоҳ ба ншобўр афтод .

نقلست که بعد از آنکه سالها غایب بود سفر حجاز و سفرهای دیگر کرده بودو ریاضتها کشیده روزی برهنه بری رسید و بخانقاه عبدالله عمر رضی الله عنهما فرود آمد کسی او را بازشناخت و گفت: استاد است پس خلق برو رحمت کردند بزرگان گرد آمدند تا درس گوید و مناظره کند گفت: این خود صورت نبندد و لکن انشاءالله که سخن چند گفته شود پس منبر نهادند وهنوز حکایت مجلس او کنند که آن روز چون بر منبر شد اشارت به جانب راست کرد و گفت: الله اکبر پس روی به مقابله کرد و گفت: رضوان من الله اکبر پس اشارت به جانب چپ کرد و گفت: والله خیروابقلله خلق بیکبار بهم برآمدند و غریو برخاست تا چندین جنازه برگرفتند استاد در میان آن مشغلها از منبر فرود آمده بود بعد از آن او را طلب کردند نیافتند به شهر مرو رفت تا آنگاه به نشابور افتاد.

Дарвешӣ гуфт : рӯзӣ ба маҷлис ӯ даромадам ба ният онкӣ бипурсам аз мутаваккилон ва ӯ дастории табарӣ бар сар дошт дилам бидон майл кард гуфтам аиҳоолостоди таваккул чаҳ бошад гуфт : онкии тамаъ аз дастори мардумон кӯтоҳ кунӣ вдстор дар ман андохт .

درویشی گفت: روزی به مجلس او درآمدم به نیت آنکه بپرسم از متوکلان و او دستاری طبری بر سر داشت دلم بدان میل کرد گفتم ایهاالاستاد توکل چه باشد گفت: آنکه طمع از دستار مردمان کوتاه کنی ودستار در من انداخت.

Ва гуфт : вақте бемор будам марои орзӯӣ ншобўр бигирифт бихоб дидам ки қойилӣ гуфт : ки ту азин шаҳр натавонӣ рафт ки ҷамоатӣ аз париёнро сухани тўхўш омадаасту маҷлиси ту ҳар рӯз ҳозир бошанд ту аз баҳри эшон боз дошта дарин шаҳр .

و گفت: وقتی بیمار بودم مرا آرزوی نشابور بگرفت بخواب دیدم که قایلی گفت: که تو ازین شهر نتوانی رفت که جماعتی از پریان را سخن توخوش آمده است و مجلس تو هر روز حاضر باشند تو از بهر ایشان باز داشتهٔ درین شهر.

Нақласт ки дар миёни мардум чун чизе афтодӣ ки дил мардумон бидон машғӯл шудӣ устод гуфт : ин аз ғайрат ҳақ аст мехоҳад ки ончӣ меравад наравад .

نقلست که در میان مردم چون چیزی افتادی که دل مردمان بدان مشغول شدی استاد گفت: این از غیرت حق است می‌خواهد که آنچه می‌رود نرود.

Нақласт ки як рӯз бар сари минбари маломат одамӣ мекард ки чаҳ судаст гуҳи ҳасуду мъҷбу мутакаббиру ончӣ бад-ӣн монад соилӣ гуфт : бо ин ҳамаи сифоти змимаҳ ки одамӣ дорад аммо ҷоء дӯстӣ дорад устод гуфт : аз худо битарсед ки мегуяд иҳбҳму иҳбўнаҳ .

نقلست که یک روز بر سر منبر ملامت آدمی می‌کرد که چه سودست گه حسود و معجب و متکبر و آنچه بدین ماند سایلی گفت: با این همه صفات ذمیمه که آدمی دارد اما جاء دوستی دارد استاد گفت: از خدا بترسید که می‌گوید یحبهم و یحبونه.

Нақласт ки рӯзӣ бар сар минбар мегуфт : худоу худоу худо касе гуфт : хоҷаи худо чаҳ буд гуфт : намедонам гуфт : чун наме донеи чромӣ гўӣӣ гуфт : ин нагӯям чаканам .

نقلست که روزی بر سر منبر می‌گفت: خدا و خدا و خدا کسی گفت: خواجه خدا چه بود گفت: نمی‌دانم گفت: چون نمی‌دانی چرامی‌گوئی گفت: این نگویم چکنم.

Нақласт ки дарвешӣ дар маҷлис ӯ бархест ва гуфт : дарвешам ва се рӯзаст то чизе нахурдааму ҷамоатӣ аз машойих ҳозир буданд ӯ бонги бурузад ки дурӯғ май гўӣӣ ки фақр сар подшоҳасту подшоҳи срхўиш бҷоӣӣ наниҳад ки ӯ бо касе гуяд ва арза кунад бъмрў ва бузед .

نقلست که درویشی در مجلس او برخاست و گفت: درویشم و سه روز است تا چیزی نخورده‌ام و جماعتی از مشایخ حاضر بودند او بانگ بروزد که دروغ می‌گوئی که فقر سر پادشاهست و پادشاه سرخویش بجائی ننهد که او با کسی گوید و عرضه کند بعمرو و بزید.

Нақласт ки мардии Фқоъӣ буд бар дар хонақоҳи устодаи буқат суфра биёмадӣу чизе аз он Фқоъ биоварадӣ ва бар суфра нишастӣу Фқоъ бсўФён додӣ ва чун сайр бихӯраданд ончӣ фозил омадӣ ббрдии рӯзӣ бар лафз устод бирафт ки ин ҷавонмард вақте софӣ дорад шабона устод бихобаш дид гуфт : ҷой боло дидам ҷумлаи арқони дайну дунёи ҷамъ шудау миёни ман ва эшон болоӣӣ будӣ ва ман бидон боло боз шудам монеъӣ пешам омад то ҳарчанд хостам ки бар онҷо рӯм натавонистам шуд ногоҳ Фқоъӣ биёмадӣ ва гуфтӣ буъалии дасти бмни даҳ ки дарин роҳи шерони баси рўбоҳоннди пас дигари рӯзи устод бар минбар буд Фқоъӣ аз дар даромад устод гуфт : ӯро роҳ диҳед ки агар ӯ дӯши дастгир мо набӯдӣ мо аз бозмондагон будем Фқоъӣ гуфт : эй устод ҳар шаби мо онҷои оӣими бики шаб ки ту омадӣ моро ғмзӣ кардӣ .

نقلست که مردی فقاعی بود بر در خانقاه استاده بوقت سفره بیامدی و چیزی از آن فقاع بیاوردی و بر سفره نشستی و فقاع بصوفیان دادی و چون سیر بخوردند آنچه فاضل آمدی ببردی روزی بر لفظ استاد برفت که این جوانمرد وقتی صافی دارد شبانه استاد بخوابش دید گفت: جای بالا دیدم جمله ارکان دین و دنیا جمع شده و میان من و ایشان بالائی بودی و من بدان بالا باز شدم مانعی پیشم آمد تا هرچند خواستم که بر آنجا روم نتوانستم شد ناگاه فقاعی بیامدی و گفتی بوعلی دست بمن ده که درین راه شیران بس روباهانند پس دیگر روز استاد بر منبر بود فقاعی از در درآمد استاد گفت: او را راه دهید که اگر او دوش دستگیر ما نبودی ما از بازماندگان بودیم فقاعی گفت: ای استاد هر شب ما آنجا آئیم بیک شب که تو آمدی ما را غمزی کردی.

Нақласт ки рӯзӣ яке даромад ки аз ҷои давр омадаам наздики тўоӣ устод гуфт : ин ҳадиси бқтъ масофат нест аз нафаси хеши гомии фаротар на ки ҳамаи мақсӯдҳо турои бҳослст .

نقلست که روزی یکی درآمد که از جای دور آمده‌ام نزدیک توای استاد گفت: این حدیث بقطع مسافت نیست از نفس خویش گامی فراتر نه که همه مقصودها ترا بحاصلست.

Нақласт ки яке даромад ва шикоят кард аз дасти шайтон устод гуфт : дарахт аз миёни бркн то гунҷишк барон нанишинад ки то ошёни деви дарав буд мурғон шайтон бирав менишинанд .

نقلست که یکی درآمد و شکایت کرد از دست شیطان استاد گفت: درخت از میان برکن تا گنجشک بران ننشیند که تا آشیان دیو درو بود مرغان شیطان برو می‌نشینند.

Нақласт ки бозаргонӣ буд хшгўи номи магар ранҷур шуд шайх ба иёдат ӯ омад гуфт : эй фалон чаҳ афтода аст гуфт : ним шабӣ бархестам то вузӯи созаму намоз шаб кунам тобӣ дар пуштам афтод вдрдии сахт падед омаду таб дар пайваст устод гуфт : туро бо фузул чаҳ кор то намоз шаб кунӣ то лоҷарами бадаради пушти мубталои гардии тромрдори дунё аз худ давр бояд кард касе ки сараш дард кунад ӯро тиллоӣ бар пой ниҳанд ҳаргиз ба нашавад ва чун дасти наҷис буд ӯ остин шавед ҳаргиз пок нагардад .

نقلست که بازرگانی بود خشگو نام مگر رنجور شد شیخ به عیادت او آمد گفت: ای فلان چه افتاده است گفت: نیم شبی برخاستم تا وضو سازم و نماز شب کنم تابی در پشتم افتاد ودردی سخت پدید آمد و تب در پیوست استاد گفت: ترا با فضول چه کار تا نماز شب کنی تا لاجرم بدرد پشت مبتلا گردی ترامردار دنیا از خود دور باید کرد کسی که سرش درد کند او را طلایی بر پای نهند هرگز به نشود و چون دست نجس بود او آستین شوید هرگز پاک نگردد.

Нақласт ки як рӯзи бахона мурӣдӣ шуд ва он марди дайргоҳ буд то дар интизор ӯ буд чун шайх даромад гуфт : эй шайхи як сухан бигӯям гуфт : бигӯӣ гуфт : кӣ хоҳӣ рафт гуфт : эй бечора ҳануз висол ноёфта овози фироқ баланд кардӣ .

نقلست که یک روز بخانه مریدی شد و آن مرد دیرگاه بود تا در انتظار او بود چون شیخ درامد گفت: ای شیخ یک سخن بگویم گفت: بگوی گفت: کی خواهی رفت گفت: ای بیچاره هنوز وصال نایافته آواز فراق بلند کردی.

Нақласт ки рӯзии сӯфии пеш устод нишаста буд атса дод гуфт : ирҳмтки рбки сӯфӣ дар ҳоли пойафзор дар по кардан гирифт бар азм рафтан гуфтанд ҳол чист гуфт : чун забони шайх бар мо брҳмт кушода шуд корӣ ки боист баромад чаҳ хоҳад буд беш аз ин нагуфт : ва бирафт .

نقلست که روزی صوفی پیش استاد نشسته بود عطسه داد گفت: یرحمتک ربک صوفی در حال پای افزار در پا کردن گرفت بر عزم رفتن گفتند حال چیست گفت: چون زبان شیخ بر ما برحمت گشاده شد کاری که بایست برآمد چه خواهد بود بیش از این نگفت: و برفت.

Нақласт ки рӯзӣ устод нишаста буду мураққаъии наву зебои дрпўшидаҳ ва дар аҳди шайхи Абулҳасани брнўдии яке буд аз ъқлоءи мҷонин аз хонақоҳ даромад пўстинии куҳнаи олӯдаи пӯшидаи устод бтибт мегуфт ва дар мураққаъ хеш менагирист ки бўолҳсн бчнд харида ин пӯстин шайхи наъраи бузад ва гуфт : буъалӣ ръноӣӣ макун ки ин пӯстин баҳама дунё харидааму баҳамаи биҳишт боз нафурӯшам устоди сар дар пеши афканд ва зор бигирист ва чунин гуфтанд ки дигари ҳаргиз бо ҳечкас таййибат накард .

نقلست که روزی استاد نشسته بود و مرقعی نو و زیبا درپوشیده و در عهد شیخ ابوالحسن برنودی یکی بود از عقلاء مجانین از خانقاه درآمد پوستینی کهنه آلوده پوشیده استاد بطیبت می‌گفت و در مرقع خویش می‌نگریست که بوالحسن بچند خریدهٔ این پوستین شیخ نعره بزد و گفت: بوعلی رعنائی مکن که این پوستین بهمه دنیا خریده‌ام و بهمه بهشت باز نفروشم استاد سر در پیش افکند و زار بگریست و چنین گفتند که دیگر هرگز با هیچکس طیبت نکرد.

Нақласт ки устод гуфт : рӯзии дарвешӣ дар хонақоҳ даромад ки гӯша бо ман пардозед то бимирам ӯро хона пардохтем дар онҷо шуду чашм дар гӯша гузошт ва мегуфт : аллоҳи аллоҳ ва ман пинҳони гӯш медоштам гуфт : эй Абӯалии маро мбшўл бирафтам ва бозомадам ӯ ҳамон мегуфт то ҷон бидод касе баталаб ғассол ва карбос фиристодем то нигоҳ кардем ӯро ҳеҷ ҷой надидем ҳайрон фурӯ монадем гуфтам ин бмн намӯдӣ худовандо бзндгии бдидмшу бмрдгӣ нопадид шуд ва куҷо шуд ҳотифии оўоздод ки чаҳ ҷўӣӣ касеро ки малики аламут ҷуст наёфт ҳуру қусӯр ҷустанд наёфтанд гуфтам худовандо ӯ куҷо рафт овоз омад фии мақъад сидқ ъанд млики муқтадир .

نقلست که استاد گفت: روزی درویشی در خانقاه درآمد که گوشه با من پردازید تا بمیرم او را خانه پرداختیم در آنجا شد و چشم در گوشهٔ گذاشت و می‌گفت: الله الله و من پنهان گوش می‌داشتم گفت: ای ابوعلی مرا مبشول برفتم و بازآمدم او همان می‌گفت تا جان بداد کسی بطلب غسال و کرباس فرستادیم تا نگاه کردیم او را هیچ جای ندیدیم حیران فرو ماندیم گفتم این بمن نمودی خداوندا بزندگی بدیدمش و بمردگی ناپدید شد و کجا شد هاتفی آوازداد که چه جوئی کسی را که ملک الموت جست نیافت حور و قصور جستند نیافتند گفتم خداوندا او کجا رفت آواز آمد فی مقعد صدق عند ملیک مقتدر.

Устод гуфт : вақте периро дидам дар масҷидии хароб хӯн мегирист чунонкии замини масҷиди ранги гирифта буд гуфтам эй пер бо хештан рФқӣ бикун туро чаҳ афтода аст гуфт : эй ҷавонмард тоқатам барисед дар орзӯии лақоӣ ӯ .

استاد گفت: وقتی پیری را دیدم در مسجدی خراب خون می‌گریست چنانکه زمین مسجد رنگ گرفته بود گفتم ای پیر با خویشتن رفقی بکن ترا چه افتاده است گفت: ای جوانمرد طاقتم برسید در آرزوی لقای او.

Ва гуфт : худовандӣ бар бандаи худ хашм гирифт шафиъони Фрокрд то ӯро афв карду банда ҳамчунон мегирист шафиъ гуфт : акнӯн ин гиристан бар чист ӯ туро афв кард худованд гуфт : ӯ ризоӣ ман меҷӯяд ва ӯро андари он роҳ нест бидон ҳаме гиряд .

و گفت: خداوندی بر بندهٔ خود خشم گرفت شفیعان فراکرد تا او را عفو کرد و بنده همچنان می‌گریست شفیع گفت: اکنون این گریستن بر چیست او ترا عفو کرد خداوند گفت: او رضای من می‌جوید و او را اندر آن راه نیست بدان همی گرید.

Нақласт ки як рӯзи ҷавонӣ аз дар хонақоҳ дар омад ва бинишаст гуфт : агар касеро андешаи маъсиятии бахотири даройади таҳоратро ҳеҷ зиён дорад устод бигирист ва гуфт : саволи ин ҷавонмардро ҷавоби бгўӣиди зин алислом гуфт : маро хотирӣ даромад локин аз устоди шарми доштам ки бигӯям таҳорати зоҳир рохлл накунад аммо таҳорати ботинро бишиканад .

نقلست که یک روز جوانی از در خانقاه در آمد و بنشست گفت: اگر کسی را اندیشهٔ معصیتی بخاطر درآید طهارت را هیچ زیان دارد استاد بگریست و گفت: سؤال این جوانمرد را جواب بگوئید زین الاسلام گفت: مرا خاطری درآمد لکن از استاد شرم داشتم که بگویم طهارت ظاهر راخلل نکند اما طهارت باطن را بشکند.

Нақласт ки гуфт : дарди чашм падед омад чунонкӣ аз дарди муддатӣ беқарор шудам ва хобам наомад ногоҳ лаҳза дрхўоб шудам овозӣ шунидам ки алиси аллоҳи бкоФи абдаи пас бедор шудам дардам бирафту дигари ҳаргизи дард чашм набӯд .

نقلست که گفت: درد چشم پدید آمد چنانکه از درد مدتی بی‌قرار شدم و خوابم نیامد ناگاه لحظهٔ درخواب شدم آوازی شنیدم که الیس الله بکاف عبده پس بیدار شدم دردم برفت و دیگر هرگز درد چشم نبود.

Як рӯзи устоди бўсъиди харгӯшӣу устоди буъалиро аз ҳаммом боз оварда буданд ва ҳар ду бемор буданд устоди буъалӣ бадв гуфт : чаҳ буд агар ҳамчунин ҳар ду бсломт нишаста бошем то вақти нмоздроид ва ба таъаҷҷуб бимонадам ки чандини бори таҳорат мебояд кард ва эшон ҳар дуро як иллат буд бўсъиди даҳон бар гӯши устоди ниҳод ва гуфт : рост бидон монад ки ситеза ҳаме кунад лекин ҳар чаҳ азу буд хуш буд .

یک روز استاد بوسعید خرگوشی و استاد بوعلی را از حمام باز آورده بودند و هر دو بیمار بودند استاد بوعلی بدو گفت: چه بود اگر همچنین هر دو بسلامت نشسته باشیم تا وقت نمازدرآید و به تعجب بماندم که چندین بار طهارت می‌باید کرد و ایشان هر دو را یک علت بود بوسعید دهان بر گوش استاد نهاد و گفت: راست بدان ماند که ستیزه همی کند لیکن هر چه ازو بود خوش بود.

Нақласт ки гуфт : вақте дар биёбоне понздаҳи шабонаи рӯз гум шудам чун роҳи бозёфтам лашкарӣ дидам ки марои шарбатӣ об дод зиёни кории он шарбати об сӣ соласт ки ҳануз дар дили ман мондааст .

نقلست که گفت: وقتی در بیابانی پانزده شبانه روز گم شدم چون راه بازیافتم لشکری دیدم که مرا شربتی آب داد زیان کاری آن شربت آب سی سالست که هنوز در دل من مانده است.

Нақласт ки баъзеро аз мурӣдон схтр будандӣ эшон родри зимистон бо оби сард ғусл фармудӣ ва баъзеро ки нозуктар будандӣ бо эшон рФқ кардӣ ва гуфтӣ бо ҳар касе кор бақадр вусъ ӯ тавон кард .

نقلست که بعضی را از مریدان سختر بودندی ایشان رادر زمستان با آب سرد غسل فرمودی و بعضی را که نازکتر بودندی با ایشان رفق کردی و گفتی با هر کسی کار بقدر وسع او توان کرد.

Вагуфтӣ касе ки баққолӣ хоҳад кард ӯро бхрўори ашнон бояд аммо агар ҷома хоҳад шаст ӯро даҳ стирошнони тамом буд яъне илми он қадр тамомаст ки бидон кор кунӣ аммо агар барои фурӯхтани омӯзии ҳаргизати кори брнёид ки мақсӯд аз илм амаласту тавозуъ чунонкӣ нақласт ки рӯзии бмрўи бдъўтши хонданд дар роҳ ки мерафт аз хонаи нола перзанӣ меомад ки мегуфт : борхдоёи марои чунин гуруснаи бгзоштаҳу чандини Тифл бар ман гумошта охири ин чаҳ чизаст ки ту бо ман мекунӣ шайхи бргзшт ва чун бдъўт расед бифармуд то тибқӣ биёростанд худованди даъват шодмон шуд ки имрӯзи шайх зула хоҳад кард то ба хонаи барад ва ӯро на хона буд венаи аҳл чун биёростанд бархест ва бар сари ниҳод ва бар дар сарои он перзани ниҳоду бабрад ва бадишон дод бибин то ин чаҳ шикастан ва ниёз бӯда бошад .

وگفتی کسی که بقالی خواهد کرد او را بخروار اشنان باید اما اگر جامه خواهد شست او را ده ستیراشنان تمام بود یعنی علم آنقدر تمام است که بدان کار کنی اما اگر برای فروختن آموزی هرگزت کار برنیاید که مقصود از علم عملست و تواضع چنانکه نقلست که روزی بمرو بدعوتش خواندند در راه که می‌رفت از خانه نالهٔ پیرزنی می‌آمد که می‌گفت: بارخدایا مرا چنین گرسنه بگذاشتهٔ و چندین طفل بر من گماشتهٔ آخر این چه چیز است که تو با من می‌کنی شیخ برگذشت و چون بدعوت رسید بفرمود تا طبقی بیاراستند خداوند دعوت شادمان شد که امروز شیخ زله خواهد کرد تا به خانه برد و او را نه خانه بود ونه اهل چون بیاراستند برخاست و بر سر نهاد و بر در سرای آن پیرزن نهاد و ببرد و بدیشان داد ببین تا این چه شکستن و نیاز بوده باشد.

Ва як рӯз мегуфтааст агар фардои маро ба дӯзах фиристанд куффорам сарзаниш кунанд ки эй шайх чаҳ фарқаст миёни мо ва ту ман гӯям ҷавонмардӣ бояд охири марои рӯз бозорӣ бӯда бошаду локини суннат худо инаст

و یک روز می‌گفته است اگر فردا مرا به دوزخ فرستند کفارم سرزنش کنند که ای شیخ چه فرقست میان ما و تو من گویم جوانمردی باید آخر مرا روز بازاری بوده باشد و لکن سنت خدا اینست

Аҷаб инаст бо сухании чунин ҳам ӯ мегуяд ки бдонмӣ ки рӯзи қиёмати қадамии вароӣ ман хоҳад буд аз ҳар чаҳ кардаам рӯй бгрдонмӣ аммо шояд ки дар он вақт ки ин гуфта бошад ӯро бо ӯ дода бошанд то ҳамаи мҳўмҳзи убудийят буд ва дар ин вақт ӯро аз миён бардошта бошанд ва бар забон ӯ сухан май ронда то маҳви маҳз рубубият бӯда бошад .

عجب اینست با سخنی چنین هم او می‌گوید که بدانمی که روز قیامت قدمی ورای من خواهد بود از هر چه کرده‌ام روی بگردانمی اما شاید که در آن وقت که این گفته باشد او را با او داده باشند تا همه محومحض عبودیت بود و در این وقت او را از میان برداشته باشند و بر زبان او سخن می‌رانده تا محو محض ربوبیت بوده باشد.

Чунонкӣ нақласт ки як рӯзи ид ба мусаллои халқии анбӯҳ ҳозир буданд ӯро хуш омад гуфт : бъзти ту агар маро хабар бошад ки аз эшон касе пеш аз ман туро бинад брФўр бе ҳеҷ таваққуъии ҷон аз ман барояд вдигр шояд ки чун онҷо замон набошад аз пеш ва аз пас дидан набошад шарҳи ин сухан дарозаст лӣси ъндоллаҳи сабоҳу ломсоء ва ӯро калимотӣ олӣаст .

چنانکه نقلست که یک روز عید به مصلی خلقی انبوه حاضر بودند او را خوش آمد گفت: بعزت تو اگر مرا خبر باشد که از ایشان کسی پیش از من ترا بیند برفور بی‌هیچ توقعی جان از من برآید ودیگر شاید که چون آنجا زمان نباشد از پیش و از پس دیدن نباشد شرح این سخن دراز است لیس عندالله صباح و لامساء و او را کلماتی عالی است.

Ва гуфт : нигар то аз баҳр ӯ бо ҳеҷ офарӣда хусумат накунӣ ки онгоҳ даъвӣ карда бошӣ кӯи ту он тӯй ва ту он худ нестии туро худовандӣаст шуғли хеши бадви бозгзор то худ хасмии малики хеш ӯ кунад .

و گفت: نگر تا از بهر او با هیچ آفریده خصومت نکنی که آنگاه دعوی کرده باشی کو تو آن توی و تو آن خود نیستی ترا خداوندی است شغل خویش بدو بازگذار تا خود خصمی ملک خویش او کند.

Вагуфт : чунон бош ки мурда бошӣ ва се рӯзи баромада .

وگفت: چنان باش که مرده باشی و سه روز برآمده.

Ва гуфт : ҳар ки ҷони худро ҷоруб дар маъшӯқ намекунад ӯ ошиқ нест .

و گفت: هر که جان خود را جاروب در معشوق نمی‌کند او عاشق نیست.

Ва гуфт : ҳар киро бидӯни ҳақ инс бошад дар ҳоли худ заъиф бошад ва ҳар ки ҷуз аз вай гуяд дар мақоли худ козиб бошад .

و گفت: هر که را بدون حق انس باشد در حال خود ضعیف باشد و هر که جز از وی گوید در مقال خود کاذب باشد.

Ва гуфт : ҳар ки нияти мухолифат пер кунад бар тариқат бинмоанду алоқаи эшон бурӣда гардад ҳар чанд дар як буқъа бошанд ва ҳар ки суҳбат перӣ кунад он гоҳи бадал эътироз кунад аҳд суҳбат бишикаст ва тавба биравӣ воҷиб шуд бо онкӣ гуфтаанд ҳуқуқи устодро тавба набошад .

و گفت: هر که نیت مخالفت پیر کند بر طریقت بنماند و علاقه ایشان بریده گردد هر چند در یک بقعه باشند و هر که صحبت پیری کند آن گاه بدل اعتراض کند عهد صحبت بشکست و توبه بروی واجب شد با آنکه گفته‌اند حقوق استاد را توبه نباشد.

Ва гуфт : тарки адаб дарахтӣаст ки рондани борорд ҳар ки беадабӣ кунад бар бисоти подшоҳон бадаргоҳ фиристанд ва ҳар ки беадабӣ кунад бар даргоҳ бостўрбонӣ фиристанд .

و گفت: ترک ادب درختی است که راندن بارآرد هر که بی‌ادبی کند بر بساط پادشاهان بدرگاه فرستند و هر که بی‌ادبی کند بر درگاه باستوربانی فرستند.

Ва гуфт : ҳарки бо ӯ суҳбат кунад бе адаби ҷаҳл ӯ ӯро бкштн сипорад зуд .

و گفت: هرکه با او صحبت کند بی‌ادب جهل او او را بکشتن سپارد زود.

Ва гуфт : ҳаргиз ӣстодагӣ набӯд бо худоӣ дар бдоит натавонад нишаст ё ӯ дар ниҳоят ва дар ниҳояти ӣстодагӣ аз роҳи муҷоҳидаи нншстнӣ даст диҳад аз роҳи мушоҳида .

و گفت: هرگز ایستادگی نبود با خدای در بدایت نتواند نشست یا او در نهایت و در نهایت ایستادگی از راه مجاهده ننشستنی دست دهد از راه مشاهده.

Ва гуфт : хизмат ки буд бар даргоҳ буд бар бисоти мушоҳидаи мушоҳида буд бнъти ҳайбати баъд аз он фусурдагӣ буд аз астилоءи қурбати баъд аз он фано буд аз худ дар тамомии ғайбат ва аз баҳр инаст ки аҳволи машойих дар ниҳояти азмҷоҳдаҳ ба сукӯн боз мегардад ва ӯро зоҳири эшон барқарор намемонад .

و گفت: خدمت که بود بر درگاه بود بر بساط مشاهده مشاهده بود بنعت هیبت بعد از آن فسردگی بود از استیلاء قربت بعد از آن فنا بود از خود در تمامی غیبت و از بهر اینست که احوال مشایخ در نهایت ازمجاهده به سکون باز می‌گردد و او را ظاهر ایشان برقرار نمی‌ماند.

Вагуфт : чун мурӣди муҷаррад буд дар бдоит аз ваҳмӣ ва дар ниҳоят аз ҳимматӣ ӯ маъаттал буд ва ваҳм онаст ки машғӯл гирданд зоҳир ӯро ба ибодат ва ҳиммат онаст ки ҷамъ гирданд ботин ӯро ба муроқибат .

وگفت: چون مرید مجرد بود در بدایت از وهمی و در نهایت از همتی او معطل بود و وهم آنست که مشغول گرداند ظاهر او را به عبادت و همت آنست که جمع گرداند باطن او را به مراقبت.

Ва гуфт : шодии талаби тамомтар аз шодии виҷдон аз баҳри онкӣ - шодии виҷдонро хатар заволаст ва дар талаби умеди висол .

و گفت: شادی طلب تمامتر از شادی وجدان از بهر آنکه- شادی وجدان را خطر زوالست و در طلب امید وصال.

Ва гуфт : ин ҳадис на баъиллатиаст ва на азҷҳди валикин тинатаст комаи қоли аллоҳи иҳбҳм ва иҳбўнаҳ гуфт : эшонро дӯст дорем ва эшон моро дӯст доранд ва дар миёни зикри тоъат ва ибодат накарду муҳаббати муҷаррад ёд кард азълт .

و گفت: این حدیث نه بعلت است و نه ازجهد ولیکن طینت است کما قال الله یحبهم و یحبونه گفت: ایشان را دوست داریم و ایشان ما را دوست دارند و در میان ذکر طاعت و عبادت نکرد و محبت مجرد یاد کرد ازعلت.

Ва гуфт : мусӣбати мо имрӯз беш азмсибти аҳли дӯзахи хўоҳдбўди фардо аз баҳри он ки аҳли дӯзахро фардои савоб фӯт хоҳад шуд ва моро имрӯзи бнқди вақти мушоҳидаи хизмати ҳақ фӯт мешавад ва ту фарқ мекун миёни ин ду мусӣбат .

و گفت: مصیبت ما امروز بیش ازمصیبت اهل دوزخ خواهدبود فردا از بهر آن که اهل دوزخ را فردا ثواب فوت خواهد شد و ما را امروز بنقد وقت مشاهدهٔ خدمت حق فوت می‌شود و تو فرق میکن میان این دو مصیبت.

Вагуфт : ҳар ки тарк ҳаром кунад аз дӯзах наҷот ёбад ва ҳар ки тарк шабаҳат кунад ба биҳишт расад ва ҳар ки тарк зёдтӣ кунад ба худоӣ расад .

وگفت: هر که ترک حرام کند از دوزخ نجات یابد و هر که ترک شبهت کند به بهشت رسد و هر که ترک زیادتی کند به خدای رسد.

Вагуфт : бдинҳдис натавон расед ба мардӣ ҳар ки дарин ҳадис расед азинҷо халос натавон ёфт ба мардӣ .

وگفت: بدین حدیث نتوان رسید به مردی هر که درین حدیث رسید ازینجا خلاص نتوان یافت به مردی.

Вагуфт : он ороиш кигоҳ гоҳ ба мардуми даройад бесабабӣ аз итилоъи ҳақ буд ки мутаҷаллӣ шавад рўҳро .

وگفت: آن آرایش که گاه گاه به مردم درآید بی‌سببی از اطلاع حق بود که متجلی شود روح را.

Ва гуфт : гӯяндаи мутӣъи хдоўндбўд дар ҷумлаи умри магари нафасӣ ва ӯро дрҳзирҳолқдси фурӯди оранд чун ҳсроти он нафас брўкшФ кунанд он биҳишт биравӣ дӯзах гардад вогари дрҷмлаҳи умри тоъати нчшидаҳ буд магари нафасӣ агар ӯро дар дӯзах кунанд ва кашф гардонанд бар ӯ ин як нафаси оташи фурӯ май бараду дӯзах бар ӯ биҳишт шавад .

و گفت: گوینده مطیع خداوندبود در جمله عمر مگر نفسی و او را درحظیرةالقدس فرود آرند چون حسرات آن نفس بروکشف کنند آن بهشت بروی دوزخ گردد واگر درجمله عمر طاعت نچشیده بود مگر نفسی اگر او را در دوزخ کنند و کشف گردانند بر او این یک نفس آتش فرو می‌برد و دوزخ بر او بهشت شود.

Вагуфт : ҳар ки ҳозираст агар сари хеш ихтиёр кунад бидон матолибат кунанд ва агар ғоибаст ки ихтиёр кунад напурсанд .

وگفت: هر که حاضر است اگر سر خویش اختیار کند بدان مطالبت کنند و اگر غایب است که اختیار کند نپرسند.

Ва гуфт : агар уқубат кунад изҳори қудрат буд ва агар биёмурзад изҳори раҳмат буду ҳамаи кас беш нарасад .

و گفت: اگر عقوبت کند اظهار قدرت بود و اگر بیامرزد اظهار رحمت بود و همه کس بیش نرسد.

Ва гуфт : ғурбат он нест ки бародари Юсуфро бдрмӣ чанд бФрўхтнди ғариби он мудаббираст ки охиратро бадунёи фурушад .

و گفت: غربت آن نیست که برادر یوسف را بدرمی چند بفروختند غریب آن مُدبِر است که آخرت را بدنیا فروشد.

Ва гуфт : бояд ки ҳаркии ин оят башнавад влотҳсбни аллазӣнаи қтлўоФии сиблати аллоҳи илои ояи бҷони дрбохтн бахилӣ накунад .

و گفت: باید که هرکه این آیت بشنود ولاتحسبن الذین قتلوافی سبیل الله الی آیه بجان درباختن بخیلی نکند.

Ва гуфт : аёк наабд туро нигоҳдоштан шариъатасту аёки нстъини амр бҳқиқтаст .

و گفت: ایاک نعبد ترا نگاهداشتن شریعت است و ایاک نستعین امر بحقیقت است.

Ва гуфт : чун ҳақи таъолии танҳои шуморо бхридаҳаст ба биҳишт бадӣгарӣ мафрушед ки байъ дуруст набошад ва агар бошад сўднкнд .

و گفت: چون حق تعالی تن‌های شما را بخریده است به بهشت بدیگری مفروشید که بیع درست نباشد و اگر باشد سودنکند.

Ва гуфт : се ртбтаст саволу дуоу санои саволи онро ки дунё хоҳад дуои онро ки уқбо хоҳад сноءи онро ки мавло хоҳад .

و گفت: سه رتبت است سؤال و دعا و ثنا سؤال آنرا که دنیا خواهد دعا آنرا که عقبی خواهد ثناء آنرا که مولی خواهد.

Ва гуфт : маротиби саховат се қисмаст саховати вуҷӯду эсор ҳар ки ҳақро бар нафаси худ бар гузинад соҳиб ҷӯадасту ҳаркии ҳақро бар ҷон худ баргузинад соҳиб эсораст .

و گفت: مراتب سخاوت سه قسمست سخاوت وجود و ایثار هر که حق را بر نفس خود بر گزیند صاحب جود است و هرکه حق را بر جان خود برگزیند صاحب ایثار است.

Ва гуфт : ҳар ки аз ҳақ хомӯш гардад девӣ буд гунг .

و گفت: هر که از حق خاموش گردد دیوی بود گنگ.

Ва гуфт : бар шумо бод ки ҳазар кунед аз суҳбати салотин ки эшонро раъй чун раъии кӯдакон буду савлат чун савлати шерон .

و گفت: بر شما باد که حذر کنید از صحبت سلاطین که ایشان را رأی چون رأی کودکان بود و صولت چون صولت شیران.

Ва гуфт : шева салотин онаст ки азишон сабр ва бо эшон тоқат нест .

و گفت: شیوهٔ سلاطین آنست که ازیشان صبر و با ایشان طاقت نیست.

Ва гуфт : маънии влотҳмлнои молотоқаҳи лно ба паноҳи хост аз фироқ .

و گفت: معنی لَا تُحَمِّلْنَا مَا لَا طَاقَةَ لَنَا به پناه خواست از فراق.

Ва гуфт : тавозуъи тавонгарон даравишонро диёнатасту тавозуъи даравишони тавонгаронро хиёнат .

و گفت: تواضع توانگران درویشان را دیانت است و تواضع درویشان توانگران را خیانت.

Вагуфт : агар млоикаҳи толиби илмро прнгстроннди онкии толиби маълум буд худ чигуна буд .

وگفت: اگر ملایکه طالب علم را پر نگسترانند آنکه طالب معلوم بود خود چگونه بود.

Ва гуфт : агар талаби илм фаризааст талаби маълуми фаризатар .

و گفت: اگر طلب علم فریضه است طلب معلوم فریضه‌تر.

Ва гуфт : мурӣд онаст ки дар умри хеши нхсбду мардон ки як соъати нхсбнду пайғомбари чунин буд алайҳи ассалом чун азмъроҷ бозомад ҳаргиз дигар нахуфт зеро ки ҳамаи дил шуда буд .

و گفت: مرید آنست که در عمر خویش نخسبد و مردان که یک ساعت نخسبند و پیغامبر چنین بود علیه السلام چون ازمعراج بازآمد هرگز دیگر نخفت زیرا که همه دل شده بود.

Ва гуфт : иброҳӣми алайҳи ассаломи Исмоилро гуфт : эй писар дар хоб дидам ки турои қурбони ҳаме бояд кард гуфт : эй падар агар нхФтӣии он хоб надидӣ .

و گفت: ابراهیم علیه السلام اسماعیل را گفت: ای پسر در خواب دیدم که ترا قربان همی باید کرد گفت: ای پدر اگر نخفتئی آن خواب ندیدی.

Ва гуфт : дидор дар дунёи босрор буд ва дар охирати бобсор .

و گفت: دیدار در دنیا باسرار بود و در آخرت بابصار.

Ва гуфт : иродату ҳиммати амонат ҳақаст пеши арбоби бдоёту асҳоби ниҳояти арбоби бдоити бородти тоъат муҷоҳида тавонанд карду асҳоби ниҳояти баҳамати бмкошФаҳ ва мушоҳида тавонанд раседу ҳиммат чун кимиёст толиби молроу ҳиммати қрорист беором ки ҳаргиз сокин нашавад на дар дунё ва на дар охират .

و گفت: ارادت و همت امانت حق است پیش ارباب بدایات و اصحاب نهایت ارباب بدایت بارادت طاعت مجاهده توانند کرد و اصحاب نهایت بهمت بمکاشفه و مشاهده توانند رسید و همت چون کیمیاست طالب مال را و همت قراریست بی‌آرام که هرگز ساکن نشود نه در دنیا و نه در آخرت.

Ва гуфт : ҷаҳд тавонгарон бимоласту ҷаҳди даравишони бҷон .

و گفت: جهد توانگران بمالست و جهد درویشان بجان.

Ва гуфт : суҳбат кардан бо аждаҳои осонтар ки бо дарвешӣ ки ҳама бахиласт .

و گفت: صحبت کردن با اژدها آسانتر که با درویشی که همه بخیلست.

Ва гуфт : бузургтарин ҳамаи чизҳо нишастан бар бисот фақрасту тарк гирифтани офоқ ба куллӣ чунонкӣ ӯро на маълумӣ буд на ҷоҳӣ на молӣ на чизе гуфтанд ҳар касе ки бад-ӣни сифат буд ӯрои ҳеҷ савоб буд гуфт : ончӣ мардумон мепӯшанд ӯ май пӯшад ва ончӣ мехуранд аўмӣ хӯрду лекини басар аз эшон ҷудо буд .

و گفت: بزرگترین همه چیزها نشستن بر بساط فقر است و ترک گرفتن آفاق به کلی چنانکه او را نه معلومی بود نه جاهی نه مالی نه چیزی گفتند هر کسی که بدین صفت بود او را هیچ ثواب بود گفت: آنچه مردمان می‌پوشند او می‌پوشد و آنچه می‌خورند او می‌خورد و لیکن بسرّ از ایشان جدا بود.

Ва гуфт : вақт ту онаст ки онҷоӣӣ агар вақти тўднёсти бднёӣӣ ва агар ъқбости бъқбоӣӣ ва агар шодӣаст дар шодӣӣ ва агар андӯҳаст дар андӯҳӣ .

و گفت: وقت تو آنست که آنجائی اگر وقت تو دنیاست بدنیائی و اگر عقباست بعقبائی و اگر شادیست در شادئی و اگر اندوهست در اندوهی.

Ва гуфт : чунонкии туро аз шиками модар берун оварад аз миёни наҷосату шери поки холиси ғизоӣ ту гардонид втро ба покӣ парвариш дод ҳамчунон аз дунёи беруни барадат аз миёни гуноҳу маосӣу шароби раҳмату мағфират ва иззат чашонд ва пок гирданд ва дар биҳишти фурӯди оради пок аз ҳамаи офатӣ .

و گفت: چنانکه ترا از شکم مادر بیرون آورد از میان نجاست و شیر پاک خالص غذای تو گردانید وترا به پاکی پرورش داد همچنان از دنیا بیرون بردت از میان گناه و معاصی و شراب رحمت و مغفرت و عزت چشاند و پاک گرداند و در بهشت فرود آرد پاک از همه آفتی.

Вагуфт : худои таъолии осӣонро дӯст медорад хитоб мекунад сидолмрслинро салавоти аллоҳу саломаи алайҳ ки намоз шаб кун то мақоми шафоати ёбӣ ба ниятӣ ки модарони шаби дояро бедор кунанд то шер ба фарзанд диҳанд .

وگفت: خدای تعالی عاصیان را دوست می‌دارد خطاب می‌کند سیدالمرسلین را صلوات الله و سلامه علیه که نماز شب کن تا مقام شفاعت یابی به نیتی که مادران شب دایه را بیدار کنند تا شیر به فرزند دهند.

Гуфтанд футувват чист гуфт : ҳаракат кардан аз барои дигарон ва аз пайғамбар буд алайҳи ассалом ки фардо ҳама хоҳанд гуфт : нафасии нафасӣ ӯ хоҳад гуфт : умматии умматӣ .

گفتند فتوت چیست گفت: حرکت کردن از برای دیگران و از پیغمبر بود علیه السلام که فردا همه خواهند گفت: نفسی نفسی او خواهد گفت: امتی امتی.

Ва гуфт : ҷамъи асботист бенафйу тафриқаи нафии тест беисботу тафриқаи он буд ки ба ту мансӯб буду ҷамъи онкӣ аз ту барда бошад .

و گفت: جمع اثباتیست بی‌نفی و تفرقه نفی تست بی‌اثبات و تفرقه آن بود که به تو منسوب بود و جمع آنکه از تو برده باشد.

Вагуфт : фақри атоӣ ҳақаст ҳар ки ба ҳақи он қиём накунад ба сабаби онкии азу шикоят кунад он сабаби уқубат ӯ гардад .

وگفت: فقر عطای حق است هر که به حق آن قیام نکند به سبب آنکه ازو شکایت کند آن سبب عقوبت او گردد.

Вагуфт : агар тавба аз бими дӯзах ё умед биҳишт мекунӣ беҳимматӣаст тавба бар он кнхдоит дӯст дорад ани аллоҳи иҳби алтўобин .

وگفت: اگر توبه از بیم دوزخ یا امید بهشت می‌کنی بی‌همتی است توبه بر آن کنخدایت دوست دارد إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ التَّوَّابِينَ.

Ва гуфт : таваккули сифати анбиё буду таслими сифати иброҳӣми втФўизи сифати пайғамбари мо слии аллоҳи алайҳу силами соҳиби таваккули бўъдаҳ ором гираду соҳиби таслим ба илму соҳиби тафвиз ба ҳукму таваккул бдоит бошаду таслими васату тафвизи ниҳоят .

و گفت: توکل صفت انبیا بود و تسلیم صفت ابراهیم وتفویض صفت پیغمبر ما صلی الله علیه و سلم صاحب توکل بوعده آرام گیرد و صاحب تسلیم به علم و صاحب تفویض به حکم و توکل بدایت باشد و تسلیم وسط و تفویض نهایت.

Вагуфт : соҳиб маърифат бош ба худоӣ то ҳамеша шод бошӣ .

وگفت: صاحب معرفت باش به خدای تا همیشه شاد باشی.

Вагуфт : оламро раво набӯд ки хабар диҳад магари ончӣ хонда бошаду орифро раво набӯд ки хабар диҳад магар ёфта бошад .

وگفت: عالم را روا نبود که خبر دهد مگر آنچه خوانده باشد و عارف را روا نبود که خبر دهد مگر یافته باشد.

Вагуфт : чунонкии рубубият аз ҳақ зоил нашавад бояд ки убудийят ки сифат бандааст аз банда зоил нашавад .

وگفت: چنانکه ربوبیت از حق زایل نشود باید که عبودیت که صفت بنده است از بنده زایل نشود.

Вагуфт : аввали мақоми банда илмаст ба худоӣу ғояташи маърифати худоӣу фоидаи он мушоҳидаасту бунаи боз на боистад азмъсити магар ба таҳдиду ваъиди бонўоъи уқоб ва озод онаст ки ӯро аз карами кашф чизе кунад басанда буд ӯро аз заҷри внҳӣ .

وگفت: اول مقام بنده علم است به خدای و غایتش معرفت خدای و فایدهٔ آن مشاهده است و بنده باز نه بایستد ازمعصیت مگر به تهدید و وعید بانواع عقاب و آزاد آنست که او را از کرم کشف چیزی کند بسنده بود او را از زجر ونهی.

Ва гуфт : ақлро далолату ҳикматро ишорату маърифатро шаҳодат .

و گفت: عقل را دلالت و حکمت را اشارت و معرفت را شهادت.

Вагуфт : тавҳиди назар карданаст дар ашёъи бъини адам .

وگفت: توحید نظر کردن است در اشیاء بعین عدم.

Вагуфт : бсФоӣ ибодат натавон расед ало ба чаҳор чизи аввали маърифати худои дувуми маърифати нафаси сеюм маърифати мӯати чаҳоруми маърифати мо бъдолмўт ҳар ки худоиро бишнохт баҳақ ӯ қиём кард ба сидқу ихлосу сафои въбўдити вҳр ки нафасро бишнохт бшриъту ҳақиқат рӯй ба мухолифат ӯ ниҳоди вмхолФт ӯ тоъатаст мудом ва ҳар ки мӯатро бишнохт шойистагии он сохта гардонид ва омадани онро мустаъид шуд ва ҳар ки мо баъд аламут бишнохт азўъду ваъиди дрхўФ ва раҷо бимонад Флоиأмни макри аллоҳи алои алқўми алхосрўн .

وگفت: بصفای عبادت نتوان رسید الا به چهار چیز اول معرفت خدای دوم معرفت نفس سوم معرفت موت چهارم معرفت ما بعدالموت هر که خدای را بشناخت بحق او قیام کرد به صدق و اخلاص و صفا وعبودیت وهر که نفس را بشناخت بشریعت و حقیقت روی به مخالفت او نهاد ومخالفت او طاعت است مدام و هر که موت را بشناخت شایستگی آن ساخته گردانید و آمدن آنرا مستعد شد و هر که ما بعد الموت بشناخت ازوعد و وعید در خوف و رجا بماند فَلَا يَأْمَنُ مَکْرَ اللَّهِ إِلَّا الْقَوْمُ الْخَاسِرُونَ.

Ва гуфт : нақд дар феъласт то сифати вФкрт дар сифати томўсўФ ва иборат нақданст бошора ва фикрат онаст ки ишорату иборат бадв нарасад .

و گفت: نقد در فعل است تا صفت وفکرت در صفت تاموصوف و عبارت نقداست باشارة و فکرت آنست که اشارت و عبارت بدو نرسد.

Вагуфт : модом ки бандаи соҳиб тавҳидаст ҳоли аўникўст аз ҷиҳати онкии шафиъи аъзам тавҳидасту ҳарки тавҳид надорад касе шафоат ӯ накунаду онкии соҳиб тавҳид набӯд ломҳолаҳ ки рӯзӣ омирзида шавад .

وگفت: مادام که بنده صاحب توحید است حال او نیکوست از جهت آنکه شفیع اعظم توحید است و هرکه توحید ندارد کسی شفاعت او نکند و آنکه صاحب توحید نبود لامَحاله که روزی آمرزیده شود.

Вагуфт : ориф бошӣ то мутаҳаммил бош ва гуфт : қавмиро дар қабзи афканд аз барои он мункир шуданду ҷамъиро дар басти бдошт аз ин ҷиҳати бўҳдонит мақар омаданд .

وگفت: عارف باشی تا متحمل باش و گفت: قومی را در قبض افکند از برای آن منکر شدند و جمعی را در بسط بداشت از این جهت بوحدانیت مقر آمدند.

Ва гуфт : фароғат маликаст ки онро ғоиб нест .

و گفت: فراغت مُلک است که آنرا غایب نیست.

Ва гуфт : ғариб на онаст ки касе надорад ғариби он мудаббирӣ буд ки охират бифурӯшад .

و گفت: غریب نه آنست که کسی ندارد غریب آن مدبِری بود که آخرت بفروشد.

Ва гуфт : қабз авоил фаносту басти авоили бқоҳр киро дар қабзи андохт боқӣ гардонид .

و گفت: قبض اوایل فناست و بسط اوایل بقا هر که را در قبض انداخت باقی گردانید.

Ва гуфт : аз обу гул чаҳ ояд ҷузи хато ва аз худо чаҳ ояд ҷузи ато .

و گفت: از آب و گل چه آید جز خطا و از خدا چه آید جز عطا.

Ва гуфт : ориф ҳамчун мардӣаст ки бар шер нишинад ҳамаи кас азу тарсанд ва ӯ аз ҳамаи кас беш тарсад .

و گفت: عارف همچون مردیست که بر شیر نشیند همه کس ازو ترسند و او از همه کس بیش ترسد.

Нақласт ки як рӯз дар астдроҷ сухан мегуфт . Соил гуфт : астдроҷи кадом буд гуфт : он нашунида ки Флонкс ба Мадинаи клўи боз май барад .

نقل است که یک روز در استدراج سخن می‌گفت. سایل گفت: استدراج کدام بود گفت: آن نشنیدهٔ که فلانکس به مدینه کلو باز می‌برد.

Нақласт ки охири чандон дарди дарави падеди омада буд ки ҳар шаб гоҳе бар бом хона шудӣ он хона ки акнӯн дар баробар турбат ӯсту онрои байт алфутуҳ гуфтандӣ чун бар бом шудӣ рӯй ба офтоб кардӣ ва гуфтӣ эй саргардони мамлакати имрӯз чун будӣ ва чун гузаштии ҳеҷ ҷо аз андӯҳгинии азин ҳадис ва ҳеҷ ҷо аз зеру зибр шудагон ин воқеа хабар ёфтӣ ҳамаи азин ҷинс мегуфтӣ то ки офтоби Фрўшдии пас аз боми Фрўдомдӣ .

نقلست که آخر چندان درد درو پدید آمده بود که هر شب گاهی بر بام خانه شدی آن خانه که اکنون در برابر تربت اوست و آنرا بیت الفتوح گفتندی چون بر بام شدی روی به آفتاب کردی و گفتی ای سرگردان مملکت امروز چون بودی و چون گذشتی هیچ جا از اندوهگینی ازین حدیث و هیچ جا از زیر و زبر شدگان این واقعه خبر یافتی همه ازین جنس می‌گفتی تا که آفتاب فروشدی پس از بام فرودآمدی.

Всхни аўдри охир чунон шуд ки касе фаҳм намекард ва тоқат намедошт лоҷарам ба маҷлиси мардум андак омадандӣ чунонкии ҳафдаҳи ҳаждаҳи каси зиёдати набудандии чунонкӣ пирҳрӣ мегуяд ки чун буъалии дқоқро сухан олӣ шуд маҷлис ӯ аз халқ холӣ шуд .

وسخن او در آخر چنان شد که کسی فهم نمی‌کرد و طاقت نمی‌داشت لاجرم به مجلس مردم اندک آمدندی چنانکه هفده هجده کس زیادت نبودندی چنانکه پیر هری می‌گوید که چون بوعلی دقاق را سخن عالی شد مجلس او از خلق خالی شد.

Нақласт ки дар абтдоءи ҳоли ғлбот ваҷдӣ дошт ки ҳечкасро азин ҳадис мусаллам намедошт то чунон шуда буд ки пайваста мегуфтӣ борхдоёи марои бкоءи баррагии бахшу маро дар кор мӯрӣ кун ва дар муноҷот мегуфтӣ ки маро расво макун ки басӣ лофҳо задаам ту бар сари минбар бо ин чунин гуноҳи кори ту ва агар расвоам хоҳӣ кард борӣ дар пеши ин маҷлисён расвоам макун маро ҳамчунон дар мураққаъи суфиён раҳо куну ркўаҳу Асоеи бадастами даҳ ки ман шеваи суфиён дӯст медорам онгоҳи маро бо Асоу ркўаҳу мураққаъи бўодиии азўодиҳои дӯзах дар даҳ ки то ман абадулабади хунобаи фироқ ту мехӯрам ва дар он водии навҳа ту мекунам ва бар срнгўнсорӣ хеш мегарему мотами бозмондагӣ хеш медорам то борӣ агар қурб туам набӯд навҳаи туам буд .

نقلست که در ابتداء حال غلبات وجدی داشت که هیچکس را ازین حدیث مسلم نمی‌داشت تا چنان شده بود که پیوسته می‌گفتی بارخدایا مرا بکاه برگی بخش و مرا در کار موری کن و در مناجات می‌گفتی که مرا رسوا مکن که بسی لافها زده‌‌ام تو بر سر منبر با این چنین گناه کار تو و اگر رسوام خواهی کرد باری در پیش این مجلسیان رسوام مکن مرا همچنان در مرقع صوفیان رها کن و رَکوه و عصایی بدستم ده که من شیوه صوفیان دوست می‌دارم آنگاه مرا با عصا و رَکوه و مرقع بوادیی از وادیهای دوزخ در ده که تا من ابدالابد خونابهٔ فراق تو می‌خورم و در آن وادی نوحه تو می‌کنم و بر سر نگونساری خویش می‌گریم و ماتم بازماندگی خویش می‌دارم تا باری اگر قرب توم نبود نوحهٔ توم بود.

Ва мегуфт : бор худовандо модиўони хеш ба гуноҳ сиёҳ кардем ва ту мӯии моро ба рӯзгор сипед кардӣ эй холиқи сиёҳу сифед фазл кун ва сиёҳ карда моро дар кор сипед карда хеш кун ва боз мегуфт : эй худованди онкии туро ба таҳқиқи бидонади талаби ту ҳамеша кунад ва агарчӣ донад ки ҳаргизат наёяд .

و می‌گفت: بار خداوندا ما دیوان خویش به گناه سیاه کردیم و تو موی ما را به روزگار سپید کردی ای خالق سیاه و سفید فضل کن و سیاه کرده ما را در کار سپید کرده خویش کن و باز می‌گفت: ای خداوند آنکه ترا به تحقیق بداند طلب تو همیشه کند و اگرچه داند که هرگزت نیاید.

Ва гуфт : гирифтам ки дар фирдавсам фурӯд оварадӣ ва ба мақоми олӣами расонидии онрои чаканам ки беҳтари азин тўонстмӣ буд ва набудам .

و گفت: گرفتم که در فردوسم فرود آوردی و به مقام عالیم رسانیدی آنرا چکنم که بهتر ازین توانستمی بود و نبودم.

Баъди азўФоти устодро ба хоби диданд ва пурседанд ки худои таъолӣ бо ту чаҳ крдгФт : маро ба пои бдошт ва ҳар гуноҳ ки бидон иқрор оварадам биомрзиди магари як гуноҳ ки аз он шарми доштам ки ёд кардамӣ маро дар арақи боздошт то онгоҳ ки ҳамаи гӯшти азрўим фурӯ афтод гуфтанд он чаҳ буд гуфт дркўдкии бомардӣ нгрстаҳ будам марои некӯи омада буду якбори дигараш ба хоби диданд ки азим беқарорӣ мекард ва мегирист гуфтанд эй устод чаҳ бӯдааст магари дунё мебоядат гуфт : балии влкн на барои дунё бо маҷлис ки гӯям балки барои он то миёни дарбандаму ъсобргирму ҳамаи рӯзи як бик дарҳамӣ шаваму халқро ваъз ҳаме кунам ки макунед ки намедонед ки аз ки боз мемонед .

بعد ازوفات استاد را به خواب دیدند و پرسیدند که خدای تعالی با تو چه کردگفت: مرا به پای بداشت و هر گناه که بدان اقرار آوردم بیآمرزید مگر یک گناه که از آن شرم داشتم که یاد کردمی مرا در عرق بازداشت تا آنگاه که همه گوشت ازرویم فرو افتاد گفتند آن چه بود گفت درکودکی بامردی نگرسته بودم مرا نیکو آمده بود و یکبار دیگرش به خواب دیدند که عظیم بی‌قراری می‌کرد و می‌گریست گفتند ای استاد چه بوده است مگر دنیا می‌بایدت گفت: بلی ولکن نه برای دنیا با مجلس که گویم بلکه برای آن تا میان دربندم و عصا برگیرم و همه روز یک بیک در همی شوم و خلق را وعظ همی کنم که مکنید که نمی‌دانید که از که باز می‌مانید.

Ва дайгарӣ бихоб дид гуфт : худоӣ бо ту чаҳ кард гуфт : ҳар чаҳ карда будам аз баду неки ҷумла гирд кард бар ман базраи зарраи пас ба кӯҳи дргзошт ва яке дигараш ба хоб дид ки бар сирот май гузашти паҳнои ои панҷсад солаи роҳ буд гуфт : ин чист ки моро хабар доданд ки сирот аз мӯӣ борӣктарасту азтиғ тезтар гуфт : ин сухан ростаст лекин бираванда бигардади раванда ки онҷои фарохтар рафта бошад ӣнҷои борӣкаш бояд рафт ва агар тангтар рафта бошад ӣнҷои фарохтар бояд рафт .

و دیگری بخواب دید گفت: خدای با تو چه کرد گفت: هر چه کرده بودم از بد و نیک جمله گرد کرد بر من بذرّه ذرّه پس به کوه درگذاشت و یکی دیگرش به خواب دید که بر صراط می‌گذشت پهنای آن پانصد ساله راه بود گفت: این چیست که ما را خبر دادند که صراط از موی باریکتر است و از تیغ تیزتر گفت: این سخن راست است لیکن برونده بگردد روندهٔ که آنجا فراختر رفته باشد اینجا باریکش باید رفت و اگر تنگتر رفته باشد اینجا فراختر باید رفت.

Нақласт ки устодро шогирдӣ буд ном ӯ Абубакри сирФӣ бар сари турбат устод нишаста буд гуфт : бихоб дидам ки турбат аз ҳам бозшдӣу устоди баромадӣу хостӣ ки бҳўо бар пурд гуфтамӣ куҷо мерӯй гуфтӣ ҳамчунин гӯйон май рӯм ки моро дрмлкўти аъло минбарҳо ниҳодаанд .

نقلست که استاد را شاگردی بود نام او ابوبکر صیرفی بر سر تربت استاد نشسته بود گفت: بخواب دیدم که تربت از هم بازشدی و استاد برآمدی و خواستی که بهوا بر پرد گفتمی کجا می‌روی گفتی همچنین گویان می‌روم که ما را درملکوت اعلی منبرها نهاده‌اند.

Ва чунин нақл кардаанд ки ба муддати яксоли ин Абубакри баъд аз намози дигари рӯзи одина бар сари турбат устод нишастӣ яъне ки ба маҷлис омадаам ва ҳамин Абубакрро май оранд ки гуфт : чун қозии бўъмр вафот кард ва ӯ аз ақрони устод буд ба хоб дидам ки ҳаме рафтам то ба маҷлиси устод рӯм гуфтандӣ куҷо мерӯй гуфтамӣ ба малакӯти осмони аъло ба маҷлис устод гуфтандӣ имрӯз маҷлис нест ки қозии бўъмр даргузаштааст .

و چنین نقل کرده‌اند که به مدت یکسال این ابوبکر بعد از نماز دیگر روز آدینه بر سر تربت استاد نشستی یعنی که به مجلس آمده‌ام و همین ابوبکر را می‌آرند که گفت: چون قاضی بوعمر وفات کرد و او از اقران استاد بود به خواب دیدم که همی رفتم تا به مجلس استاد روم گفتندی کجا می‌روی گفتمی به ملکوت آسمان اعلا به مجلس استاد گفتندی امروز مجلس نیست که قاضی بوعمر درگذشته است.

Шайхи Абулқосими қширӣ ҳикоят кард ки ҷавонӣ ба наздик ман омад ва ҳаме гирист гуфтам чаҳ бӯда аст гуфт : дӯш бихоб дидам ки қиёмат будӣу маро ба дӯзахи Фрстодндӣ ман гуфтамӣ ки маро ба дӯзахи мФрстид ки ба маҷлиси буъалии дқоқ расидаам маро гуфтандӣ ба маҷлис ӯ расида гуфтам оре гуфтанд ӯро ба биҳишт бурид , рҳмҳоллаҳи алайҳ .

شیخ ابوالقاسم قشیری حکایت کرد که جوانی به نزدیک من آمد و همی گریست گفتم چه بوده است گفت: دوش بخواب دیدم که قیامت بودی و مرا به دوزخ فرستادندی من گفتمی که مرا به دوزخ مفرستید که به مجلس بوعلی دقاق رسیده‌ام مرا گفتندی به مجلس او رسیدهٔ گفتم آری گفتند او را به بهشت برید، رحمةالله علیه.