Он баҳри андӯҳи он росихтар аз кӯҳи он офтоби илоҳии он осмони номутаноҳии он ӯъҷубаи раббонии он қутби вақти Абулҳасани хрқонии рҳмҳоллаҳи алайҳи султони салотини машойих буду қутби аўтоду абдоли оламу подшоҳи аҳли тариқату ҳақиқату мутамаккини кӯҳи сифату мтъини маърифати доим ба дил дар ҳузуру мушоҳида ва ба тан дар хузўъи риёзату муҷоҳида буду соҳиби асрори ҳақоиқу олии ҳиммату бузурги мартаба ва дар ҳазрати ошноӣ азим дошт ва дар густохӣ крўФрӣ дошт ки сифат натавон кард . Нақласт ки шайхи боязид ҳар соли як навбат ба зиёрат диҳистон шудӣ ба срриг ки онҷо қубӯр шуҳадост чун бар хрқон гузар кардӣ боситодӣ ва нафас баркашидӣ мурӣдон аз вай савол карданд ки шихои мо ҳеҷ буи намешинавем гуфт : оре ки аз ин дияи дуздони буии мардӣ май шинавами мардӣ буд ном ӯ алӣ ва кунят ӯ Абулҳасан ба се дараҷа аз ман пеш буд бор аёл кашад ва кишт кунаду дарахти нишонд .

آن بحر اندوه آن راسختر از کوه آن آفتاب الهی آن آسمان نامتناهی آن اعجوبه ربانی آن قطب وقت ابوالحسن خرقانی رحمةالله علیه سلطان سلاطین مشایخ بود و قطب اوتاد و ابدال عالم و پادشاه اهل طریقت و حقیقت و متمکن کوه صفت و متعین معرفت دایم به دل در حضور و مشاهده و به تن در خضوع ریاضت و مجاهده بود و صاحب اسرار حقایق و عالی همت و بزرگ مرتبه و در حضرت آشنایی عظیم داشت و در گستاخی کروفری داشت که صفت نتوان کرد. نقل است که شیخ بایزید هر سال یک نوبت به زیارت دهستان شدی به سرریگ که آنجا قبور شهداست چون بر خرقان گذر کردی باستادی و نفس برکشیدی مریدان از وی سؤال کردند که شیخا ما هیچ بوی نمی‌شنویم گفت: آری که از این دیه دزدان بوی مردی می‌شنوم مردی بود نام او علی و کنیت او ابوالحسن به سه درجه از من پیش بود بار عیال کشد و کشت کند و درخت نشاند.

Нақласт ки шайх дар ибтидои дувоздаҳ сол дар хрқони намоз хуфтан ба ҷамоати бкрдӣ ва рӯй ба хок боязид наҳодӣ ва ба бастом омадӣу боситодӣ ва гуфтӣ бори худоё аз он халъат ки боязидро дода Абулҳасанро бӯеи даҳ онгоҳи бозкштии вақти субҳро ба хрқон бозомадӣу намози бомдод ба ҷамоат ба хрқони дарёфтӣ бар таҳорати намоз хуфтан .

نقلست که شیخ در ابتدا دوازده سال در خرقان نماز خفتن به جماعت بکردی و روی به خاک بایزید نهادی و به بسطام آمدی و باستادی و گفتی بار خدایا از آن خلعت که بایزید را دادهٔ ابوالحسن را بویی ده آنگاه بازکشتی وقت صبح را به خرقان بازآمدی و نماز بامداد به جماعت به خرقان دریافتی بر طهارت نماز خفتن.

Нақласт ки вақте дуздии басари боз май шуда буд то пай ӯ натавонанд дидан ва натавонанд барад шайх гуфта буд дар талаби ин ҳадис кам аз дуздӣ натавонам буд то баъд аз он аз хоки боязиди басари боз май шуда буду пушт бар хок аўнмӣ кард то баъд аз дувоздаҳ сол аз турбат овоз омад ки эй Абулҳасани гоҳ он омад ки биншинӣ шайх гуфт : эй боязиди ҳамеи ҳимматии боздор ки мардӣ уммӣам ва аз шариъат чизе намедонам ва қуръон наёмухтаам овозӣ омад эй Абулҳасани ончӣ маро додаанд аз баракоти ту буд шайх гуфт : ту ба садад ва сӣ ваанд соли пеш аз ман будӣ гуфт : балӣу локин чун ба хрқон гузар кардамӣ нурӣ дидамӣ ки аз хрқон ба осмон барме шудӣ ва сӣ сол буд то ба худованд ба ҳоҷатӣ дармонда будам басарам Нидо карданд ки эй боязид ба ҳурмати он нурро ба шафиъи ор то ҳоҷат барояд гуфтам худовандо он нур кист ҳотифии овози додкаҳи он нури банда хосаст ва ӯро Абулҳасан гӯйанд он нурро шафиъи ори тоҳоҷт ту барояд шайх гуфт : чун ба хрқони расидам дар бисту чаҳоруми рӯзи ҷумла қуръон биёмухтаму брўоитӣ дигараст ки боязид гуфт : фотиҳа оғоз кун чун ба хрқони расидами қуръон хатм кардам .

نقلست که وقتی دزدی بسر باز می‌شده بود تا پی او نتوانند دیدن و نتوانند برد شیخ گفته بود در طلب این حدیث کم از دزدی نتوانم بود تا بعد از آن از خاک بایزید بسر باز می‌شده بود و پشت بر خاک اونمی‌کرد تا بعد از دوازده سال از تربت آواز آمد که ای ابوالحسن گاه آن آمد که بنشینی شیخ گفت: ای بایزید همی همتی بازدار که مردی امی ام و از شریعت چیزی نمی‌دانم و قرآن نیاموخته‌ام آوازی آمد ای ابوالحسن آنچه مرا داده‌اند از برکات تو بود شیخ گفت: تو به صدد و سی و اند سال پیش از من بودی گفت: بلی و لکن چون به خرقان گذر کردمی نوری دیدمی که از خرقان به آسمان برمی‌شدی و سی سال بود تا به خداوند به حاجتی درمانده بودم بسرم ندا کردند که ای بایزید به حرمت آن نور را به شفیع آر تا حاجت برآید گفتم خداوندا آن نور کیست هاتفی آواز دادکه آن نور بندهٔ خاص است و او را ابوالحسن گویند آن نور را شفیع آر تاحاجت تو برآید شیخ گفت: چون به خرقان رسیدم در بیست و چهارم روز جمله قرآن بیاموختم و بروایتی دیگر است که بایزید گفت: فاتحه آغاز کن چون به خرقان رسیدم قرآن ختم کردم.

Нақласт ки боғкӣ дошт якбори бели фурӯи баради нуқраи баромади дувуми бори фурӯи баради зари баромади сеюм бори фурӯи баради марвориди вҷўоҳри баромад Абулҳасан гуфт : худовандо Абулҳасани бад-ӣн фирефта нагардад ман ба дунё аз чун ту худовандӣ бар нигарадам .

نقلست که باغکی داشت یکبار بیل فرو برد نقره برآمد دوم بار فرو برد زر برآمد سوم بار فرو برد مروارید وجواهر برآمد ابوالحسن گفت: خداوندا ابوالحسن بدین فریفته نگردد من به دنیا از چون تو خداوندی بر نگردم.

Ва гоҳ будӣ ки гов май бастӣ чун вақти намози даромадии шайх дар намоз шудӣу гов ҳамчунон шёр мекардӣ тоўқтӣ ки шайх бозомадӣ .

و گاه بودی که گاو می‌بستی چون وقت نماز درآمدی شیخ در نماز شدی و گاو همچنان شیار می‌کردی تاوقتی که شیخ بازآمدی.

Нақласт ки ъмрбўолъбосони шайхро гуфт : биёи тоҳри ду даст якдигар гирем ва аз зери ин дарахти бҷҳиму ондрхтӣ буд ки ҳазор гӯсфанд дар соя ӯ бихуфтӣ шайх гуфт : биё то ҳар ду дасти лутф ҳақ гирему болой ҳар ду олами бҷҳим шайх гуфт : биё ки на ба биҳишт илтифот кунем венаи бдўзх .

نقلست که عمربوالعباسان شیخ را گفت: بیا تاهر دو دست یکدیگر گیریم و از زیر این درخت بجهیم و آندرختی بود که هزار گوسفند در سایهٔ او بخفتی شیخ گفت: بیا تا هر دو دست لطف حق گیریم و بالای هر دو عالم بجهیم شیخ گفت: بیا که نه به بهشت التفات کنیم ونه بدوزخ.

Рӯзии шайхи алмшоих пеш омад тосии пари оби пеши шайхи ниҳода буд шайхи алмшоихи даст дар об карду моҳии зинда берун оварад шайх Абулҳасан гуфт : аз оби моҳии намӯдан саҳласт аз оби оташ бояд намӯдани шайх алмшоих гуфт : биё то бад-ӣни танур фурӯ шавем тозанда кӣ барояд шайх гуфт : ё Абдуллоҳи биё то бнистии худ фурӯ шавем то бҳстӣ ӯ ки барояд шайхи алмшоихи дигар сухан нагуфт .

روزی شیخ المشایخ پیش آمد طاسی پر آب پیش شیخ نهاده بود شیخ المشایخ دست در آب کرد و ماهی زنده بیرون آورد شیخ ابوالحسن گفت: از آب ماهی نمودن سهل است از آب آتش باید نمودن شیخ المشایخ گفت: بیا تا بدین تنور فرو شویم تازنده کی برآید شیخ گفت: یا عبدالله بیا تا بنیستی خود فرو شویم تا بهستی او که برآید شیخ المشایخ دیگر سخن نگفت.

Нақласт ки шайх алмшоих гуфт : сӣ соласт ки аз бими шайх Абулҳасан нахуфтаам ва дар ҳар қадам ки по дар ниҳодами қадам ӯ дар пеш дидаам то ба ҷое ки дусоласт то мехоҳам дар бастоми пеши азу ба хоки боязиди расм наме тавонам ки ӯ аз хрқони се фарсанг омадаасту пеш аз ман онҷои расидаи магари рӯзӣ дар аснои сухани шайх ҳаме гуфтааст ҳар ки толиб ин ҳадисаст қибла ҷумла инаст ва ишорат бонагашт колўҷ кард чаҳор ангушт бигрифта вики багушӯда он сухан бо шайхи алмшоих магар бигуфта буданд ӯ аз сар ғайрат бигуфтааст ки чун қиблаи дигар падед омад мо ин қибларо роҳи фурӯи бандеми баъд аз он роҳи ҳаҷ баста омад ки дар он сол ҳар ки рафт сабабӣ афтод ки баъзе ҳалок шуданд ва баъзе роҳи бзднд ва баъзе тарсиданд то дигари соли дарвешии шайхи алмшоихро гуфт : халқро аз хонаи хдобоздоштн чаҳ маънӣ дорад то шайхи алмшоих ишоратӣ кард то роҳ кушода шуд баъд аз он дарвешӣ гуфт : ин бар чаҳ наҳем ки онҳамаи халқ ҳалок шуданд гуфт : ореи ҷоӣӣ ки пелонро паҳлавии ҳам бсоинди сорхкӣ чанд фурӯ шаванд бокӣ набӯд .

نقلست که شیخ المشایخ گفت: سی سالست که از بیم شیخ ابوالحسن نخفته‌ام و در هر قدم که پا در نهادم قدم او در پیش دیده‌ام تا به جایی که دوسالست تا می‌خواهم در بسطام پیش ازو به خاک بایزید رسم نمی‌توانم که او از خرقان سه فرسنگ آمده است و پیش از من آنجا رسیده مگر روزی در اثنای سخن شیخ همی گفته است هر که طالب این حدیثست قبلهٔ جمله اینست و اشارت بانگشت کالوج کرد چهار انگشت بگرفته ویکی بگشوده آن سخن با شیخ المشایخ مگر بگفته بودند او از سر غیرت بگفته است که چون قبلهٔ دیگر پدید آمد ما این قبله را راه فرو بندیم بعد از آن راه حج بسته آمد که در آن سال هر که رفت سببی افتاد که بعضی هلاک شدند و بعضی راه بزدند و بعضی ترسیدند تا دیگر سال درویشی شیخ المشایخ را گفت: خلق را از خانهٔ خدابازداشتن چه معنی دارد تا شیخ المشایخ اشارتی کرد تا راه گشاده شد بعد از آن درویشی گفت: این بر چه نهیم که آنهمه خلق هلاک شدند گفت: آری جائی که پیلان را پهلوی هم بسایند سارخکی چند فرو شوند باکی نبود.

Нақласт ки вақте ҷамоатӣ ба сафарӣ ҳаме шуданд ва гуфтанд шихои роҳ хоиФаст моро дъоءи биомуз то агар блоӣӣ падед ояд ондФъ шавад шайх гуфт : чун балоӣ рӯй бшмо наад аз Абулҳасан ёд кунед қавмро он сухан хуш наомад охир чун бирафтанд роҳзанон пеш омаданду қасд эшон карданд як тан аз эшон дарҳол аз шайх ёд кард ва аз чашми эшон нопадид шуд айёрон фарёд гирифтанд ки ӣнҷои мардӣ буд куҷо шуд ӯро намебайнем ва на бору сутур ӯро то бидон сабаби бадву қумош ӯ ҳеҷ офат нарасед ва дигарон бараҳнау мол барда бимонаданд чун мардро бидиданд ба саломат ба таъаҷҷуб бимонаданд то ӯ гуфт : сабаб чаҳ буд чун пеш шайх бозомаданд бпрсиднд ки барои аллоҳро он сар чист ки мо ҳамаи худоиро хондем кори мо бар наомад ва ин як тан туро хонд аз чашми эшон нопадид шуд шайх гуфт : шумо ки ҳақро хондед ба муҷоз хондеду Абулҳасан ба ҳақиқати шумо бўолҳснро ёд кунед бўолҳсн барои шумо худоиро ёд кунад кор шумо барояд ки агар ба муҷозу одати худоиро ёд кунед суд надорад .

نقلست که وقتی جماعتی به سفری همی شدند و گفتند شیخا راه خایف است ما را دعاء بیاموز تا اگر بلائی پدید آید آندفع شود شیخ گفت: چون بلای روی بشما نهد از ابوالحسن یاد کنید قوم را آن سخن خوش نیامد آخر چون برفتند راهزنان پیش آمدند و قصد ایشان کردند یک تن از ایشان درحال از شیخ یاد کرد و از چشم ایشان ناپدید شد عیاران فریاد گرفتند که اینجا مردی بود کجا شد او را نمی‌بینیم و نه بار و ستور او را تا بدان سبب بدو و قماش او هیچ آفت نرسید و دیگران برهنه و مال برده بماندند چون مرد را بدیدند به سلامت به تعجب بماندند تا او گفت: سبب چه بود چون پیش شیخ بازآمدند بپرسیدند که برای الله را آن سر چیست که ما همه خدای را خواندیم کار ما بر نیامد و این یک تن ترا خواند از چشم ایشان ناپدید شد شیخ گفت: شما که حق را خواندید به مجاز خواندید و ابوالحسن به حقیقت شما بوالحسن را یاد کنید بوالحسن برای شما خدای را یاد کند کار شما برآید که اگر به مجاز و عادت خدای را یاد کنید سود ندارد.

Нақласт ки мурӣдӣ аз шайх дархост кард ки мродстўрии даҳ то ба кӯҳ Лубнон шаваму қутби оламро бубинами шайх дастурӣ дод чун ба Лубнон расед ҷамъӣ дид нишаста рӯй ба қиблау ҷинозаи дарпеш ва намоз намекарданд мурӣд пурсед ки чаро бар ҷиноза намоз намекунед гуфтанд то қутб олам бияёд ки рӯзии панҷ бори қутби ӣнҷо имомат кунад мурӣд шод шуд як замон буд ҳама азҷоӣ биҷустанд гуфт : шайхро дидам ки дар пеши устоду намози бикраду маро даҳшат афтод чун ба худ бозомадам мурдаро дафн карданд шайх бирафт гуфтам ин шахс ки буд гуфтанд Абулҳасан хрқонӣ гуфтам кӣ бозояд гуфтанд буқати намози дигари ман зорӣ кардам ки ман мурӣд ӯем ва чунин сухан гуфтаам шафиъ шавед то маро ба хрқони барад ки муддатӣ шуд то дар сафарами пас чун вақти намоз дигар даромад дигарбораи шайхро дидам дар пеш шуд чун салом бидод ман дасти бадви дрздму марои даҳшати аФтодў чун ба худ бозомадам худро бар сари чаҳор сӯй рай дидам рӯй ба хрқон оварадам чун назари шайх бар ман афтод гуфт : шарт онаст ки ончӣ дидӣ изҳор накунӣ ки ман аз худоӣ дархост кардаам тобдини ҷаҳон ва бидон ҷаҳони маро аз халқи бозпўшонд ва аз офарӣдаи маро ҳечкас надид магари зинда ва он боязид буд .

نقلست که مریدی از شیخ درخواست کرد که مرادستوری ده تا به کوه لبنان شوم و قطب عالم را ببینم شیخ دستوری داد چون به لبنان رسید جمعی دید نشسته روی به قبله و جنازهٔ درپیش و نماز نمی‌کردند مرید پرسید که چرا بر جنازه نماز نمی‌کنید گفتند تا قطب عالم بیاید که روزی پنج بار قطب اینجا امامت کند مرید شاد شد یک زمان بود همه ازجای بجستند گفت: شیخ را دیدم که در پیش استاد و نماز بکرد و مرا دهشت افتاد چون به خود بازآمدم مرده را دفن کردند شیخ برفت گفتم این شخص که بود گفتند ابوالحسن خرقانی گفتم کی بازآید گفتند بوقت نماز دیگر من زاری کردم که من مرید اویم و چنین سخن گفته‌ام شفیع شوید تا مرا به خرقان برد که مدتی شد تا در سفرم پس چون وقت نماز دیگر درآمد دیگرباره شیخ را دیدم در پیش شد چون سلام بداد من دست بدو درزدم و مرا دهشت افتادو چون به خود بازآمدم خود را بر سر چهار سوی ری دیدم روی به خرقان آوردم چون نظر شیخ بر من افتاد گفت: شرط آنست که آنچه دیدی اظهار نکنی که من از خدای درخواست کرده‌ام تابدین جهان و بدان جهان مرا از خلق بازپوشاند و از آفریده مرا هیچکس ندید مگر زندهٔ و آن بایزید بود.

Нақласт ки имомӣ ба самоъ аҳодӣс мешуд ба Ироқ шайх гуфт : ӣнҷо кас нест ки устодаши олӣ тар аст гуфт : на ҳамоно шайх гуфт : мардӣ уммӣам ҳарчӣ ҳақи таъолӣ маро дод миннат наниҳоду илми худ маро дод миннат ниҳод гуфт : эй шайхи ту самоъ аз ки дорӣ гуфт : аз расӯли алайҳи ассаломи мардро ин сухан мақбул наомад шабона ба хоб дид меҳтарро слии аллоҳи алайҳ ки гуфт : ҷавонмардон рост гӯйанд дигар рӯз биёмад всхн оғоз кард ба ҳадиси хондани ҷоӣӣ будӣ ки шайх гуфтӣ ин ҳадис пайғомбар нест гуфтӣ бача донистӣ шайх гуфт : чун тўҳдис оғоз кардӣ ду чашми ман бар абрӯии пайғомбар буд алайҳи ассалом чун абрӯ дар кашидӣ маро маълум шудӣ ки азин ҳадис тбро мекунад .

نقلست که امامی به سماع احادیث می‌شد به عراق شیخ گفت: اینجا کس نیست که استادش عالی‌تر است گفت: نه همانا شیخ گفت: مردی‌ امی‌ام هرچه حق تعالی مرا داد منت ننهاد و علم خود مرا داد منت نهاد گفت: ای شیخ تو سماع از که داری گفت: از رسول علیه السلام مرد را این سخن مقبول نیامد شبانه به خواب دید مهتر را صلی الله علیه که گفت: جوانمردان راست گویند دیگر روز بیامد وسخن آغاز کرد به حدیث خواندن جائی بودی که شیخ گفتی این حدیث پیغامبر نیست گفتی بچه دانستی شیخ گفت: چون توحدیث آغاز کردی دو چشم من بر ابروی پیغامبر بود علیه السلام چون ابرو در کشیدی مرا معلوم شدی که ازین حدیث تبرا می‌کند.

Абдуллоҳ Ансорӣ гуяд ки марои банд бар пой ниҳоданд ва ба Балх май бурданд дар ҳамаи роҳ бо худ андеша ҳаме кардам ки баҳамаи ҳол бар ин пои ман тарки адабӣ рафтааст чун дар миёни шаҳр расидам гуфтанд мардумони санг бар бом овардаанд то дар ту андозанд андарин соъати маро кашф афтод ки рӯзии саҷҷодаи шайхи бозмёндохтми сарпои ман бидонҷо бозомад дар ҳол дидам ки дастҳои эшон ҳамчунон бимонад ва санг натавонистанд андохт .

عبدالله انصاری گوید که مرا بند بر پای نهادند و به بلخ می‌بردند در همه راه با خود اندیشه همی کردم که بهمه حال بر این پای من ترک ادبی رفته است چون در میان شهر رسیدم گفتند مردمان سنگ بر بام آورده‌اند تا در تو اندازند اندرین ساعت مرا کشف افتاد که روزی سجادهٔ شیخ بازمیانداختم سرپای من بدانجا بازآمد در حال دیدم که دستهای ایشان همچنان بماند و سنگ نتوانستند انداخت.

Нақласт ки чун шайхи бўсъид бар шайх расед қурсӣ чанд ҷӯин буд маъдӯд ки зани пухта буд шайх ӯро гуфт : эзорӣ бар зери ин қурсҳо андозу чндонкаҳ май хоҳии берун май гиру эзории брмгири зан чунон кард нақласт ки чун хлиқ бисёр гирд омаданд қурси чндонкаҳи ходим ҳаме оварад дигари боқӣ буд тоикбор эзор бардоштанд қурсӣ намонад шайх гуфт : хато кардӣ агар эзори брнгрФтӣ ҳамчунон то қиёмати қурс аз он зери берун май оўрдндӣ чун аз нон хӯрдан фориғ шуданд шайх бўсъид гуфт дастурӣ буд то чизеи бргўинд шайх гуфт : моро пурвой самоъ нест лекин бар мувофиқат ту бишинавем бадаст бар болшӣ мезаданду байтии бргФтнду шайх дар ҳамаи умри хеши ҳамин навбат ба самоъ нишаста буд мурӣдӣ буд шайхро Абубакр хрқӣ гуфтандӣу мурӣдии дигар дар ин ҳар ду чандон самоъ асар кард ки раги шқиқаҳ ҳар ду бархесту сурхӣ равон шуд бўсъиди срброўрди вагуфт : эй шайх вақтаст ки бархезӣ шайх бархест ва се бори остини бҷнбонид ва ҳафт бори қадам бар замин зад ҷумлаи деворҳои хонақоҳи дрмўоФқт ӯ дар ҷунбиш даромаданд бўсъид гуфт : бош ки банноҳо хароб шаванд пас гуфт : бъзҳоллаҳ ки осмону замини мувофиқати туро дар рақсанд чунин нақл кардаанд ки дарони ҳаволии чиҳил рӯзи Тифлони шери фарои нстднд .

نقلست که چون شیخ بوسعید بر شیخ رسید قرصی چند جوین بود معدود که زن پخته بود شیخ او را گفت: ایزاری بر زیر این قرصها انداز و چندانکه می‌خواهی بیرون می‌گیر و ایزاری برمگیر زن چنان کرد نقلست که چون خلیق بسیار گرد آمدند قرص چندانکه خادم همی آورد دیگر باقی بود تایکبار ایزار برداشتند قرصی نماند شیخ گفت: خطا کردی اگر ایزار برنگرفتی همچنان تا قیامت قرص از آن زیر بیرون می‌آوردندی چون از نان خوردن فارغ شدند شیخ بوسعید گفت دستوری بود تا چیزی برگویند شیخ گفت: ما را پروای سماع نیست لیکن بر موافقت تو بشنویم بدست بر بالشی می‌زدند و بیتی برگفتند و شیخ در همه عمر خویش همین نوبت به سماع نشسته بود مریدی بود شیخ را ابوبکر خرقی گفتندی و مریدی دیگر در این هر دو چندان سماع اثر کرد که رگ شقیقهٔ هر دو برخاست و سرخی روان شد بوسعید سربرآورد وگفت: ای شیخ وقت است که برخیزی شیخ برخاست و سه بار آستین بجنبانید و هفت بار قدم بر زمین زد جمله دیوارهای خانقاه درموافقت او در جنبش درآمدند بوسعید گفت: باش که بناها خراب شوند پس گفت: بعزةالله که آسمان و زمین موافقت ترا در رقصند چنین نقل کرده‌اند که درآن حوالی چهل روز طفلان شیر فرا نستدند.

Нақласт ки шайх бўсъид гуфт : шблӣу асҳоби вай дар сояи тӯбо мувофиқат карданд ва ман гӯшаи мураққаъ шблӣ дидам дар он соъат ки дар вҷўдбўду тавоф ҳаме кард пас шайх гуфт : эй бўсъиди самоъ касеро мусаллам буд ки аз зер то арш кушода бинад ва аз зер то таҳти алсрии пас асҳобро гуфт : агар аз шумо пурсанад ки рақс чаро мекунед бгўӣид бар мувофиқати он касон бархестаем ки эшон чунин бошанд ва ин камтарин пояаст дар ин боб .

نقلست که شیخ بوسعید گفت: شبلی و اصحاب وی در سایهٔ طوبی موافقت کردند و من گوشهٔ مرقع شبلی دیدم در آن ساعت که در وجودبود و طواف همی کرد پس شیخ گفت: ای بوسعید سماع کسی را مسلم بود که از زیر تا عرش گشاده بیند و از زیر تا تحت الثری پس اصحاب را گفت: اگر از شما پرسند که رقص چرا می‌کنید بگوئید بر موافقت آن کسان برخاسته‌ایم که ایشان چنین باشند و این کمترین پایه است در این باب.

Нақласт ки шайхи бўсъиду шайх Абулҳасан хостанд ки басти он як бад-ӣни даройаду қабзи ин як бидон шавад якдигарро дар барграфтанд ҳар ду сифат нақл афтод шайхи бўсъиди он шаб то рӯзи сари бзонўи ниҳода буд ва мегуфт ва мегиристу шайхи Абулҳасани ҳамаи шаби наъра ҳаме заду рақс ҳаме кард чун рӯз шуд шайх Абулҳасан бозомад ва гуфт : эй шайхи андӯҳ ба ман бози даҳ ки моро бо он андӯҳи худ хуштараст то дигари бор нақл афтод пас бўсъидро гуфт : фардо ба қиёмати дрмёкаҳи ту ҳамаи Лутфӣ тоб наёрӣ то ман нахуст бираваму фазаъ қиёмат бинишонам онгоҳи ту дарой пас гуфт : худои кофариро он қӯт дода буд ки чаҳор фарсанги гўҳии бурӣда буд ва мешуд то бар сари лашкар Мӯсо занад чаҳ аҷаб агар муъминиро он қӯт бидиҳад ки фазаъ қиёмат бинишонад пас шайхи бўсъиди бозгашту сангӣ буд бар даргоҳи маҳосин дар он ҷо молида шайхи Абулҳасан аз баҳри эҳтиром ӯро фармуд то он сангро барканданд ва ба миҳроби бозоўрднди пас чун шаб даромад бомдоди он санги бози биҷои худ омада буд дигарбора ба миҳроби бози бурданди дигари шаб ҳамчунон бадаргоҳ бозомада буд ҳамчунин то се бор Абулҳасан гуфт : акнӯн ҳамчунон бар даргоҳ бигзоред ки шайхи бўсъиди лутф басӣ мекунад пас бифармуд то роҳ аз онҷо барандохтанду дарӣ дигар бикшоданд пас шайхи Абулҳасан чун бўдоъ ӯ омад гуфт : ман турои бўлоити аҳди хеши баргузедам ки сӣ сол буд ки аз ҳақ май хостам касеро то суханӣ чанд аз ончӣ дар дил дорам бо ӯ гӯям ки касе муҳаррам намеёфтам ки бадв бигӯям чунонкӣ ӯро шунӯд то ки туро фиристоданд лоҷарами шайхи бўсъиди онҷо сухан нагуфтааст зёдтӣ гуфтанд чаро онҷо сухан нагуфтӣ гуфт : моро бостмоъ фиристода буданд пас гуфт : аз як баҳри як ибораткунанда бас ва гуфт : ман хишт пухта будам чун ба хрқони расидами гавҳари бозгаштам .

نقلست که شیخ بوسعید و شیخ ابوالحسن خواستند که بسط آن یک بدین درآید و قبض این یک بدان شود یکدیگر را در برگرفتند هر دو صفت نقل افتاد شیخ بوسعید آن شب تا روز سر بزانو نهاده بود و می‌گفت و می‌گریست و شیخ ابوالحسن همه شب نعره همی زد و رقص همی کرد چون روز شد شیخ ابوالحسن بازآمد و گفت: ای شیخ اندوه به من باز ده که مارا با آن اندوه خود خوشتر است تا دیگر بار نقل افتاد پس بوسعید را گفت: فردا به قیامت درمیاکه تو همه لطفی تاب نیاری تا من نخست بروم و فزع قیامت بنشانم آنگاه تو درآی پس گفت: خدا کافری را آن قوت داده بود که چهار فرسنگ گوهی بریده بود و می‌شد تا بر سر لشکر موسی زند چه عجب اگر مؤمنی را آن قوت بدهد که فزع قیامت بنشاند پس شیخ بوسعید بازگشت و سنگی بود بر درگاه محاسن در آن جا مالید شیخ ابوالحسن از بهر احترام او را فرمود تا آن سنگ را برکندند و به محراب بازآوردند پس چون شب درآمد بامداد آن سنگ باز بجای خود آمده بود دیگرباره به محراب باز بردند دیگر شب همچنان بدرگاه بازآمده بود همچنین تا سه بار ابوالحسن گفت: اکنون همچنان بر درگاه بگذارید که شیخ بوسعید لطف بسی می‌کند پس بفرمود تا راه از آنجا برانداختند و دری دیگر بگشادند پس شیخ ابوالحسن چون بوداع او آمد گفت: من ترا بولایت عهد خویش برگزیدم که سی سال بود که از حق می‌خواستم کسی را تا سخنی چند از آنچه در دل دارم با او گویم که کسی محرم نمی‌یافتم که بدو بگویم چنانکه او را شنود تا که ترا فرستادند لاجرم شیخ بوسعید آنجا سخن نگفته است زیادتی گفتند چرا آنجا سخن نگفتی گفت: ما را باستماع فرستاده بودند پس گفت: از یک بحر یک عبارت کننده بس و گفت: من خشت پخته بودم چون به خرقان رسیدم گوهر بازگشتم.

Нақласт ки шайх бўсъид гуфт : бар минбару писари шайхи Абулҳасани онҷои ҳозир буд ки касоне ки аз худнаҷот ёфтанду пок аз худ берун омаданд аз аҳди набуввати илои иўмнои ҳозои бъқдии расиданд ва агар хоҳед ҷумлаи баршумурам ва агар кас аз худпок шуд падари ин хоҷаасту ишорат ба писар Абулҳасан кардау устоди Абулқосим қширӣ гуфт : чун ба вилоят хрқон даромадам фасоҳатам барисед ва иборатам намонад аз ҳишмати он пер то пиндоштам ки аз вилояти худ маъзул шудам .

نقلست که شیخ بوسعید گفت: بر منبر و پسر شیخ ابوالحسن آنجا حاضر بود که کسانی که از خودنجات یافتند و پاک از خود بیرون آمدند از عهد نبوت الی یومنا هذا بعقدی رسیدند و اگر خواهید جمله برشمرم و اگر کس از خودپاک شد پدر این خواجه است و اشارت به پسر ابوالحسن کرده و استاد ابوالقاسم قشیری گفت: چون به ولایت خرقان درآمدم فصاحتم برسید و عبارتم نماند از حشمت آن پیر تا پنداشتم که از ولایت خود معزول شدم.

Нақласт ки буъалии синои боўозаҳи шайхи азм хрқон кард чун ба всоқ шайх омад шайхи бҳизми рафта буд пурсед ки шайх куҷост занаш гуфт : он зиндиқи каззобро чаҳ мекунӣ ҳамчунин бисёр ҷафо гуфт : шайхро ки занаши мункир ӯ будӣ ҳолаш чаҳ будӣ буъалии азм саҳро кард то шайхро бинад шайхро дид ки ҳаме омаду харворӣ дар манеҳ бар ширии ниҳодаи буъалӣ аз даст бирафт гуфт : шихои ин чаҳ ҳолатаст гуфт : оре то мо борчнон гиреҳгӣ накашем яъне зани ширии чунин бор мо накушуд пас бўсоқ бозомад буъалӣ бинишасту сухан оғоз кард ва басӣ гуфт : шайхи пораи гул дар об карда буд то деворӣ иморат кунад дилаш бигирифт бархест ва гуфт марои маъзӯри дор ки ин девори иморат мебояд кард ва бар сар девор шуд ногоҳ табар аз дасташи биФтод буъалӣ бархест то он табари бадаст боз диҳад пеш аз он ки буъалӣ онҷо расед он табар бархесту бадасти шайх боз шуд буъалии якборагии ӣнҷо аз даст бирафту тасдиқии азими бад-ӣни ҳадисаш падед омад то баъд аз он тариқат ба фалсафа кашид чунонкӣ маълум ҳаст .

نقل است که بوعلی سینا بآوازهٔ شیخ عزم خرقان کرد چون به وثاق شیخ آمد شیخ بهیزم رفته بود پرسید که شیخ کجاست زنش گفت: آن زندیق کذاب را چه می‌کنی همچنین بسیار جفا گفت: شیخ را که زنش منکر او بودی حالش چه بودی بوعلی عزم صحرا کرد تا شیخ را بیند شیخ را دید که همی آمد و خرواری در منه بر شیری نهاده بوعلی از دست برفت گفت: شیخا این چه حالتست گفت: آری تا ما بارچنان گرگی نکشیم یعنی زن شیری چنین بار ما نکشد پس بوثاق بازآمد بوعلی بنشست و سخن آغاز کرد و بسی گفت: شیخ پارهٔ گل در آب کرده بود تا دیواری عمارت کند دلش بگرفت برخاست و گفت مرا معذور دار که این دیوار عمارت می‌باید کرد و بر سر دیوار شد ناگاه تبر از دستش بیفتاد بوعلی برخاست تا آن تبر بدست باز دهد پیش از آن که بوعلی آنجا رسید آن تبر برخاست و بدست شیخ باز شد بوعلی یکبارگی اینجا از دست برفت و تصدیقی عظیم بدین حدیثش پدید آمد تا بعد از آن طریقت به فلسفه کشید چنانکه معلوم هست.

Нақласт ки ъздолдўлаҳро ки вазир буд дар Бағдоди дард шикам бархест ҷумлаи атибборо ҷамъ карданд дар он оҷизи монданд то охири наълин шайх ба шикам ӯ фурӯ наёварданд ҳақи таъолии шифои надод .

نقلست که عضدالدوله را که وزیر بود در بغداد درد شکم برخاست جمله اطبا را جمع کردند در آن عاجز ماندند تا آخر نعلین شیخ به شکم او فرو نیاوردند حق تعالی شفا نداد.

Нақласт ки мардӣ омад ва гуфт : хоҳам ки хирқаи пӯшам шайх гуфт : моро масаълааст агар онрои ҷавоби диҳии шоиста хирқа бошӣ гуфт : агар марди чодрзнӣ дар сар гирад зан шавад гуфт : на гуфт : агар зании ҷомаи мардии ҳам дарушади ҳаргиз мард шавад гуфт : на гуфт : ту низ агар дар ин роҳи мард на бад-ӣни мураққаъи пӯшидан мард нагардӣ .

نقلست که مردی آمد و گفت: خواهم که خرقه پوشم شیخ گفت: ما را مسئلهٔ است اگر آنرا جواب دهی شایسته خرقه باشی گفت: اگر مرد چادرزنی در سر گیرد زن شود گفت: نه گفت: اگر زنی جامهٔ مردی هم درپوشد هرگز مرد شود گفت: نه گفت: تو نیز اگر در این راه مرد نهٔ بدین مرقع پوشیدن مرد نگردی.

Нақласт ки шахсе бар шайх омад ва гуфт : дастурии даҳ то халқро ба худо даъват кунам гуфт : зинҳор то ба хештан даъват накунӣ гуфт : шихои халқро ба хештани даъват тавон кард гуфт : оре ки касе дигар даъват кунаду туро нохуш ояд нишон он бошад ки даъват ба хештан карда бошӣ .

نقلست که شخصی بر شیخ آمد و گفت: دستوری ده تا خلق را به خدا دعوت کنم گفت: زنهار تا به خویشتن دعوت نکنی گفت: شیخا خلق را به خویشتن دعوت توان کرد گفت: آری که کسی دیگر دعوت کند و ترا ناخوش آید نشان آن باشد که دعوت به خویشتن کرده باشی.

Нақласт ки вақте султони Маҳмӯд ваъда дода буд Аёзро халъати хешро дар ту хоҳам пӯшидану теғи бараҳнаи болои сар ту барисам ғуломон ман хоҳам дошт чун Маҳмӯд ба зиёрат шайх омад расӯл фиристод ки шайхро бгўӣид ки султон барои ту аз ғазнӣн бдинҷо омад ту низ барои ӯ аз хонақоҳи бхимаҳ ӯ даройу расӯлро гуфт : агар наёяд ин оят бархонед қавлаи таъолии вотиъўооллаҳу атиъўоолрсўли воўлўоломри мнкми расӯли пайғоми бигузорад шайх гуфт : маро маъзӯр доред ин оят бирав хонданд шайх гуфт : Маҳмӯдро бгўӣид ки чунон дар атиъўооллаҳи мустағриқам ки дар атиъўоолрсўл хиҷолатҳо дорам то бовале аламр чаҳ расад расӯл биёмад ва ба Маҳмӯд бозгуфт : Маҳмӯдро риққат омад ва гуфт : бархезед ки ӯ на аз он мардаст ки мо гумони барда будем пас ҷомаи хешро боёз дод ва дар пӯшед ва даҳ канизи кро ҷомаи ғуломони дрбркрд ва худ ба силаҳи дории Аёзи пеш ва пас меомад имтиҳонро рӯй ба савмиъаи шайхи ниҳод чун аз дар савмиъа даромад ва салом кард шайх ҷўо бидод аммо бар пои нхости пас рӯй ба Маҳмӯд кард ва дар Аёз нанигаред Маҳмӯд гуфт : бар пои нхостии султонро ва ин ҳамаи дом буд шайх гуфт : домаст аммо мурғаши тунаи пас даст Маҳмӯд бигирифт ва гуфт : Фропиши ое чун туро Фропиш доштаанд Маҳмӯд гуфт : суханӣ бигӯ гуфт : ин номаҳрамонро берун фирист Маҳмӯд ишорат кард то номаҳрамони ҳамаи беруни рафтанд Маҳмӯд гуфт : маро аз боязид ҳикоятӣ баргӯ шайх гуфт : боязид чунин гуфтааст ки ҳар ки муродед аз рақами шақоват эмин шуд Маҳмӯд гуфт : аз қадами пайғомбар зиёдатасту бўҷҳлу бўлҳб ва чандон мункирон ӯро ҳамеи диданд ва аз аҳл шақоватанд шайх гуфт : Маҳмӯдро ки адаб нигаҳ дораду тасарруф дар вилоят хеш кун ки Мустафоро алайҳ ассалом надид ҷузи чаҳор ёр ӯу саҳоба ӯу далел бар ин чист қавлаи таъолӣу турои ҳам инзрўни алик ва ҳам лоибсрўни Маҳмӯдро ин сухан хуш омад гуфт : марои пандӣ даҳ гуфт : чаҳор чизи нигаҳдори аввали парҳез аз муноҳӣу намоз ба ҷамоату саховату шафқат бар халқи худо Маҳмӯд гуфт : маро дуо бикун гуфт : худ дарин гуҳ дуо мекунам аллоҳами ағФри ллмؤмнин ва алмؤмнот гуфт : дуоӣ хос бигӯ гуфт : эй Маҳмӯди оқибатати Маҳмӯди боди пас Маҳмӯди бадараи зари пеши шайхи ниҳоди шайхи қурси ҷӯин пеш ниҳод гуфт : бихӯр Маҳмӯди ҳамеи хоўид ва дар гулӯаш мегирифт шайх гуфт : магар ҳалқат мегирад гуфт : оре гуфт : май хоҳӣ ки моро ин бадараи зртўи гулӯӣ мо бигирад баргир ки инро се талоқи додем Маҳмӯд гуфт : дар чизе кун албата гуфт : накунам гуфт : пас маро аз он худ ёдгорӣ бидиҳ шайхи пероҳани авдӣ аз он худ бадв дод Маҳмӯд чун бози ҳаме гашт гуфт : шихои хуши савмиъа дорӣ гуфт : онҳамаи дории ин низ ҳаме боядат пас дар вақт рафтани шайх ӯро бар по хост Маҳмӯд гуфт : аввал ки омадам илтифот накардӣ акнӯн бар пой май хезии ин ҳама каромат чист ва он чаҳ буд шайх гуфт : аввал дар ръўнти подшоҳӣу имтиҳони даромадӣу бохри дронксору дарвешӣ май рӯй ки офтоби давлати дарвешӣ бар ту тофтааст аввал барои подшоҳии ту брнхостм акнӯн барои дарвешӣ бар май хезами пас султон бирафт бғзои дарони вақт ба сўмнот шуд бим он афтод ки шикаста хоҳад шуд ногоҳ аз асб фурӯд омад ва ба гӯша шуд ва рӯй бар хоки ниҳод ва он пероҳани шайх бар даст гирифт ва гуфт : илоҳии баҳақи обрӯии худованди ин хирқаи гуҳи моро барин куффори зафари диҳӣ ки ҳарчӣ аз ғанимат бигирам бдрўишони даҳум ногоҳ ар ҷониби куффори ғуборӣу зулматӣ падед омад то ҳамаи теғ дар якдигар ниҳоданд ва мекиштанд ва мутафарриқ мешуданд то ки лашкари ислом зафар ёфт ва он шаби Маҳмӯд ба хоб дид ки шайх мегуфт : эй Маҳмӯди обрӯии хирқаи мо барадӣ бар даргоҳи ҳақ ки агар дар он соъат дар хостии ҷумлаи куффорро ислом рӯзӣ кардӣ .

نقلست که وقتی سلطان محمود وعده داده بود ایاز را خلعت خویش را در تو خواهم پوشیدن و تیغ برهنهٔ بالای سر تو برسم غلامان من خواهم داشت چون محمود به زیارت شیخ آمد رسول فرستاد که شیخ را بگوئید که سلطان برای تو از غزنین بدینجا آمد تو نیز برای او از خانقاه بخیمهٔ او درآی و رسول را گفت: اگر نیاید این آیت برخوانید قوله تعالی واطیعواالله و اطیعواالرسول واولوالامر منکم رسول پیغام بگذارد شیخ گفت: مرا معذور دارید این آیت برو خواندند شیخ گفت: محمود را بگوئید که چنان در اطیعواالله مستغرقم که در اطیعواالرسول خجالتها دارم تا باولی الامر چه رسد رسول بیامد و به محمود بازگفت: محمود را رقت آمد و گفت: برخیزید که او نه از آن مرد است که ما گمان برده بودیم پس جامهٔ خویش را بایاز داد و در پوشید و ده کنیز ک را جامه غلامان دربرکرد و خود به سلاح داری ایاز پیش و پس می‌آمد امتحان را روی به صومعه شیخ نهاد چون از در صومعه درآمد و سلام کرد شیخ جوا بداد اما بر پا نخاست پس روی به محمود کرد و در ایاز ننگرید محمود گفت: بر پا نخاستی سلطان را و این همه دام بود شیخ گفت: دام است اما مرغش تونهٔ پس دست محمود بگرفت و گفت: فراپیش آیی چون ترا فراپیش داشته‌اند محمود گفت: سخنی بگو گفت: این نامحرمان را بیرون فرست محمود اشارت کرد تا نامحرمان همه بیرون رفتند محمود گفت: مرا از بایزید حکایتی برگو شیخ گفت: بایزید چنین گفته است که هر که مرادید از رقم شقاوت ایمن شد محمود گفت: از قدم پیغامبر زیادت است و بوجهل و بولهب و چندان منکران او را همی دیدند و از اهل شقاوتند شیخ گفت: محمود را که ادب نگه دارد و تصرف در ولایت خویش کن که مصطفی را علیه السلام ندید جز چهار یار او و صحابهٔ او و دلیل بر این چیست قوله تعالی و ترا هم ینظرون الیک و هم لایبصرون محمود را این سخن خوش آمد گفت: مرا پندی ده گفت: چهار چیز نگهدار اول پرهیز از مناهی و نماز به جماعت و سخاوت و شفقت بر خلق خدا محمود گفت: مرا دعا بکن گفت: خود درین گه دعا می‌کنم اللهم اغفر للمؤمنین و المؤمنات گفت: دعای خاص بگو گفت: ای محمود عاقبتت محمود باد پس محمود بدرهٔ زر پیش شیخ نهاد شیخ قرص جوین پیش نهاد گفت: بخور محمود همی خاوید و در گلوش می‌گرفت شیخ گفت: مگر حلقت می‌گیرد گفت: آری گفت: می‌خواهی که ما را این بدرهٔ زرتو گلوی ما بگیرد برگیر که این را سه طلاق دادیم محمود گفت: در چیزی کن البته گفت: نکنم گفت: پس مرا از آن خود یادگاری بده شیخ پیراهن عودی از آن خود بدو داد محمود چون باز همی گشت گفت: شیخا خوش صومعهٔ داری گفت: آنهمه داری این نیز همی بایدت پس در وقت رفتن شیخ او را بر پا خاست محمود گفت: اول که آمدم التفات نکردی اکنون بر پای می‌خیزی این همه کرامت چیست و آن چه بود شیخ گفت: اول در رعونت پادشاهی و امتحان درآمدی و بآخر درانکسار و درویشی می‌روی که آفتاب دولت درویشی بر تو تافته است اول برای پادشاهی تو برنخاستم اکنون برای درویشی بر می‌خیزم پس سلطان برفت بغزا درآن وقت به سومنات شد بیم آن افتاد که شکسته خواهد شد ناگاه از اسب فرود آمد و به گوشهٔ شد و روی بر خاک نهاد و آن پیراهن شیخ بر دست گرفت و گفت: الهی بحق آبروی خداوند این خرقه گه ما را برین کفار ظفر دهی که هرچه از غنیمت بگیرم بدرویشان دهم ناگاه ار جانب کفار غباری و ظلمتی پدید آمد تا همه تیغ در یکدیگر نهادند و می‌کشتند و متفرق می‌شدند تا که لشکر اسلام ظفر یافت و آن شب محمود به خواب دید که شیخ می‌گفت: ای محمود آبروی خرقه ما بردی بر درگاه حق که اگر در آن ساعت در خواستی جملهٔ کفار را اسلام روزی کردی.

Нақласт ки шайхи як шаб гуфт : имшаб дар фалони биёбон роҳ мезананд вчндини касро маҷрӯҳ гардониданд ва аз он ҳол пурседанд рост ҳамчунон буд вои аҷаби ҳамин шаби сари писар шайх буриданд вдри остона ӯ ниҳоданду шайхи ҳеҷ хабар надошт занаш ки мункир ӯ буд мегуфт : чаҳ гўӣӣ касеро ки аз чандини фарсанги хабар боз медиҳад ва хабараш набошад ки сари писар бурӣда бошанд вдри остонаи ниҳода шайх гуфт : ореи он вақт ки мо он май дидем парда бардошта буд ва ин вақт ки писарро мекиштанд парда фурӯ гузошта буданд пас модари сари писарро бидид гесу бибаред ва бар сари ниҳоду навҳа оғоз кард шайх низ пора аз маҳосин бибаред ва бар он сар ниҳод гуфт : ин кор ҳар ду ҳар ду пошидаем ва моро ҳар ду афтодааст ва гесу буридӣ ва ман низ риш бибаредам .

نقلست که شیخ یک شب گفت: امشب در فلان بیابان راه می‌زنند وچندین کس را مجروح گردانیدند و از آن حال پرسیدند راست همچنان بود وای عجب همین شب سر پسر شیخ بریدند ودر آستانه او نهادند و شیخ هیچ خبر نداشت زنش که منکر او بود می‌گفت: چه گوئی کسی را که از چندین فرسنگ خبر باز می‌دهد و خبرش نباشد که سر پسر بریده باشند ودر آستانه نهاده شیخ گفت: آری آن وقت که ما آن می‌دیدیم پرده برداشته بود و این وقت که پسر را می‌کشتند پرده فرو گذاشته بودند پس مادر سر پسر را بدید گیسو ببرید و بر سر نهاد و نوحه آغاز کرد شیخ نیز پارهٔ از محاسن ببرید و بر آن سر نهاد گفت: این کار هر دو هر دو پاشیده‌ایم و ما را هر دو افتاده است و گیسو بریدی و من نیز ریش ببریدم.

Нақласт ки вақте шайх дар савмиъа нишаста буд бо чиҳил дарвеш ва ҳафт рӯз буд ки ҳеҷ таом нахурда буданд яке бар дар савмиъа омад бо харвории оради вгўсФндӣ ва гуфт : ин суфиёнро овардаам чун шайх башнавад гуфт : аз шумо ҳар ки нисбат ба тасаввуф дуруст метавонад кард бастанд ман борӣ Зуҳра надорам ки лофи тасаввуфи занами ҳамаи дами дркшиднд то марди он орад ва он гӯсфанд бозгардонед .

نقلست که وقتی شیخ در صومعه نشسته بود با چهل درویش و هفت روز بود که هیچ طعام نخورده بودند یکی بر در صومعه آمد با خرواری آرد وگوسفندی و گفت: این صوفیان را آورده‌ام چون شیخ بشنود گفت: از شما هر که نسبت به تصوف درست می‌تواند کرد بستاند من باری زهره ندارم که لاف تصوف زنم همه دم درکشیدند تا مرد آن آرد و آن گوسفند بازگردانید.

Нақласт ки шайх гуфт : ду бародар буданд вмодрӣ ҳар шаби як бародари бхдмти модар машғӯл шудӣ ва як бародар ба хизмати худованди машғӯл буд он шахс ки ба хизмати худои машғӯл буд бо хизмати худояши хуш буд бародарро гуфт : имшаб низ хизмати худованди бмн эсор кун чунон кард он шаб ба хизмати худованди сари бсҷдаҳи ниҳод дар хоб дид ки овозӣ омад ки бародари турои бёмрзидими втрои бадви бахшидем ӯ гуфт : охири ман ба хизмати худоӣ машғӯл будам ва ӯ ба хизмати модари маро дар кор аўмӣ кунед гуфтанд зеро ки ончӣ ту мекунӣ мо аз он бе ниёзем валикини модарат аз он бениёз нест ки бародарат хизмат кунад .

نقلست که شیخ گفت: دو برادر بودند ومادری هر شب یک برادر بخدمت مادر مشغول شدی و یک برادر به خدمت خداوند مشغول بود آن شخص که به خدمت خدا مشغول بود با خدمت خدایش خوش بود برادر را گفت: امشب نیز خدمت خداوند بمن ایثار کن چنان کرد آن شب به خدمت خداوند سر بسجده نهاد در خواب دید که آوازی آمد که برادر ترا بیامرزیدیم وترا بدو بخشیدیم او گفت: آخر من به خدمت خدای مشغول بودم و او به خدمت مادر مرا در کار اومی‌کنید گفتند زیرا که آنچه تو می‌کنی ما از آن بی‌نیازیم ولیکن مادرت از آن بی‌نیاز نیست که برادرت خدمت کند.

Нақласт ки чиҳил соли шайхи сар бар болин наниҳода ҳамчунин дарин муддати намози бомдод бар вузӯии намоз хуфтан кард рӯзӣ ногоҳ болшии хости асҳоби шод гаштанд гуфтанд шихо чаҳ афтод гуфт : бўолҳсни истиғно ва бе ниёзии худои таъолӣ имшаб бидид ва Мустафо гуфтааст слии аллоҳи алайҳу силам ки ҳар ки ду ракаати намози бикунад ва ҳеҷ андешаи дунё бар хотираш нагзарад дар ҳамаи гуноҳи азуии бирезади чунонкии он рӯз ки азмодри зода буд Аҳмади ҳанбал ба ҳукми ин ҳадиси ин намози бгзорд ки ҳеҷ андешаи дунё бар ӯ гузар накард ва чун салом дод писарро бишорат дод ки он намози бгзордми чунонкии андеша дунё дарнаёмад магари ин ҳикояти шайхро бигуфтанд шайх гуфт : ин бўолҳсн ки дарин калота нишастааст сӣ соласт то бидӯни ҳақи як андеша бар хотир ӯ гузар накардааст .

نقلست که چهل سال شیخ سر بر بالین ننهاده همچنین درین مدت نماز بامداد بر وضوی نماز خفتن کرد روزی ناگاه بالشی خواست اصحاب شاد گشتند گفتند شیخا چه افتاد گفت: بوالحسن استغنا و بی‌نیازی خدای تعالی امشب بدید و مصطفی گفته است صلی الله علیه و سلم که هر که دو رکعت نماز بکند و هیچ اندیشهٔ دنیا بر خاطرش نگذرد در همه گناه ازوی بریزد چنانکه آن روز که ازمادر زاده بود احمد حنبل به حکم این حدیث این نماز بگزارد که هیچ اندیشهٔ دنیا بر او گذر نکرد و چون سلام داد پسر را بشارت داد که آن نماز بگزاردم چنانکه اندیشهٔ دنیا درنیامد مگر این حکایت شیخ را بگفتند شیخ گفت: این بوالحسن که دراین کلاته نشسته است سی سال است تا بدون حق یک اندیشه بر خاطر او گذر نکرده است.

Нақласт ки рӯзии мураққаъи пӯшӣ аз ҳаво даромад пеши шайхи по бар замин мезад вмӣ гуфт : ҷунайди вақтаму шблии вақтами боязиди вақтами шайх бар по хосту по бар замин зад ва гуфт : Мустафои вақтаму худои вақтаму маънӣ ҳамонаст ки дар аноолҳқи ҳусайни Мансур шарҳ додам ки маҳв буд ва гӯйанд ки айб бар авлиёъ наравад аз хилофи суннат чунонкӣ гуфт : алайҳи ассаломи ании лоҷди нафаси арраҳмони ман қабл алимн .

نقلست که روزی مرقع پوشی از هوا درآمد پیش شیخ پا بر زمین می‌زد ومی‌گفت: جنید وقتم و شبلی وقتم بایزید وقتم شیخ بر پا خاست و پا بر زمین زد و گفت: مصطفی وقتم و خدای وقتم و معنی همان است که در اناالحق حسین منصور شرح دادم که محو بود و گویند که عیب بر اولیاء نرود از خلاف سنت چنانکه گفت: علیه السلام انی لاجد نفس الرحمن من قبل الیمن.

Нақласт ки рӯзӣ дар ҳолати инбисот калимотӣ мегуфт . Ба сараш Нидо омад ки бўолҳсно наме тарсӣ аз халқ гуфт : илоҳии бародарии доштам ӯ аз марг ҳаме тарсидӣ аммо ман натарсам . Гуфт : шаби нахустин аз мункиру накир тарсӣ гуфт : уштур ки чаҳор дандон шавад аз овоз ҷарас натарсад . Гуфт : аз қиёмату съўбот ӯ тарсӣ гуфт : май андешам ки фардо чун маро аз хоки барорӣу халқро дар ърсот ҳозир кунӣ ман дар он мавқифи пероҳани бўолҳснии худ аз сар баркашам ва дар дарёии ваҳдоният ғӯта хӯрам то ҳамаи воҳид буд вбўолҳсн намонад муваккили хавфу мубашшири раҷоӣ бар ман боз нанишинад .

نقلست که روزی در حالت انبساط کلماتی می‌گفت. به سرش ندا آمد که بوالحسنا نمی‌ترسی از خلق گفت: الهی برادری داشتم او از مرگ همی ترسیدی اما من نترسم. گفت: شب نخستین از منکر و نکیر ترسی گفت: اشتر که چهار دندان شود از آواز جرس نترسد. گفت: از قیامت و صعوبات او ترسی گفت: می‌اندیشم که فردا چون مرا از خاک برآری و خلق را در عرصات حاضر کنی من در آن موقف پیراهن بوالحسنی خود از سر برکشم و در دریای وحدانیت غوطه خورم تا همه واحد بود وبوالحسن نماند موکل خوف و مبشر رجای بر من باز ننشیند.

Нақласт ки шабии намоз ҳаме кард овозии шунӯд ки ҳони бўолҳснўи хоҳӣ ки ончӣ аз ту медонам бо халқ бигӯям то сангсорат кунанд шайх гуфт : эй бори худоёи хоҳӣ то ончӣ аз раҳмат ту медонам ва аз карами ту май байнам бо халқ бигӯям то дигари ҳеҷ кас суҷудат накунад овоз омад на аз ту на аз ман .

نقلست که شبی نماز همی کرد آوازی شنود که هان بوالحسنو خواهی که آنچه از تو می‌دانم با خلق بگویم تا سنگسارت کنند شیخ گفت: ای بار خدایا خواهی تا آنچه از رحمت تو می‌دانم و از کرم تو می‌بینم با خلق بگویم تا دیگر هیچ کس سجودت نکند آواز آمد نه از تو نه از من.

Викбор мегуфт : илоҳии малики аламутро ба ман мФрст ки ман ҷон буи надаҳум ки на азу ситадаам то бози бадви даҳуми ман ҷон аз ту ситадааму ҷузи ту ба касе надаҳум .

ویکبار می‌گفت: الهی ملک الموت را به من مفرست که من جان بوی ندهم که نه ازو ستده‌ام تا باز بدو دهم من جان از تو ستده‌ام و جز تو به کسی ندهم.

Ва гуфт : сар ба нестии худ фурӯи барадами чунонкии ҳаргиз водӣад наёбам то сар ба ҳастӣ ту барорам чунонкӣ ба ту бик зарра бидонам гуфт : дар серум Нидо омад ки имон чист гуфтам худовандо он имон ки додӣ маро тамомаст .

و گفت: سر به نیستی خود فرو بردم چنانکه هرگز وادید نیابم تا سر به هستی تو برآرم چنانکه به تو بیک ذره بدانم گفت: در سرم ندا آمد که ایمان چیست گفتم خداوندا آن ایمان که دادی مرا تمامست.

Ва гуфт : Нидо омад ки ту мое ва мо ту май гўӣим на ту худовандӣ ва мо бандаи оҷиз .

و گفت: ندا آمد که تو مایی و ما تو می‌گوئیم نه تو خداوندی و ما بندهٔ عاجز.

Ва гуфт : аз ҳазрати хитоб Нидо меомад ки матарс ки мо туро аз халқ нахостаем .

و گفت: از حضرت خطاب ندا می‌آمد که مترس که ما ترا از خلق نخواسته‌ایم.

Ва гуфт : худои ъзўи ҷл аз халқи нишони бандагии хост ва аз ман нишони худовандӣ .

و گفت: خدای عزو جل از خلق نشان بندگی خواست و از من نشان خداوندی.

Ва гуфт : чун ба гирди арши расидами сафи малоикаи пеш боз меомаданд ва мубоҳот мекарданд ки мо крўбёниму мъсўмоним ман гуфтам мо ҳўоллҳёними эшон ҳамаи хаҷали гаштанду машойих шод шуданд ба ҷавоб додан ман эшонро .

و گفت: چون به گرد عرش رسیدم صف ملائکه پیش باز می‌آمدند و مباهات می‌کردند که ما کروبیانیم و معصومانیم من گفتم ما هواللهیانیم ایشان همه خجل گشتند و مشایخ شاد شدند به جواب دادن من ایشان را.

Ва гуфт : худованди таъолӣ дар фикрат ба ман бозгшод ки туро аз шайтон бозхаредаам ва ба чизе ки онро сифат набӯд пас бдонкаҳ ӯро чун дорӣ .

و گفت: خداوند تعالی در فکرت به من بازگشاد که ترا از شیطان بازخریده‌ام و به چیزی که آنرا صفت نبود پس بدانکه او را چون داری.

Ва гуфт : ҳамаи чизҳоро ғоят бидонам алои се чизро ҳргзғоит надонистам ғоят кед нафас надонистаму ғояти дараҷоти Мустафои алайҳи ассалому ғояти маърифат .

و گفت: همه چیزها را غایت بدانم الا سه چیز را هرگزغایت ندانستم غایت کید نفس ندانستم و غایت درجات مصطفی علیه السلام و غایت معرفت.

Ва гуфт : маро чун пораи хок ҷамъ кардандӣ пас бодии бонбўаҳ дар омад ва ҳафт осмону замин аз ман пар кард ва ман худ нопадид .

و گفت: مرا چون پارهٔ خاک جمع کردندی پس بادی بانبوه در آمد و هفت آسمان و زمین از من پر کرد و من خود ناپدید.

Ва гуфт : худованди моро қадамӣ дод ки бики қадам аз арш то бсрии шудем ва аз срӣ ба арш бозомадем пас бдонстим ки ҳеҷ ҷо нарафтаем худованд Нидо кард ки ман бандаи онкасро ки қадами чунин буд ӯ куҷо расида бошад ман низ гуфтам дарози суфаро ки моиему кўтоҳои суфаро ки моием чанд ҳамеи гирдам аз пас хеш .

و گفت: خداوند ما را قدمی داد که بیک قدم از عرش تا بثری شدیم و از ثری به عرش بازآمدیم پس بدانستیم که هیچ جا نرفته‌ایم خداوند ندا کرد که من بندهٔ آنکس را که قدم چنین بود او کجا رسیده باشد من نیز گفتم دراز سفرا که ماییم و کوتاها سفرا که ماییم چند همی گردم از پس خویش.

Ва гуфт : чаҳорҳазори калом аз худо башнавадам ки агар бидиҳ ҳазор фарорасидӣ ниҳоят набӯдӣ ки чаҳ падед омадӣ .

و گفت: چهارهزار کلام از خدا بشنودم که اگر بده هزار فرارسیدی نهایت نبودی که چه پدید آمدی.

Вагуфт : чунон қодир будам ки агар пилос сияҳи хостам ки дибоӣӣ рӯмӣ гардад чунон гардид сипоси худоиро таъолӣу тақаддус ҳамчунонаст яъне дил аз дунёу охирати бабрам ва ба худои боз барам .

وگفت: چنان قادر بودم که اگر پلاس سیه خواستم که دیبائی رومی گردد چنان گردید سپاس خدای را تعالی و تقدس همچنان است یعنی دل از دنیا و آخرت ببرم و به خدا باز برم.

Ва гуфт : онкас ки азуи чандон роҳ буд ба худо ки аз замин то осмон ва аз осмон то ба арш ва аз арш то ба қоби қавсин ва аз қоби қавсин то ба мақоми нури нек мард набӯд агар хештанро чанд пашшаи Фронмоид .

و گفت: آنکس که ازو چندان راه بود به خدا که از زمین تا آسمان و از آسمان تا به عرش و از عرش تا به قاب قوسین و از قاب قوسین تا به مقام نور نیک مرد نبود اگر خویشتن را چند پشهٔ فرانماید.

Ва гуфт : вомӣам неки болои ҳақ яъне ҳамагии ман ончӣ ҳаст дар ҳақ маҳваст ба ҳақиқату ончӣ мондааст хаёласт .

و گفت: وامی ام نیک بالای حق یعنی همگی من آنچه هست در حق محو است به حقیقت و آنچه مانده است خیال است.

Ва гуфт : агар ончӣ дар дил манаст қатра берун ояд ҷаҳон чунон шавад ки дар аҳди Нӯҳи алайҳи ассалом .

و گفت: اگر آنچه در دل من است قطرهٔ بیرون آید جهان چنان شود که در عهد نوح علیه السلام.

Ва гуфт : онгоҳ низ ки ман аз шумо бишуда бошам ва дар пас кӯҳи қофи якеро аз писарони ман малики аламут омада бошад ва ҷон мегираду бовай суханӣ мекунад ман дасти азгўри бркнму лутфи худоӣ бар лабу дандон ӯ бирезам .

و گفت: آنگاه نیز که من از شما بشده باشم و در پس کوه قاف یکی را از پسران من ملک الموت آمده باشد و جان می‌گیرد و باوی سخنی می‌کند من دست ازگور برکنم و لطف خدای بر لب و دندان او بریزم.

Ва гуфт : чизе ки аз он худоӣ дар ман ҳаме карданд ман низ рӯй ба худоӣ боз кардам ва гуфтам илоҳӣ агар марои чизеи диҳӣ ки аз гоҳи одам то ба қиёмат бар лаби ҳеҷ кас аз ту нагашта буд кўмни бозмонда ҳечкас натавонам хӯрд .

و گفت: چیزی که از آن خدای در من همی کردند من نیز روی به خدای باز کردم و گفتم الهی اگر مرا چیزی دهی که از گاه آدم تا به قیامت بر لب هیچ کس از تو نگشته بود کومن بازماندهٔ هیچکس نتوانم خورد.

Вагуфт : ҳар никўӣӣ ки азъҳди одами алайҳи ассалом то ин соъат ва азин соъат то ба қиёмат бо перӣ кард танҳо бо пер шумо кард ва ҳар никўӣӣ ки бо перон ва мурӣдон кард танҳо бо шумо кард .

وگفت: هر نیکوئی که ازعهد آدم علیه السلام تا این ساعت و ازین ساعت تا به قیامت با پیری کرد تنها با پیر شما کرد و هر نیکوئی که با پیران و مریدان کرد تنها با شما کرد.

Ва гуфт : ҳар шаб ором нагирам намози шом то ҳисоби хеш бо худои бознкнм .

و گفت: هر شب آرام نگیرم نماز شام تا حساب خویش با خدای بازنکنم.

Ва гуфт : корхўишро бохалос надидам то офарӣдаи тнҳоӣии хештанро надидам .

و گفت: کارخویش را باخلاص ندیدم تا آفریدهٔ تنهائی خویشتن را ندیدم.

Ва гуфт : агар худои ъзўҷли рӯзи қиёмат ки ҳамаи халқро ки дар замон ман ҳастанд ба ман бахшад аз онҷо ки офтоб барояд то онҷо ки офтоб фурӯ шавад бад-ӣни чашми гуҳ дар пеш дорам бозннгрм ва аз бузурги ҳимматӣ ки ба даргоҳ худованд дорам .

و گفت: اگر خدای عزوجل روز قیامت که همه خلق را که در زمان من هستند به من بخشد از آنجا که آفتاب برآید تا آنجا که آفتاب فرو شود بدین چشم گه در پیش دارم بازننگرم و از بزرگ همتی که به درگاه خداوند دارم.

Ва гуфт : арши худо бар пушти мо истода буд эй ҷавонмардон неру кунеду мард осо бошед ки боргронст .

و گفت: عرش خدا بر پشت ما ایستاده بود ای جوانمردان نیرو کنید و مرد آسا باشید که بارگرانست.

Ва гуфт : чаҳ гӯйанд дар мардӣ ки қадам на ба вайронӣ дорад вена ба ободонӣу худои таъолӣ ӯро дрмқомӣ медорад ки рӯзи қиёмати худо ӯро барангезанду ҳамаи халқи вайронӣу ободонӣ ба нур ӯ бархезанду ҳамаи халқро бадв бахшанд ки дуо накунад дарин ҷаҳон ва шафоат накунад дарони ҷаҳон .

و گفت: چه گویند در مردی که قدم نه به ویرانی دارد ونه به آبادانی و خدای تعالی او را درمقامی می‌دارد که روز قیامت خدا او را برانگیزاند و همه خلق ویرانی و آبادانی به نور او برخیزند و همه خلق را بدو بخشند که دعا نکند درین جهان و شفاعت نکند درآن جهان.

Ва гуфт : дар сарои дунёи зери хорбнии бохудованди зиндагонӣ кардан аз он дўстр дорам ки дар биҳишти зери дарахти тӯбо ки азуи ман хабарӣ надорам .

و گفت: در سرای دنیا زیر خاربنی باخداوند زندگانی کردن از آن دوستر دارم که در بهشت زیر درخت طوبی که ازو من خبری ندارم.

Ва гуфт : ӣнҷо нишаста бошам гоҳи гоҳ аз он қӯти худованди чандон бо ман бошад ки гӯям даст бар кунаму осмон аз ҷой баргирам ва агар пой бар замини занам ба нишеби фурӯ барам ва гоҳ бошад ки ба хештани бознгрм рӯй бо худоӣ кунам ва гӯям бо ин тану халқ ки маро ҳаст чандини салтанати бача кор ояд .

و گفت: اینجا نشسته باشم گاه گاه از آن قوت خداوند چندان با من باشد که گویم دست بر کنم و آسمان از جای برگیرم و اگر پای بر زمین زنم به نشیب فرو برم و گاه باشد که به خویشتن بازنگرم روی با خدای کنم و گویم با این تن و خلق که مرا هست چندین سلطنت بچه کار آید.

Ва гуфт : чшндаҳам ва худ нопадид ва шунавандаам ва худ нопадид ва гӯяндаам ва худ нопадид .

و گفت: چشنده‌ام و خود ناپدید و شنونده‌ام و خود ناپدید و گوینده‌ام و خود ناپدید.

Ва гуфт : даст аз кор бознгрФтаҳам то чунон надидам ки даст ба ҳаво фароз кардам ҳаво дар дасти ман шӯша зар карданд ва даст бидон фароз накардам ба сабаби онкии каромат буд ва ҳар ки аз каромат фаро гирад он дар биравӣ бабанданд ва дигараш набӯд .

و گفت: دست از کار بازنگرفته‌ام تا چنان ندیدم که دست به هوا فراز کردم هوا در دست من شوشه زر کردند و دست بدان فراز نکردم به سبب آنکه کرامت بود و هر که از کرامت فرا گیرد آن در بروی ببندند و دیگرش نبود.

Ва гуфт : фурӯ шавам ки нопадид шавам дар ҳар ду ҷаҳон ва ё броим ки ҳама ман бошам зинҳори томрдаҳи дил ва қро набошӣ .

و گفت: فرو شوم که ناپدید شوم در هر دو جهان و یا برآیم که همه من باشم زنهار تامرده دل و قرا نباشی.

Ва гуфт : ба санги сипеди масаълаи бозпрсидми чаҳор ҳазор масаълаи маро ҷавоб кард дар каромат .

و گفت: به سنگ سپید مسئله بازپرسیدم چهار هزار مسئله مرا جواب کرد در کرامت.

Ва гуфт : бидон касе ки ман тмнии нон густохӣ кунам шумо бидонед ки ӯ аз млоикаҳи фозил тараст .

و گفت: بدان کسی که من تمنی نان گستاخی کنم شما بدانید که او از ملایکه فاضل‌تر است.

Ва гуфт : шбонрўзии бист ва чаҳор соъатаст дар соъатии ҳазор бор ба мардум ва бист ва се соъати дигарро сифати пдиднист .

و گفت: شبانروزی بیست و چهار ساعت است در ساعتی هزار بار به مردم و بیست و سه ساعت دیگر را صفت پدیدنیست.

Ва гуфт : дар рӯзи мардуми буруза ва ба шаб дар намоз буд бомед онкӣ ба манзил расаду манзили худ ман будам .

و گفت: در روز مردم بروزه و به شب در نماز بود بامید آنکه به منزل رسد و منزل خود من بودم.

Ва гуфт : аз он чаҳор моҳагии боз дар шиками модари бҷнбидм то акнӯн ҳамаи чизе ёд дорам он вақт низ ки бидон ҷаҳон шуда бошам то ба қиёмат ончӣ баравад ва ончӣ бихоҳад рафт бтўи бознмоим пас гуфт : мардум гӯйанд фалони кас эмомаст эмом набӯд онкас ки аз ҳарчӣ ӯ офарӣда буд хабар надорад аз арш то бсрӣу азмшрқ то мағриб .

و گفت: از آن چهار ماهگی باز در شکم مادر بجنبیدم تا اکنون همه چیزی یاد دارم آن وقت نیز که بدان جهان شده باشم تا به قیامت آنچه برود و آنچه بخواهد رفت بتو بازنمایم پس گفت: مردم گویند فلان کس امام است امام نبود آنکس که از هرچه او آفریده بود خبر ندارد از عرش تا بثری و ازمشرق تا مغرب.

Ва гуфт : марои дидористи андари одамиёни вдидористи дрмлоикаҳ ва ҳамчунин дар ҷинёни вдри ҷаҳандау парандау ҳамаи ҷонварон ва аз ҳарчӣ бёФридаҳаст аз ончӣ ба канорҳои ҷаҳонаст нишон тавонем дод беҳтар аз ончӣ ба навоҳӣу крдбркрди мост .

و گفت: مرا دیداریست اندر آدمیان ودیداریست درملایکه و همچنین در جنیان ودر جهنده و پرنده و همه جانوران و از هرچه بیافریده است از آنچه به کنارهای جهانست نشان توانیم داد بهتر از آنچه به نواحی و کردبرکرد ماست.

Ва гуфт : агрози туркистон то бадари шом касеро хорӣ дар ангушт шавад он аз он манаст ва ҳамчунин аз тарк то шом касеро қадам дар санг ояд зиён он марост ва агар андӯҳӣ дар длисти он дил аз он манаст .

و گفت: اگراز ترکستان تا بدر شام کسی را خاری در انگشت شود آن از آن منست و همچنین از ترک تا شام کسی را قدم در سنگ آید زیان آن مراست و اگر اندوهی در دلیست آن دل از آن منست.

Ва гуфт : шигифт : на аз хештан дорам шигифт : аз худованд дорам ки чандини бозор бе огоҳии ман андари андаруни пӯсти ман падед оварад пас охири маро аз он огоҳӣ дод то ман чунин оҷизи ббўдм дар худовандии худои таъолӣ .

و گفت: شگفت: نه از خویشتن دارم شگفت: از خداوند دارم که چندین بازار بی‌آگاهی من اندر اندرون پوست من پدید آورد پس آخر مرا از آن آگاهی داد تا من چنین عاجز ببودم در خداوندی خدای تعالی.

Ва гуфт : дар андаруни пӯсти ман дрёӣӣаст ки ҳаргоҳ ки бодӣ барояд аз ин дрёмиғу борони србркнди азърш то бсрии борони баборад .

و گفت: در اندرون پوست من دریائی است که هرگاه که بادی برآید از این دریامیغ و باران سربرکند ازعرش تا بثری باران ببارد.

Вагуфт : худованди марои сафарӣ дар пеши ниҳод ки дар он сафари биёбонҳо ва кӯҳҳо бгзоштму телҳо ва равадҳоу шеб ва фарозҳоу бим ва умедҳоу киштии вдрёҳо аз нохуни вмўӣ то ангушти пои ҳамаро бгзоштми пас баъд аз он бдонстм ки мусулмон нестам гуфтам худовандо на наздики халқи мсмонм ва ба наздики ту зуннор дорам зуннорами бабр то пеш тўмслмон бошам .

وگفت: خداوند مرا سفری در پیش نهاد که در آن سفر بیابانها و کوهها بگذاشتم و تل‌ها و رودها و شیب و فرازها و بیم و امیدها و کشتی ودریاها از ناخن وموی تا انگشت پای همه را بگذاشتم پس بعد از آن بدانستم که مسلمان نیستم گفتم خداوندا نه نزدیک خلق مسمانم و به نزدیک تو زنار دارم زنارم ببر تا پیش تومسلمان باشم.

Ва гуфт : бояд ки зиндагонӣ чунон кунед ки ҷон шумо биёмада бошад ва дар миёни лабу дандони истода ки чиҳил соласт то ҷони ман миёни лабу дандон истодааст .

و گفت: باید که زندگانی چنان کنید که جان شما بیامده باشد و در میان لب و دندان ایستاده که چهل سالست تا جان من میان لب و دندان ایستاده است.

Гуфтанд сухан бигӯӣ гуфт : ин ҷойгоҳ ки ман истодаам метавонам гуфт : агар ончии маро бо ӯст бигӯям чун оташ буд ки дар пунбаи афканӣ дареғ медорам ки бо хештан бошам дар сухан ӯ ба забони хеши гуфтан ва шарм медорам ки бо ӯ истода бошам сухан ту гӯям .

گفتند سخن بگوی گفت: این جایگاه که من ایستاده‌ام می‌توانم گفت: اگر آنچه مرا با اوست بگویم چون آتش بود که در پنبه افکنی دریغ می‌دارم که با خویشتن باشم در سخن او به زبان خویش گفتن و شرم می‌دارم که با او ایستاده باشم سخن تو گویم.

Ва гуфт : дарин мақом ки худо маро додааст халқи замину малоикаи осмонро роҳ нест агар бдинҷои чизеи байнами ҷуз аз шариъати Мустафо аз онҷо бозпас оем ки ман дар корвонӣ набошам ки асФҳсолори он Муҳамад набошад ва гуфт : перии кросаҳ дар даст гуфт : ман сухан аз ӣнҷо гӯям ту аз куҷо гўӣӣ гуфт : вақти ман вақтеаст ки дар сухан нагунҷад .

و گفت: درین مقام که خدا مرا داده است خلق زمین و ملائکه آسمان را راه نیست اگر بدینجای چیزی بینم جز از شریعت مصطفی از آنجا بازپس آیم که من در کاروانی نباشم که اسفهسالار آن محمد نباشد و گفت: پیری کراسه در دست گفت: من سخن از اینجا گویم تو از کجا گوئی گفت: وقت من وقتی است که در سخن نگنجد.

Ва гуфт : халқро аввалу охристи ончӣ ба аввал накунад ба охирашон мукофот кунанд худованди таъолии маро вақте дод ки аввалу охир ба вақти ман орзӯмандаст .

و گفت: خلق را اول و آخریست آنچه به اول نکند به آخرشان مکافات کنند خداوند تعالی مرا وقتی داد که اول و آخر به وقت من آرزومند است.

Вагуфт : ман нагӯям ки дӯзах ва биҳишт нест ман гӯям ки дӯзаху биҳиштро ба наздики ман ҷой нест зеро ки ҳар ду офарӣдаасту онҷо ки манам офарӣдаро ҷой нест .

وگفت: من نگویم که دوزخ و بهشت نیست من گویم که دوزخ و بهشت را به نزدیک من جای نیست زیرا که هر دو آفریده است و آنجا که منم آفریده را جای نیست.

Ва гуфт : ман бандаам ки ҳафт осмону замин ба наздики ман андеша манаст ҳарчӣ гӯям сноء ӯ буд марои зер ва зибр нест пеш ва пас нест рост ва чап нест .

و گفت: من بنده‌ام که هفت آسمان و زمین به نزدیک من اندیشهٔ من است هرچه گویم ثناء او بود مرا زیر و زبر نیست پیش و پس نیست راست و چپ نیست.

Ва гуфт : дарахтӣаст ғайби вмн бар шох он нишастаам ваҳмаи халқи бзири соя он нишаста .

و گفت: درختی است غیب ومن بر شاخ آن نشسته‌ام وهمه خلق بزیر سایه آن نشسته.

Ва гуфт : умри ман марои як саҷдааст ва гуфт : бо хос натавонам гуфт : ки парда бадаранд ва бо ом натавонам гуфт : ки буи роҳӣ набаранд ва бо тан хеш натавонам гуфт : аҷаби орад забон надорам ки азу бо ӯ гӯям касе гуфт : аз ӣнҷо ки ҳастӣ боз ой гуфт : натавон омад ва мо мнои алолаҳи мақом маълум гуфт : бърш гуфт : бърши чаканам ки арш ӣнҷост гуфт : вақте бар ман падед омад ки ҳамаи офарӣда бар ман бигирист .

و گفت: عمر من مرا یک سجده است و گفت: با خاص نتوانم گفت: که پرده بدرند و با عام نتوانم گفت: که بوی راهی نبرند و با تن خویش نتوانم گفت: عجب آرد زبان ندارم که ازو با او گویم کسی گفت: از اینجا که هستی باز آی گفت: نتوان آمد و ما منا الاله مقام معلوم گفت: بعرش گفت: بعرش چکنم که عرش اینجاست گفت: وقتی بر من پدید آمد که همه آفریده بر من بگریست.

Ва гуфт : касе боистӣ ки миён ӯу худоӣ ҳиҷобӣ набӯдӣ то ман бгФтмӣ ки худои таъолии боМуҳамад чаҳ карда буд то дил ва забонаш бишудӣу биФтодӣ .

و گفت: کسی بایستی که میان او و خدای حجابی نبودی تا من بگفتمی که خدای تعالی بامحمد چه کرده بود تا دل و زبانش بشدی و بیفتادی.

Ва гуфт : чун ҳақи таъолӣ бо ман блтФ даромад млоикаҳро ғайрат омад баришон бапушед ва маро нест гардонид аз офарӣда ва аз худ бохуд мекард агар на он будӣ ки ӯро бар чунин ҳикматаст волокроми алкотбини марои ндидндӣ .

و گفت: چون حق تعالی با من بلطف درآمد ملایکه را غیرت آمد بریشان بپوشید و مرا نیست گردانید از آفریده و از خود باخود می‌کرد اگر نه آن بودی که او را بر چنین حکمت است والاکرام الکاتبین مرا ندیدندی.

Ва гуфт : бист соласт то кафани ман аз осмон овардаасту андари сармои афканда ва мо сар аз кафан берун карда ва сухан мегӯйем .

و گفت: بیست سالست تا کفن من از آسمان آورده است و اندر سرما افکنده و ما سر از کفن بیرون کرده و سخن می‌گوییم.

Вагуфт : дар раҳм модар бсухтам чун ба замини омадами бгдохтм чун ба ҳади балоғати расидами пери гаштам .

وگفت: در رحم مادر بسوختم چون به زمین آمدم بگداختم چون به حد بلاغت رسیدم پیر گشتم.

Ва гуфт : вақте чизе чун қатраи об дар даҳон ман мечакиду боз пӯшида мешуд ва агар пӯшида нагаштӣ ман миёни халқи нмондмӣ .

و گفت: وقتی چیزی چون قطره آب در دهان من می‌چکید و باز پوشیده می‌شد و اگر پوشیده نگشتی من میان خلق نماندمی.

Ва гуфт : ҳамаи офарӣда ӯ чун киштӣасту млоҳи манаму бурдани он киштии маро машғӯл накунад аз ончии ман дар онам .

و گفت: همه آفریده او چون کشتی است و ملاح منم و بردن آن کشتی مرا مشغول نکند از آنچه من در آنم.

Ва гуфт : ҳақи таъолии маро Фкртӣ бидод ки ҳарчӣ ӯ офарӣдааст дар он бидидам дар он бимонадам шуғли шабу рӯз дар ман пӯшеди онкии фикрат биноӣӣ гардид густохӣ ва муҳаббат гардид ҳайбат вагарон борӣ гардид аз он фикрати бегонагӣ ӯ дарафтодаму ҷоӣии расидам ки фикрат ҳикмат гардиду роҳи росту шафқат бар халқ гардид бар халқ ӯ касе мушфиқи туро аз худ надидам гуфтам кошкӣ бадали ҳамаи халқи ман бмрдмӣ то халқро марг набоистӣ дид кошкӣ ҳисоби ҳамаи халқ бо ман бкрдӣ то халқро ба қиёмат ҳисоб набоистӣ дид кошкӣ уқубати ҳамаи халқ маро кардӣ то эшонро дӯзах набоистӣ дид .

و گفت: حق تعالی مرا فکرتی بداد که هرچه او آفریده است در آن بدیدم در آن بماندم شغل شب و روز در من پوشید آنکه فکرت بینائی گردید گستاخی و محبت گردید هیبت وگران باری گردید از آن فکرت بیگانگی او درافتادم و جائی رسیدم که فکرت حکمت گردید و راه راست و شفقت بر خلق گردید بر خلق او کسی مشفق ترا از خود ندیدم گفتم کاشکی بدل همه خلق من بمردمی تا خلق را مرگ نبایستی دید کاشکی حساب همه خلق با من بکردی تا خلق را به قیامت حساب نبایستی دید کاشکی عقوبت همه خلق مرا کردی تا ایشان را دوزخ نبایستی دید.

Ва гуфт : худованди таъолии дӯстони хешро ба мақомӣ дорад ки оонҷои ҳад махлуқ набӯду бўолҳсни бад-ӣни сухан содиқаст агар ман аз лутф ӯ сухан гӯям халқи маро девона хонд чунонкии Мустафои алайҳи ассаломро агар бо арш бигӯям биҷунбад агар бо чашма офтоб бигӯям аз рафтани бози истад .

و گفت: خداوند تعالی دوستان خویش را به مقامی دارد که آانجا حد مخلوق نبود و بوالحسن بدین سخن صادق است اگر من از لطف او سخن گویم خلق مرا دیوانه خواند چنانکه مصطفی علیه السلام را اگر با عرش بگویم بجنبد اگر با چشمه آفتاب بگویم از رفتن باز ایستد.

Ва гуфт : ҳақи таъолӣ маро фармуд ки туро ба бадбахтон нанамоям бо онкаси намоям ки маро дӯст дорад ман ӯро дӯст дорам акнӯн менагарм то кро оварад ҳар касро ки имрӯзи дарин ҳарам оварад фардо ӯро онҷо бо ман ҳозир кунад вагуфтами илоҳии наздики худ бар аз ҳақи таъолӣ Нидо омад ки маро бар ту ҳукмаст туро ҳамчунон медонам то ҳар ки ман ӯро дӯстдорам бияёд ва туро бинаду агрнтўонд омадани номи ту ӯро бшнўоними тотро дӯст гирад ки туро аз покии хеши офаридами туро дӯст надоранд ба ҷузи покон .

و گفت: حق تعالی مرا فرمود که ترا به بدبختان ننمایم با آنکس نمایم که مرا دوست دارد من اورا دوست دارم اکنون می‌نگرم تا کرا آورد هر کس را که امروز درین حرم آورد فردا او را آنجا با من حاضر کند وگفتم الهی نزدیک خود بر از حق تعالی ندا آمد که مرا بر تو حکم است ترا همچنان می‌دانم تا هر که من او را دوستدارم بیاید و ترا بیند و اگرنتواند آمدن نام تو او را بشنوانیم تاترا دوست گیرد که ترا از پاکی خویش آفریدم ترا دوست ندارند به جز پاکان.

Ва гуфт : чун бетон ба ҳазрат ӯ шудам дилро бхўондм биёмад пас имону яқини ақл внФс биёмаданд дилро Бамёни ин ҳар чаҳор даровардами яқину ихлосро барграфту ихлоси амалро бигирифт то баҳақи расидами пас мақомӣ падед омад ки аз он хуш надидам ҳама ҳақ дидам пас он ҳар чаҳор чиз ки онҷо барда будам муҳтоҷ ман гардонид .

و گفت: چون بتن به حضرت او شدم دل را بخواندم بیامد پس ایمان و یقین عقل ونفس بیامدند دل را بمیان این هر چهار درآوردم یقین و اخلاص را برگرفت و اخلاص عمل را بگرفت تا بحق رسیدم پس مقامی پدید آمد که از آن خوش ندیدم همه حق دیدم پس آن هر چهار چیز که آنجا برده بودم محتاج من گردانید.

Ва гуфт : ман аз ҳар чаҳ дун ҳақаст зоҳид гардидам он вақти хештанро хондам аз ҳақ ҷавоб шунидам бдонстм ки аз ҳақ даргузаштам лаббайки аллоҳам лаббайк задам муҳаррам гардидам ҳаҷ кардам дар ваҳдоният тавоф кардам байти алмъмўри маро зиёрат кард каъбаи маро тасбеҳ кард млоикаҳи маро сано гуфтанд фаврӣ дидам ки сарои ҳақ дар миён буд чун бсрои ҳақи расидам аз он ман ҳеҷ намонда буд .

و گفت: من از هر چه دون حقست زاهد گردیدم آن وقت خویشتن را خواندم از حق جواب شنیدم بدانستم که از حق درگذشتم لبیک اللهم لبیک زدم محرم گردیدم حج کردم در وحدانیت طواف کردم بیت المعمور مرا زیارت کرد کعبه مرا تسبیح کرد ملایکه مرا ثنا گفتند فوری دیدم که سرای حق در میان بود چون بسرای حق رسیدم از آن من هیچ نمانده بود.

Ва гуфт : ду соли бики андеша дармонда будам магари чашм дар хоб шуд ки он андеша аз ман ҷудо шуд шумо пиндоред ки ин роҳ осонаст .

و گفت: دو سال بیک اندیشه درمانده بودم مگر چشم در خواب شد که آن اندیشه از من جدا شد شما پندارید که این راه آسانست.

Вагуфт : агар маро ёбед бидон мдҳид ки бар об ё бар ҳаво бираванд ва бидонҳо мдҳид ки такбири аввал ба хуросон фурӯ банданду салом ба каъба боздиҳанд ки онҳама миқдор падедасту зикри муъминро ҳад падед нест барои худо .

وگفت: اگر مرا یابید بدان مدهید که بر آب یا بر هوا بروند و بدانها مدهید که تکبیر اول به خراسان فرو بندند و سلام به کعبه بازدهند که آنهمه مقدار پدیدست و ذکر مؤمن را حد پدید نیست برای خدا.

Вагуфт : бмн расед ки чаҳорсад мард аз ғрбоонд гуфтам ки ӣнон чаҳ анд бирафтам то ба дрёӣии расидам то ба нурӣ расидам бидидам ғрбоон буданд ки эшонро ба ҷузи худо ҳеҷ набӯд .

وگفت: بمن رسید که چهارصد مرد از غربااند گفتم که اینان چه‌اند برفتم تا به دریائی رسیدم تا به نوری رسیدم بدیدم غرباآن بودند که ایشان را به جز خدا هیچ نبود.

Ва гуфт : нахуст чунон донистам ки амонатӣ бмо барниҳодааст чун беҳтар дар шудам арш аз амри худои сабктар буд аз он чун беҳтар дар шудам худовандии хеш бмо барниҳода омад вшкрӣ ки боргаронаст .

و گفت: نخست چنان دانستم که امانتی بما برنهاده است چون بهتر در شدم عرش از امر خدا سبکتر بود از آن چون بهتر در شدم خداوندی خویش بما برنهاده آمد وشکری که بارگران است.

Ва гуфт : ман шуморо аз муомилаи хеш нишон надаҳум ман шуморо нишон ки даҳум аз покии худованду раҳмати вдўстӣ ӯ даҳум ки мавҷ бар мавҷ барме занаду киштӣ бар киштӣ барме шаканд .

و گفت: من شما را از معامله خویش نشان ندهم من شما را نشان که دهم از پاکی خداوند و رحمت ودوستی او دهم که موج بر موج برمی‌زند و کشتی بر کشتی برمی‌شکند.

Ва гуфт : панҷоҳ соласт ки аз ҳақ сухан мегӯям ки дилу забон маро бидон ҳеҷ тараққӣ нест .

و گفت: پنجاه سالست که از حق سخن می‌گویم که دل و زبان مرا بدان هیچ ترقی نیست.

Ва гуфт : ҳаргиз надонистам ки худои таъолӣ бо муштии хоку оби чандон никўӣӣ кунад ки бо ман бикради бғир аз Мустафо бмн расед яқинам будӣ ки ӯро бовар доштан воҷибаст ва ин бар ман муъоинааст ба ҷуз ҳоҷат набӯд .

و گفت: هرگز ندانستم که خدای تعالی با مشتی خاک و آب چندان نیکوئی کند که با من بکرد بغیر از مصطفی بمن رسید یقینم بودی که او را باور داشتن واجبست و این بر من معاینه است به جز حاجت نبود.

Ва гуфт : инки шумо аз ман мешунавед аз муомила манаст ё аз ътоء ӯст маро аз тавҳид ӯ бо халқ ҳеҷ нишоед гуфт : ки бар ҷоӣӣ бимонед ваба мисли чунон буд ки пораи онаш дркоаҳи аФгнӣ .

و گفت: اینکه شما از من می‌شنوید از معامله من است یا از عطاء اوست مرا از توحید او با خلق هیچ نشاید گفت: کهٔ بر جائی بمانید وبه مثل چنان بود که پاره آنش درکاه افگنی.

Ва гуфт : ман аз онҷо омадаам бо зонҷо донам шудани бадалелу хабар туро напурсам аз ҳақ Нидо омад ки мо баъди Мустафои ҷброӣилро бкс нФрстодим гуфтам ба ҷуз ҷброӣил ҳаст ваҳии улқулуб ҳамеша бо манаст .

و گفت: من از آنجا آمده‌ام با زآنجا دانم شدن بدلیل و خبر ترا نپرسم از حق ندا آمد که ما بعد مصطفی جبرائیل را بکس نفرستادیم گفتم به جز جبرائیل هست وحی القلوب همیشه با من است.

Ва гуфт : ҳафтод ва се сол бо ҳақ зиндагонӣ кардам ки саҷда бар мухолифат шаръ накардам ва як нафас бар мувофиқати нафас наздаму сафар чунон кардам ки аз арш то бсрӣ ҳар чаҳ ҳаст марои як қадам карданд .

و گفت: هفتاد و سه سال با حق زندگانی کردم که سجده بر مخالفت شرع نکردم و یک نفس بر موافقت نفس نزدم و سفر چنان کردم که از عرش تا بثری هر چه هست مرا یک قدم کردند.

Вагуфт : аз ҳақи Нидо чунин омад ки бандаи ман агар бондўаҳи пеши ман оӣӣ шодат кунам ва агар бониёзи оӣӣ тавонгарат кунам ва чун зи он хеш даст бидорӣ обу ҳаворо мусаххар ту кунам .

وگفت: از حق ندا چنین آمد که بنده من اگر باندوه پیش من آئی شادت کنم و اگر بانیاز آئی توانگرت کنم و چون ز آن خویش دست بداری آب و هوا را مسخر تو کنم.

Ва гуфт : уламо гӯйанд худоиро ба далели ақл бибояд донист ақли худ бзот худ нобӣност ба худо роҳ надонист бхдои таъолии бахуд ӯро чун тавон донист бисёре ки аҳл худ буданд ба офарӣда дар ҳамагии гардиданди мушоҳида даст гирифтам ва аз офарӣда бибаредам роҳ ба худо намудему ӣнҷо ки манам офарӣда натавонад омад .

و گفت: علما گویند خدای را به دلیل عقل بباید دانست عقل خود بذات خود نابیناست به خدا راه ندانست بخدای تعالی بخود او را چون توان دانست بسیاری که اهل خود بودند به آفریده در همگی گردیدند مشاهده دست گرفتم و از آفریده ببریدم راه به خدا نمودم و اینجا که منم آفریده نتواند آمد.

Ва гуфт : ҳамаи ганҷҳои рӯй замин ҳозир карданд ки дидори ман бар он афкананд гуфтам ғарраи боди онкӣ ба чунин чизҳо ғарра шавад аз ҳақ Нидо омад ки бўолҳсни дунёро бтў дар насиб нест аз ҳар ду сарои турои манам .

و گفت: همه گنجهای روی زمین حاضر کردند که دیدار من بر آن افکنند گفتم غره باد آنکه به چنین چیزها غره شود از حق ندا آمد که بوالحسن دنیا را بتو در نصیب نیست از هر دو سرای ترا منم.

Ва гуфт : худованди ман зиндагонии ман дар чашми ман гуноҳ гардонид .

و گفت: خداوند من زندگانی من در چشم من گناه گردانید.

Вагуфт : то даст аз дунёи бдоштми ҳаргиз бо сараш нашудам ва то гуфтам аллоҳи бҳичи махлуқи бознгрдидм .

وگفت: تا دست از دنیا بداشتم هرگز با سرش نشدم و تا گفتم الله بهیچ مخلوق بازنگردیدم.

Ва гуфт : пери гаштами ҳангом рафтанаст ҳарчӣ дар аъмол банда ояд ман ба тавфиқи худои бкрдми вҳрчаҳи атоӣ ӯ буд бо бандагон ба миннат маро бидод ин сухани гоҳ аз муомила гӯяму гоҳ аз атои халқро аз онҷо роҳ нест мркроҳобзорӣ ки панҷоҳ соли бўолҳсни мркроҳои бзорд то марги муъмин хуш карданд .

و گفت: پیر گشتم هنگام رفتن است هرچه در اعمال بنده آید من به توفیق خدای بکردم وهرچه عطای او بود با بندگان به منت مرا بداد این سخن گاه از معامله گویم و گاه از عطا خلق را از آنجا راه نیست مرکراهابزاری که پنجاه سال بوالحسن مرکراها بزارد تا مرگ مؤمن خوش کردند.

Ва гуфт : хоҳед ки бо Хизри алайҳи ассалом суҳбат кунед сӯфӣ гуфт : хоҳам гуфт : чанд сол буд туро гуфт : шаст сол гуфт : умр аз сари гири туро ӯ офарӣдаи суҳбат бо Хизр кунӣ то суҳбати ман бо ӯст дртмноӣ ман нест ки бо ҳеҷ офарӣда суҳбат кунам .

و گفت: خواهید که با خضر علیه السلام صحبت کنید صوفی گفت: خواهم گفت: چند سال بود ترا گفت: شصت سال گفت: عمر از سر گیر ترا او آفریده صحبت با خضر کنی تا صحبت من با اوست درتمنای من نیست که با هیچ آفریده صحبت کنم.

Ва гуфт : халқ маро натавонанд нкўҳидн ва сутудан ки баҳри забон ки азмн иборат кунанд ман ба хилофи онам .

و گفت: خلق مرا نتوانند نکوهیدن و ستودن که بهر زبان که ازمن عبارت کنند من به خلاف آنم.

Ва гуфт : биҳишт дар фано бар тобҳштёнро куҷои барӣу дӯзах дар фано барам тодўзхёнро куҷои барӣ .

و گفت: بهشت در فنا بر تابهشتیان را کجا بری و دوزخ در فنا برم تادوزخیان را کجا بری.

Ва гуфт : худои таъолии рӯз қиёмат гуяд бандагони маро шафоат кун гӯям раҳмати зи он тўости бандаи зи он ту шафқати ту бар банда беш аз онаст ки аз он ман .

و گفت: خدای تعالی روز قیامت گوید بندگان مرا شفاعت کن گویم رحمت ز آن تواست بنده ز آن تو شفقت تو بر بنده بیش از آن است که از آن من.

Ва гуфт : вақти баҳамаи чизе дар расад ва ҳеҷ чизи буқат дар нарасад халқи асир вақтанду бўолҳсни худованди вақт ҳарчӣ ман азўқт хеш гӯям офарӣда аз ман бҳзимт шавад ҷони ҷавонмардони азўқти Мустафои алайҳи ассалом то қиёмати бҳстии ҳақ иқрор диҳад .

و گفت: وقت بهمه چیزی در رسد و هیچ چیز بوقت در نرسد خلق اسیر وقت اند و بوالحسن خداوند وقت هرچه من ازوقت خویش گویم آفریده از من بهزیمت شود جان جوانمردان ازوقت مصطفی علیه السلام تا قیامت بهستی حق اقرار دهد.

Вагуфт : бҳстӣ ӯ дрнгрстми нестии ман ба ман намӯд чун нестии худ ман нагиристам ҳастӣ худ ба ман намӯд дар ин андӯҳ бимонадам то бодилӣ ки буд аз ҳақ Нидо омад ки бҳстии хеш иқрор кун гуфтам ба ҷуз ту кист ки бҳстии ту иқрор диҳанд на гуфта шҳдоллаҳ .

وگفت: بهستی او درنگرستم نیستی من به من نمود چون نیستی خود من نگریستم هستی خود به من نمود در این اندوه بماندم تا بادلی که بود از حق ندا آمد که بهستی خویش اقرار کن گفتم به جز تو کیست که بهستی تو اقرار دهند نه گفتهٔ شهدالله.

Ва гуфт : чун ҳақи таъолии ин роҳ бар ман бикшод дар равшани ин роҳи чандон фарқ буд ки ҳар соли гФтё аз куфр ба набувват шудам чандон тафовут буд .

و گفت: چون حق تعالی این راه بر من بگشاد در روشن این راه چندان فرق بود که هر سال گفتیا از کفر به نبوت شدم چندان تفاوت بود.

Вагуфт : рӯзи вшби гуҳи бист вчҳор соъатаст марои як нафасаст ва он нафас аз ҳақ ва бо ҳақаст даъвии ман бо халқаст агар пои онҷо бар нуҳум ки ҳимматаст биҷой бар расм ки млоикаҳи ҳиҷобатро онҷо роҳ набӯд .

وگفت: روز وشب گه بیست وچهار ساعتست مرا یک نفس است و آن نفس از حق و با حقست دعوی من با خلقست اگر پای آنجا بر نهم که همتست بجای بر رسم که ملایکه حجابت را آنجا راه نبود.

Ва гуфт : дӯш ҷавонмардӣ гуфт : оҳи осмон ва замин бсухт шайх гуфт : он касонро ки онҷо оварад ҳама бо нур дидам баъзеро бештар ва баъзеро камтар гуфтам илоҳии ончӣ дар ӣнони бёФридаҳи боинон ва анмоӣ гуфт : бўолҳсни ҳукми дунё мондааст агар ӣнони робои ӣнони вонмоими дунё хароб шавад .

و گفت: دوش جوانمردی گفت: آه آسمان و زمین بسوخت شیخ گفت: آن کسان را که آنجا آورد همه با نور دیدم بعضی را بیشتر و بعضی را کمتر گفتم الهی آنچه در اینان بیافریده باینان و انمای گفت: بوالحسن حکم دنیا مانده است اگر اینان رابا اینان وانمایم دنیا خراب شود.

Ва гуфт : аз хештан сайр шудам хештанро фаро об додам ғарқа нашудаму фаро оташ додам бнсўхти онкии ин халқ хӯрд чаҳормоҳ ва ду рӯзи азхлқи бозгрФтми бнмрди сар бар остони аҷзи ниҳодами футуҳи сар дар карда то ба ҷойгоҳии брсидм ки сифат натавон кард .

و گفت: از خویشتن سیر شدم خویشتن را فرا آب دادم غرقه نشدم و فرا آتش دادم بنسوخت آنکه این خلق خورد چهارماه و دو روز ازخلق بازگرفتم بنمرد سر بر آستان عجز نهادم فتوح سر در کرده تا به جایگاهی برسیدم که صفت نتوان کرد.

Ва гуфт : бадӣдори боистодми халқи осмону заминро бидидам муомилаи эшон маро бҳич наомад бидонча медидам зи он ӯ аз ҳақ Нидо омад ки туу ҳамаи халқи наздик ман ҳамчунонед ки ин халқи наздики ту .

و گفت: بدیدار بایستادم خلق آسمان و زمین را بدیدم معامله ایشان مرا بهیچ نیامد بدانچه می‌دیدم ز آن او از حق ندا آمد که تو و همه خلق نزدیک من همچنانید که این خلق نزدیک تو.

Ва гуфт : ман на обидами венаи зоҳид на олам ва на сӯфии илоҳии ту яке эй ман аз он яке ту якеам .

و گفت: من نه عابدم ونه زاهد نه عالم و نه صوفی الهی تو یکی‌ایی من از آن یکی تو یکی‌ام.

Ва гуфт : чаҳ мард буд ки бо худованди ин чунин ноистд ки осмону замину кӯҳ истодааст ҳаркии хештанро ба неки мардии намояд на некаст ки некии сифат худовандаст .

و گفت: چه مرد بود که با خداوند این چنین نایستد که آسمان و زمین و کوه ایستاده است هرکه خویشتن را به نیک مردی نماید نه نیک است که نیکی صفت خداوند است.

Ва гуфт : агар хоҳӣ ки ба каромати рисии як рӯз бихӯр ва се рӯз махӯр сим рӯз бихӯр панҷ рӯз махӯр панҷум рӯз бихӯр чаҳордаҳ рӯз махӯр аввали чаҳордаҳ рӯз бихӯр моҳӣ махӯр аввал моҳӣ бихӯр чиҳил рӯз махӯр аввали чиҳил рӯз бихӯр чаҳормоҳ махӯр аввали чаҳор моҳ бихӯр солӣ махӯр онгоҳи чизе падед ояд чун Марӣ чизе бидиҳон дар гирифта дар даҳони ту наад баъд аз он ҳаргиз аз ту нахурӣ шояд ки ман истода будаму шикам хушк бӯда он мор падед омад гуфтам илоҳӣ бавосита нахоҳам дар меъдаи чизе водӣад омад бўётрои зи машки хуштар аз шаҳди сар ба ҳалқи ман барад аз ҳақ Нидо омад мо туро аз меъдаи тиҳии таоми оварем ва аз ҷигари ташнаи об агар он набӯдӣ ки ӯро ҳукмаст аз онҷои хўрдмӣ ки халқ надидӣ .

و گفت: اگر خواهی که به کرامت رسی یک روز بخور و سه روز مخور سیم روز بخور پنج روز مخور پنجم روز بخور چهارده روز مخور اول چهارده روز بخور ماهی مخور اول ماهی بخور چهل روز مخور اول چهل روز بخور چهارماه مخور اول چهار ماه بخور سالی مخور آنگاه چیزی پدید آید چون ماری چیزی بدهان در گرفته در دهان تو نهد بعد از آن هرگز از تو نخوری شاید که من ایستاده بودم و شکم خشک بوده آن مار پدید آمد گفتم الهی بواسطه نخواهم در معده چیزی وادید آمد بویاترا ز مشک خوشتر از شهد سر به حلق من برد از حق ندا آمد ما ترا از معدهٔ تهی طعام آوریم و از جگر تشنه آب اگر آن نبودی که او را حکمست از آنجا خوردمی که خلق ندیدی.

Ва гуфт ман кори хеш бохалос надидам то ба ҷуз ӯ касеро медидам чун ҳама ӯ родидми ихлос падед омад бениёзӣ ӯро дрнгрстми кирдори ҳамаи халқи пар пашша надидам бар ҳмт ӯ нагиристам ҳамаи халқро чанд арзан дона надидам азин ҳар ду чаҳ ояд онҷо .

و گفت من کار خویش باخلاص ندیدم تا به جز او کسی را می‌دیدم چون همه او رادیدم اخلاص پدید آمد بی‌نیازی او را درنگرستم کردار همه خلق پر پشهٔ ندیدم بر حمت او نگریستم همه خلق را چند ارزن دانه ندیدم ازین هر دو چه آید آنجا.

Ва гуфт : аз кори худо аҷаб бимонадам ки чандини соли хирад аз ман ббрдаҳ буду марои хирадманд ба халқ менамӯд .

و گفت: از کار خدا عجب بماندم که چندین سال خرد از من ببرده بود و مرا خردمند به خلق می‌نمود.

Ва гуфт : илоҳӣ чаҳ будӣ ки дӯзах ва биҳишт набӯдӣ то падед омадӣ ки худо параст кист .

و گفت: الهی چه بودی که دوزخ و بهشت نبودی تا پدید آمدی که خدا پرست کیست.

Ва гуфт : худованди бозори ман бар ман пайдо кард дарин бозори баъзе гуфтанӣ буд ва баъзе шуниданӣ ва баъзе низ донистанӣ чун дарин бозори афтодами бозорҳо аз пеш ман барграфт .

و گفت: خداوند بازار من بر من پیدا کرد درین بازار بعضی گفتنی بود و بعضی شنودنی و بعضی نیز دانستنی چون درین بازار افتادم بازارها از پیش من برگرفت.

Вагуфт : худованди бандагии ман бар ман зоҳир кард аввалу охири хеш қиёмат дидам ҳар чаҳ бовел ба ман бидод ба охир ҳамон дод аз мӯии сар то ба нохуни пои пул сирот гардонид .

وگفت: خداوند بندگی من بر من ظاهر کرد اول و آخر خویش قیامت دیدم هر چه باول به من بداد به آخر همان داد از موی سر تا به ناخن پای پل صراط گردانید.

Ва гуфт : аз хештан бигузаштӣ сирот вопас кардӣ .

و گفت: از خویشتن بگذشتی صراط واپس کردی.

Вагуфт : ҳар касро аз ин худованди растгорӣ буд моро андӯҳи доим буд худои қӯти дҳод то мо ин бор гарон бикашем .

وگفت: هر کس را از این خداوند رستگاری بود ما را اندوه دایم بود خدا قوت دهاد تا ما این بار گران بکشیم.

Ва гуфт : аҷаб бимонадаам аз кирдори ин худованд ки аз аввали чандини бозор дар даруни ин пӯст биниҳод бе огоҳии ман пас охири маро аз он огоҳ кард то ман чунин мутаҳайир гардидам ё далели алмтҳрини заданеи тҳиро .

و گفت: عجب بمانده‌ام از کردار این خداوند که از اول چندین بازار در درون این پوست بنهاد بی‌آگاهی من پس آخر مرا از آن آگاه کرد تا من چنین متحیر گردیدم یا دلیل المتحرین زدنی تحیرا.

Ва гуфт : калла серум аршаст ва пойҳои таҳти алсрӣ ва ҳар ду дасти машриқу мағриб ва гуфт : роҳи худоиро ъдднтўон кард чндонкаҳ бандааст ба худо роҳаст баҳри роҳӣ ки рафтам қавмӣ дайм гуфтам худовандо марои броҳии берун бар ки ман ва ту бошем халқ дар он роҳ набошад роҳи андӯҳ дар пеши ман ниҳод гуфт : андӯҳ борӣ гаронаст халқ натавонад кашид .

و گفت: کله سرم عرشست و پایهای تحت الثری و هر دو دست مشرق و مغرب و گفت: راه خدای را عددنتوان کرد چندانکه بنده است به خدا راهست بهر راهی که رفتم قومی دیم گفتم خداوندا مرا براهی بیرون بر که من و تو باشیم خلق در آن راه نباشد راه اندوه در پیش من نهاد گفت: اندوه باری گرانست خلق نتواند کشید.

Вагуфт : ҳар ки ба наздики худо мардаст наздики халқ кӯдакасту ҳаркии наздик халқ мардаст онҷои номрдсти ин суханро нигаҳ доред ки дар вақтеам ки онро сифат натавон кард .

وگفت: هر که به نزدیک خدا مرد است نزدیک خلق کودک است و هرکه نزدیک خلق مردست آنجا نامردست این سخن را نگه دارید که در وقتی‌ام که آنرا صفت نتوان کرد.

Ва гуфт : ҳар ки ин суханон башнаваду бидонад ки ман худоиро сутӯдаам бъзш бурдоранд ва ҳар ки пиндорад ки худро сутӯдаам базлаш бурдоранд ки ин суханони ман аз дарёӣ покаст зи он халқ дар вай брхаҳ нест .

و گفت: هر که این سخنان بشنود و بداند که من خدای را ستوده‌ام بعزش بردارند و هر که پندارد که خود را ستوده‌ام بذلش بردارند که این سخنان من از دریای پاکست ز آن خلق در وی برخه نیست.

Ва гуфт : офиятро талаб кардам дар тнҳоӣӣ ёфтаму саломат дар хомӯшӣ .

و گفت: عافیت را طلب کردم در تنهائی یافتم و سلامت در خاموشی.

Ва гуфт : дар дил Нидо омад аз ҳақ ки эй бўолҳсни фармони маро истода бош ки ман зиндаам ки намирам то турои ҳиўтии даҳум ки дар он ҳиўаҳ марг набӯд ва ҳар чаҳ туро аз он наҳй кардам давр бош аз он ки ман подшоҳӣам ки малики маро завол нест то турои мулкии даҳум ки онро завол набошад .

و گفت: در دل ندا آمد از حق که ای بوالحسن فرمان مرا ایستاده باش که من زنده‌ام که نمیرم تا ترا حیوتی دهم که در آن حیوة مرگ نبود و هر چه ترا از آن نهی کردم دور باش از آن که من پادشاهی‌ام که ملک مرا زوال نیست تا ترا ملکی دهم که آنرا زوال نباشد.

Ва гуфт : ҳарки маро бишнохт бдўстии ҳақро дӯст дошт ва ҳар ки ҳақро дӯст дошт ба суҳбати ҷавонмардони пайваст ва ҳар ки ба суҳбати ҷавонмардони пайваст ба суҳбати ҳақи пайваст .

و گفت: هرکه مرا بشناخت بدوستی حق را دوست داشت و هر که حق را دوست داشت به صحبت جوانمردان پیوست و هر که به صحبت جوانمردان پیوست به صحبت حق پیوست.

Ва гуфт : забони ман ба тавҳид кушода шуд осмонҳоу заминҳоро дидам ки гирд бар гирди ман тавоф мекарданду халқ аз он ғофил .

و گفت: زبان من به توحید گشاده شد آسمان‌ها و زمین‌ها را دیدم که گرد بر گرد من طواف می‌کردند و خلق از آن غافل.

Ва гуфт : бадали ман Нидо омад аз ҳақ ки мардумони талаб биҳишт мекунанд ва ба шукри имон қиём накардаанд маро аз ман чизе дигар металабанд .

و گفت: بدل من ندا آمد از حق که مردمان طلب بهشت می‌کنند و به شکر ایمان قیام نکرده‌اند مرا از من چیزی دیگر می‌طلبند.

Ва гуфт мазоҳ макунед ки агар мазоҳро сӯратӣ будӣ ӯро Зуҳра набӯдӣ ки дар он маҳалат ки бо ман будамӣ даройад .

و گفت مزاح مکنید که اگر مزاح را صورتی بودی او را زهره نبودی که در آن محلت که با من بودمی درآید.

Ва гуфт : олам бомдод бархезад талаби зёдтӣ илм кунаду зоҳиди талаби зёдтӣ зуҳд кунаду бўолҳсни дарбанди он буд ки сррўии бадали бародарии расонад .

و گفت: عالم بامداد برخیزد طلب زیادتی علم کند و زاهد طلب زیادتی زهد کند و بوالحسن دربند آن بود که سرروی بدل برادری رساند.

Ва гуфт : ҳаркии маро чунон надонад ки ман дар қиёмат боистам то ӯро дар пеш накунам дар биҳишт нашавад гӯи ӣнҷои мёу брмн салом макун .

و گفت: هرکه مرا چنان نداند که من در قیامت بایستم تا او را در پیش نکنم در بهشت نشود گو اینجا میا و برمن سلام مکن.

Ва гуфт : чизе ба ман даромад ки марои сӣ рӯз мурда кард аз ончии ин халқ бидон зиндаанд аз дунёу охирати онгоҳи маро зиндагонӣ дод ки дар он марг набӯд .

و گفت: چیزی به من درآمد که مرا سی روز مرده کرد از آنچه این خلق بدان زنده‌اند از دنیا و آخرت آنگاه مرا زندگانی داد که در آن مرگ نبود.

Ва гуфт : агар ман брхрӣ нишинам ва аз ншобўр дар оем ва як сухан бигӯям то қиёмати донишманд бар курсӣ нанишинад .

و گفت: اگر من برخری نشینم و از نشابور در آیم و یک سخن بگویم تا قیامت دانشمند بر کرسی ننشیند.

Ва гуфт : бо халқи худо сулҳ кардам ки ҳаргиз ҷанг накардам ва бо нафас ҷангӣ кардам ки ҳаргиз сулҳ накардам .

و گفت: با خلق خدا صلح کردم که هرگز جنگ نکردم و با نفس جنگی کردم که هرگز صلح نکردم.

Вагуфт : агар он будӣ ки мардумон гӯйанд ки ба пойгоҳ боязид расед ва беҳурматӣ кард воло ҳарчӣ боязид бохудо бигуфтаасту биндишидаҳи ман бо шумо бгФтмӣ ва аҷаб инаст ки азу нақл мекунанд ки гуфтааст ҳарчӣ боязид бо андешаи онҷо расидааст бўолҳсни бқдми онҷо расидааст ва гуфт : ин ҷаҳон ба ҷаҳонёни воҳштим ва он ҷаҳон ба биҳиштёну қадам бар ниҳодем ҷоӣӣ ки офарӣдаро роҳ нест .

وگفت: اگر آن بودی که مردمان گویند که به پایگاه بایزید رسید و بی‌حرمتی کرد والا هرچه بایزید باخدا بگفته است و بیندیشیده من با شما بگفتمی و عجب اینست که ازو نقل می‌کنند که گفته است هرچه بایزید با اندیشه آنجا رسیده است بوالحسن بقدم آنجا رسیده است و گفت: این جهان به جهانیان واهشتیم و آن جهان به بهشتیان و قدم بر نهادیم جائی که آفریده را راه نیست.

Ва гуфт : чунонкии моро пӯст бадар ояд бадари омадам .

و گفت: چنانکه ما را پوست بدر آید بدر آمدم.

Вагуфт : ки боязид гуфт на муқӣми венаи мосФр ва ман муқӣми дарӣкӣ ӯ сафар мекунам ва гуфт : рӯзи қиёмат ман нагӯям ки ман олам будам ё зоҳид ё обид гӯям ту яке ман зи он яке ту будам .

وگفت: که بایزید گفت نه مقیم ونه ماسفر و من مقیم دریکی او سفر می‌کنم و گفت: روز قیامت من نگویم که من عالم بودم یا زاهد یا عابد گویم تو یکیی من ز آن یکی تو بودم.

Ва гуфт : бдинҷо ки ман расидам сухан натавонам гуфт : ки ончӣ марост бо ӯ агар бо халқ бигӯям халқ он барнатобад ва агар ин чаҳ ӯ рост бо ман бигӯед чун оташ бошад ббишаҳи дроФкнӣ дареғ оядам ки бо хештан бошаму сухан ӯ гӯям .

و گفت: بدینجا که من رسیدم سخن نتوانم گفت: که آنچه مراست با او اگر با خلق بگویم خلق آن برنتابد و اگر این چه او راست با من بگوید چون آتش باشد ببیشه درافکنی دریغ آیدم که با خویشتن باشم و سخن او گویم.

Ва гуфт : то худованди таъолии маро аз ман падед оварад биҳишт дар талаб манасту дӯзах дар хавфи ман ва агар биҳишту дӯзахи ӣнҷо ки ман ҳастам гузар кунанд ҳар ду бо аҳли хеш дар ман фонӣ шаванд чаҳ умеду бими ман аз худованд манасту ҷузи аўкист ки азуи умеду бим буд .

و گفت: تا خداوند تعالی مرا از من پدید آورد بهشت در طلب من است و دوزخ در خوف من و اگر بهشت و دوزخ اینجا که من هستم گذر کنند هر دو با اهل خویش در من فانی شوند چه امید و بیم من از خداوند من است و جز اوکیست که ازو امید و بیم بود.

Вагуфт : такбири фарзии хостами пайвасти биҳишти оростау дӯзахи тофтау ризвону молики пеш ман овараданд такбири эҳроми пайвастами биноӣии ман барҷо буд ки на биҳишт дидам венаи дӯзахи ризвонро гуфтам дарои дарин нафаси насиби хеши ёбӣ фаро даромад ва дар сесад ва шаст ва панҷ раги ман чизе надид ки азўбим дошт .

وگفت: تکبیر فرضی خواستم پیوست بهشت آراسته و دوزخ تافته و رضوان و مالک پیش من آوردند تکبیر احرام پیوستم بینائی من برجا بود که نه بهشت دیدم ونه دوزخ رضوان را گفتم درآی درین نفس نصیب خویش یابی فرا درآمد و در سیصد و شصت و پنج رگ من چیزی ندید که ازوبیم داشت.

Ва гуфт : ҳаркасӣ бар дар ҳақи рафтанд чизе ёфтанд ва чизе хостанд ва баъзе хостанд ва наёфтанду бози ҷавонмардонро арза карданд напазируфтанд вбоз бўолҳсн напазируфту бози бўолҳснро Нидо омад ки ҳамаи чиз ба ту диҳеми магар худовандӣ гуфтам илоҳӣ ин доду даҳум азмён баргир ки миён бегонагон равад ва ин аз ғайрат буд ки набояд ки бегонагӣ буд .

و گفت: هرکسی بر در حق رفتند چیزی یافتند و چیزی خواستند و بعضی خواستند و نیافتند و باز جوانمردان را عرضه کردند نپذیرفتند وباز بوالحسن نپذیرفت و باز بوالحسن را ندا آمد که همه چیز به تو دهیم مگر خداوندی گفتم الهی این داد و دهم ازمیان برگیر که میان بیگانگان رود و این از غیرت بود که نباید کهٔ بیگانگی بود.

Ва гуфт : андешедам вақте ки аз ман орзӯманд трбндаҳ ҳаст худованди таъолии чашми ботини ман кушода карда то орзӯмандон ӯро бидидам шарми доштам аз орзӯмандии хеши хостам ки бад-ӣни халқи вонмоими ишқи ҷавонмардон то халқи бдонстндӣ ки ҳар ишқ ишқ набӯд то ҳар ки маъшӯқи худро бидидӣ шарм доштӣ ки гуфтӣ ман туро дӯст дорам .

و گفت: اندیشیدم وقتی که از من آرزومند تربندهٔ هست خداوند تعالی چشم باطن من گشاده کرده تا آرزومندان او را بدیدم شرم داشتم از آرزومندی خویش خواستم که بدین خلق وانمایم عشق جوانمردان تا خلق بدانستندی که هر عشق عشق نبود تا هر که معشوق خود را بدیدی شرم داشتی که گفتی من ترا دوست دارم.

Ва гуфт : халқ он гӯйанд ки эшонро бо ҳақ буду бўолҳсн он гуяд ки ҳақро бо ва буд .

و گفت: خلق آن گویند که ایشان را با حق بود و بوالحسن آن گوید که حق را با و بود.

Ва гуфт : сӣ соласт то рӯй фарои ин халқ кардаам ва сухан мегӯяму халқ чунон донанд ки ман бо эшон мегӯям ман худ бо ҳақ мегӯям бики сухан бо ин халқ хиёнат накардам ба зоҳиру ботини боҳақ ва агар Муҳамади алайҳи ассаломи азин дар даройади марои азин сухан хомӯш набояд буд .

و گفت: سی سالست تا روی فرا این خلق کرده‌‌ام و سخن می‌گویم و خلق چنان دانند که من با ایشان می‌گویم من خود با حق می‌گویم بیک سخن با این خلق خیانت نکردم به ظاهر و باطن باحق و اگر محمد علیه السلام ازین در درآید مرا ازین سخن خاموش نباید بود.

Ва гуфт : падараму модарам аз фарзанди одам буд ӣнҷо ки манам на одамаст ва на фарзандони ҷавонмардии ростӣ бо хдоисту бас .

و گفت: پدرم و مادرم از فرزند آدم بود اینجا که منم نه آدم است و نه فرزندان جوانمردی راستی با خدایست و بس.

Ва гуфт : ба қафои боз хуфта будам аз гӯшаи арши чизеи қатра қатра мечакид бдҳонм ва дар ботинами ҳаловат падед меомад .

و گفت: به قفا باز خفته بودم از گوشهٔ عرش چیزی قطره قطره می‌چکید بدهانم و در باطنم حلاوت پدید می‌آمد.

Ва гуфт : бихоб дидам ман вбоизиду Увайси қарнӣ дар як кафан будемӣ .

و گفت: بخواب دیدم من وبایزید و اویس قرنی در یک کفن بودیمی.

Ва гуфт : дар ҳамаи ҷаҳони зиндаи моро дид ва он боязид буд .

و گفت: در همه جهان زنده ما را دید و آن بایزید بود.

Нақласт ки рӯзии ин оятро ҳаме хонд қавлаи таъолии ани бтши рбк лшдид гуфт : бтши ман схтр аз бтш ӯст ки ӯ оламу аҳли оламро гирад ва ман домани кбрёӣӣ ӯ гирам .

نقلست که روزی این آیت را همی خواند قوله تعالی ان بطش ربک لشدید گفت: بطش من سختر از بطش اوست که او عالم و اهل عالم را گیرد و من دامن کبریائی او گیرم.

Ва гуфт : чизе бар дилам нишон шуд аз ишқ ки дар ҳамаи олами касро муҳаррам он наёфтам ки бовай бигӯям .

و گفت: چیزی بر دلم نشان شد از عشق که در همه عالم کس را محرم آن نیافتم که باوی بگویم.

Ва гуфт : фардои худоӣ таъолӣ гуяд ба ман ҳарчӣ хоҳӣ бихоҳ гӯям бори худоёи олам тарӣ гуяд ҳиммати ту туро бидодам ҷузи он ҳоҷат хоҳ гӯям илоҳии он ҷамоат хоҳам ки дрўқт ман буданд ва аз пас ман то ба қиёмат ба зиёрат ман омаданд вном ман шуниданд вншниднд аз ҳақи таъолӣ Нидо ояд ки дар дори дунё он кардӣ ки мо гуфтеми мо низ он кунем ки ту хоҳӣ .

و گفت: فردا خدای تعالی گوید به من هرچه خواهی بخواه گویم بار خدایا عالم تری گوید همت تو ترا بدادم جز آن حاجت خواه گویم الهی آن جماعت خواهم که دروقت من بودند و از پس من تا به قیامت به زیارت من آمدند ونام من شنیدند ونشنیدند از حق تعالی ندا آید که در دار دنیا آن کردی که ما گفتیم ما نیز آن کنیم که تو خواهی.

Ва гуфт : худои таъолии ҳамаро пеш ман кунад расӯли алайҳ ассалом гуяд агар хоҳии туро аз пеш ҷоҳ кунам гӯям ё расӯли аллоҳи ман дори дунёи тобеъ ту будам ӣнҷо низ пас рўтўми бисотӣ аз нури бгстронди Абулҳасану жандаи ҷомагон ӯ бар онҷо ҷамъ оянд Мустафоро бидон ҷамъи чашм равшан шавад аҳли қиёмати ҳама мутаъаҷҷиб бимонанд Фариштагони азоб мегузаранд мегӯйанд ӣнон он қавманд ки моро аз эшон ҳеҷ рангӣ нест .

و گفت: خدای تعالی همه را پیش من کند رسول علیه السلام گوید اگر خواهی ترا از پیش جاه کنم گویم یا رسول الله من دار دنیا تابع تو بودم اینجا نیز پس روتوم بساطی از نور بگستراند ابوالحسن و ژنده جامگان او بر آنجا جمع آیند مصطفی را بدان جمع چشم روشن شود اهل قیامت همه متعجب بمانند فرشتگان عذاب می‌گذرند می‌گویند اینان آن قومند که ما را از ایشان هیچ رنگی نیست.

Ва гуфт : Мустафои алайҳи ассаломи фардои мардонеро арза диҳад ки дар аввалин ва охирин мисли эшон набӯд ҳақи таъолии бўолҳснро дармуқобила эшон оварад ва гуяд эй Муҳамади эшон сифат тавонад бўолҳсн сифат манаст .

و گفت: مصطفی علیه السلام فردا مردانی را عرضه دهد که در اولین و آخرین مثل ایشان نبود حق تعالی بوالحسن را درمقابله ایشان آورد و گوید ای محمد ایشان صفت تواند بوالحسن صفت منست.

Ва гуфт : худои таъолии бмн ваҳй кард вагуфт : ҳарки азин равад ту обӣ хӯрд ҳама бтў бахшедам .

و گفت: خدای تعالی بمن وحی کرد وگفت: هرکه ازین رود تو آبی خورد همه بتو بخشیدم.

Ва гуфт : рӯзи қиёмати ман на онам ки зиёратёни хешро шафоат кунам ки эшон худ шафоат дигарон кунанд .

و گفت: روز قیامت من نه آنم که زیارتیان خویش را شفاعت کنم که ایشان خود شفاعت دیگران کنند.

Ва гуфт : ҳаркии истимоъи сухан мо кард ва кунад камтарини дрҷтши он буд ки ҳисобаш накунанд фардо .

و گفت: هرکه استماع سخن ما کرد و کند کمترین درجتش آن بود که حسابش نکنند فردا.

Ва гуфт : бмоўҳӣ карданд ки ҳамаи чизеи арзонии доштами ғайри алхФиаҳ .

و گفت: بماوحی کردند که همه چیزی ارزانی داشتم غیر الخفیة.

Ва гуфт : ки бўолҳсн ӯем гоҳ ӯ бўолҳсн манаст маънӣ онаст чун бўолҳсн дар фано будӣ бўолҳсн ӯ будӣ ва чун дар бақо будӣ ҳарчӣ дидӣ ҳама худ дидӣ ва ончӣ дидӣ бўолҳсн ӯ будӣ маънӣ дигар онаст ки дарҳақиқат чун аласту балӣ ӯ гуфт : пас он вақт ки балӣ ҷавоб дод бўолҳсн ӯ буд бўолҳсни номавҷӯди пас бўолҳсн ӯ бӯда бошад маънии ин дар қуръонаст ки мефармоед қавлаи таъолӣу мормити азрмити влкни аллоҳи Ромӣ .

و گفت: که بوالحسن اویم گاه او بوالحسن منست معنی آنست چون بوالحسن در فنا بودی بوالحسن او بودی و چون در بقا بودی هرچه دیدی همه خود دیدی و آنچه دیدی بوالحسن او بودی معنی دیگر آنست که درحقیقت چون الست و بلی او گفت: پس آن وقت که بلی جواب داد بوالحسن او بود بوالحسن ناموجود پس بوالحسن او بوده باشد معنی این در قرآن است که می‌فرماید قوله تعالی و مارمیت اذرمیت ولکن الله رمی.

Ва гуфт : нардбонӣ бе ниҳояти бознҳодм то ба худои расидами қадам бар нахусти пояи нардбон ки ниҳодам ба худои расидам маънӣ онаст ки бики қадам ба худо расӣдан ?данӣаст ва чандон нардбон бениҳоят ниҳодани мтднии яке сафараст фии нуруллои внўроллаҳ бениҳоятаст .

و گفت: نردبانی بی‌نهایت بازنهادم تا به خدا رسیدم قدم بر نخست پایه نردبان که نهادم به خدا رسیدم معنی آنست که بیک قدم به خدا رسیدن دنی است و چندان نردبان بی‌نهایت نهادن متدنی یکی سفر است فی نورالله ونورالله بی‌نهایت است.

Ва гуфт : мардумон гӯйанд худоу нон ва баъзе гӯйанд нону худо ва ман гӯям худо бе нони худо бе оби худо бе ҳамаи чиз .

و گفت: مردمان گویند خدا و نان و بعضی گویند نان و خدا و من گویم خدا بی‌نان خدا بی‌آب خدا بی‌همه چیز.

Ва гуфт : мардумонро бо якдигар хилофаст то фардо ӯро бибинанд ё на бўолҳсн доду ситад бнқд мекунад ки гдоء ки нон шабонгоҳ надораду дастор аз сар баргирад вдомни бзир наад маҳол буд ки бнсиаҳи фурушад .

و گفت: مردمان را با یکدیگر خلافست تا فردا او را ببینند یا نه بوالحسن داد و ستد بنقد می‌کند که گداء که نان شبانگاه ندارد و دستار از سر برگیرد ودامن بزیر نهد محال بود که بنسیه فروشد.

Ва гуфт : аз ҳарчӣ дун ҳақаст зоҳид гардидам онгоҳи хешро хондам ва гуфт : ман дрўлоит ту ниёем ки макри ту бисёраст .

و گفت: از هرچه دون حق است زاهد گردیدم آنگاه خویش را خواندم و گفت: من درولایت تو نیایم که مکر تو بسیار است.

Ва гуфт : агар бар бисот муҳаббатам бидорӣ дар он масти гирдам дар дӯстии ту ва агар бар бисот ҳайбатам бидорӣ девонаи гирдам дар салтанати ту чун нури густохии сари барзанад ҳар ду худ ман бошам ва манӣ ман тӯй .

و گفت: اگر بر بساط محبتم بداری در آن مست گردم در دوستی تو و اگر بر بساط هیبتم بداری دیوانه گردم در سلطنت تو چون نور گستاخی سر برزند هر دو خود من باشم و منی من توی.

Вагуфт : рӯй ба худо бозкрдм гуфтам ин яке шахс буд ки маро бтў хонд ва он Мустафо буд алайҳи ассалом чун азуи Фрўгзрии ҳамаи халқи осмону заминро ман бтў хонам ва ин баён ҳақиқатаст босаботи шариъат .

وگفت: روی به خدا بازکردم گفتم این یکی شخص بود که مرا بتو خواند و آن مصطفی بود علیه السلام چون ازو فروگذری همه خلق آسمان و زمین را من بتو خوانم و این بیان حقیقت است باثبات شریعت.

Ва гуфт : рӯй ба худо боз кардам ва гуфтам илоҳии хушии бтў дар буд ишорат ба биҳишт кардӣ .

و گفت: روی به خدا باز کردم و گفتم الهی خوشی بتو در بود اشارت به بهشت کردی.

Ва гуфт : худои таъолӣ дар ғайб бар ман бозгшод ки ҳамаи халқро аз гуноҳ афв кунам магар касеро ки даъвии дӯстӣ ман карда бошад ман низ рӯй бадви бозкрдм ва гуфтам агар аз он ҷониби афв падед нест азин ҷониби ҳам пушаймонӣ падед нест бакӯш то бакӯшем ки бар ончӣ гуфтаем пушаймон нестем .

و گفت: خدای تعالی در غیب بر من بازگشاد که همه خلق را از گناه عفو کنم مگر کسی را که دعوی دوستی من کرده باشد من نیز روی بدو بازکردم و گفتم اگر از آن جانب عفو پدید نیست ازین جانب هم پشیمانی پدید نیست بکوش تا بکوشیم که بر آنچه گفته‌ایم پشیمان نیستیم.

Ва гуфт : рӯй ба худо бозкрдм гуфтам илоҳии рӯзи қиёмати доварии ҳамаи бугсалад ва он доварӣ ки миёни ману тести нгслд .

و گفت: روی به خدا بازکردم گفتم الهی روز قیامت داوری همه بگسلد و آن داوری که میان من و تست نگسلد.

Ва гуфт : чун ба ҷон нагарм ҷонам дард кунад ва чун бадал нагарм дилам дард кунад чун ба феъл нагарм қиёматам дард кунад чун ба вақт нагарм дард туам кунӣ илоҳии неъмат тӯфонӣасту неъмати ман боқӣу неъмати ту манаму неъмати ман тӯй .

و گفت: چون به جان نگرم جانم درد کند و چون بدل نگرم دلم درد کند چون به فعل نگرم قیامتم درد کند چون به وقت نگرم درد توم کنی الهی نعمت توفانی است و نعمت من باقی و نعمت تو منم و نعمت من توی.

Ва гуфт : илоҳӣ ҳарчӣ ту боман гўӣии ман бо халқ ту гӯям ва ҳарчӣ ту бо ман диҳии ман халқи турои даҳум .

و گفت: الهی هرچه تو بامن گوئی من با خلق تو گویم و هرچه تو با من دهی من خلق ترا دهم.

Ва гуфт : илоҳии ҳадиси тўоз ман напазиранд .

و گفت: الهی حدیث تواز من نپذیرند.

Ва гуфт : ки ҳечкас набӯд бо аўншстаҳ ва мегуфт : ту маро чизе гуфтӣ ки дарин ҷаҳон наёяд ва ман туро ҷавобӣ додам ки дар ҳар ду ҷаҳон наёяд ва чунин бисёр будӣ ки ҷавобӣ ҳаме додӣ ва касе ҳозрнбўдӣ .

و گفت: که هیچکس نبود با اونشسته و می‌گفت: تو مرا چیزی گفتی که درین جهان نیاید و من تو را جوابی دادم که در هر دو جهان نیاید و چنین بسیار بودی که جوابی همی دادی و کسی حاضرنبودی.

Гуфт : илоҳии рӯзи бузурги пайғомбарони брмнбрҳоӣ нур нишинанду халқи назораи эшон буду авлиёии ту бар курсӣ ҳо нишинанд азнўри халқи назораи эшон буд Абулҳасан бар ягонагӣ ту нишинад то халқи назораи ту буд .

گفت: الهی روز بزرگ پیغامبران برمنبرهای نور نشینند و خلق نظارهٔ ایشان بود و اولیای تو بر کرسی‌ها نشینند ازنور خلق نظاره ایشان بود ابوالحسن بر یگانگی تو نشیند تا خلق نظاره تو بود.

Ва гуфт : илоҳии се чиз аз ман бадаст халқ макун яке ҷони ман ки ман ҷон аз ту гирифтам ба малик аламут надаҳуму рӯзу шаб бо ман тӯии кироми алкотбини дармиён чаҳ кор доранду дигари саволи мункир внкир нахоҳам ки нури яқини ту бо эшон даҳум то бтў имон наёранд дасту анкирм .

و گفت: الهی سه چیز از من بدست خلق مکن یکی جان من که من جان از تو گرفتم به ملک الموت ندهم و روز و شب با من توی کرام الکاتبین درمیان چه کار دارند و دیگر سؤال منکر ونکیر نخواهم که نور یقین تو با ایشان دهم تا بتو ایمان نیارند دست و انکیرم.

Ва гуфт : агар бандаи ҳамаи мақомҳо бпокии худ бигузорад ҳастӣ ҳақи ҳеҷ ошкоро нашавад то ҳарчӣ азуи фурӯ гирифтааст бо ӯ ндиҳанд .

و گفت: اگر بندهٔ همه مقامها بپاکی خود بگذارد هستی حق هیچ آشکارا نشود تا هرچه ازو فرو گرفته است با او ندهند.

Ва гуфт : илоҳии маро дар мақомии мадор ки гӯям халқу ҳақи ёгўими ман ва ту марои дрмқомии дор ки дар миён набошам ҳама ту бошӣ .

و گفت: الهی مرا در مقامی مدار که گویم خلق و حق یاگویم من و تو مرا درمقامی دار که در میان نباشم همه تو باشی.

Ва гуфт : илоҳӣ агар халқро бёзорм ҳаминка марои бенанди роҳи бгрдоннду чндонкаҳи туро бёзрдими ту бо мое .

و گفت: الهی اگر خلق را بیازارم همینکه مرا بینند راه بگردانند و چندانکه تو را بیازردیم تو با مایی.

Ва гуфт : ин роҳ поконаст илоҳии боту дастӣ бизанам то бтўи пайдои гирдам дар ҳамаи офарӣда ё фурӯ шавам ки нопадиди гирдами сидқи он брсидм он наёфтам ки каромат ҳар зоҳиди пурсидаму рӯзу шаб бар ман ҳазар буд ки бар ман гузар кард Хизри алайҳи ассалом ки омад дар ҳазар буд .

و گفت: این راه پاکان است الهی باتو دستی بزنم تا بتو پیدا گردم در همه آفریده یا فرو شوم که ناپدید گردم صدق آن برسیدم آن نیافتم که کرامت هر زاهد پرسیدم و روز و شب بر من حذر بود که بر من گذر کرد خضر علیه السلام که آمد در حذر بود.

Ва гуфт : чун ду буд ҳамто буд яке буд ҳамто набӯд .

و گفت: چون دو بود همتا بود یکی بود همتا نبود.

Ва гуфт : илоҳӣ ҳар чизе ки аз он манаст дар кор ту кардам ва ҳарчӣ аз он ту астдри кор ту кардам то манӣ аз миён бархезад ваҳма ту бошӣ .

و گفت: الهی هر چیزی که از آن منست در کار تو کردم و هرچه از آن تو استدر کار تو کردم تا منی از میان برخیزد وهمه تو باشی.

Ва гуфт : дар ҳамаи ҳоли мавлои туам ва аз он расӯли туу ходими халқи ту .

و گفت: در همه حال مولای توام و از آن رسول تو و خادم خلق تو.

Ва гуфт : ҳаштод такбири бкрдми яке бар дунёи дувум бар халқи сим бар нафаси чаҳорум бар охирати панҷум бар тоъат ва инро бо халқ битавон гуфт :у дигарро маҷол нест .

و گفت: هشتاد تکبیر بکردم یکی بر دنیا دوم بر خلق سیم بر نفس چهارم بر آخرت پنجم بر طاعت و این را با خلق بتوان گفت: و دیگر را مجال نیست.

Ва гуфт : чиҳил гом бирафтам бики қадам аз арши таассурии бгзоштми дигаронро сифат натавон кард ва агар ин бо касе бгўӣӣ ки миёни вайу худованд ҳиҷобӣ набӯд дилу ҷонаши бишавад .

و گفت: چهل گام برفتم بیک قدم از عرش تاثری بگذاشتم دیگران را صفت نتوان کرد و اگر این با کسی بگوئی که میان وی و خداوند حجابی نبود دل و جانش بشود.

Ва гуфт : илоҳӣ агар миёни ман ва ту будӣ чунин набӯдӣ касе боистӣ ки зндгониши бхдоӣ будӣ то ман сифати ту бо абӯи бкрдмӣ ки ин халқи зинда наанд .

و گفت: الهی اگر میان من و تو بودی چنین نبودی کسی بایستی که زندگانیش بخدای بودی تا من صفت تو با ابو بکردمی که این خلق زنده نه‌اند.

Ва гуфт : агар ин расӯлону биҳишт вдўзх набӯдӣ ман ҳам азин будамӣ ки имрӯз ҳастам аз дӯстии ту ва аз фармонбардории ту аз баҳри ту .

و گفت: اگر این رسولان و بهشت ودوزخ نبودی من هم ازین بودمی که امروز هستم از دوستی تو و از فرمانبرداری تو از بهر تو.

Ва гуфт : чун маро ёд кунӣ ҷони ман фидои ту бод ва чун дили ман туро ёд кунад нафаси ман фидои дили ман бод .

و گفت: چون مرا یاد کنی جان من فدای تو باد و چون دل من ترا یاد کند نفس من فدای دل من باد.

Ва гуфт : илоҳӣ агар андомам дард кунад шФотўи диҳӣ чун туам дард кунӣ шифо ки диҳад .

و گفت: الهی اگر اندامم درد کند شفاتو دهی چون توم درد کنی شفا که دهد.

Ва гуфт : илоҳии марои ту офаридӣ барои хеши офаридӣ аз модар барои ту зодами маро ба сайди ҳеҷ офарӣда макун .

و گفت: الهی مرا تو آفریدی برای خویش آفریدی از مادر برای تو زادم مرا به صید هیچ آفریده مکن.

Ва гуфт : аз бандагони ту баъзе намозу рӯза дӯст доранд ва баъзе ҳаҷу ғзо ва баъзе илму саҷҷодаи маро аз он боз кун ки зиндагонӣам ва дӯстем ҷуз аз барои тўнбўд .

و گفت: از بندگان تو بعضی نماز و روزه دوست دارند و بعضی حج و غزا و بعضی علم و سجاده مرا از آن باز کن که زندگانیم و دوستیم جز از برای تونبود.

Ва гуфт : илоҳӣ агар танӣ будӣу дилӣ будӣ аз нури ҳам турои ншоистии ФкиФи тании вдлии чунин ошуфтагии туро шояд .

و گفت: الهی اگر تنی بودی و دلی بودی از نور هم ترا نشایستی فکیف تنی ودلی چنین آشفتگی ترا شاید.

Ва гуфт : илоҳии ҳеҷ кас буд аздўстони ту ки номи ту бсзои барад то бенаии худ бикунам ва дар зери қадам ӯ нуҳум ва ё ҳастанд дар вақти ман тоҷони худ фидоӣ ӯ кунам ва ё аз пас ман хоҳанд буд .

و گفت: الهی هیچ کس بود ازدوستان تو که نام تو بسزا برد تا بینایی خود بکنم و در زیر قدم او نهم و یا هستند در وقت من تاجان خود فدای او کنم و یا از پس من خواهند بود.

Ва гуфт : илоҳии марои бад-ӣни халқ чунин намӯдӣ ки сар бидон гиребон бркрдаҳам ки эшон бркрдаҳанд агар бадишони Фронмўдӣ ки ман сар ба кадоми гиребон бркрдаҳам чаҳ кардандӣ .

و گفت: الهی مرا بدین خلق چنین نمودی که سر بدان گریبان برکرده‌ام که ایشان برکرده‌اند اگر بدیشان فرانمودی که من سر به کدام گریبان برکرده‌ام چه کردندی.

Вагуфт : худованди ман дар дунёи чандон ки хоҳам аз ту лоф бихоҳам зад фардо ҳарчӣ хоҳӣ бо ман бикун .

وگفت: خداوند من در دنیا چندان که خواهم از تو لاف بخواهم زد فردا هرچه خواهی با من بکن.

Ва гуфт : илоҳии малики аламут туро бифирист то ҷон ман бастанд ва ман ҷон ӯ бустонам то ҷиноза ҳар ду ба гӯристон баранд ва гуфт : илоҳӣ гуруҳеанд ки эшон рӯзи қиёмат шаҳид хезанд ки эшон дар сиблати ту кушта шуда бошанд ва ман он шаҳиди хезам ки ба шамшери шавқи ту кушта шуда бошам ки дардӣ дорам ки тохдои ман буд он дрдмӣ буду дардро ҷустам наёфтам дармон ҷустам наёфтам аммо дармон ёфтам .

و گفت: الهی ملک الموت ترا بفرست تا جان من بستاند و من جان او بستانم تا جنازه هر دو به گورستان برند و گفت: الهی گروهی‌اند که ایشان روز قیامت شهید خیزند که ایشان در سبیل تو کشته شده باشند و من آن شهید خیزم که به شمشیر شوق تو کشته شده باشم که دردی دارم که تاخدای من بود آن دردمی بود و درد را جستم نیافتم درمان جستم نیافتم اما درمان یافتم.

Ва гуфт : дар ҳамаи корҳо талаби пеш буд пас ёфт алои дарин ҳадис ки пеш ёфта буд пас талабу мардонро гуфтанд пой обила гардиду мардон бе обилаи расиданди номардонро пой обила кунаду мардонро нишастангоҳ .

و گفت: در همه کارها طلب پیش بود پس یافت الا درین حدیث که پیش یافته بود پس طلب و مردان را گفتند پای آبله گردید و مردان بی‌آبله رسیدند نامردان را پای آبله کند و مردان را نشستنگاه.

Ва гуфт : боязиди мардонро гуфт : ки ҳақ гуфт : ҳар ки маро хоҳад кароматҳо кунам ва ҳар ки туро ки боязидӣ хоҳад несташ кунам ки ҳеҷ ҷояш падед наёрам акнӯн шумо чаҳ гўӣид гуфтанд агар низ нест накунад ҷонро хоҳем .

و گفت: بایزید مردان را گفت: که حق گفت: هر که مرا خواهد کرامتها کنم و هر که ترا که بایزیدی خواهد نیستش کنم که هیچ جایش پدید نیارم اکنون شما چه گوئید گفتند اگر نیز نیست نکند جان را خواهیم.

Ва гуфт : агар бандаи офарӣда дар пеш ҳақ боистад чунонкии ду бикӣ буд гуфт : чунонкии халқ аз пеш ӯ бархезад аўниз дрхўиштн бирасад ҳаме хӯрду таъми ндомди сармо ва гармо бирав гузар мекунад ва хабараш набӯд ва чун аз хештан бирасад ба ҷузи ҳақ ҳеҷ набӯд .

و گفت: اگر بنده آفریده در پیش حق بایستد چنانکه دو بیکی بود گفت: چنانکه خلق از پیش او برخیزد اونیز درخویشتن برسد همی خورد و طعم ندامد سرما و گرما برو گذر می‌کند و خبرش نبود و چون از خویشتن برسد به جز حق هیچ نبود.

Вагуфт : кас буд ки бҳФтоди соли як бор огоҳ набӯду кас буд ки ба панҷоҳ солу кас буд ба чиҳил солу кас буд ба бист солу кас буд баҳри солу кас буд бҳрмоаҳу каси бҳрўқти намозу кас буд ки бирав аҳком меронад ва ӯро азин ҷаҳон ва аз он ҷаҳон хабар набӯд .

وگفت: کس بود که بهفتاد سال یک بار آگاه نبود و کس بود که به پنجاه سال و کس بود به چهل سال و کس بود به بیست سال و کس بود بهر سال و کس بود بهرماه و کس بهروقت نماز و کس بود که برو احکام می‌راند و او را ازین جهان و از آن جهان خبر نبود.

Ва гуфт : осони осони нгўиё ки ман мардӣам то ҳафтод соли муомилаи хеши чунонкии такбири аввал ба хуросони пбўндӣу салом ба каъбаи бози диҳии зер то бърши вазир то бсрии бинии ҳамаро ҳамчун бе намозии занони бинии он вақти бдонкаҳи мардӣ на .

و گفت: آسان آسان نگوییا که من مردی‌ام تا هفتاد سال معامله خویش چنانکه تکبیر اول به خراسان پبوندی و سلام به کعبه باز دهی زیر تا بعرش وزیر تا بثری بینی همه را همچون بی‌نمازی زنان بینی آن وقت بدانکه مردی نهٔ.

Ва гуфт : ҳарки дар дори днёдст ба неки мардӣ бадар кунад бояд то аз худо он ёфта буд ки бар канор дӯзах боистад ба қиёмат ва ҳар крои худоӣ бдўзх мефиристад ӯ даст ӯ мегираду биҳишт май барад .

و گفت: هرکه در دار دنیادست به نیک مردی بدر کند باید تا از خدا آن یافته بود که بر کنار دوزخ بایستد به قیامت و هر کرا خدای بدوزخ می‌فرستد او دست او می‌گیرد و بهشت می‌برد.

Ва гуфт : аз халқони баъзе ба каъба тавоф кунанд ва баъзе ба осмони байти алмъмўр ва баъзе бигард аршу ҷавонмардон дар ягонагӣ ӯ тавоф кунанд .

و گفت: از خلقان بعضی به کعبه طواف کنند و بعضی به آسمان بیت المعمور و بعضی بگرد عرش و جوانمردان در یگانگی او طواف کنند.

Ва гуфт : ҳамаи кас намоз кунанд врўзаҳ доранд валикин мардон мардаст ки шаст соли дигар ки фиришта брўҳич нанависад ки ӯро аз он шарм бояд дошт аз ҳақу ҳақро фаромӯш накунад бики чашми захми магари бхсбди ончии мушоҳида буд ки гӯйанд дар банӣ Исроили кас будӣ ки солӣ дар суҷуд будӣ ва ду сол дар мушоҳидаи ин буд ки ин уммат дорад ки як соъати фикрати ин банда бо як солаи суҷуди эшон баробар буд .

و گفت: همه کس نماز کنند وروزه دارند ولیکن مردان مردست که شصت سال دیگر که فرشتهٔ بروهیچ ننویسد که او را از آن شرم باید داشت از حق و حق را فراموش نکند بیک چشم زخم مگر بخسبد آنچه مشاهده بود که گویند در بنی اسرائیل کس بودی که سالی در سجود بودی و دو سال در مشاهده این بود که این امت دارد که یک ساعت فکرت این بنده با یک ساله سجود ایشان برابر بود.

Ва гуфт : май бояд ки дили хеш чун дарёи бинӣ ки оташи азмёни он мавҷ барояд втн дар оташ бисӯзад дарахти вафо аз миёни он сӯхта барояд миваи бқоءи зоҳир ҳосил шавад ва чун мива бихӯрӣ оби он мива бигузар дил фурӯ шавад фонии шӯй дар ягонагӣ ӯ .

و گفت: می‌باید که دل خویش چون دریا بینی که آتش ازمیان آن موج برآید وتن در آتش بسوزد درخت وفا از میان آن سوخته برآید میوهٔ بقاء ظاهر حاصل شود و چون میوه بخوری آب آن میوه بگذر دل فرو شود فانی شوی در یگانگی او.

Ва гуфт : худоиро бар рӯй замин бандааст ки дар дил ӯ нурӣ кушодааст аз ягонагии хеш ки агар ҳар чаҳ аз арш таассурӣ ҳаст гузар дар он нур кунад бисӯзад чунонкии пари гнҷшгӣ ки боташ фурӯи дорӣ донишмандӣ гуфт : чизе пурсидам гуфт : ин замон натавонӣ донист то бидон мақоми рисӣ ки бурузии ҳафтод бори бимирӣ ва ба шабии ҳафтод бору кораши чиҳил соли чунин зиндагонӣ буд .

و گفت: خدای را بر روی زمین بندهٔ است که در دل او نوری گشاده است از یگانگی خویش که اگر هر چه از عرش تاثری هست گذر در آن نور کند بسوزد چنانکه پر گنجشگی که باتش فرو داری دانشمندی گفت: چیزی پرسیدم گفت: این زمان نتوانی دانست تا بدان مقام رسی که بروزی هفتاد بار بمیری و به شبی هفتاد بار و کارش چهل سال چنین زندگانی بود.

Ва гуфт : ин чаҳ дар андаруни пӯсти авлиё буд агар чанд зарраи миёни ду лабу дандон ӯ бияёд ҳамаи халқи осмону замин дар фазаъ уфтад .

و گفت: این چه در اندرون پوست اولیا بود اگر چند ذره میان دو لب و دندان او بیاید همه خلق آسمان و زمین در فزع افتد.

Ва гуфт : худоиро бар пушти замин бандааст ки ба шаби торики хуфта буду лиҳоф дар сар кашида пас ситора осмон мебинад ки дар осмон мегардаду моҳро ҳамчунину тоъату маъсияти ҳама хилоиқ мебинад ки босмон мебаранд ва мебинад ки рӯзии халқон аз осмон ба замин меояду млоикаҳро мебинад ки аз осмон ба замин ва аз замин ба осмон май раванду хуршедро мебинад ки дар осмон гузар мекунад .

و گفت: خدای را بر پشت زمین بندهٔ است که به شب تاریک خفته بود و لحاف در سر کشیده پس ستاره آسمان می‌بیند که در آسمان می‌گردد و ماه را همچنین و طاعت و معصیت همه خلایق می‌بیند که بآسمان می‌برند و می‌بیند که روزی خلقان از آسمان به زمین می‌آید و ملایکه را می‌بیند که از آسمان به زمین و از زمین به آسمان می‌روند و خورشید را می‌بیند که در آسمان گذر می‌کند.

Ва гуфт : касеро ки ҳамагӣ ӯ худованд фарогирифта буд аз мӯии сар то ахмси қадам ӯ ҳамаи бҳстии худоӣ иқрор диҳад ва гуфт мардони худои таъолӣ ҳамеша буданд ва ҳамеша бошанд .

و گفت: کسی را که همگی او خداوند فراگرفته بود از موی سر تا اخمص قدم او همه بهستی خدای اقرار دهد و گفت مردان خدای تعالی همیشه بودند و همیشه باشند.

Ва гуфт : аласти брбкмро баъзе шуниданд ки на ман хдоом ва баъзе шуниданд ки на ман дӯсти шмоом ва баъзе чунон шуниданд ки на ҳамаи манам .

و گفت: الست بربکم را بعضی شنیدند که نه من خداام و بعضی شنیدند که نه من دوست شماام و بعضی چنان شنیدند که نه همه منم.

Ва гуфт : худои таъолии боўлёءи хеш лутф карду лутфи худо чун магари худо буд .

و گفت: خدای تعالی باولیاء خویش لطف کرد و لطف خدا چون مگر خدا بود.

Вагуфт : ҳар ки аз худо ба худо нигарад халқро набинад .

وگفت: هر که از خدا به خدا نگرد خلق را نبیند.

Ва гуфт : мисли ҷон чун мурғӣаст ки парӣ ба машриқ дораду парӣ ба мағрибу поءи бсрӣу сар бидонҷо ки онро нишон натавон кард .

و گفت: مثل جان چون مرغی است که پری به مشرق دارد و پری به مغرب و پاء بثری و سر بدانجا که آنرا نشان نتوان کرد.

Вагуфт : дӯст чун бо дӯст ҳозир ояд ҳамаи дӯстро бинад хештанро набинад .

وگفت: دوست چون با دوست حاضر آید همه دوست را بیند خویشتن را نبیند.

Ва гуфт : онро ки андешаи бадали даройад ки аз он истиғфор бояд кардани дӯстиро нишоед .

و گفت: آنرا که اندیشه بدل درآید که از آن استغفار باید کردن دوستی را نشاید.

Ва гуфт : срҷўонмрдонро худоӣ таъолӣ бидон ҷаҳону бад-ӣни ҷаҳон ошкоро накунад ва эшон низ ошкоро накунанд .

و گفت: سرجوانمردان را خدای تعالی بدان جهان و بدین جهان آشکارا نکند و ایشان نیز آشکارا نکنند.

Ва гуфт : андакии таъзим ба аз бисёре илму ибодати взҳд .

و گفت: اندکی تعظیم به از بسیاری علم و عبادت وزهد.

Ва гуфт : худои таъолии Мӯсоро алайҳ ассалом гуфт : лнтароне забони ҳамаи ҷавонмардон аз ин саволу сухан хомӯш гардид .

و گفت: خدای تعالی موسی را علیه السلام گفت: لن ترانی زبان همه جوانمردان از این سؤال و سخن خاموش گردید.

Ва гуфт : чашми ҷавонмардон бар ғайби худованд буд то чизе бар дил эшон уфтад то бичишанд ончии авлиё вонбёء чашидаанд дили ҷавонмардон ба бории дрбўд ки агар он бор бар офарӣда ниҳанд нест шаваду авлиёъи худро худ медорад то он бор битавонанд кашид волои рагу устихони эшон аз якдигар биёмадӣ .

و گفت: چشم جوانمردان بر غیب خداوند بود تا چیزی بر دل ایشان افتد تا بچشند آنچه اولیا وانبیاء چشیده‌اند دل جوانمردان به باری دربود که اگر آن بار بر آفریده نهند نیست شود و اولیاء خود را خود می‌دارد تا آن بار بتوانند کشید والا رگ و استخوان ایشان از یکدیگر بیامدی.

Ва гуфт : чаҳ мардӣ буд ки мисли футуҳ ӯ чун мурғӣ шавад ки хонааш заррин буд чаҳ мардӣ буд ки ҳақи таъолӣ ӯро броҳии бабрад ки он роҳи махлуқ буд .

و گفت: چه مردی بود که مثل فتوح او چون مرغی شود که خانه‌اش زرین بود چه مردی بود که حق تعالی او را براهی ببرد که آن راه مخلوق بود.

Ва гуфт : худои таъолиро бар пушти замин банда ҳаст ки ӯ худоиро ёд кунад ҳамаи шерони бўли биФгннди моҳён дар дарё аз рафтани Фрўоистнди млоикаҳи осмон дар ҳайбат уфтанд осмону замин вмлоикаҳ бидон равшани ббошнд .

و گفت: خدای تعالی را بر پشت زمین بندهٔ هست که او خدای را یاد کند همه شیران بول بیفگنند ماهیان در دریا از رفتن فروایستند ملایکه آسمان در هیبت افتند آسمان و زمین وملایکه بدان روشن بباشند.

Вагуфт : ҳамчунин худои таъолиро бандагонанд бар пушти замин ки худоиро ёд кунанд моҳӣ дар дарё аз рафтани бози истади замин дар ҷунбидан ояд халқ пиндоранд ки зилзилааст ва ҳамчунин банда ҳаст ӯро ки нур ӯ баҳама офарӣда баруфтад чун худоиро ёд кунад аз арш то бсрӣ биҷунбад .

وگفت: همچنین خدای تعالی را بندگانند بر پشت زمین که خدای را یاد کنند ماهی در دریا از رفتن باز ایستد زمین در جنبیدن آید خلق پندارند که زلزله است و همچنین بندهٔ هست او را که نور او بهمهٔ آفریده برافتد چون خدای را یاد کند از عرش تا بثری بجنبد.

Ва гуфт : аз он оби муҳаббат ки дар дили дӯстон ҷамъ кардааст агар қатра берун ояд ҳамаи олам пар шавад ки ҳеҷ об дар нашавад ва агар аз он оташ ки дар дили дӯстон падед овардааст зарра берун ояд аз арш то бсрӣ бисӯзад .

و گفت: از آن آب محبت که در دل دوستان جمع کرده است اگر قطرهٔ بیرون آید همهٔ عالم پر شود که هیچ آب در نشود و اگر از آن آتش که در دل دوستان پدید آورده است ذرهٔ بیرون آید از عرش تا بثری بسوزد.

Ва гуфт : се ҷои млоикаҳ аз авлиёъ ҳайбат доранд яке малики аламут дар вақти назъи дувуми кироми алкотбини дрўқти нбштни сеюм накиру мункири дрўқти савол .

و گفت: سه جای ملایکه از اولیاء هیبت دارند یکی ملک الموت در وقت نزع دوم کرام الکاتبین دروقت نبشتن سوم نکیر و منکر دروقت سؤال.

Ва гуфт : онро ки ӯ бардорад покӣ диҳад ки торикӣ дарав набӯд қудратӣ диҳад ки ҳарчӣ гуяд ббоши ббошди миёни кофи внўн .

و گفت: آنرا که او بردارد پاکی دهد که تاریکی درو نبود قدرتی دهد که هرچه گوید بباش بباشد میان کاف ونون.

Вагуфт : гуруҳеро бовел худованд надонистанд ки бохри ҳам буд худои моро аз эшон гноди вгрўҳӣ аз бандагон онҳоанд ки худои таъолии эшонро бёФрид надонистанд ки бовели эшонро худовандаст то ба охиру охири эшон қиёмат .

وگفت: گروهی را باوّل خداوند ندانستند که بآخر هم بود خدا ما را از ایشان گناد وگروهی از بندگان آنهااند که خدای تعالی ایشان را بیافرید ندانستند که باول ایشان را خداوند است تا به آخر و آخر ایشان قیامت.

Вагуфт : Нидо омад аз осмон ки бандаи ман онро ки ту май ҷўӣии бовел худ нест бохр чун тавон ёфт ки ин роҳӣаст аз худо ба худои бандаи он бознёиди мардиро гуфт : онҷо ки туро киштанд хӯн хеш дидӣ пас гуфт : бигӯ ки онҷо маро киштанд ҳеҷ офарӣда набӯд ки хӯн ҷавонмардон биравӣ мубоҳаст .

وگفت: ندا آمد از آسمان که بندهٔ من آنرا که تو می‌جوئی باول خود نیست بآخر چون توان یافت که این راهیست از خدا به خدا بنده آن بازنیاید مردی را گفت: آنجا که ترا کشتند خون خویش دیدی پس گفت: بگو که آنجا مرا کشتند هیچ آفریده نبود که خون جوانمردان بروی مباحست.

Ва гуфт : чун бъмри хеши дрнгристми ҳамаи тоъати хеши ҳафтод ва се солаи як соъат дидам ва чун ба маъсият нагиристам дарозтар аз умр Нӯҳ дидам .

و گفت: چون بعمر خویش درنگریستم همه طاعت خویش هفتاد و سه ساله یک ساعت دیدم و چون به معصیت نگریستم درازتر از عمر نوح دیدم.

Ва гуфт : то биқин надонистам ки ризқ ман бираваст даст аз кори бознгрФтму тоъҷз халқ надидам пушт бар халқ наёвардам .

و گفت: تا بیقین ندانستم که رزق من بروست دست از کار بازنگرفتم و تاعجز خلق ندیدم پشت بر خلق نیاوردم.

Вагуфт : ҷавонмардӣ ба канор бодия расед ба бодияи Фрўнгристу боз пас гардид вагуфт : ман ӣнҷои Фрўнгнҷм яъне ончии манам .

وگفت: جوانمردی به کنار بادیه رسید به بادیه فرونگریست و باز پس گردید وگفت: من اینجا فرونگنجم یعنی آنچه منم.

Ва гуфт : чунон бояд бӯдан ки млоикаҳ ки бар шумо муваккиланд боризои эшонро вопас фиристӣ ва ё агар на чунон бояд буд ки шабонгоҳи девон аз дасти эшон фарогирӣу ончӣ бибояд ситурдани бистарӣу ончӣ бибояд нбштн банависӣ ва агарна чунон буданд ки шабонгоҳ ки онҷо боз шаванд гӯйанд на некӣ будаш венаи бадии худованд таъолӣ бигӯед ман некуии эшон бо шумо бигӯям .

و گفت: چنان باید بودن که ملایکه که بر شما موکل‌اند بارضا ایشان را واپس فرستی و یا اگر نه چنان باید بود که شبانگاه دیوان از دست ایشان فراگیری و آنچه بباید ستردن بستری و آنچه بباید نبشتن بنویسی و اگرنه چنان بودند که شبانگاه که آنجا باز شوند گویند نه نیکی بودش ونه بدی خداوند تعالی بگوید من نیکویی ایشان با شما بگویم.

Ва гуфт : мардони худоиро андӯҳ ва шодӣ набӯд ва агар андӯҳу шодӣ буд ҳам азу буд .

و گفت: مردان خدای را اندوه و شادی نبود و اگر اندوه و شادی بود هم ازو بود.

Ва гуфт : суҳбат бо худоӣ кунед бо халқ макунед ки дӣданӣ худосту дӯсти доштании худоу онкас ки буи нозед худост ва гуфтанӣ худост ва шуниданӣ худост .

و گفت: صحبت با خدای کنید با خلق مکنید که دیدنی خداست و دوست داشتنی خدا و آنکس که بوی نازید خداست و گفتنی خداست و شنودنی خداست.

Вагуфт : кас буд ки дар се рӯз ба Макка равад ва бозояду кас буд ки дар шбонрўзӣу кас буд ки дар шабӣу кас буд ки дар чашми захмии пас онкӣ дар чашм захмӣ баравад ва боз ояд қудрат буд .

وگفت: کس بود که در سه روز به مکه رود و بازآید و کس بود که در شبانروزی و کس بود که در شبی و کس بود که در چشم زخمی پس آنکه در چشم زخمی برود و باز آید قدرت بود.

Ва гуфт : тохдои таъолии бандаи родри миён халқ дорад Фкртш аз халқ ҷудо нашавад чун дили ӯро аз халқ ҷудо кунад дар махлуқаш фикрат набӯд Фкртш бо худованд буд яъне дар дилаш фикрат бинмоанд .

و گفت: تاخدای تعالی بنده رادر میان خلق دارد فکرتش از خلق جدا نشود چون دل اورا از خلق جدا کند در مخلوقش فکرت نبود فکرتش با خداوند بود یعنی در دلش فکرت بنماند.

Ва гуфт : худои таъолии муъминиро ҳайбати чиҳил фиришта диҳад ва ин камтарини ҳайбат будаш ки дода буд ва он ҳайбат аз халқони бози пӯшад то халқон бо эшон айш тавонанд кард .

و گفت: خدای تعالی مؤمنی را هیبت چهل فرشته دهد و این کمترین هیبت بودش که داده بود و آن هیبت از خلقان باز پوشد تا خلقان با ایشان عیش توانند کرد.

Вагуфт : агар касе ӣнҷо нишаста буд чашмаш блўҳ баруфтад рўобўд ва ман Фропзирми валикин бояд ки нишонаш бо ман диҳад .

وگفت: اگر کسی اینجا نشسته بود چشمش بلوح برافتد روابود و من فراپذیرم ولیکن باید که نشانش با من دهد.

Ва гуфт : агрхдоитъолиро бихаради шиносии илмӣ бо ту буд ва агар боямон шиносии роҳатӣ бо ту буд ва агар ба маърифати шиносии дардӣ бо ту буд .

و گفت: اگرخدایتعالی را بخرد شناسی علمی با تو بود و اگر بایمان شناسی راحتی با تو بود و اگر به معرفت شناسی دردی با تو بود.

Ва гуфт : ки алӣ деҳқон гуфт : ки марди бики андешаи носавоб ки бикунади ду солаи роҳ аз ҳақи таъолӣ бозпас уфтад .

و گفت: که علی دهقان گفت: که مرد بیک اندیشه ناصواب که بکند دو ساله راه از حق تعالی بازپس افتد.

Ва гуфт : аҷаб дорам азин шогирдон ки гӯйанд пеши устоди шудеми валикин шумо донед ки ман ҳечкасро устод нагирифтам ки устоди ман худои бўдтборку таъолӣу ҳамаи перонро ҳурмат дорам донишмандии азу суол кард ки хираду имону маърифатро ҷойгоҳ куҷост гуфт : ту ранги инҳоро ба ман намой томни ҷойгоҳи эшон боту намоями донишмандро гиря барофтод бгўшаҳ нишаст .

و گفت: عجب دارم ازین شاگردان که گویند پیش استاد شدیم ولیکن شما دانید که من هیچکس را استاد نگرفتم که استاد من خدا بودتبارک و تعالی و همه پیران را حرمت دارم دانشمندی ازو سئوال کرد که خرد و ایمان و معرفت را جایگاه کجاست گفت: تو رنگ اینها را به من نمای تامن جایگاه ایشان باتو نمایم دانشمند را گریه برافتاد بگوشهٔ نشست.

Шайхро гуфтанд мардони расида кадом бошанд гуфт : аз Мустафои алайҳ ассалом даргузаштӣ мард он бошад ки ӯро ҳеҷ азин дрнёид ва то махлуқ бошӣ ҳама дарёбад яъне аз олам амр бош на аз олами халқ .

شیخ را گفتند مردان رسیده کدام باشند گفت: از مصطفی علیه السلام درگذشتی مرد آن باشد که او را هیچ ازین درنیاید و تا مخلوق باشی همه دریابد یعنی از عالم امر باش نه از عالم خلق.

Ва гуфт : мардон аз онҷо ки бошанд сухани нгўинди бистари бозоинд то шунаванда сухан фаҳм кунад .

و گفت: مردان از آنجا که باشند سخن نگویند بستر بازآیند تا شنونده سخن فهم کند.

Ва гуфт : ҳама кас нозад бидонча донад то бидонад ки ҳеҷ надонад чун бидонаст ки ҳеҷ надонист шарм дорад аз дониши худ тоонгоаҳ ки маърифаташ ба камол бошад .

و گفت: همه کس نازد بدانچه داند تا بداند که هیچ نداند چون بدانست که هیچ ندانست شرم دارد از دانش خود تاآنگاه که معرفتش به کمال باشد.

Ва гуфт : худовандро бтҳмт набояд донист ва бпндошт набояд донист ки гўӣии доняш ва ндоняш худоиро чунон бояд донист ки ҳарчӣ май доняши гўӣӣ кошкӣ беҳтари донстмӣ .

و گفت: خداوند را بتهمت نباید دانست و بپنداشت نباید دانست که گوئی دانیش و ندانیش خدای را چنان باید دانست که هرچه می‌دانیش گوئی کاشکی بهتر دانستمی.

Ва гуфт : бандаи чунон беҳтар буд ки аз худованди хеш на ба зиндагонии вошўд на ба марг .

و گفت: بنده چنان بهتر بود که از خداوند خویش نه به زندگانی واشود نه به مرگ.

Вагуфт : чун худои таъолиро басӯии хеши роҳи намояду сафару иқомати ин бандаи дригонгӣ ӯ буду сафару иқомат ӯ басар буд .

وگفت: چون خدای تعالی را بسوی خویش راه نماید و سفر و اقامت این بنده دریگانگی او بود و سفر و اقامت او بسر بود.

Ва гуфт : дил ки бемори ҳақ буд хуш буд зеро ки шифоаши ҷузи ҳақ ҳеҷ набӯд .

و گفت: دل که بیمار حق بود خوش بود زیرا که شفاش جز حق هیچ نبود.

Ва гуфт : ҳарки бо худои таъолӣ зиндагонӣ кунад дӣданӣҳо ҳамаи дида буду шнидниҳо ҳама шунида ва крдниҳо карда ва донистании дониста .

و گفت: هرکه با خدای تعالی زندگانی کند دیدنیها همه دیده بود و شنیدنیها همه شنیده و کردنیها کرده و دانستنی دانسته.

Ва гуфт : бабории осмону замини тоъат бо инкори ҷавонмардони ҳеҷ вазн наёрад .

و گفت: بباری آسمان و زمین طاعت با انکار جوانمردان هیچ وزن نیارد.

Ва гуфт : дарин воҷор бозорӣаст ки онрои бозор ҷавонмардон гӯйанд вениси бозор ҳақ хонанд аз он роҳи ҳақи шумо онро дида ед гуфтанд на гуфт : дар он бозори сӯратҳо бўдникў чун рўндгон онҷо расанд онҷо бимонанд ва он сӯрати каромат буду тоъат бисёру дунёу охират онҷо бимонанд ва ба худо нарасанд бандаи чунин некӯтар ки халқро бигузорад ва бо худо ба хилват дар шаваду сари бсҷдаҳ наад ва ба дарёии лутф гузар кунаду бегонагӣ ҳақ расад ва аз хештани барраад ҳама биравӣ меронад ва ӯ худ дар миён на .

و گفت: درین واجار بازاریست که آنرا بازار جوانمردان گویند ونیز بازار حق خوانند از آن راه حق شما آنرا دیده‌اید گفتند نه گفت: در آن بازار صورتها بودنیکو چون روندگان آنجا رسند آنجا بمانند و آن صورت کرامت بود و طاعت بسیار و دنیا و آخرت آنجا بمانند و به خدا نرسند بنده چنین نیکوتر که خلق را بگذارد و با خدا به خلوت در شود و سر بسجده نهد و به دریای لطف گذر کند و بیگانگی حق رسد و از خویشتن برهد همه بروی می‌راند و او خود در میان نه.

Ва гуфт : ин илмро зоҳири зоҳирӣу ботини ботинии илми зоҳиру зоҳир зоҳир онаст ки уламо мегӯйанду илм ботин онаст ки ҷавонмардон бо ҷавонмардон мегӯйанду илми ботини ботини роз ҷавонмардонаст бо ҳақи таъолӣ ки халқро онҷо роҳ нест .

و گفت: این علم را ظاهر ظاهری و باطن باطنی علم ظاهر و ظاهر ظاهر آنست که علماء می‌گویند و علم باطن آنست که جوانمردان با جوانمردان می‌گویند و علم باطن باطن راز جوانمردان است با حق تعالی که خلق را آنجا راه نیست.

Вагуфт : то ту толиб дунё бошӣ дунё бар ту султон буд вчўн аз вай рӯй бигардоне ту биравӣ султон бошӣ .

وگفت: تا تو طالب دنیا باشی دنیا بر تو سلطان بود وچون از وی روی بگردانی تو بروی سلطان باشی.

Ва гуфт : дарвеш касе буд ки ӯ роднё ва охират набӯд ва на дар ҳар ду низ рағбат кунад ки дунёу охират аз он ҳқиртрнд ки эшонро бо дили нисбат буд .

و گفت: درویش کسی بود که او رادنیا و آخرت نبود و نه در هر دو نیز رغبت کند که دنیا و آخرت از آن حقیرترند که ایشان را با دل نسبت بود.

Ва гуфт : чунонкӣ аз ту намоз талаб намекунад пеш аз вақти ту низ рӯзии матлаби пеш аз вақт .

و گفت: چنانکه از تو نماز طلب نمی‌کند پیش از وقت تو نیز روزی مطلب پیش از وقت.

Ва гуфт : ҷавонмардии дрёӣисти басаи чашмаи яке саховати дувуми шафқати сим бениёзӣ аз халқу ниёзмандӣ ба ҳақ .

و گفت: جوانمردی دریائیست بسه چشمه یکی سخاوت دوم شفقت سیم بی‌نیازی از خلق و نیازمندی به حق.

Вагуфт : нафас ки аз банда барояд ва ба ҳақ шавад банда биёсоед назар ки аз хдоء ба банда ояд бандаро биринҷанд .

وگفت: نفس که از بنده برآید و به حق شود بنده بیاساید نظر که از خداء به بنده آید بنده را برنجاند.

Ва гуфт : аз ҳол хабар нест ва агар буд он илм буд на ҳол ё ба ҳақ роҳаст ё баҳақ касеро роҳ нест ҳамаи офарӣда дар бўолҳсн ҷой гираду бўолҳснро дар хештани як қадам ҷой нест .

و گفت: از حال خبر نیست و اگر بود آن علم بود نه حال یا به حق راهست یا بحق کسی را راه نیست همه آفریده در بوالحسن جای گیرد و بوالحسن را در خویشتن یک قدم جای نیست.

Ва гуфт : аз ҳар қавмӣ яке бардорад ва он қавмро бадв бахшад қавмиро ба дӯстӣ гирифт ва аз халқи ҷудои вокрд .

و گفت: از هر قومی یکی بردارد و آن قوم را بدو بخشد قومی را به دوستی گرفت و از خلق جدا واکرد.

Ва гуфт : дар гӯша биншинад ва рӯй ба ман фаро кунед .

و گفت: در گوشهٔ بنشیند و روی به من فرا کنید.

Ва гуфт : мардон ки боло гиранд ба покӣ боло гиранд на ба бисёре кор .

و گفت: مردان که بالا گیرند به پاکی بالا گیرند نه به بسیاری کار.

Ва гуфт : агар зарраи никўӣии хеш бар ту бигушоед дар олам касе набошад ки туро аз вай бибояд шунидам ё бибояд гуфтан .

و گفت: اگر ذره نیکوئی خویش بر تو بگشاید در عالم کسی نباشد که تو را از وی بباید شنیدم یا بباید گفتن.

Ва гуфт : уламо гӯйанд ки мо ворисон расӯлем расӯлро вориси мооим ки ончии расӯл буд баъзе модорими расӯли дарвешӣ ихтиёр кард вдрўишии ихтиёри мост бо саховат буд ва бо халқи некӯ буд ва бехиёнат буд бо дидор буд раҳнамои халқ буд бетамаъ буд шару хайр аз худованд дид бо халқаш ғаш набӯд асир вақт набӯд ҳарчӣ халқ аз ӯ битарсанд натарсед вҳрчаҳи халқи бадв умед доранд ӯ надошт бҳич ғарра набӯд ва ин ҷумлаи сифот ҷавонмардонаст расӯли алайҳи ассаломи дарёӣ буд беҳад ки агар қатра аз он берун ояд ҳамаи оламу офарӣда ғарқ шавад дарин ғофила ки моием муқаддама ҳақаст охираш Мустафоаст бар қафо саҳобаанд хунаки онҳо ки дарин қофилаанду ҷонҳошон бо якдигар пайвастааст ки ҷони бўолҳснро ҳеҷ офарӣда пайванд накард .

و گفت: علماء گویند که ما وارثان رسولیم رسول را وارث ماایم که آنچه رسول بود بعضی ماداریم رسول درویشی اختیار کرد ودرویشی اختیار ماست با سخاوت بود و با خلق نیکو بود و بی‌خیانت بود با دیدار بود رهنمای خلق بود بی‌طمع بود شر و خیر از خداوند دید با خلقش غش نبود اسیر وقت نبود هرچه خلق از او بترسند نترسید وهرچه خلق بدو امید دارند او نداشت بهیچ غره نبود و این جمله صفات جوانمردان است رسول علیه السلام دریایی بود بی‌حد که اگر قطرهٔ از آن بیرون آید همه عالم و آفریده غرق شود درین غافله که ماییم مقدمه حق است آخرش مصطفی است بر قفا صحابه‌اند خنک آنها که درین قافله‌اند و جانهاشان با یکدیگر پیوسته است که جان بوالحسن را هیچ آفریده پیوند نکرد.

Ва гуфт : басии ҷаҳд бибояд кард то бадоне ки нишое ва бисёр бибояд дид ки бинӣ ки нишое .

و گفت: بسی جهد بباید کرد تا بدانی که نشایی و بسیار بباید دید که بینی که نشایی.

Ва гуфт : даъвӣ кунӣ маънӣ хоҳанд ва чун маънӣ хоҳанд ва чун маънӣ падед ояд сухан бинмоанд ки аз маънӣ ҳеҷ натавон гуфт .

و گفت: دعوی کنی معنی خواهند و چون معنی خواهند و چون معنی پدید آید سخن بنماند که از معنی هیچ نتوان گفت.

Вагуфт : худои таъолии ҳамаи авлиёу анбиёро ташнаи дароварду ташнаи бабрад .

وگفت: خدای تعالی همه اولیا و انبیا را تشنه درآورد و تشنه ببرد.

Ва гуфт : ин на ондрёст ки киштӣ боздорад ки садҳазор бар хушкии ин дарё ғарқ шаванд балки ба дарё нарасанд ӣнҷо чаҳ боз дорад худоу бас .

و گفت: این نه آندریاست که کشتی بازدارد که صدهزار بر خشکی این دریا غرق شوند بلکه به دریا نرسند اینجا چه باز دارد خدا و بس.

Ва гуфт : расӯли алайҳи ассалом дар биҳишт шавад халқӣ бинад бисёр гуяд илоҳии ӣнон бача даромаданд гуяд брҳмт ҳар ки брҳмти худои даройад бадар шавад ҷавонмардон ба худои дршўнди эшонро броҳии баради худо ки дар он роҳ халқ набӯд .

و گفت: رسول علیه السلام در بهشت شود خلقی بیند بسیار گوید الهی اینان بچه درآمدند گوید برحمت هر که برحمت خدا درآید بدر شود جوانمردان به خدا درشوند ایشان را براهی برد خدا که در آن راه خلق نبود.

Ва гуфт : ҳазор манзиласт бандаро ба худои аввалин манзилаш каромотаст агар бандаи мухтасари ҳиммат буд бҳичи мақомот дигар нарасад .

و گفت: هزار منزلست بنده را به خدا اولین منزلش کرامات است اگر بنده مختصر همت بود بهیچ مقامات دیگر نرسد.

Вагуфт : роҳ дуаст яке роҳи ҳидояту дигари роҳи залолати ончӣ роҳ залолатаст он роҳ бандааст ба худованду ончии роҳ ҳидоятаст роҳ худовандаст ба бандаи пас ҳар ки гуяд бадв расидам нарасед вҳр ки гуяд бадвем расониданд расед .

وگفت: راه دو است یکی راه هدایت و دیگر راه ضلالت آنچه راه ضلالتست آن راه بنده است به خداوند و آنچه راه هدایت است راه خداوند است به بنده پس هر که گوید بدو رسیدم نرسید وهر که گوید بدویم رسانیدند رسید.

Ва гуфт : ҳар ки ӯро ёфт бинмоанд ва ҳар ки ӯро наёфт бнмрд .

و گفت: هر که او را یافت بنماند و هر که او را نیافت بنمرد.

Вагуфт : як зарраи ишқ аз олам ғайб биёмаду ҳамаи синҳои муҳибони ббўиди ҳечкасро муҳаррам наёфт ҳама бо ғайб шуд .

وگفت: یک ذره عشق از عالم غیب بیامد و همه سینهای محبان ببوید هیچکس را محرم نیافت همه با غیب شد.

Ва гуфт : дар ҳар сад соли як шахс аз раҳм модар бияёд ки ӯ ягонагии худоиро шояд .

و گفت: در هر صد سال یک شخص از رحم مادر بیاید که او یگانگی خدای را شاید.

Ва гуфт : ӯро мардоне бошанд машриқу мағриби алӣу срӣ дар синаи эшон падед наёяд .

و گفت: او را مردانی باشند مشرق و مغرب علی و ثری در سینهٔ ایشان پدید نیاید.

Ва гуфт : ҳар он дилӣ ки берун аз худои дарави чизеи дигар буд агар ҳама тоъатаст он дил мурдааст .

و گفت: هر آن دلی که بیرون از خدای درو چیزی دیگر بود اگر همه طاعتست آن دل مرده است.

Гуфтанд дилат чигуна аст гуфт : чиҳил соласт то миёни ман вдл ҷдоء андохтаанд .

گفتند دلت چگونه است گفت: چهل سال است تا میان من ودل جداء انداخته‌اند.

Ва гуфт : модари фарзандро чанд бор гуяд модар туро мерод буна тавонад марду лекин дар он гуфт : содиқ бошад ва гуфт : се чиз бо хдоء нигоҳдоштан душвораст сар бо ҳақу забон бо халқу покӣ дар кор .

و گفت: مادر فرزند را چند بار گوید مادر ترا میراد بنه تواند مرد و لیکن در آن گفت: صادق باشد و گفت: سه چیز با خداء نگاهداشتن دشوار است سر با حق و زبان با خلق و پاکی در کار.

Ва гуфт : чизи миёни бандау худо ҳиҷоб битавонад кардани магари нафаси ҳамаи кас азин биноледанд ба худоу пайғамбарон низ биноледанд .

و گفت: چیز میان بنده و خدا حجاب بتواند کردن مگر نفس همه کس ازین بنالیدند به خدا و پیغمبران نیز بنالیدند.

Ва гуфт : дайнро аз шайтони он фитна нест ки аз ду каси олимӣ бар дунёи ҳарису зоҳидӣ аз илми бараҳнау сӯфиро гуфт : агар брноӣиро бо занӣ дар хона кунӣ саломат ёбад ва агар боқроиӣ дар масҷид кунӣ саломати наёбад .

و گفت: دین را از شیطان آن فتنه نیست که از دو کس عالمی بر دنیا حریص و زاهدی از علم برهنه و صوفی را گفت: اگر برنائی را با زنی در خانه کنی سلامت یابد و اگر باقرایی در مسجد کنی سلامت نیابد.

Ва гуфт : нигар то аз Иблис эмин набошад ки дар ҳафтсад дараҷа дар маърифат сухан гуяд .

و گفت: نگر تا از ابلیس ایمن نباشد که در هفتصد درجه در معرفت سخن گوید.

Ва гуфт : аз корҳо бузургтар зикр худоӣасту парҳезу саховату суҳбати некон .

و گفت: از کارها بزرگتر ذکر خدای است و پرهیز و سخاوت و صحبت نیکان.

Ва гуфт : ҳазор фарсанг бишӯй то аз султонён касеро набинӣ он рӯзи судӣ нек карда бошӣ .

و گفت: هزار فرسنگ بشوی تا از سلطانیان کسی را نبینی آن روز سودی نیک کرده باشی.

Вагуфт : агар муъминро зиёрат кунӣ бояд ки савоби он ба сад ҳаҷ пазируфта надиҳӣ ки зиёрати муъминро савоб бештараст аз садҳазори динор ки бдрўишони диҳӣ чун зиёрат муъмин кунӣ боътқодгирӣ ки худои таъолӣ бар шумо раҳмат кардааст .

وگفت: اگر مؤمن را زیارت کنی باید که ثواب آن به صد حج پذیرفته ندهی که زیارت مؤمن را ثواب بیشتر است از صدهزار دینار که بدرویشان دهی چون زیارت مؤمن کنی باعتقاد گیری که خدای تعالی بر شما رحمت کرده است.

Ва гуфт : қибла панҷаст каъбааст ки қибла муъминонасту ядгари байти алмуқаддас ки қиблаи пайғомбарон вааматон гузашта бӯдаасту байти алмъмўри босмон ки онҷои маҷмаъ млоикаҳасту чаҳоруми арш ки қибла дуосту ҷавонмардонро қибла худост Фоинмотўлўи аФсми ваҷҳи ало ва гуфт : ин роҳи ҳамаи бало ва хатараст даҳ ҷой заҳраст ёздаҳумин ҷой шукраст .

و گفت: قبله پنج است کعبه است که قبلهٔ مؤمنان است و یدگر بیت المقدس که قبله پیغامبران و امتان گذشته بوده است و بیت المعمور بآسمان که آنجا مجمع ملایکه است و چهارم عرش که قبله دعاست و جوانمردان را قبله خداست فاینماتولو افثم وجه الا و گفت: این راه همه بلا و خطرست ده جای زهرست یازدهمین جای شکرست.

Ва гуфт : то нҷўиндти мҷўӣ ки ончии ҷўӣӣ чун биёбӣ бтў монад ва чун ту буд .

و گفت: تا نجویندت مجوی که آنچه جوئی چون بیابی بتو ماند و چون تو بود.

Вагуфт : баҳрмандтар аз илм онаст ки корбндӣ ва аз кор беҳтар онаст ки бар ту фаризаи сет ва гуфт : чун бандаи ъзи хеш Фрохдоӣ диҳад худои таъолии ъзи хеш бар он нааду боз ба банда диҳад то бъзи худо азиз шавад .

وگفت: بهرمندتر از علم آنست که کاربندی و از کار بهتر آنست که بر تو فریضه‌ست و گفت: چون بنده عز خویش فراخدای دهد خدای تعالی عز خویش بر آن نهد و باز به بنده دهد تا بعز خدا عزیز شود.

Вагуфт : хирадмандони худоиро ба нури дили бенанди вдўстони бнўри яқину ҷавонмардони бнўри муъоина .

وگفت: خردمندان خدای را به نور دل بینند ودوستان بنور یقین و جوانمردان بنور معاینه.

Пурседанд ки ту худоиро куҷо дидӣ гуфт : онҷо ки хештан надидам .

پرسیدند که تو خدای را کجا دیدی گفت: آنجا که خویشتن ندیدم.

Ва гуфт : касоне буданд ки нишон ёфт доданд ва надонистанд ки ёфт маҳоласт ва касоне буданд ки нишон мушоҳида доданд ва надонистанд ки мушоҳида ҳиҷобаст .

و گفت: کسانی بودند که نشان یافت دادند و ندانستند که یافت محالست و کسانی بودند که نشان مشاهده دادند و ندانستند که مشاهده حجابست.

Ва гуфт : ҳарки бар дилу андешаи ҳақу ботили даройад ӯро ӯ з расидагон нишморем .

و گفت: هرکه بر دل و اندیشه حق و باطل درآید او را او ز رسیدگان نشماریم.

Ва гуфт : ман нагӯям ки кор набояд кард туро аммо бибояд донистан ки ончӣ мекунӣ ту мекунӣ ё бтў мекунанд он бозаргонӣ инаст ки банда бо сармоя худованд мекунад чун сармояи бохудованди диҳии ту бо хонаи шӯии туро бовел худовандасту бохри ҳам худованди вдри миёнаи ҳам худованду бозори ту азу равост неи ту ҳар ки ба насиби хеш бозор бинад ӯро онҷо роҳ нест .

و گفت: من نگویم که کار نباید کرد ترا اما بباید دانستن که آنچه می‌کنی تو می‌کنی یا بتو می‌کنند آن بازرگانی اینست که بنده با سرمایه خداوند می‌کند چون سرمایه باخداوند دهی تو با خانه شوی ترا باول خداوندست و بآخر هم خداوند ودر میانه هم خداوند و بازار تو ازو رواست نی تو هر که به نصیب خویش بازار بیند او را آنجا راه نیست.

Ва гуфт : ҳамаи муҷтаҳидот аз се берун набӯд ё тоъати тан буд ё зикр ба забон ё фикри дил мисли ин чун об буд ки ба дарё дар шавад ба дарёи куҷо падед ояд ин се тамом .

و گفت: همه مجتهدات از سه بیرون نبود یا طاعت تن بود یا ذکر به زبان یا فکر دل مثل این چون آب بود که به دریا در شود به دریا کجا پدید آید این سه تمام.

Ва гуфт : онгоҳ ки дарё падед ояд ҷумлаи муомила ӯ ва аз он ҷумлаи ҷавонмардон ғарқа шавад ҷавонмардии он буд ки феъли хеш на бинии вагуфт : ки феъли ту чун чароғ буд ва он дарё чун офтоби офтоб чун падед ояд ба чароғ чаҳ ҳоҷат буд вагуфт : эй ҷавонмардон ҳушёр бошед ки аўри а ба мураққаъ ва саҷҷода натавонед дид ҳар ки бад-ӣни даъвӣ берун ояд ӯро кӯфта гардонанд ҳарчӣ хоҳӣ гӯ бош ҷавонмардӣ буд ки нафас ва ҷонӣ набӯд рӯзи қиёмати хасм халқ халқасту хасми мо худовандаст чун хасм ӯ буд доварии ҳаргиз мунқатиъ нашавад ӯ моро сахт гирифтааст ва мо ӯро сахттар .

و گفت: آنگاه که دریا پدید آید جمله معامله او و از آن جمله جوانمردان غرقه شود جوانمردی آن بود که فعل خویش نه‌بینی وگفت: که فعل تو چون چراغ بود و آن دریا چون آفتاب آفتاب چون پدید آید به چراغ چه حاجت بود وگفت: ای جوانمردان هشیار باشید که اور ا به مرقع و سجاده نتوانید دید هر که بدین دعوی بیرون آید او را کوفته گردانند هرچه خواهی گو باش جوانمردی بود که نفس و جانی نبود روز قیامت خصم خلق خلقست و خصم ما خداوند است چون خصم او بود داوری هرگز منقطع نشود او ما را سخت گرفته است و ما او را سخت تر.

Ва гуфт : бо худои бузург ҳиммат бошед ки ҳиммати ҳамаи чизе бтў диҳад магари худовандӣ ва агар гуяд худовандӣ низ бтў даҳум бигӯе ки додану даҳум сифат халқаст бигӯӣ аллоҳ бе ҷои аллоҳ бе хости аллоҳ беҳама чизе ҳастӣ онрои некӯ буд ки май хӯрда буд .

و گفت: با خدای بزرگ همت باشید که همت همه چیزی بتو دهد مگر خداوندی و اگر گوید خداوندی نیز بتو دهم بگویی که دادن و دهم صفت خلقست بگوی الله بی‌جای الله بی‌خواست الله بی‌همه چیزی هستی آنرا نیکو بود که می‌خورده بود.

Ва гуфт : то кӣ гўӣии соҳиби ройу соҳиби ҳадис якбор бигӯӣ эй аллоҳ бехештан ё бигӯӣ аллоҳи бсзоӣ ӯ .

و گفت: تا کی گوئی صاحب رای و صاحب حدیث یکبار بگوی ای الله بی‌خویشتن یا بگوی الله بسزای او.

Ва гуфт : касоне меоянд бо гуноҳ баъзе меоянд бо тоъати ин на тариқаст ки бо ин ҳеҷ дргнҷди ту ҳар дуро фаромӯш кун чаҳ монад аллоҳ ҳар ки буқати гуфтору андешаи худоиро бо хештан набинад дар ин ду ҷои боФти дроФтд .

و گفت: کسانی می‌آیند با گناه بعضی می‌آیند با طاعت این نه طریق است که با این هیچ درگنجد تو هر دو را فراموش کن چه ماند الله هر که بوقت گفتار و اندیشه خدای را با خویشتن نبیند در این دو جای بآفت درافتد.

Вагуфт : ҳама халқ даронанд ки чизе онҷо баранд ки сазои онҷо буд аз ӣнҷои онҷо чизе баранд ки он ғариб буд ва он нестӣ буд .

وگفت: همه خلق درآنند که چیزی آنجا برند که سزای آنجا بود از اینجا آنجا چیزی برند که آن غریب بود و آن نیستی بود.

Ва гуфт : эмоми он буд ки баҳамаи роҳҳо рафта буд .

و گفت: امام آن بود که بهمه راهها رفته بود.

Вагуфт : аз тоъати халқи осмону замини онҷо чаҳ зиёдати падед омадааст то аз он ту падед ояд зёдтӣ кардан чаҳафзое азмъомлаҳи чандон бас ки шариъатро бар ту тқозоӣӣ набӯд ва аз илми чандонеи бас буд ки бадоне ки ӯ туро чаҳ фармӯдааст ва аз яқини чандон бас буд ки бигӯеу бадоне ки ончии рӯзии тест ба ту ояд ва аз зуҳди чандон бас буд ки бадоне ки ончии ту май хурии рӯзии тест то нагӯйӣ ки ин хӯрам ё он хӯрам .

وگفت: از طاعت خلق آسمان و زمین آنجا چه زیادت پدید آمده است تا از آن تو پدید آید زیادتی کردن چه افزایی ازمعامله چندان بس که شریعت را بر تو تقاضائی نبود و از علم چندانی بس بود که بدانی که او ترا چه فرموده است و از یقین چندان بس بود که بگویی و بدانی که آنچه روزی تست به تو آید و از زهد چندان بس بود که بدانی که آنچه تو می‌خوری روزی تست تا نگویی که این خورم یا آن خورم.

Ва гуфт : худои таъолӣ бо бандаи чандон никўӣии бикунад ки мақом ӯ бълиин буд агар ба хотир ӯ даройад ки аз рафиқони ман касе боистӣ то бидидӣ ӯ роник мардӣ нарасад .

و گفت: خدای تعالی با بنده چندان نیکوئی بکند که مقام او بعلیین بود اگر به خاطر او درآید که از رفیقان من کسی بایستی تا بدیدی او رانیک مردی نرسد.

Ва гуфт : осмони бишумории пас худоиро бадонеи бдонкаҳи роҳ бар ту дароз буд ба нур яқин бирав то роҳ бар ту кӯтоҳ гардад .

و گفت: آسمان بشماری پس خدای را بدانی بدانکه راه بر تو دراز بود به نور یقین برو تا راه بر تو کوتاه گردد.

Ва гуфт : боист ва май гўӣии аллоҳ то дар фанои шӯй .

و گفت: بایست و می‌گوئی الله تا در فنای شوی.

Ва гуфт : бар ҳамаи чизеи китобат буд магар бар об ва агар гузар кунӣ бар дарё аз хӯни хеш бар об китобат кун то он кзбии ту даройад донад ки ошиқону мисатону сӯхтагон рафтаанд .

و گفت: بر همه چیزی کتابت بود مگر بر آب و اگر گذر کنی بر دریا از خون خویش بر آب کتابت کن تا آن کزبی‌تو درآید داند که عاشقان و مستان و سوختگان رفته‌اند.

Ва гуфт : чун зикр некон кунӣ меғӣ сипед барояду ишқи баборади зикри некони омро раҳматасту хосро ғифлат .

و گفت: چون ذکر نیکان کنی میغی سپید برآید و عشق ببارد ذکر نیکان عام را رحمت است و خاص را غفلت.

Ва гуфт : муъмин аз ҳамаи каси бегона буд магар аз се каси яке аз худованди дувум аз Муҳамади алайҳи ассаломи сим аз муъминии дигар ки покиза буд .

و گفت: مومن از همه کس بیگانه بود مگر از سه کس یکی از خداوند دوم از محمد علیه السلام سیم از مؤمنی دیگر که پاکیزه بود.

Вагуфт : сафар пандаст аввал ба пои дувуми бадали сими ҷиҳати чаҳоруми бадӣдори панҷум дар Фноءи нафас .

وگفت: سفر پند است اول به پای دوم بدل سیم جهت چهارم بدیدار پنجم در فناء نفس.

Ва гуфт : дар арши нгрстм то ғоят мардумон ҷӯям ва ғоитҳоӣӣ дидам ки мардони худо дар он бениёз буданд бе ниёзии мардони ғояти мардон буд ки чун чашми эшон ба покӣ худованд баруфтад бе ниёзии хеши бенанд .

و گفت: در عرش نگرستم تا غایت مردمان جویم و غایتهائی دیدم که مردان خدا در آن بی‌نیاز بودند بی‌نیازی مردان غایت مردان بود که چون چشم ایشان به پاکی خداوند برافتد بی‌نیازی خویش بینند.

Ва гуфт : мардоне ки аз пас худо шаванд чизе аз он худо бар эшон ояд ҳарчӣ бадишон дар буд аз эшон фурӯ рафт аз зкўаҳу рӯзау қуръону тасбеҳу дуо ки аз он худованд даромад вҷоигоаҳ бигирифт яъне ки ҳар тоъат ки баъд аз он кунанд на эшон кунанд барояшон баравад ки ҳазор мард дар шаръ баравад то яке падед ояд ки шаръи дрўрўд .

و گفت: مردانی که از پس خدا شوند چیزی از آن خدا بر ایشان آید هرچه بدیشان در بود از ایشان فرو رفت از زکوة و روزه و قرآن و تسبیح و دعا که از آن خداوند درآمد وجایگاه بگرفت یعنی که هر طاعت که بعد از آن کنند نه ایشان کنند برایشان برود که هزار مرد در شرع برود تا یکی پدید آید که شرع درورود.

Ва гуфт : сӯфиро навад ва на оламаст яке олам аз арши таассурӣ ва аз машриқ то мағриби ҳамаро соя кунад ва навад ва ҳаштро дар вай сухан нест ва дидор нест сўФӣӣ рӯзӣаст ки ба офтобаш ҳоҷат нест ва шабӣаст бемоҳу ситора ки ба моҳу ситорааш ҳоҷат нест .

و گفت: صوفی را نود و نه عالمست یکی عالم از عرش تاثری و از مشرق تا مغرب همه را سایه کند و نود و هشت را در وی سخن نیست و دیدار نیست صوفئی روزی است که به آفتابش حاجت نیست و شبی است بی‌ماه و ستاره که به ماه و ستاره‌اش حاجت نیست.

Ва гуфт : онкасро ки ҳақ ӯро хоҳад роҳаш ӯ намояди пас роҳ бар ваии кӯтоҳ буд .

و گفت: آنکس را که حق او را خواهد راهش او نماید پس راه بر وی کوتاه بود.

Ва гуфт : таому шароби ҷавонмардони дӯстии худо буд .

و گفت: طعام و شراب جوانمردان دوستی خدا بود.

Ва гуфт : ҳар кас ки ғоибаст ҳама азу гӯйанд онкас ки ҳозираст азу ҳеҷ натавон гуфт .

و گفت: هر کس که غایب است همه ازو گویند آنکس که حاضر است ازو هیچ نتوان گفت.

Вагуфт : худои таъолӣ бар дили авлиёии хеш аз нур бноӣӣ кунад ва бар сари он баннои бноӣии дигар ва ҳамчунин бар сари ин яке дигар то ба ҷойгоҳӣ ки ҳамагӣ ӯ худо буд .

وگفت: خدای تعالی بر دل اولیای خویش از نور بنائی کند و بر سر آن بنا بنائی دیگر و همچنین بر سر این یکی دیگر تا به جایگاهی که همگی او خدا بود.

Ва гуфт : худованд аз ҳастӣ худ чизеи дарин мардон падед кардааст агар касе гуяд ин ҳулӯл буд гӯям ин нурулло мехоҳанд халқи алхлқи фии зулматаи сами арши алайҳими ман нура .

و گفت: خداوند از هستی خود چیزی درین مردان پدید کرده است اگر کسی گوید این حلول بود گویم این نورالله می‌خواهند خلق الخلق فی ظلمته ثم عرش علیهم من نوره.

Ва гуфт : худованди бандаро бахуди роҳи бозгшоид чун хоҳад ки баравад дар ягонагӣ ӯ равад ва чун биншинад дригонгӣ ӯ нишинад пас ҳар ки сӯхта буд ба оташ ё ғарқа буд ба дарё бо ӯ нишинад .

و گفت: خداوند بنده را بخود راه بازگشاید چون خواهد که برود در یگانگی او رود و چون بنشیند دریگانگی او نشیند پس هر که سوخته بود به آتش یا غرقه بود به دریا با او نشیند.

Ва гуфт : дарвеши он буд ки дар дилаш андеша набӯд мегуяд ва гуфтораш набӯд мебинад ва май шунӯду дидор ва шнўоӣиш набӯд мехӯрд вмзаҳ таомаш набӯд ҳаракату сукӯну шодӣ ва андӯҳаш набӯд .

و گفت: درویش آن بود که در دلش اندیشه نبود می‌گوید و گفتارش نبود می‌بیند و می‌شنود و دیدار و شنوائیش نبود می‌خورد ومزه طعامش نبود حرکت و سکون و شادی و اندوهش نبود.

Ва гуфт : ин халқи бомдод ва шабонгоҳ даройанд мегӯйанд меҷӯйем валикин ҷӯянда онаст ки ӯ роҷўид .

و گفت: این خلق بامداد و شبانگاه درآیند می‌گویند می‌جوییم ولیکن جوینده آنست که او راجوید.

Ва гуфт : Меҳрӣ бар забони Берна то нагӯйӣ ҷуз аз он худоу Меҳрӣ бар дил на то наяндешӣ ҷуз аз худо ва ҳамчунин Меҳрӣ бар муомилау лаби дандон на то наварзӣ кори ҷузи бохалос ва нахурӣ ҷузи ҳалол .

و گفت: مهری بر زبان برنه تا نگویی جز از آن خدا و مهری بر دل نه تا نیندیشی جز از خدا و همچنین مهری بر معامله و لب دندان نه تا نورزی کار جز باخلاص و نخوری جز حلال.

Ва гуфт : чун донишмандон гӯйанд ман ту наЯман бошӣ ва чун наЯман ту чаҳор як бош .

و گفت: چون دانشمندان گویند من تو نیمن باشی و چون نیمن تو چهار یک باش.

Ва гуфт : то набошед ҳама шумо бошед худо мегуяд ӣнҳамаи халқи ман офарӣдаам валикин сӯфӣ наёфаридаам яъне маъдӯм офарӣда набӯд як маънӣ онаст ки сӯфӣ аз олам амраст на азъолми халқ .

و گفت: تا نباشید همه شما باشید خدا می‌گوید اینهمه خلق من آفریده‌ام ولیکن صوفی نیافریده‌ام یعنی معدوم آفریده نبود یک معنی آنست که صوفی از عالم امرست نه ازعالم خلق.

Ва гуфт : сӯфӣ танӣаст мурдаи вдлисти набӯда ва ҷонӣаст сӯхта .

و گفت: صوفی تنیست مرده ودلیست نبوده و جانیست سوخته.

Ва гуфт : як нафас бо худо задани беҳтар аз ҳамаи осмону замин .

و گفت: یک نفس با خدا زدن بهتر از همه آسمان و زمین.

Вагуфт : ҳарчӣ барои худо кунӣ ихлосаст ва ҳарчӣ барои халқ кунӣ риё .

وگفت: هرچه برای خدا کنی اخلاصست و هرچه برای خلق کنی ریا.

Ва гуфт : амал чун шераст чун пой бгрднш кунӣ рӯбоҳ шавад .

و گفت: عمل چون شیرست چون پای بگردنش کنی روباه شود.

Ва гуфт : перон гуфтаанд чун мурӣди бълм берун шавад чаҳор такбир дар кор ӯ кун ва ӯро аз даст бигзор .

و گفت: پیران گفته‌اند چون مرید بعلم بیرون شود چهار تکبیر در کار او کن و او را از دست بگذار.

Ва гуфт : бояд ки дар рӯзии ҳазор бори бимирӣу бози зиндаи шӯй ки зиндагонии ёбӣ ҳаргиз намирӣ .

و گفت: باید که در روزی هزار بار بمیری و باز زنده شوی که زندگانی یابی هرگز نمیری.

Ва гуфт : чун нестии хеши буии диҳӣ ӯ низ ҳастӣ хеш бтў диҳад .

و گفت: چون نیستی خویش بوی دهی او نیز هستی خویش بتو دهد.

Ва гуфт : бояд ки поятро обила баруфтад аз равиш ва ё танатро аз нишастану дилатро аз андеша ҳар ки заминро сафар кунад поишро обила баруфтад ва ҳар ки сафар осмон кунад дилро уфтад ва ман сафар осмон кардам то бар дилам обила афтод .

و گفت: باید که پایت را آبله برافتد از روش و یا تنت را از نشستن و دلت را از اندیشه هر که زمین را سفر کند پایش را آبله برافتد و هر که سفر آسمان کند دل را افتد و من سفر آسمان کردم تا بر دلم آبله افتاد.

Ва гуфт : ҳар ки танҳо нишинад бохудованди хеш буду аломат ӯ он буд ки аўхдои хешро дӯст дорад .

و گفت: هر که تنها نشیند باخداوند خویش بود و علامت او آن بود که اوخدای خویش را دوست دارد.

Ва гуфт : устоди буъалӣ дқоқ гуфтааст ки аз одам то ба қиёмати каси ин роҳ нарафт ки роҳи муғелон гирифтааст марои бад-ӣн аз авлиёъу анбиё хор меомад ки агар он роҳ ки банда ба худо шавад муғелон гирифтааст он роҳ ки аз худо ба банда ояд чист .

و گفت: استاد بوعلی دقاق گفته است که از آدم تا به قیامت کس این راه نرفت که راه مغیلان گرفته است مرا بدین از اولیاء و انبیا خوار می‌آمد که اگر آن راه که بنده به خدا شود مغیلان گرفته است آن راه که از خدا به بنده آید چیست.

Ва гуфт : одам то ба қиёмати кас агар он роҳ ки туро бар ту ошкорӣ кунад шаҳодату маърифату каромати вуҷӯд бар ту ошкоро карда буд то ҳамаи махлуқот чун хештанро бар ту ошкоро кунад онро сифат набӯд .

و گفت: آدم تا به قیامت کس اگر آن راه که ترا بر تو آشکاری کند شهادت و معرفت و کرامت وجود بر تو آشکارا کرده بود تا همه مخلوقات چون خویشتن را بر تو آشکارا کند آنرا صفت نبود.

Ва гуфт : худои таъолии лутфи хешро барои дӯстон дораду раҳмати хеш барои осӣон .

و گفت: خدای تعالی لطف خویش را برای دوستان دارد و رحمت خویش برای عاصیان.

Вагуфт : бо худои хеши ошнои гирд ки ғарибӣ ки ба шаҳр ошноӣӣ дорад бо касе онҷои қавии дилтар буд .

وگفت: با خدای خویش آشنا گرد که غریبی که به شهر آشنائی دارد با کسی آنجا قوی دل‌تر بود.

Ва гуфт : ҳар ки дунёу умри басари кори худоӣ дар натавон кард гӯ даъвӣ макун ки бқёмт бебор бар сирот бугзарад .

و گفت: هر که دنیا و عمر بسر کار خدای در نتوان کرد گو دعوی مکن که بقیامت بی بار بر صراط بگذرد.

Вақте ба шахсе гуфт : куҷо мерӯй гуфт : ба ҳиҷоз гуфт : онҷо чаҳ кунӣ гуфт : худоиро талаб кунам гуфт : худоӣ хуросон куҷост ки ба ҳиҷоз мебояд шуд расӯли алайҳ ассалом фармуд ки талаб илм кунед ва агар ба чин бояд шудан нагуфт : талаб худоӣ кунед .

وقتی به شخصی گفت: کجا می‌روی گفت: به حجاز گفت: آنجا چه کنی گفت: خدای را طلب کنم گفت: خدای خراسان کجاست که به حجاز می‌باید شد رسول علیه السلام فرمود که طلب علم کنید و اگر به چین باید شدن نگفت: طلب خدای کنید.

Ва гуфт : як соъат ки банда ба худои шод буд гиромитар аз солҳо ки намоз кунад ва рӯза дорад ин офарӣдаи худои ҳамаи дом муъминаст то худ бача дом воманд .

و گفت: یک ساعت که بنده به خدا شاد بود گرامی‌ تر از سالها که نماز کند و روزه دارد این آفریدهٔ خدا همه دام مؤمن است تا خود بچه دام واماند.

Ва гуфт : касе ки рӯз ба шаби ораду муъминии нёзрдаҳ буд он рӯз то шаб бо пайғомбари алайҳи ассалом зиндагонӣ карда буд ва агар муъмини бёзорди онрўзи худоӣ тоъаташ напазирад .

و گفت: کسی که روز به شب آرد و مومنی نیازرده بود آن روز تا شب با پیغامبر علیه السلام زندگانی کرده بود و اگر مؤمن بیازارد آنروز خدای طاعتش نپذیرد.

Ва гуфт : аз баъди имон ки худои бандаро диҳад ҳеҷ нест бузургтар аз дилии поку забонии рост .

و گفت: از بعد ایمان که خدا بنده را دهد هیچ نیست بزرگتر از دلی پاک و زبانی راست.

Ва гуфт : ҳар ки бад-ӣни ҷаҳон аз худоу расӯлу перон шарм дорад бидон ҷаҳони худои таъолии азу шарм дорад .

و گفت: هر که بدین جهان از خدا و رسول و پیران شرم دارد بدان جهان خدای تعالی ازو شرم دارد.

Вагуфт : се қавмро ба худо роҳаст бо илми муҷаррад бо мураққаъу саҷҷода бо бели вдсти волои фироқи нафаси мардро ҳалок кунад .

وگفت: سه قوم را به خدا راهست با علم مجرد با مرقع و سجاده با بیل ودست والا فراغ نفس مرد را هلاک کند.

Ва гуфт : пилос дорон бисёранд ростии дил май бояд ҷома чаҳ суд кунад ки агар ба пилос доштану ҷӯ хӯрдан мард тавонистӣ гаштан хар боистӣ ки мард будандӣ ки ҳамаи пилосро доранд ва ҷӯ хуранд .

و گفت: پلاس داران بسیارند راستی دل می‌باید جامه چه سود کند که اگر به پلاس داشتن و جو خوردن مرد توانستی گشتن خر بایستی که مرد بودندی که همه پلاس را دارند و جو خورند.

Ва гуфт : марои мурӣди набӯда зеро ки ман даъвӣ накардам ман мегӯям аллоҳу бас .

و گفت: مرا مرید نبوده زیرا که من دعوی نکردم من می‌گویم الله و بس.

Ва гуфт : дар ҳамаи умри хеш агар як бор ӯро бёзрдаҳ бошӣ бояд ки ҳамаи умр бар он ҳамегаре ки агар афв кунад он ҳасрати брнхизд ки чун ӯ худовандиро чаро бёзрдм .

و گفت: در همه عمر خویش اگر یک بار او را بیازرده باشی باید که همه عمر بر آن همی گریی که اگر عفو کند آن حسرت برنخیزد که چون او خداوندی را چرا بیازردم.

Ва гуфт : касе бояд ки ба чашми нобӣно буд ва ба забони лол ва ба гӯши кар ки то ӯ суҳбату ҳурматро бшоид .

و گفت: کسی باید که به چشم نابینا بود و به زبان لال و به گوش کر که تا او صحبت و حرمت را بشاید.

Ва гуфт : тоъати халқи баса чизаст ба нафасу забону бадали бардавом аз ин се бояд ки ба худои машғӯл буд то ки аз ин берун шавад ва беҳисоб ба биҳишт шавад .

و گفت: طاعت خلق بسه چیز است به نفس و زبان و بدل بردوام از این سه باید که به خدا مشغول بود تا که از این بیرون شود و بی‌حساب به بهشت شود.

Вагуфт : таҳайюр чун мурғӣ буд ки аз мأўои худ бишавад ба талаби чинау чинаи наёбаду дигарбораи роҳ мأўӣ надонад .

وگفت: تحیر چون مرغی بود که از مأوای خود بشود به طلب چینه و چینه نیابد و دیگرباره راه مأوی نداند.

Вагуфт : ки ҳар як орзӯӣ нафас бидиҳад ҳазор андӯҳаш дар роҳи ҳақ падед ояд .

وگفت: که هر یک آرزوی نفس بدهد هزار اندوهش در راه حق پدید آید.

Ва гуфт : қисмат кард ҳақи таъолии чизҳоро бар халқи андӯҳи насиби ҷавонмардони ниҳод ва эшон қабул карданд .

و گفت: قسمت کرد حق تعالی چیزها را بر خلق اندوه نصیب جوانمردان نهاد و ایشان قبول کردند.

Вагуфт : дар роҳи ҳақи чандон хуш буд ки ҳеҷ кас надонад чун бдонстнд ҳамчун хӯрдан буд бенамак .

وگفت: در راه حق چندان خوش بود که هیچ کس نداند چون بدانستند همچون خوردن بود بی‌نمک.

Ҳикоят кардаанд аз шайхи боязид ки ӯ гуфт : аз пас ҳар кории некӯкории бдмкн то чун чашм ту бидон уфтад бадии бинӣ на никўӣӣ шайх гуфт : бар ту бод ки некӣу бадӣ фаромӯш кунӣ .

حکایت کرده‌اند از شیخ بایزید که او گفت: از پس هر کاری نیکوکاری بدمکن تا چون چشم تو بدان افتد بدی بینی نه نیکوئی شیخ گفت: بر تو باد که نیکی و بدی فراموش کنی.

Вагуфт : ҷавонмардони даст аз амал пиндоранд амали даст аз эшон бндорд .

وگفت: جوانمردان دست از عمل پندارند عمل دست از ایشان بندارد.

Ва гуфт : чун худованди таъолӣ тақдирӣ кунад ва ту бидон ризои диҳии беҳтар аз ҳазор ҳазор амали хайр ки ту бикунӣ ва ӯ напасандад .

و گفت: چون خداوند تعالی تقدیری کند و تو بدان رضا دهی بهتر از هزار هزار عمل خیر که تو بکنی و او نپسندد.

Ва гуфт : як қатра аз дарёии эҳсон бар ту уфтад нахоҳӣ ки дар ҳамаи олам аз ҳеҷ гӯйӣу шинавӣ ва касеро бинӣ .

و گفت: یک قطره از دریای احسان بر تو افتد نخواهی که در همه عالم از هیچ گویی و شنوی و کسی را بینی.

Гуфт : дар дунёи ҳеҷ саъбтар аз он нест ки туро бо касе хусумат буд .

گفت: در دنیا هیچ صعب‌تر از آن نیست که ترا با کسی خصومت بود.

Ва гуфт : намозу рӯза бузургаст лек кибри вҳсду ҳирс аз дили берун кардан некӯтараст .

و گفت: نماز و روزه بزرگ است لیک کبر وحسد و حرص از دل بیرون کردن نیکوتر است.

Ва гуфт : маърифат ҳаст ки бо шариъати омехта буд ва маърифат ҳаст ки аз шариъат давртараст вмърФт ҳаст ки бо шариъат баробараст мард бояд ки гавҳар ҳар се дида буд то бо ҳаркасӣ гуяд ки аз онҷо буд .

و گفت: معرفت هست که با شریعت آمیخته بود و معرفت هست که از شریعت دورتر است ومعرفت هست که با شریعت برابر است مرد باید که گوهر هر سه دیده بود تا با هرکسی گوید که از آنجا بود.

Ва гуфт : як бори худоиро ёд кардан саъбтараст аз ҳазор шамшер бар рӯй хӯрдан .

و گفت: یک بار خدای را یاد کردن صعبتر است از هزار شمشیر بر روی خوردن.

Ва гуфт : дидори он буд ки ҷуз ӯро набинӣ ва гуфт : калом бемушоҳида набӯд .

و گفت: دیدار آن بود که جز او را نبینی و گفت: کلام بی‌مشاهده نبود.

Ва гуфт : ҷиҳати мардони чиҳил соласт даҳ соли ранҷ бояд бурдан то забон рост шавад ва даҳ сол то даст рост шавад ва даҳ сол то чашм рост шавад ва даҳ соли тодл рост шавад пас ҳар ки чиҳил соли чунин қадам занаду бдъўӣ рост ояд умеди он буд ки бонгӣ азҳлқш барояд ки дарон ҳаво набӯд .

و گفت: جهت مردان چهل سال است ده سال رنج باید بردن تا زبان راست شود و ده سال تا دست راست شود و ده سال تا چشم راست شود و ده سال تادل راست شود پس هر که چهل سال چنین قدم زند و بدعوی راست آید امید آن بود که بانگی ازحلقش برآید که درآن هوا نبود.

Ва гуфт : бисёр бгриид ва кам хандид ва бисёр хомӯш бошед вкми гўӣид ва бисёр диҳед ва кам хуред вбсёри сар аз болин баргиред вбоз манеҳед .

و گفت: بسیار بگریید و کم خندید و بسیار خاموش باشید وکم گوئید و بسیار دهید و کم خورید وبسیار سر از بالین برگیرید وباز منهید.

Вагуфт : ҳар ки хушии сухани худои ночшидаҳи азин ҷаҳон берун шавад ӯро чизе нарасида бошад .

وگفت: هر که خوشی سخن خدای ناچشیده ازین جهان بیرون شود او را چیزی نرسیده باشد.

Ва гуфт : тохдоўнд ба мдорнбўд бо халқ ба мадор буд бо Мустафои хирадмандон бо худо нопоканд зеро ки ӯ бе бокаст ва касе ки ӯ бебок буд бебоконро дӯст дорад .

و گفت: تاخداوند به مدارنبود با خلق به مدار بود با مصطفی خردمندان با خدا ناپاک‌اند زیرا که او بی‌باکست و کسی که او بی‌باک بود بی‌باکانرا دوست دارد.

Ва гуфт : ин роҳи роҳи нопоконсту роҳи девонагону мисатон бо худои мастӣу девонагӣу нопокӣ суд дорад .

و گفت: این راه راه ناپاکانست و راه دیوانگان و مستان با خدا مستی و دیوانگی و ناپاکی سود دارد.

Вагуфт : зкроллаҳи азмёни ҷони салавот бар Муҳамад аз бен гӯш .

وگفت: ذکرالله ازمیان جان صلوات بر محمد از بن گوش.

Ва гуфт : азин ҷаҳон берун нашӯй то се ҳол бар хештан набинӣ аввал бояд ки дар муҳаббат ӯ об аз чашми хеши бинии дигар аз ҳайбат ӯ бўли хеши бинии дигар бояд ки дар бедории устихонати бгдозд ва борӣк шавад .

و گفت: ازین جهان بیرون نشوی تا سه حال بر خویشتن نبینی اول باید که در محبت او آب از چشم خویش بینی دیگر از هیبت او بول خویش بینی دیگر باید که در بیداری استخوانت بگدازد و باریک شود.

Вагуфт : чунон ёд кунед ки дигар бор набояд кард яъне фаромӯш макун то ёдат набояд оварад .

وگفت: چنان یاد کنید که دیگر بار نباید کرد یعنی فراموش مکن تا یادت نباید آورد.

Вагуфт : ғоиб ту бошӣ ва ӯ бошад дигар онаст ки ту набошӣ ҳама ӯ буд .

وگفت: غایب تو باشی و او باشد دیگر آنست که تو نباشی همه او بود.

Ва гуфт : сухан магӯӣед то шунаванда сухани худоро набинад ва сухан машнуед то гӯяндаи сухани худовандро набинад .

و گفت: سخن مگویید تا شنوندهٔ سخن خدا را نبیند و سخن مشنوید تا گویندهٔ سخن خداوند را نبیند.

Вагуфт : ҳарки якбор бигӯед аллоҳ забонаш бсухт дигар натавонад гуфт : аллоҳ чун ту бинӣ ки мегуяд саноӣ худовандаст бар банда .

وگفت: هرکه یکبار بگوید الله زبانش بسوخت دیگر نتواند گفت: الله چون تو بینی که می‌گوید ثنای خداوند است بر بنده.

Ва гуфт : дар ҷавонмардони андӯҳӣ буд ки баҳри ду ҷаҳони дрнгнҷд ва он андӯҳ онаст ки худованд то ӯро ёд кунанду бсзоӣ ӯ натавонанд .

و گفت: در جوانمردان اندوهی بود که بهر دو جهان درنگنجد و آن اندوه آنست که خداوند تا او را یاد کنند و بسزای او نتوانند.

Ва гуфт : агар дили ту бо худованд буду ҳамаи дунёи туро буд зиён надорад ва агар ҷомаи дебои дорӣ ва агар пилос пӯшида бошӣ ки дили ту бохудованд набӯд туро аз он ҳеҷ судӣ нест .

و گفت: اگر دل تو با خداوند بود و همه دنیا ترا بود زیان ندارد و اگر جامهٔ دیبا داری و اگر پلاس پوشیده باشی که دل تو باخداوند نبود ترا از آن هیچ سودی نیست.

Ва гуфт : чун хештанро бо худобинии вФобўд ва чун худоро бо хештани бинии фано буд .

و گفت: چون خویشتن را با خدابینی وفابود و چون خدا را با خویشتن بینی فنا بود.

Ва гуфт : ҳарки бо ин халқи кӯдаки бинӣ бо худованд мардасту ҳарки бо ин халқ мардаст бо худованд мардаст ва гуфт : кас ҳаст ки ҳам бҳланд ки баргирад ва ҳам бигузоранд ки ба бинад ва кас ҳаст ки агар хоҳад дршўд ва агар хоҳад берун ояд ва кас бибинад ҳаст ки чун дршўд ба нагузоранд ки берун ояд .

و گفت: هرکه با این خلق کودک بینی با خداوند مردست و هرکه با این خلق مردست با خداوند مرد است و گفت: کس هست که هم بهل‌اند که برگیرد و هم بگذارند که به‌بیند و کس هست که اگر خواهد درشود و اگر خواهد بیرون آید و کس ببیند هست که چون درشود به نگذارند که بیرون آید.

Вагуфт : худои таъолии халқро аз феъли хеш огоҳ кард агар аз хештани огоҳи гардии лоолаҳи алооллаҳи гӯйӣ ба нмондӣ яъне ғарқ шавандӣ .

وگفت: خدای تعالی خلق را از فعل خویش آگاه کرد اگر از خویشتن آگاه گردی لااله الاالله گویی به نماندی یعنی غرق شوندی.

Ва гуфт : чгўиӣ дар касе ки дар биёбони истода буд ва дар сар дастор надорад дар пои наълин ва дар тани ҷомау офтоб дар мағзаш май тобади вотш аз зери қадамаш бар меояд чунонкии поишро бар замин фаро набӯд ва аз пеш рафтан рӯй надорад ва аз пас боз шудани роҳи наёбаду мутаҳайир монда бошад дар он биёбон .

و گفت: چگویی در کسی که در بیابان ایستاده بود و در سر دستار ندارد در پا نعلین و در تن جامه و آفتاب در مغزش می‌تابد وآتش از زیر قدمش بر می‌آید چنانکه پایش را بر زمین فرا نبود و از پیش رفتن روی ندارد و از پس باز شدن راه نیابد و متحیر مانده باشد در آن بیابان.

Ва гуфт : ғариби он буд ки дар ҳафт осмону замини ҳеҷ боваии як тора мўӣӣ набӯд ва ман нагӯям ки ғарибами ман онам ки бозамона насозаму замона боман насозад .

و گفت: غریب آن بود که در هفت آسمان و زمین هیچ باوی یک تاره موئی نبود و من نگویم که غریبم من آنم که بازمانه نسازم و زمانه بامن نسازد.

Ва гуфт : онкас ки ташнаи худо буд агарчӣ ҳарчӣ худо офарӣдааст буии диҳӣ сайр нашавад .

و گفت: آنکس که تشنهٔ خدا بود اگرچه هرچه خدا آفریده است بوی دهی سیر نشود.

Ва гуфт : ғояти банда бо худои се дараҷааст яке онаст ки бар дидор боистад вгўиди аллоҳ дигар онаст ки бехештан гуяд аллоҳи сими онкии азу бо ӯ гуяд аллоҳ .

و گفت: غایت بنده با خدا سه درجه است یکی آنست که بر دیدار بایستد وگوید الله دیگر آنست که بی‌خویشتن گوید الله سیم آنکه ازو با او گوید الله.

Вагуфт : худоиро бобанда бо чаҳор чиз мухотабааст бетону бадал ва бимол ва ба забон агар тани хизмати родри диҳӣу забони зикрро роҳ рафта нашавад то дил бо ӯ дар надиҳӣ ва саховат накунӣ ки ман ин чаҳор чиз дорам ва чаҳор чизи азуи бхўостми ҳайбату муҳаббату зиндагонӣ бо ӯу роҳ дар ягонагӣ пас гуфтам ба биҳишти умеди мадау бдўзх бим макун аз ин ҳар ду сарои марои тўоӣ .

وگفت: خدای را بابنده با چهار چیز مخاطبه است بتن و بدل و بمال و به زبان اگر تن خدمت رادر دهی و زبان ذکر را راه رفته نشود تا دل با او در ندهی و سخاوت نکنی که من این چهار چیز دارم و چهار چیز ازو بخواستم هیبت و محبت و زندگانی با او و راه در یگانگی پس گفتم به بهشت امید مده و بدوزخ بیم مکن از این هر دو سرای مرا توای.

Ва гуфт : мардумон се гуруҳанд яке ноозурда бо ту озор дорад ва яке бёзории бёзорд ва яке ки бёзорӣ ниёзорад .

و گفت: مردمان سه گروهند یکی ناآزرده با تو آزار دارد و یکی بیازاری بیازارد و یکی که بیازاری نیازارد.

Ва гуфт : ин ғифлат дар ҳақи халқ раҳматаст ки агрчнди зарра огоҳ шаванд бисӯзанд .

و گفت: این غفلت در حق خلق رحمت است که اگرچند ذره آگاه شوند بسوزند.

Вагуфт : худои таъолии хӯни ҳама пайғамбарон бирехт ва бок надошт худои ин шамшери баҳамаи пайғамбарони дроФшонд ва ин тозӣонаи баҳама дӯстон заду хештанро бҳичи каси фаро надод айёраст бирав ту низ айёр бош даст бидӯни ӯ Фромдаҳ .

وگفت: خدای تعالی خون همه پیغمبران بریخت و باک نداشت خدا این شمشیر بهمه پیغمبران درافشاند و این تازیانه بهمه دوستان زد و خویشتن را بهیچ کس فرا نداد عیارست برو تو نیز عیار باش دست بدون او فرامده.

Ва гуфт : худои таъолии ҳаркасро ба чизе аз хештани бозкрдаҳи соту хештанро бҳичи фарои надиҳади ин ҷавонмардон бирӯяд ва бо худо мард бошед ки шуморо ба чизе аз хештан боз накунад .

و گفت: خدای تعالی هرکس را به چیزی از خویشتن بازکرده سات و خویشتن را بهیچ فرا ندهد این جوانمردان بروید و با خدا مرد باشید که شما را به چیزی از خویشتن باز نکند.

Ва гуфт : эй басои касон ки бар пушти замин май раванд эшон мурдагонанд вае басои касоне ки дар шиками хок хуфтаанд ва эшон зндгоннд .

و گفت: ای بسا کسان که بر پشت زمین می‌روند ایشان مردگانند و ای بسا کسانی که در شکم خاک خفته‌اند و ایشان زندگانند.

Ва гуфт : донишмандон гӯйанд пайғамбари алайҳи ассалом на зан дошту яксола қӯт наниҳодӣ ва фарзандонаш буданд гӯйем балии онҳама буд валикини шаст ва се соли дарин ҷаҳон буд ки дил ӯ азин хабар надошт онҳама биравӣ мерафт ва ӯ ки хабар дошт аз худо дошт .

و گفت: دانشمندان گویند پیغمبر علیه السلام نه زن داشت و یکساله قوت ننهادی و فرزندانش بودند گوییم بلی آنهمه بود ولیکن شصت و سه سال درین جهان بود که دل او ازین خبر نداشت آنهمه بروی می‌رفت و او که خبر داشت از خدا داشت.

Ва гуфт : аз ҳар ҷониб ки нигарӣ худост ва агар зибрнигарӣ ва агар зернигарӣ ва агар ростнигарӣ ва агар чапнигарӣ ва агар пешнигарӣ ва агар аз паснигарӣ .

و گفت: از هر جانب که نگری خداست و اگر زبر نگری و اگر زیر نگری و اگر راست نگری و اگر چپ نگری و اگر پیش نگری و اگر از پس نگری.

Ва гуфт : ҳарчӣ дар ҳафт осмон ва замин ҳаст бетони ту дуруст касе май бояд ки бинад .

و گفت: هرچه در هفت آسمان و زمین هست بتن تو درست کسی می‌باید که بیند.

Вагуфт : ҳаркии дили бшўқ ӯ сӯхта бошаду хокистар шудаи боди муҳаббати дроидўи он хокистарро баргираду осмони взмин аз вай пар кунад агар хоҳӣ ки бинанда бошӣ онҷо тавон дид вогари хоҳӣ ки шунаванда бошӣ онҷо тавон шунид вогари хоҳӣ ки чшндаҳ бошӣ онҷо тавон чашид муҷаррадӣу ҷавонмардӣ аз онҷо май бояд .

وگفت: هرکه دل بشوق او سوخته باشد و خاکستر شده باد محبت درآیدو آن خاکستر را برگیرد و آسمان وزمین از وی پر کند اگر خواهی که بیننده باشی آنجا توان دید واگر خواهی که شنونده باشی آنجا توان شنید واگر خواهی که چشنده باشی آنجا توان چشید مجردی و جوانمردی از آنجا می‌باید.

Ва гуфт : агар ҷойгоҳӣ будӣ ки он ҷойгоҳ на ӯро будӣ ва ё агар касе ки он кас на ӯро будӣ мо онгаҳ бар он ҷойгоҳ ва бо онкаси нкрдмӣ .

و گفت: اگر جایگاهی بودی که آن جایگاه نه او را بودی و یا اگر کسی که آن کس نه او را بودی ما آنگه بر آن جایگاه و با آنکس نکردمی.

Вагуфт : қадам аввал онаст ки гуяд худоу чизеи дигар нау қадам дувум инсасту қадами сим сӯхтанаст .

وگفت: قدم اول آنست که گوید خدا و چیزی دیگر نه و قدم دوم انسست و قدم سیم سوختن است.

Ва гуфт : ҳар соъатӣ май оеу пуштаи гуноҳи дркрдаҳу гоҳи миоиии пуштаи тоъати дркрдаҳ то кӣ гуноҳ то кӣ тоъат гуноҳ родаст ба пушти боз нау сари бдрёии раҳмати фурӯи бардау тоъатро даст ба пушти пои зани ду сар ба дарёӣ бе ниёзии фурӯи бардау сар ба нестии хеши фурӯ бару бҳстӣ ӯ баровар .

و گفت: هر ساعتی می‌آیی و پشتهٔ گناه درکرده و گاه میآیی پشتهٔ طاعت درکرده تا کی گناه تا کی طاعت گناه رادست به پشت باز نه و سر بدریای رحمت فرو برده و طاعت را دست به پشت پا زن دو سر به دریای بی نیازی فرو برده و سر به نیستی خویش فرو بر و بهستی او برآور.

Ва гуфт : дар шаб бояд ки нхсбм ва дар рӯз бояд ки нахӯраму нхромми пас ба манзил кӣ расм .

و گفت: در شب باید که نخسبم و در روز باید که نخورم و نخرامم پس به منزل کی رسم.

Ва гуфт : агар ҷбрил дар осмон бонг кунад ки чун шумо набӯда ва набошад шумо ӯро бқўл содиқ дореду лекин аз макри худо эмин мебошед ва аз офати нафаси хеш ва аз амали шайтон .

و گفت: اگر جبریل در آسمان بانگ کند که چون شما نبوده و نباشد شما او را بقول صادق دارید و لیکن از مکر خدا ایمن می‌باشید و از آفت نفس خویش و از عمل شیطان.

Вагуфт : то дев фиреб намонад худованд нанамояд чун дев натавонад фирефт худованд ба каромати фиребад ва агар ба каромати нФрибд ба лутфи хештани бФрибди пас онкас ки бадӣҳо нФрибд ҷавонмардаст .

وگفت: تا دیو فریب نماند خداوند ننماید چون دیو نتواند فریفت خداوند به کرامت فریبد و اگر به کرامت نفریبد به لطف خویشتن بفریبد پس آنکس که بدیها نفریبد جوانمرد است.

Ва гуфт : дар ғайби дрёӣист ки имони ҳамаи хлоӣқи ҳамчу коҳӣаст бар сари дарё бодаҳумӣ ояду мавҷ ҳаме занад азин канор то бидон канору гоҳу гоҳ аз он канор бо ин канори гоҳи басари дарё .

و گفت: در غیب دریائیست که ایمان همه خلائق همچو کاهی است بر سر دریا بادهمی آید و موج همی زند ازین کنار تا بدان کنار و گاه و گاه از آن کنار با این کنار گاه بسر دریا.

Вагуфт : ҷавонмардӣ забонӣаст бегуфтору биноӣист бедидор танӣаст бекирдор далелӣаст беандешау чашма Эйаст аз дарё ва сарҳои дарё .

وگفت: جوانمردی زبانیست بی‌گفتار و بینائیست بی‌دیدار تنی است بی‌کردار دلیلی است بی‌اندیشه و چشمه‌ای است از دریا و سرهای دریا.

Ва гуфт : олам илм бигирифт взоҳд зуҳд бигирифту обиди ибодат ва бо ин фарои пеш ӯ шуданд ту покӣ баргиру нопоки фарои пеш ӯ шавад ки ӯ покаст .

و گفت: عالم علم بگرفت وزاهد زهد بگرفت و عابد عبادت و با این فرا پیش او شدند تو پاکی برگیر و ناپاک فرا پیش او شود که او پاکست.

Ва гуфт : ҳар крои зиндагонӣ бо худо буд брнФси дилу ҷони хеш қодир набӯд вақт ӯ ходим ӯ буду биноӣӣу шнўоӣӣ ӯ ҳақ буд ва ҳарчӣ дар миёни биноӣӣу шунавоӣ ӯ буд сӯхта шавад ва ба ҷузи ҳақи ҳеҷ чиз намонад қул аллоҳи сами зарраами фии хўзҳми илъбўн ва гуфт : агар касе аз ту пурсад ки фонии боқиро бинад бигӯ ки амрўздри ин сарои фанои бандаи фонии боқии ромии шиносади фардои он шинохт нур гардад то дар сарои бақо ба нури бақои боқиро бинад .

و گفت: هر کرا زندگانی با خدا بود برنفس دل و جان خویش قادر نبود وقت او خادم او بود و بینائی و شنوائی او حق بود و هرچه در میان بینائی و شنوایی او بود سوخته شود و به جز حق هیچ چیز نماند قل الله ثم ذرهم فی خوضهم یلعبون و گفت: اگر کسی از تو پرسد که فانی باقی را بیند بگو که امروزدر این سرای فنا بندهٔ فانی باقی رامی‌شناسد فردا آن شناخت نور گردد تا در سرای بقا به نور بقا باقی را بیند.

Ва гуфт : авлиёии худоиро натавон дид магар касе ки муҳаррам буд чунонкии аҳли турои нтўонддиди мгрксӣ ки муҳаррам буд мурӣд ҳар чанд ки перро ҳурмат беш дорад дидаш дар пер беш диҳад .

و گفت: اولیای خدای را نتوان دید مگر کسی که محرم بود چنانکه اهل ترا نتوانددید مگرکسی که محرم بود مرید هر چند که پیر را حرمت بیش دارد دیدش در پیر بیش دهد.

Вагуфт : ҳар касе ҳар касе моҳӣ дар дарё гирад ин ҷавонмардон бар хушк гиранд ва дигарон кишт бар хушк кунанд ин тайифа бар дарё кунанд .

وگفت: هر کسی هر کسی ماهی در دریا گیرد این جوانمردان بر خشک گیرند و دیگران کشت بر خشک کنند این طایفه بر دریا کنند.

Ва гуфт : агар осмону замини пар аз итоат буд онро қадре набӯд агрдри дили инкор ҷавонмардон дорад .

و گفت: اگر آسمان و زمین پر از اطاعت بود آنرا قدری نبود اگردر دل انکار جوانمردان دارد.

Ва гуфт : ҳазор марди ин ҷаҳонро турои тарк бояд кард то бики мард аз он ҷаҳон барисӣ ва ҳазор шарбати заҳр бояд хӯрд то бики шарбат ҳаловат бичишӣ .

و گفت: هزار مرد این جهان را ترا ترک باید کرد تا بیک مرد از آن جهان برسی و هزار شربت زهر باید خورد تا بیک شربت حلاوت بچشی.

Ва гуфт : дариғо ҳазор бор дариғо ки чандини ҳазор сарҳангу айёру меҳтару солору хоҷау бурно ки дркФни ғифлат ба хоки ҳасрат фурӯ мешаванд ки яке аз эшон сарҳангии дайнро наме шояд .

و گفت: دریغا هزار بار دریغا که چندین هزار سرهنگ و عیار و مهتر و سالار و خواجه و برنا که درکفن غفلت به خاک حسرت فرو می‌شوند که یکی از ایشان سرهنگی دین را نمی‌شاید.

Ва гуфт : зиндагонӣ дарун маргаст мушоҳида дарун маргаст пой дарун маргаст фаноу бақо дарун маргаст ва чун ҳақ падед омад ҷуз аз ҳақи ҳеҷ чиз бинмоанд .

و گفت: زندگانی درون مرگست مشاهده درون مرگست پای درون مرگست فنا و بقا درون مرگست و چون حق پدید آمد جز از حق هیچ چیز بنماند.

Ва гуфт : бо халқ бошӣ туршӣу талхии доне ва чун халқят аз ту ҷудо шавад зиндагонии бохудо буд .

و گفت: با خلق باشی ترشی و تلخی دانی و چون خلقیت از تو جدا شود زندگانی باخدا بود.

Ва гуфт : зиндагонӣ бояд миёни коф ва навен ки ҳеҷ бнмирд .

و گفت: زندگانی باید میان کاف و نون که هیچ بنمیرد.

Ва гуфт : онкасӣ ки намоз кунад ва рӯза дорад ба халқи наздик буд вонксӣ ки фикрат кунад ба худо .

و گفت: آنکسی که نماز کند و روزه دارد به خلق نزدیک بود وآنکسی که فکرت کند به خدا.

Вагуфт : ҳафт ҳазор дараҷааст аз шариъат то маърифати вҳФтсди ҳазор дараҷааст аз маърифат то ба ҳақиқат ва ҳазор ҳазор дараҷааст аз ҳақиқат то боргоҳи боз буд ҳар якеро ба мисли умрӣ бояд ки чун умри Нӯҳу сФоӣӣ чун сафои Муҳамади алайҳи ассалом .

وگفت: هفت هزار درجه است از شریعت تا معرفت وهفتصد هزار درجه است از معرفت تا به حقیقت و هزار هزار درجه است از حقیقت تا بارگاه باز بود هر یکی را به مثل عمری باید که چون عمر نوح و صفائی چون صفای محمد علیه السلام.

Ва гуфт : маънии дил сеаст яке фонӣасту дувум неъматаст ва сим боқӣаст онкӣ фонӣаст мأўии гоҳ дарвешӣаст онкӣ неъматаст мأўии тўонгрист ва онкӣ боқӣаст мأўӣ худост .

و گفت: معنی دل سه است یکی فانیست و دوم نعمت است و سیم باقیست آنکه فانی است مأوی گاه درویشی است آنکه نعمت است مأوی توانگریست و آنکه باقیست مأوی خداست.

Вагуфт : маро на танаст венаи дил ва на забони пас мأўии ин ҳар се маро худост .

وگفت: مرا نه تن است ونه دل و نه زبان پس مأوی این هر سه مرا خداست.

Ва гуфт : маро на дунё ва на охиратии мأўии ин ҳар ду маро худост .

و گفت: مرا نه دنیا و نه آخرتی مأوی این هر دو مرا خداست.

Ва гуфт : баси хуш буд влкни бемор ки аз осмону замин гирд оянд то ӯро шифо дҳндбҳтр нашавад .

و گفت: بس خوش بود ولکن بیمار که از آسمان و زمین گرد آیند تا او را شفا دهندبهتر نشود.

Ва гуфт : кор кунанда бисёрасту локин баранда несту баранда бисёр аст супоранда нест ва он яке буд ки кунаду барад ва сипорад .

و گفت: کار کننده بسیارست و لکن برنده نیست و برنده بسیار است سپارنده نیست و آن یکی بود که کند و برد و سپارد.

Ва гуфт : ишқи баҳраи ист аз он дарё ки халқро дар он гузар нест отшист ки ҷонро дар ӯ гузар нест оварад брдист ки бандаро хабар нест дар ону ончии бад-ӣн дарёҳо ниҳанд боз нашавад магари ду чизи яке андӯҳ ва яке ниёз .

و گفت: عشق بهره‌ایست از آن دریا که خلق را در آن گذر نیست آتشیست که جان را در او گذر نیست آورد بردیست که بنده را خبر نیست در آن و آنچه بدین دریاها نهند باز نشود مگر دو چیز یکی اندوه و یکی نیاز.

Ва гуфт : брхнднди қроён ва гӯйанд ки худоиро ба далел шояд донистан балки худоиро ба худо шояд донист ба махлуқ чун доне .

و گفت: برخندند قرایان و گویند که خدای را به دلیل شاید دانستن بلکه خدای را به خدا شاید دانست به مخلوق چون دانی .

Ва гуфт : ҳар ки ошиқ шуд худоиро ба худо шояд донист ба махлуқ чун доне .

و گفت: هر که عاشق شد خدای را به خدا شاید دانست به مخلوق چون دانی.

Ва гуфт : ҳар ки онҷо нишинад ки халқ нанишинад бо худо нишаста буд ва ҳар ки бо худо нишинад орифаст .

و گفت: هر که آنجا نشیند که خلق ننشیند با خدا نشسته بود و هر که با خدا نشیند عارفست.

Ва гуфт : ҳарчӣ дар лавҳ маҳфӯзаст насиби лавҳ ва халқаст насиби ҷавонмардон на онаст ки блўҳи дурусти вхдои таъолии ҳама дар лавҳ бигуфт : бо ҷавонмардон чизе гӯйанд ки дар лавҳ набӯд вкўҳӣ он нишоед бурдан .

و گفت: هرچه در لوح محفوظست نصیب لوح و خلقست نصیب جوانمردان نه آنست که بلوح درست وخدای تعالی همه در لوح بگفت: با جوانمردان چیزی گویند که در لوح نبود وکوهی آن نشاید بردن.

Ва гуфт : ин на он тариқаст ки замонӣ бар ӯ иқрор оварад ё бенаӣ буд ки ӯро бинад ё шинохтӣ ки ӯро шиносад ё ҳафт андомро низ онҷо роҳ ҳаст ҳама аз он ӯсту ҷон дар фармон ӯ ӣнҷои худоисту бас .

و گفت: این نه آن طریقست که زمانی بر او اقرار آورد یا بینایی بود که او را بیند یا شناختی که او را شناسد یا هفت اندام را نیز آنجا راه هست همه از آن اوست و جان در فرمان او اینجا خداییست و بس.

Ва гуфт : касоне дидаам ки ба тафсири қуръон машғӯл бӯдаанд .

و گفت: کسانی دیده‌ام که به تفسیر قرآن مشغول بوده‌اند.

Ва гуфт : олами он олам буд ки ба хештани олам буд олам набӯд онкӣ ба илми худ олам буд .

و گفت: عالم آن عالم بود که به خویشتن عالم بود عالم نبود آنکه به علم خود عالم بود.

Ва гуфт : худои таъолии қисмати хеши пеш халқон кард ҳаркасии насиб хеш барграфтанд насиби ҷавонмардони андӯҳ буд .

و گفت: خدای تعالی قسمت خویش پیش خلقان کرد هرکسی نصیب خویش برگرفتند نصیب جوانمردان اندوه بود.

Ва гуфт : дарахт андӯҳ бакоред то бошад ки бабр ояд ва ту биншинӣ ва майгаре ки оқибат бидон давлат барисӣ ки гўиндт чаро майгаре .

و گفت: درخت اندوه بکارید تا باشد که ببر آید و تو بنشینی و می‌گریی که عاقبت بدان دولت برسی که گویندت چرا می‌گریی.

Гуфтанд андӯҳи бача бадаст ояд гуфт : бдонкаҳи ҳамаи ҷаҳд он кунӣ ки даркор ӯ пок рӯйу чндонкаҳи бенгарӣ доне ки пок на ва натавонӣ буд ки андўраҳ ӯ фурӯд ояд ки сад ва бист ва чаҳор ҳазор пайғомбари бад-ӣн ҷаҳон даромаданд ва берун шуданд ва хостанд ки ӯро бидонанд сазоӣ ӯу ҳамаи перон ҳамчунон натавонистанд .

گفتند اندوه بچه بدست آید گفت: بدانکه همه جهد آن کنی که درکار او پاک روی و چندانکه بنگری دانی که پاک نهٔ و نتوانی بود که اندوره او فرود آید که صد و بیست و چهار هزار پیغامبر بدین جهان درآمدند و بیرون شدند و خواستند که او را بدانند سزای او و همه پیران همچنان نتوانستند.

Ва гуфт : дард ҷавонмардон андӯҳаст ки бадви олам дар нагунҷад .

و گفت: درد جوانمردان اندوهست که بدو عالم در نگنجد.

Вагуфт : агар умри ман чандон буд ки умри Нӯҳи ман азин тан ростӣ набинаму онкии ман азин донам агрхдоўнди ин танро ба оташ фурӯ наёрад дод ман азин тан буна дода бошад .

وگفت: اگر عمر من چندان بود که عمر نوح من ازین تن راستی نبینم و آنکه من ازین دانم اگرخداوند این تن را به آتش فرو نیارد داد من ازین تن بنه داده باشد.

Пурседанд Азноами бузурги гуфтани номҳои ҳама худ бузургаст бузургаст бузургтар дар ваии нестӣ бандааст чун банда нест гардид аз халқ бишуд дар ҳайбати як буд .

پرسیدند ازنام بزرگ گفتن نامهای همه خود بزرگست بزرگست بزرگتر در وی نیستی بنده است چون بنده نیست گردید از خلق بشد در هیبت یک بود.

Пурседанд аз макр гуфт : он лутф ӯст лекини макр ном кардааст ки карда бо авлиё макр набӯд .

پرسیدند از مکر گفت: آن لطف اوست لیکن مکر نام کرده است که کرده با اولیا مکر نبود.

Пурседанд аз муҳаббат гуфт ниҳояташи он буд ки ҳар никўӣӣ ки ӯ бо ҷумла бандагон кардааст агар бо ӯ бикунад бидон нёромд ва агар баъдади дарёҳо шароб ба ҳалқ ӯ фурӯ кунад сайр нашавад ва мегуяд зиёдат ҳаст .

پرسیدند از محبت گفت نهایتش آن بود که هر نیکوئی که او با جمله بندگان کرده است اگر با او بکند بدان نیارامد و اگر بعدد دریاها شراب به حلق او فرو کند سیر نشود و می‌گوید زیادت هست.

Пурседанд аз ихлос гуфт : ҳарчӣ бар дидор худо кунӣ ихлос буд ва ҳарчӣ бар дидор халқ кунӣ риё буд халқ дар миёна чаҳ май бояд ҷои ихлос худо дорад .

پرسیدند از اخلاص گفت: هرچه بر دیدار خدا کنی اخلاص بود و هرچه بر دیدار خلق کنی ریا بود خلق در میانه چه می‌باید جای اخلاص خدا دارد.

Пурседанд ки ҷавонмард бача донад ки ҷавонмард аст гуфт : бдонкаҳ агар худованди ҳазор каромат бо бародар ӯ кунад ва бо ӯ яке карда буд он яке низ бабрад ва бар сари он наад то он низ бародар ӯ буд .

پرسیدند که جوانمرد بچه داند که جوانمرد است گفت: بدانکه اگر خداوند هزار کرامت با برادر او کند و با او یکی کرده بود آن یکی نیز ببرد و بر سر آن نهد تا آن نیز برادر او بود.

Пурседанд ки турои азмрг хавф ҳаст гуфт : мурдаро хавф марг набӯду ҳрўъидӣ ки ӯ ин халқро кардааст аз дӯзах дар ончӣ ман чашидам зарра набӯду ҳрўъдаҳ ки халқро кардааст аз роҳат зарра набӯд дар ончӣ ки ман чашм медорам .

پرسیدند که ترا ازمرگ خوف هست گفت: مرده را خوف مرگ نبود و هروعیدی که او این خلق را کرده است از دوزخ در آنچه من چشیدم ذرهٔ نبود و هروعده که خلق را کرده است از راحت ذرهٔ نبود در آنچه که من چشم می‌دارم.

Ва гуфт : агар худоӣ таъолӣ гуяд бад-ӣни суҳбати ҷавонмардон чаҳ хоҳӣ ман гӯям ҳам ӣнонро хоҳам .

و گفت: اگر خدای تعالی گوید بدین صحبت جوانمردان چه خواهی من گویم هم اینان را خواهم.

Нақласт ки донишмандиро гуфт : ту худоиро дӯсти дорӣ ё худо туро гуфт : ман худоӣ родўст дорам гуфт : пас бирав гирд ӯ гирд ки касеро дӯст дорад пай ӯ гардад .

نقلست که دانشمندی را گفت: تو خدای را دوست داری یا خدا ترا گفت: من خدای رادوست دارم گفت: پس برو گرد او گرد که کسی را دوست دارد پی او گردد.

Рӯзии шогирдиро гуфт : чаҳ беҳтар будӣ шогирд гуфт : надонам гуфт : ҷаҳони пар аз марди ҳама ҳамчун боязид .

روزی شاگردی را گفت: چه بهتر بودی شاگرد گفت: ندانم گفت: جهان پر از مرد همه همچون بایزید.

Ва гуфт : беҳтарини чизҳо дилӣаст ки дар ваии ҳеҷ бадӣ набошад .

و گفت: بهترین چیزها دلی است که در وی هیچ بدی نباشد.

Рӯзии якеро гуфтанд ресмонати бугсалад чаканӣ гуфт : надонам гуфт : бадаст ӯ даҳ то дарбандад .

روزی یکی را گفتند ریسمانت بگسلد چکنی گفت: ندانم گفت: بدست او ده تا دربندد.

Ва пурседанд ки Фоўҳии илои абдаи мо аўҳӣ чаҳ буд гуфт : донистам ончӣ гуфт : худоӣ гуфт : эй Муҳамади ман аз он бзргтрм ки туро гуфтам маро бишнос ва ту аз он бузургтарин ки гуфтам халқро ба ман даъват кун .

و پرسیدند که فاوحی الی عبده ما اوحی چه بود گفت: دانستم آنچه گفت: خدای گفت: ای محمد من از آن بزرگترم که تو را گفتم مرا بشناس و تو از آن بزرگترین که گفتم خلق را به من دعوت کن.

Пурседанд ки ном ӯ бача баранд гуфт : баъзе ба фармони брндўи баъзе ба нафас ва баъзе бдўстии баъзе ба хавфи гуҳ султонаст .

پرسیدند که نام او بچه برند گفت: بعضی به فرمان برندو بعضی به نفس و بعضی بدوستی بعضی به خوف گه سلطان است.

Гуфтанд ҷунайд ки ҳушёр даромад вҳшёр берун рафт вшблӣ маст даромад ва маст бирафт гуфт : агар ҷунайду шблиро суол кунанд ва аз эшон прсндкаҳи шумо дар дунё чигуна даромадед ва чигуна беруни шадиди эшон на аз берун шудан хабар доранд вена аз омадан ҳам дар ҳоли басари шайх Нидо карданд ки сидқат рост гуфтӣ ки аз ҳардуи пурсанад ҳамин гӯйанд ки худоиро донанд ва аз чизҳои дигар хабар надоранд .

گفتند جنید که هشیار درآمد وهشیار بیرون رفت وشبلی مست درآمد و مست برفت گفت: اگر جنید و شبلی را سئوال کنند و از ایشان پرسندکه شما در دنیا چگونه درآمدید و چگونه بیرون شدید ایشان نه از بیرون شدن خبر دارند ونه از آمدن هم در حال بسر شیخ ندا کردند که صدقت راست گفتی که از هردو پرسند همین گویند که خدای را دانند و از چیزهای دیگر خبر ندارند.

Гуфтанд шблӣ гуфтааст илоҳии ҳамаи халқро бино кун ки туро бенанд гуфтанд даъвӣ бадтараст ё гуноҳ гуфт даъвӣ худгуноҳ аст гуфтанд бандагӣ чист гуфт : умр дар нокомии гузоштан .

گفتند شبلی گفته است الهی همه خلق را بینا کن که ترا بینند گفتند دعوی بدتر است یا گناه گفت دعوی خودگناه است گفتند بندگی چیست گفت: عمر در ناکامی گذاشتن.

Гуфтанд чаканем то бидоргрдим гуфт : умри бики нафаси бозоўрд ва аз як нафаси чунон дон ки миёни лаби вдндон расидааст .

گفتند چکنیم تا بیدارگردیم گفت: عمر بیک نفس بازآورد و از یک نفس چنان دان که میان لب ودندان رسیده است.

Гуфтанд нишон бандагӣ чист гуфт : онҷо ки манам нишон худовандӣаст ҳеҷ нишон бандагӣ нест гуфтанд нишон фақр чист гуфт : онкии сиёҳи дил буд гуфтанд маънии ин чигуна бошад гуфт : яъне аз пас ранги сиёҳи рангӣ дигар набӯд гуфтанд нишон таваккул чист гуфт : онкии шеру аждаҳоу оташу дарёу болаш ҳар панҷ турои яке буд ки дар олами тавҳиди ҳамаи яке буд дар тавҳид кӯш чндонкаҳи туоне ки агар дар роҳи фурӯи шӯии ту пурсуд бошӣ ва бокӣ набӯд гуфтанд кор ту чист гуфт : ҳама рӯз нишастаам ва бурдор барад , мезанам гуфтанд ин чигуна буд гуфт : онкӣ ҳар андеша ки бидӯни худо дар дил ояд онро аз дил май ронам ки ман дрмқомӣам ки бар ман пӯшида нест срмгсӣ дар мамлакат барои чаҳ офарӣдаасту азу чаҳ хостааст яъне бўолҳсн намондааст хабардор ҳақаст ман дар миёни ним лоҷарам ҳар чаҳ дар даст гирам гӯям худовандо инро ниҳоди тан ман макун .

گفتند نشان بندگی چیست گفت: آنجا که منم نشان خداوندی است هیچ نشان بندگی نیست گفتند نشان فقر چیست گفت: آنکه سیاه دل بود گفتند معنی این چگونه باشد گفت: یعنی از پس رنگ سیاه رنگی دیگر نبود گفتند نشان توکل چیست گفت: آنکه شیر و اژدها و آتش و دریا و بالش هر پنج ترا یکی بود که در عالم توحید همه یکی بود در توحید کوش چندانکه توانی که اگر در راه فرو شوی تو پرسود باشی و باکی نبود گفتند کار تو چیست گفت: همه روز نشسته‌ام و بردار برد، می‌زنم گفتند این چگونه بود گفت: آنکه هر اندیشه که بدون خدا در دل آید آنرا از دل می‌رانم که من درمقامی‌ام که بر من پوشیده نیست سرمگسی در مملکت برای چه آفریده است و ازو چه خواسته است یعنی بوالحسن نمانده است خبردار حق است من در میان نیم لاجرم هر چه در دست گیرم گویم خداوندا این را نهاد تن من مکن.

Вагуфт : панҷоҳ сол бо худованди суҳбати доштам бо халос ки ҳеҷ офарӣдаро бидон роҳ набӯд намоз хуфтани бкрдмӣ ва ин нафасро бар пои доштамӣ ва ҳамчунин рӯз то шаб дар тоъаташ май доштам ва дарин муддат ки ншстмии бадви пои ншстмӣ на мутамаккин то он вақт ки шойистагӣ падед омад ки зоҳирами ӣнҷо дар хоб май шдўи бўолҳсн ба биҳишт тамошо мекард ва ба дӯзах дарме гардид ва ҳар ду сарои маро яке шуд бо ҳақ ҳаме будам то вақте ки дӯзахро дидам аз ҳақ Нидо омад ин онҷоиист ки хавфи ҳамаи халқ падедаст аз онҷоӣ биҷустам вдри қаър дӯзах шудам гуфтам ӣнҷоӣ манаст дӯзах бо аҳлаш бҳзимт шуд натавон гуфтан ки чаҳ дидам валикини Мустафоро алайҳи ассалом итоб кунад ки умматро фитна кардӣ .

وگفت: پنجاه سال با خداوند صحبت داشتم با خلاص که هیچ آفریده را بدان راه نبود نماز خفتن بکردمی و این نفس را بر پای داشتمی و همچنین روز تا شب در طاعتش می‌داشتم و درین مدت که نشستمی بدو پای نشستمی نه متمکن تا آن وقت که شایستگی پدید آمد که ظاهرم اینجا در خواب می‌شدو بوالحسن به بهشت تماشا می‌کرد و به دوزخ درمی‌گردید و هر دو سرای مرا یکی شد با حق همی بودم تا وقتی که دوزخ را دیدم از حق ندا آمد این آنجاییست که خوف همه خلق پدید است از آنجای بجستم ودر قعر دوزخ شدم گفتم اینجای من است دوزخ با اهلش بهزیمت شد نتوان گفتن که چه دیدم ولیکن مصطفی را علیه السلام عتاب کند که امت را فتنه کردی.

Вагуфт : ин тариқи худои нахусти ниёз буд пас хилвати пас андӯҳи пас бедорӣу миёни намози пешину намози дигари панҷоҳ ракаати намоз вирд доштӣ ки халқи осмону замин дар он бархе набӯдӣ чун бедорӣ падед омад он ҳамаро қазо кардан ҳоҷат омад .

وگفت: این طریق خدا نخست نیاز بود پس خلوت پس اندوه پس بیداری و میان نماز پیشین و نماز دیگر پنجاه رکعت نماز ورد داشتی که خلق آسمان و زمین در آن برخی نبودی چون بیداری پدید آمد آن همه را قضا کردن حاجت آمد.

Гуфт : чиҳил соласт то нони нпхтм ва ҳеҷ чиз насохтам магар барои меҳмону модари он таоми туфайл будем чунин бошад ки агар ҷумлаи ҷаҳон луқма кунанд ва дар даҳоне ниҳанд аз он меҳмонӣ ҳануз ҳақ аўнгзордаҳ бошанду азмшрқ то ба мағриб бираванд то якеро бароаи худо зиёрат кунанд ҳануз бисёр набӯд .

گفت: چهل سالست تا نان نپختم و هیچ چیز نساختم مگر برای مهمان و مادر آن طعام طفیل بودیم چنین باشد که اگر جمله جهان لقمه کنند و در دهانی نهند از آن مهمانی هنوز حق اونگذارده باشند و ازمشرق تا به مغرب بروند تا یکی را براه خدا زیارت کنند هنوز بسیار نبود.

Ва гуфт : чиҳил соласт то нафаси ман шарбатии оби сард ё шарбатии дуғ турш мехоҳад вайро надодаам .

و گفت: چهل سالست تا نفس من شربتی آب سرد یا شربتی دوغ ترش می‌خواهد وی را نداده‌ام.

Нақласт ки чиҳил сол буд то бодинҷонаши орзӯ буд ва нахурда буд як рӯзи модараши пистон дарав молида вхўоҳш кард то шайхи ним боднҷонӣ бихӯрад ҳамон шаб буд ки сар писараш буриданд ва бар остон ниҳоданду шайхи дигари рӯз он бидид ва мегуфт : оре ки он дег ки мо бар ниҳодаем дар он деги гарм кам азин сар набояд .

نقلست که چهل سال بود تا بادنجانش آرزو بود و نخورده بود یک روز مادرش پستان درو مالید وخواهش کرد تا شیخ نیم بادنجانی بخورد همان شب بود که سر پسرش بریدند و بر آستان نهادند و شیخ دیگر روز آن بدید و می‌گفت: آری که آن دیگ که ما بر نهاده‌ایم در آن دیگ گرم کم ازین سر نباید.

Ва гуфт : бо шумо мегӯям ки кори ман бо ӯ осон нест ва шумо мегуед ки бодинҷон бихӯр .

و گفت: با شما می‌گویم که کار من با او آسان نیست و شما می‌گویید که بادنجان بخور.

Ва гуфт : ҳафтод соласт то бо ҳақ зиндагонӣ кардаам ки нуқта бар мурод нафас нарафтаам .

و گفت: هفتاد سالست تا با حق زندگانی کرده‌ام که نقطهٔ بر مراد نفس نرفته‌ام.

Внқлст ки шайхро пурседанд ки азмсҷди ту то масҷидҳои дигар чанд дар миён аст гуфт : агар бшриът гиред ҳама ростаст ва агар ба маърифат гиред сухани он шарҳ ҳо дорад ва ман дидам ки азмсҷдҳои дигари нури баромад ва ба осмон шуд ва барин масҷиди қубба аз нури фурӯ бардаанду бънони осмон дар мешуд ва он рӯз ки ин масҷиди бкрднд ман даромадам ва бинишастам Ҷабраил биёмаду илмии сабзи бзрд то бърши худоӣ ва ҳамчунин зада бошад то ба қиёмат .

ونقلست که شیخ را پرسیدند که ازمسجد تو تا مسجدهای دیگر چند در میان است گفت: اگر بشریعت گیرید همه راست است و اگر به معرفت گیرید سخن آن شرح‌ها دارد و من دیدم که ازمسجدهای دیگر نور برآمد و به آسمان شد و برین مسجد قبهٔ از نور فرو برده‌اند و بعنان آسمان در می‌شد و آن روز که این مسجد بکردند من درآمدم و بنشستم جبرئیل بیامد و علمی سبز بزرد تا بعرش خدای و همچنین زده باشد تا به قیامت.

Ва гуфт : як рӯзи худо ба ман Нидо кард ки ҳар он банда ки ба масҷиди ту даройади гӯшту пӯсти вай бар оташ ҳаром гардад ва ҳар он банда ки дрмсҷди ту ду ракаат намоз кунад ба зиндагонии ту ва пас марги ту рӯзи қиёмат аз ибодоти хезад .

و گفت: یک روز خدا به من ندا کرد که هر آن بنده که به مسجد تو درآید گوشت و پوست وی بر آتش حرام گردد و هر آن بنده که درمسجد تو دو رکعت نماز کند به زندگانی تو و پس مرگ تو روز قیامت از عبادات خیزد.

Вагуфт : муъминро ҳамаи ҷойгоҳҳо масҷид буд ва рӯзҳо ҳамаи одина ва моҳҳо ҳамаи рамазон .

وگفت: مؤمن را همه جایگاهها مسجد بود و روزها همه آدینه و ماهها همه رمضان.

Ва гуфт : агрднёи ҳама зар кунаду муъминро сар онҷо диҳад ҳама дар рзоء ӯ сарф кунад ва агар як динор дар даст кам хӯрдӣ кунӣ чоҳии бикунад ва даронҷо кунад ва аз онҷо бар нагирад то пас азмрг ӯ мирос хурон баргиранд ва савеқ кунанд вхштӣ чанд бар сар ва рӯй якдигар зананд .

و گفت: اگردنیا همه زر کند و مؤمن را سر آنجا دهد همه در رضاء او صرف کند و اگر یک دینار در دست کم خوردی کنی چاهی بکند و درآنجا کند و از آنجا بر نگیرد تا پس ازمرگ او میراث خوران برگیرند و سویق کنند وخشتی چند بر سر و روی یکدیگر زنند.

Ва гуфт : аз ин ҷаҳон берун мешавам вчҳорсди дирам вом дорам ҳеҷ бозндодаҳ бошам вхсмон дар қиёмат аз домани ман дроўихтаҳ бошанд дўстр аз он ки яке суол кунаду ҳоҷат ӯ ронкрдаҳ бошам .

و گفت: از این جهان بیرون می‌شوم وچهارصد درم وام دارم هیچ بازنداده باشم وخصمان در قیامت از دامن من درآویخته باشند دوستر از آن که یکی سئوال کند و حاجت او رانکرده باشم.

Ва гуфт : гоҳ гоҳ мегарем аз бисёр ҷаҳду андӯҳу ғам ки ба ман расад аз барои луқмаи нони қавм ки хӯрам ва агар хоҳӣ боту бигзорам .

و گفت: گاه گاه می‌گریم از بسیار جهد و اندوه و غم که به من رسد از برای لقمهٔ نان قوم که خورم و اگر خواهی باتو بگذارم.

Ва гуфт : фардо дар қиёмат бо ман гӯйанд чаҳ оварадӣ гӯям сегӣ бо ман додӣ дар дунё ки ман худ дармонда шуда будам то дрмну бандагони тўдрниФтд ва наҳодӣ пурнаҷосат бмн дода будӣ ман дар ҷумлаи умр дар пок кардан ӯ будам .

و گفت: فردا در قیامت با من گویند چه آوردی گویم سگی با من دادی در دنیا که من خود درمانده شده بودم تا درمن و بندگان تودرنیفتد و نهادی پرنجاست بمن داده بودی من در جمله عمر در پاک کردن او بودم.

Ва гуфт : аз он тарсам ки фардо дар қиёмати марои бенанди биоранд ва ба гуноҳи ҳамаи хуросонён азобам кунанд .

و گفت: از آن ترسم که فردا در قیامت مرا بینند بیارند و به گناه همه خراسانیان عذابم کنند.

Вагуфт : бёмдмӣ ва ба канори гӯристони фурӯ ншстмӣ гуфтамӣ то ин ғариб бо ин зиндониёни дамӣ фурӯ нишинад .

وگفت: بیامدمی و به کنار گورستان فرو نشستمی گفتمی تا این غریب با این زندانیان دمی فرو نشیند.

Ва гуфт : алӣ гуфт : разии аллоҳи анҳу илоҳӣ агар як рӯз буд пеш аз марги марои тавбаи даҳ .

و گفت: علی گفت: رضی الله عنه الهی اگر یک روز بود پیش از مرگ مرا توبه ده.

Ва гуфт : мардумон дуо кунанд ва гӯйанд худовандо моро басаи мавзеи фарёди раси яке дар вақт ҷон кандан дувум дар гӯри сим дар қиёмат ман гӯям илоҳии марои баҳама вақте фарёдрас .

و گفت: مردمان دعا کنند و گویند خداوندا ما را بسه موضع فریاد رس یکی در وقت جان کندن دوم در گور سیم در قیامت من گویم الهی مرا بهمه وقتی فریادرس.

Нақласт ки гуфт : як шаби ҳақи таъолиро ба хоб дидам гуфтам шаст соласт то дар умеди дӯстии ту май гузорам ва дар шавқ ту бошам ҳақ таъолӣ гуфт : ба солии шаст талаб кардау модари азали олозол дар қадами дӯстӣ ту кардаем .

نقلست که گفت: یک شب حق تعالی را به خواب دیدم گفتم شصت سال است تا در امید دوستی تو می‌گذارم و در شوق تو باشم حق تعالی گفت: به سالی شصت طلب کرده و مادر ازل آلازال در قدم دوستی تو کرده‌ایم.

Ва гуфт : якбори дигари ҳақи таъолиро дигар бихоб дидам ки гуфт : ё бўолҳсни хоҳӣ ки туро бошам гуфтам на гуфт : хоҳӣ ки маро бошӣ гуфтам на гуфт : ё аболоҳсни халқи аввалин ва охирин дар иштиёқ ин бсухтанд то ман касеро бошам ту марои ин чаро гуфтӣ гуфтам бори худоёи ин ихтиёр ки ту ба ман кардӣ аз макри ту эмин кӣ натавонам буд ки ту бохтёри ҳечкас кор накунӣ ва гуфт : шабӣ ба хоб дидам ки маро ба осмони бурданди ҷамоатиро дидам ки зор зор мегиристанд азмлоикаҳ гуфтам шумо кистед гуфтанд мо ошиқон ҳазратем гуфтам мо ин ҳолатро дар замини таб ва ларз гӯйему Фсраҳ шмонаҳ ошиқонед ва чун аз онҷо бигузаштам млоикаҳи муқарраб пеш омаданд ва гуфтанд нек адабӣ кардӣ он қавмро ки эшон ошиқони ҳазрати набуданд ба ҳақиқати ошиқон касе май бояд ки аз пой сар кунад ва аз сари пой ва аз пеш пас кунад ва аз пас пеш ва аз ямин ясор кунад ва аз ясори ямин ки ҳар ки як зарраи хешро боз меёбад як зарра аз он ҳазрат хабар надорад пас аз онҷои бқъри дӯзах фурӯ шудам гуфтам ту май дам то ман май дамам то аз мо кадом ғолиб ояд .

و گفت: یکبار دیگر حق تعالی را دیگر بخواب دیدم که گفت: یا بوالحسن خواهی که ترا باشم گفتم نه گفت: خواهی که مرا باشی گفتم نه گفت: یا ابالاحسن خلق اولین و آخرین در اشتیاق این بسوختند تا من کسی را باشم تو مرا این چرا گفتی گفتم بار خدایا این اختیار که تو به من کردی از مکر تو ایمن کی نتوانم بود که تو باختیار هیچکس کار نکنی و گفت: شبی به خواب دیدم که مرا به آسمان بردند جماعتی را دیدم که زار زار می‌گریستند ازملایکه گفتم شما کیستید گفتند ما عاشقان حضرتیم گفتم ما این حالت را در زمین تب و لرز گوییم و فسره شمانه عاشقانید و چون از آنجا بگذشتم ملایکه مقرب پیش آمدند و گفتند نیک ادبی کردی آن قوم را که ایشان عاشقان حضرت نبودند به حقیقت عاشقان کسی می‌باید که از پای سر کند و از سر پای و از پیش پس کند و از پس پیش و از یمین یسار کند و از یسار یمین که هر که یک ذره خویش را باز می‌یابد یک ذره از آن حضرت خبر ندارد پس از آنجا بقعر دوزخ فرو شدم گفتم تو می‌دم تا من می‌دمم تا از ما کدام غالب آید.

Вагуфт : дархостам аз ҳақи таъолӣ ки марои бмни нмоӣӣ чунонкӣ ҳастам маро бмн намӯд бо пилосӣ шўхгн ва ман ҳамеи дрнгрстм ва мегуфтам ман инам Нидо омад оре гуфтам онҳамаи ародоту халқу шавқу тазаррӯъ ва зорӣ чист Нидо омад ки онҳама моием ту инӣ .

وگفت: درخواستم از حق تعالی که مرا بمن نمائی چنانکه هستم مرا بمن نمود با پلاسی شوخگن و من همی درنگرستم و می‌گفتم من اینم ندا آمد آری گفتم آنهمه ارادات و خلق و شوق و تضرع و زاری چیست ندا آمد که آنهمه ماییم تو اینی.

Ва гуфт : чун бҳстӣ ӯ дрнгристмии нестии ман азҳстии худ срброўрд чун ба нестӣ худ нагиристам ҳастӣ худро нестӣ ман баровард пас мондам дар пас зонуӣ худ бинишастам то дамӣ буд гуфтам ин на кор манаст .

و گفت: چون بهستی او درنگریستمی نیستی من ازهستی خود سربرآورد چون به نیستی خود نگریستم هستی خود را نیستی من برآورد پس ماندم در پس زانوی خود بنشستم تا دمی بود گفتم این نه کار من است.

Нақласт ки чун шайхро вафот наздик расед гуфт : кошкӣ дили пари хӯнами бшкоФтндӣ ва ба халқ намудандӣ то бдонндӣ ки бо ин худои бути парастӣ рост нахоҳад омадан пас гуфт : сӣ гази хокам фурӯтар бурид ки ин замини зер бастомаст раво набӯд ва адаб набошад ки хоки ман болои хоки боязид буд вонгоаҳ вафот кард бас чун дафнаш карданд шабро барфӣ азим омад дигари рӯзи сангии бузурги сипед бар хок ӯ ниҳода дидаму нишони қадам шер ёфтанд донистанд ки он сангро шер овардааст ва баъзе гӯйанд шерро диданд бар сари хок ӯ тавоф мекард ва дар афвоҳаст ки шайх гуфтааст ки ҳар ки даст бар санги хоки мо наад ва ҳоҷат хоҳад раво шавад ва муҷаррабаст аз баъди он шайхро диданд дар хоб пурседанд ки ҳақи таъолӣ бо ту чаҳ кард гуфт : номаи бадаст ман дод гуфтам марои банома чаҳ машғӯл мекунӣ ту худ беш аз он ки бкрдми дониста ки аз ман чаҳ ояд ман худ медонистам ки аз ман чаҳ оидномаҳ ба кироми алкотбин раҳо кун ки чун эшон набиштаанд эшон мехонанд ва маро бигзор ки нафасӣ бо ту бошам .

نقلست که چون شیخ را وفات نزدیک رسید گفت: کاشکی دل پر خونم بشکافتندی و به خلق نمودندی تا بدانندی که با این خدای بت پرستی راست نخواهد آمدن پس گفت: سی گز خاکم فروتر برید که این زمین زیر بسطام است روا نبود و ادب نباشد که خاک من بالای خاک بایزید بود وآنگاه وفات کرد بس چون دفنش کردند شب را برفی عظیم آمد دیگر روز سنگی بزرگ سپید بر خاک او نهاده دیدم و نشان قدم شیر یافتند دانستند که آن سنگ را شیر آورده است و بعضی گویند شیر را دیدند بر سر خاک او طواف می‌کرد و در افواهست که شیخ گفته است که هر که دست بر سنگ خاک ما نهد و حاجت خواهد روا شود و مجرب است از بعد آن شیخ را دیدند در خواب پرسیدند که حق تعالی با تو چه کرد گفت: نامهٔ بدست من داد گفتم مرا بنامه چه مشغول می‌کنی تو خود بیش از آن که بکردم دانستهٔ که از من چه آید من خود می‌دانستم که از من چه آیدنامهٔ به کرام الکاتبین رها کن که چون ایشان نبشته‌اند ایشان می‌خوانند و مرا بگذار که نفسی با تو باشم.

Нақласт ки мҳмдбн алҳусайн гуфт : ман бемор будаму дили андӯҳгин аз нафаси охири шайх маро гуфт : ҳеҷ матарс дар охири кор аз рафтан ҷонаст ки гӯйии ҳаме тарсам гуфтам оре гуфт : агар ман бимирами пеш аз ту он соъат ҳозир оем наздики ту дрўқти мурдани ту ӯ агар ҳамаи сӣ сол буд пас шайх фармон ёфт вмн беҳтар шудам .

نقلست که محمدبن الحسین گفت: من بیمار بودم و دل اندوهگین از نفس آخر شیخ مرا گفت: هیچ مترس در آخر کار از رفتن جانست که گویی همی ترسم گفتم آری گفت: اگر من بمیرم پیش از تو آن ساعت حاضر آیم نزدیک تو دروقت مردن تو او اگر همه سی سال بود پس شیخ فرمان یافت ومن بهتر شدم.

Нақласт ки писараш гуфт : дар вақти назъи падарами рости боистод ва гуфт : даройӣ ва алейк ассалом гуфт : ё падари кро бинӣ гуфт : шайхи бўолҳсни хрФотӣ ки ваъда кардааст аз баъди чандини гоҳу ӣнҷо ҳозираст то ман натарсаму ҷамоатии ҷавонмардон низ бо ӯ баҳам ин бигуфт : ва ҷон бидод рҳмҳоллаҳи алайҳ .

نقلست که پسرش گفت: در وقت نزع پدرم راست بایستاد و گفت: درآیی و علیک السلام گفت: یا پدر کرا بینی گفت: شیخ بوالحسن خرفاتی که وعده کرده است از بعد چندین گاه و اینجا حاضر است تا من نترسم و جماعتی جوانمردان نیز با او بهم این بگفت: و جان بداد رحمةالله علیه.