Он мухаддираи хидри хос , он мастураи стар ихлос , он сӯхтаи ишқу иштиёқ , он шефтаи қурбу эҳтироқ , он гумшудаи висол , он мақбули алрҷоли сонияи Марями сафӣа , робиъаи алъдўиаҳи рҳмҳоллаҳи алайҳо . Агар касе гуяд зикров дар сафи риҷол чаро карда Эй гӯям ки хоҷаи анбиёи алайҳим ассалом мефармоед : ани аллоҳи лоинзри илои сўркми алҳдис . Кор ба сӯрат нест ба ниятаст . Комаи қоли алайҳи ассаломи иҳшри анноси алии нётҳм . Агар равост ду сулси дайн аз Оишаи сидиқаи разии аллоҳи анҳо ФрогрФтни ҳам раво буд аз канизакӣ аз канизакон ӯ фоидаи динӣ гирифтан . Чун зан дар роҳи худои мард буд ӯро зан натавон гуфт . Чунонкии аббоса тӯсӣ гуфт : чун фардо дар ърсоти қиёмат овоз диҳанд ки ё риҷол ! нахуст касе ки пой дар сафи риҷол наад , Марям буд алайҳои ассалом .

آن مخدره خدر خاص، آن مستورة ستر اخلاص، آن سوختة عشق و اشتیاق، آن شیفته قرب و احتراق، آن گمشده وصال، آن مقبول الرجال ثانیه مریم صفیه، رابعه العدویه رحمةالله علیها. اگر کسی گوید ذکراو در صف رجال چرا کرده ای گویم که خواجه انبیا علیهم السلام می‌فرماید: ان الله لاینظر الی صورکم الحدیث. کار به صورت نیست به نیت است. کما قال علیه السلام یحشر الناس علی نیاتهم. اگر رواست دو ثلث دین از عایشه صدیقه رضی الله عنها فراگرفتن هم روا بود از کنیزکی از کنیزکان او فایده دینی گرفتن. چون زن در راه خدای مرد بود او را زن نتوان گفت. چنانکه عباسه طوسی گفت: چون فردا در عرصات قیامت آواز دهند که یا رجال! نخست کسی که پای در صف رجال نهد، مریم بود علیها السلام.

Касе ки агар дар маҷлиси ҳасан ҳозир набӯдӣ тарк маҷлис кард ӣ , васф ӯ дар миёни риҷол тавон кард . Бали маънии ҳақиқат онаст ки ӣнҷо ки ин қавм ҳастанд ҳама нест тавҳиданд . Дар тавҳид , вуҷӯди ман ва ту кӣ монад то ба марду зан чаҳ расад . Чунонкии буъалӣ Формзӣ мегуяд разии аллоҳи анҳу набуввати айни иззат ва рифъатаст . Меҳтарӣу кеҳтарӣ дар вай набӯд . Пас вилоят ҳамчунин буд . Хоссаи робиъа ки дар мъомлту маърифат мисл надошту муътабари ҷумлаи бузургони аҳди хеш буд ва бар аҳли рӯзгори ҳуҷҷатии қотеъ буд . Нақласт ки он шаб ки робиъа ба замин омад дарҳамаи хонаи падараш ҳеҷ набӯд ки падараши сахти мқли ҳол буд ва як қатра равған надошт ки нофаш чарб кунад ; ва чароғӣ набӯд , вргўиӣ набӯд ки дўрпичд , ва ӯро се духтар буд . Робиъаи чаҳорум эшон омад . Робиъа аз он гуфтандаш . Пас аёлаш овоз дод : ба фалони ҳамсояи шӯ , қатрае равғани хоҳ то чароғи даргирам .

کسی که اگر در مجلس حسن حاضر نبودی ترک مجلس کرد ی، وصف او در میان رجال توان کرد. بل معنی حقیقت آن است که اینجا که این قوم هستند همه نیست توحید اند. در توحید، وجود من و تو کی ماند تا به مرد و زن چه رسد. چنانکه بوعلی فارمذی می‌گوید رضی الله عنه نبوت عین عزت و رفعت است. مهتری و کهتری در وی نبود. پس ولایت همچنین بود. خاصه رابعه که در معاملت و معرفت مثل نداشت و معتبر جمله بزرگان عهد خویش بود و بر اهل روزگار حجتی قاطع بود. نقل است که آن شب که رابعه به زمین آمد درهمه خانه پدرش هیچ نبود که پدرش سخت مقل حال بود و یک قطره روغن نداشت که نافش چرب کند؛ و چراغی نبود، ورگویی نبود که دورپیچد، و او را سه دختر بود. رابعه چهارم ایشان آمد. رابعه از آن گفتندش. پس عیالش آواز داد: به فلان همسایه شو، قطره ای روغن خواه تا چراغ درگیرم.

Ва ӯ аҳд дошт ки ҳаргиз аз ҳеҷ махлуқ ҳеҷ нахоҳад . Бурун омаду даст ба дар ҳамсояи бознҳод ва боз омад ва гуфт : дар боз намекунад .

و او عهد داشت که هرگز از هیچ مخلوق هیچ نخواهد. برون آمد و دست به در همسایه بازنهاد و باز آمد و گفت: در باز نمی‌کند.

Он сарпӯшида басӣ бигирист . Мард дар он андӯҳи сар ба зонуи ниҳод , бихоб шуд . Пайғамбарро алайҳи ассалом ба хоб дид . Гуфт : ғамгин мабош ки ин духтар ки ба замин омад саййидааст ки ҳафтод ҳазор аз уммати ман дар шафоат ӯ хоҳанд буд .

آن سرپوشیده بسی بگریست. مرد در آن اندوه سر به زانو نهاد، بخواب شد. پیغمبر را علیه السلام به خواب دید. گفت: غمگین مباش که این دختر که به زمین آمد سیده است که هفتاد هزار از امت من در شفاعت او خواهند بود.

Пас гуфт : фардо ба бар исои зодони шӯ - амири Басра - бар коғазӣ навис ки бидон нишон ки ҳар шаб бар ман садбор салавот фиристӣу шаби одинаи чаҳор сад бор салавот фиристӣ , ин шаби одина ки гузашти маро фаромӯш кардӣ . Куффорати онро чаҳор сад динори ҳалоли бад-ӣни марди даҳ .

پس گفت: فردا به بر عیسی زادان شو - امیر بصره - بر کاغذی نویس که بدان نشان که هر شب بر من صدبار صلوات فرستی و شب آدینه چهار صد بار صلوات فرستی، این شب آدینه که گذشت مرا فراموش کردی. کفارت آن را چهار صد دینار حلال بدین مرد ده.

Падари робиъа чун бедор шуд гирён шуд . Бархест ва он хат бинвишт ва ба дасти ҳоҷибӣ ба амир фиристод . Амир ки он хат бидид гуфт : ду ҳазор динор ба даравишон диҳед шукронаи онро ки меҳтарро алайҳи ассаломи аи змо ёд омад ва чаҳор сад динор бидон шайх диҳед ва бигӯед мехоҳам ки дар бар ман ое то туро бубинам . Аммо раво намедорам ки чун ту касе пеш ман ояд . Ман оему риш дар остонат бимолам . Амохдои бртў ки ҳар ҳоҷат ки буд арзаи дорӣ .

پدر رابعه چون بیدار شد گریان شد. برخاست و آن خط بنوشت و به دست حاجبی به امیر فرستاد. امیر که آن خط بدید گفت: دو هزار دینار به درویشان دهید شکرانة آن را که مهتر را علیه السلام ا زما یاد آمد و چهار صد دینار بدان شیخ دهید و بگویید می‌خواهم که در بر من آیی تا تو را ببینم. اما روا نمی‌دارم که چون تو کسی پیش من آید. من آیم و ریش در آستانت بمالم. اماخدای برتو که هر حاجت که بود عرضه داری.

Марди зари бастад ва ҳарчӣ боист бихаред . Пас чун робиъаи пора меҳтар шуду модар ва падараш бамурд дар Басра қаҳтӣ афтоду хоҳарон мутафарриқ шуданд . Робиъа берун рафт . Золимӣ ӯро бидид ва бигирифт . Пас ба шаш дирами бФрўхту харидор ӯро кор мефармуд ба машаққат . Як рӯз май гузашти номаҳрамӣ дар пеш омад . Робиъа бигурехт ва дар роҳи биФтоду дасташ аз ҷой бишуд . Рӯй бар хоки ниҳод ва гуфт : бори худоё ! ғарибам ва бемодару падар , ятему асири монда ва ба бандагии афтода ,у дасти гусаста ,у маро аз ин ғамӣ нест алои ризои ту . Май боядам ки ту розӣ ҳастӣ ё на .

مرد زر بستد و هرچه بایست بخرید. پس چون رابعه پاره مهتر شد و مادر و پدرش بمرد در بصره قحطی افتاد و خواهران متفرق شدند. رابعه بیرون رفت. ظالمی او را بدید و بگرفت. پس به شش درم بفروخت و خریدار او را کار می‌فرمود به مشقت. یک روز می‌گذشت نامحرمی در پیش آمد. رابعه بگریخت و در راه بیفتاد و دستش از جای بشد. روی بر خاک نهاد و گفت: بار خدایا! غریبم و بی مادر و پدر، یتیم و اسیر مانده و به بندگی افتاده، و دست گسسته، و مرا از این غمی نیست الا رضای تو. می‌بایدم که تو راضی هستی یا نه.

Аўозии шунӯд ки ғам махӯр ки фардо ҷоҳят хоҳад буд ки муқаррабони осмон ба ту бинозанд .

اوازی شنود که غم مخور که فردا جاهیت خواهد بود که مقربان آسمان به تو بنازند.

Пас робиъа ба хона хоҷа бозомаду пайваста ба рӯз рӯза медошт ва хизмат мекарду дрхдмти худоӣ то рӯзи барпои истода май буд . Як шаби хоҷа ӯ аз хоб бедор шуд . Дар равзани хонаи Фрўнгрист . Робиъаро дид сар ба саҷдаи ниҳода буд ва мегуфт : илоҳии тўдонӣ ки ҳавои дили ман дар мувофиқат фармон туасту равшанои чашми ман дар хизмат даргоҳ туаст . Агар кор ба дасти мнстии як соъат аз хизмати нёсоимии влкни ҳам ту марои зери даст махлуқӣ кардае .

پس رابعه به خانه خواجه بازآمد و پیوسته به روز روزه می‌داشت و خدمت می‌کرد و درخدمت خدای تا روز برپای ایستاده می‌بود. یک شب خواجه او از خواب بیدار شد. در روزن خانه فرونگریست. رابعه را دید سر به سجده نهاده بود و می‌گفت: الهی تودانی که هوای دل من در موافقت فرمان توست و روشنایی چشم من در خدمت درگاه توست. اگر کار به دست منستی یک ساعت از خدمت نیاسایمی ولکن هم تو مرا زیر دست مخلوقی کرده ای.

Ин муноҷот мекард ва қандилӣ дид аз болои сар ӯ овехтаи муъаллақ бесилсилау ҳамаи хона аз фурӯғи он нури гирифта . Хўочаҳ чун он бидид битарсед . Бархест ва ба ҷой худ бозомад ва ба тафаккур бинишаст то рӯз шуд . Чун рӯз шуд робиъаро бихонаду бнўохт ва озод кард .

این مناجات می‌کرد و قندیلی دید از بالای سر او آویخته معلق بی سلسله و همه خانه از فروغ آن نور گرفته. خواچه چون آن بدید بترسید. برخاست و به جای خود بازآمد و به تفکر بنشست تا روز شد. چون روز شد رابعه را بخواند و بنواخت و آزاد کرد.

Робиъа гуфт : марои дастурии даҳ то биравам .

رابعه گفت: مرا دستوری ده تا بروم.

Дастурӣ дод . Аз онҷо берун омад ва дар вайрона Эй рафт . Ки ҳечкас на онаст ки ӯ куҷост ва ба ибодат машғӯл шуд ва ҳар шабонаи рӯзи ҳазор ракаати намози бгзордӣу гоҳи гоҳ ба маҷлис ҳасан рафтӣ ва бадв кардӣ ва гуруҳе гӯйанд дар мутрибӣ афтод онгоҳ бар дасти ҳусайн тавба кард ва дар вайронаи сокини гашти пас , аз он вайрона бирафту савмиъа Эй гирифту муддатии онҷо ибодат кард . Баъд аз он азм ҳаҷаш афтод . Рӯй ба бодияи ниҳод . Харӣ дошт , рахт бар ваии ниҳод , дар миёни бодия хар бамурд . Мардумон гуфтанд : ин бори ту ё бардорем .

دستوری داد. از آنجا بیرون آمد و در ویرانه ای رفت. که هیچکس نه آنست که او کجاست و به عبادت مشغول شد و هر شبانه روز هزار رکعت نماز بگزاردی و گاه گاه به مجلس حسن رفتی و بدو کردی و گروهی گویند در مطربی افتاد آنگاه بر دست حسین توبه کرد و در ویرانة ساکن گشت پس، از آن ویرانه برفت و صومعه ای گرفت و مدتی آنجا عبادت کرد. بعد از آن عزم حجش افتاد. روی به بادیه نهاد. خری داشت، رخت بر وی نهاد، در میان بادیه خر بمرد. مردمان گفتند: این بار تو یا برداریم.

Гуфт : шумо бирӯяд ки ман бар таваккул шумо наёмадаам .

گفت: شما بروید که من بر توکل شما نیامده ام.

Мардумон бирафтанд . Робиъа танҳо монад . Сари бркрд , гуфт : илоҳии подшоҳон чунин кунанд . Бо уратии ғариби оҷизи маро ба хона худ хондӣ . Пас дар миёни роҳи хари маро марг додӣу маро ба биёбон танҳо гузоштӣ .

مردمان برفتند. رابعه تنها ماند. سر برکرد، گفت: الهی پادشاهان چنین کنند با عورتی غریب عاجز، مرا به خانه خود خواندی. پس در میان راه خر مرا مرگ دادی و مرا به بیابان تنها گذاشتی.

Ҳануз ин муноҷот тамом накарда буд ки хар биҷунбед ва бархест . Робиъаи бор бар ваии ниҳод ва бирафт .

هنوز این مناجات تمام نکرده بود که خر بجنبید و برخاست. رابعه بار بر وی نهاد و برفت.

Ровии ин ҳикоят гуфт : ба муддатии пас аз он харакро дидам ки дар бозор мефурухтанд . Пас рӯзӣ чанд ба бодия фурӯрафт . Гуфт : илоҳӣ дилам бигирифт . Куҷо май рӯми ман кулӯхӣ ва он хонаи сангии марои ту ҳам ӣнҷо май ёбӣ .

راوی این حکایت گفت: به مدتی پس از آن خرک را دیدم که در بازار می‌فروختند. پس روزی چند به بادیه فرورفت. گفت: الهی دلم بگرفت. کجا می‌روم من کلوخی و آن خانه سنگی مرا تو هم اینجا می‌یابی.

То ҳақи таъолӣ бевосита ба дилаш гуфт ки : эй робиъа ! дар хӯни ҳаждаҳи ҳазор олам май шӯй . Надидӣ ки Мӯсои дидори хост . Чанд заррае таҷаллӣ ба кӯҳ афгандем . Ба чиҳил пораи бтри қайд , ин ҷо ба исмӣ қаноат кун .

تا حق تعالی بی واسطه به دلش گفت که: ای رابعه! در خون هژده هزار عالم می‌شوی. ندیدی که موسی دیدار خواست. چند ذره ای تجلی به کوه افگندیم. به چهل پاره بطرقید، این جا به اسمی قناعت کن.

Нақласт ки вақте дигар ба Макка мерафт . Дар миёни роҳи каъбаро дид ки ба истиқбол ӯ омада буд . Робиъа гуфт : марои раби албит май бояд байт чаҳ кунам ? истиқболи маро аз ман тақарруби илои шброи тақаррубати илайҳи зръо май бояд . Каъбаро чаҳ байнам . Марои иститоат каъба нест , ба ҷамоли каъба чаҳ шодии намоям ?

نقل است که وقتی دیگر به مکه می‌رفت. در میان راه کعبه را دید که به استقبال او آمده بود. رابعه گفت: مرا رب البیت می‌باید بیت چه کنم؟ استقبال مرا از من تقرب الی شبرا تقربت الیه ذرعا می‌باید. کعبه را چه بینم. مرا استطاعت کعبه نیست، به جمال کعبه چه شادی نمایم؟

Нақласт ки иброҳӣми адҳами разии аллоҳи анҳу чаҳор даҳ соли тамом сулӯк кард то ба каъба шуд . Аз онкӣ дар ҳар мусалло ҷое ду ракаат май гузорад то охир бидонҷо расед , хона надид . Гуфт : оҳ ! чаҳ ҳодисааст , магари чашми марои халалӣ расидааст ?

نقل است که ابراهیم ادهم رضی الله عنه چهار ده سال تمام سلوک کرد تا به کعبه شد. از آنکه در هر مصلا جایی دو رکعت می‌گزارد تا آخر بدانجا رسید، خانه ندید. گفت: آه! چه حادثه است، مگر چشم مرا خللی رسیده است؟

Ҳотифӣ овоз дод : чашми туро ҳеҷ халал нест , аммо каъба ба истиқболи заъифае шудааст ки рӯй бдинҷо дорад .

هاتفی آواز داد: چشم تو را هیچ خلل نیست، اما کعبه به استقبال ضعیفه ای شده است که روی بدینجا دارد.

Иброҳӣмро ғайрати бшўрид . Гуфт : оё ин кист ?

ابراهیم را غیرت بشورید. گفت: آیا این کیست؟

Бадвед . Робиъаро дид ки меомаду каъба бо ҷой хеш шуд . Чун иброҳӣм он бидид гуфт : эй робиъа ! ин чаҳ шӯру кор ва бораст ки дар ҷаҳон афгандае ?

بدوید. رابعه را دید که می‌آمد و کعبه با جای خویش شد. چون ابراهیم آن بدید گفت: ای رابعه! این چه شور و کار و بار است که در جهان افگنده ای؟

Гуфт : шӯри ман дар ҷаҳон ниФгндаҳам . Ту шӯр дар ҷаҳони афкандае ки чаҳор даҳ сол диранг кардае то ба хонаи расидае .

گفت: شور من در جهان نیفگنده ام. تو شور در جهان افکنده ای که چهار ده سال درنگ کرده ای تا به خانه رسیده ای.

Гуфт : оре ! чаҳордаҳи сол дар намози бодия қатъ кардаам .

گفت: آری! چهارده سال در نماز بادیه قطع کرده ام.

Гуфт : ту дар намоз қатъ кардае ва ман дар ниёз .

گفت: تو در نماز قطع کرده ای و من در نیاز.

Рафту ҳаҷи бгзорд ва зор бигирист . Гуфт : эй бори худоӣ ! ту , ҳам бар ҳаҷи ваъдае некӯ додае ва ҳам бар мусӣбат . Акнӯн агар ҳаҷи пазируфтае савоби ҳаҷми гӯ . Агар напазируфтае ин бузург мусӣбатӣаст , савоби мусӣбатами гӯ .

رفت و حج بگزارد و زار بگریست. گفت: ای بار خدای! تو، هم بر حج وعده ای نیکو داده ای و هم بر مصیبت. اکنون اگر حج پذیرفته ای ثواب حجم گو. اگر نپذیرفته ای این بزرگ مصیبتی است، ثواب مصیبتم گو.

Пас бозгашт ва ба Басра бозомад ва ба ибодат машғӯл шуд то дигари сол . Пас гуфт : агар порсоли каъбаи истиқбол ман кард ман имсоли истиқбол каъба кунам .

پس بازگشت و به بصره بازآمد و به عبادت مشغول شد تا دیگر سال. پس گفت: اگر پارسال کعبه استقبال من کرد من امسال استقبال کعبه کنم.

Чун вақт омад шайхи Абӯалии Формўӣ нақл мекунад ки рӯй ба бодияи ниҳод ва ҳафт сол ба паҳлу мегардид то ба Арафот расед . Чун онҷо расед ҳотифӣ овоз дод : эй муддаӣ ! чаҳ талабаст ки домани ту гирифтааст ? агар моро хоҳӣ то як таҷаллӣ кунам ки дар вақти бгдозӣ .

چون وقت آمد شیخ ابوعلی فارموی نقل می‌کند که روی به بادیه نهاد و هفت سال به پهلو می گردید تا به عرفات رسید. چون آنجا رسید هاتفی آواز داد: ای مدعی! چه طلب است که دامن تو گرفته است؟ اگر ما را خواهی تا یک تجلی کنم که در وقت بگدازی.

Гуфт : ё раби алъзаҳ ! робиъаро бад-ӣни дараҷа сармоя нест , аммо нуқта фақр мехоҳам .

گفت: یا رب العزة! رابعه را بدین درجه سرمایه نیست، اما نقطه فقر می‌خواهم.

Нидо омад ки : ё робиъаи фақри хушки соли қаҳри мост ки дар роҳи мардон ниҳодаем . Чун сари як мӯӣ беш намонда бошад ки ба ҳазрати висол мо хоҳанд расед , кори баргардад , висол фироқ шавад ва ту ҳануз дар ҳафтод ҳиҷобӣ аз рӯзгори хеш то аз таҳти ин ҳуҷби беруни ниёе ,у қадам дар роҳи моннҳӣ ва ҳафтод мақоми бнгдозии ҳадиси фақр бо ту натавон гуфт . Влкни Бернгар .

ندا آمد که: یا رابعه فقر خشکسال قهر ماست که در راه مردان نهاده ایم. چون سر یک موی بیش نمانده باشد که به حضرت وصال ما خواهند رسید، کار برگردد، وصال فراق شود و تو هنوز در هفتاد حجابی از روزگار خویش تا از تحت این حجب بیرون نیایی، و قدم در راه ماننهی و هفتاد مقام بنگدازی حدیث فقر با تو نتوان گفت. ولکن برنگر.

Робиъаи брнгрист . Дарёӣ хӯн бидид . Дар ҳавои истода . Ҳотифӣ овоз дод : ин ҳама , оби дидаи ошиқони мост ки ба талаби висол мо омаданд ки ҳама дар манзилгоҳи аввали Фрўшднд ки ному нишони эшон дар ду олам аз ҳеҷ мақом барнаёмад .

رابعه برنگریست. دریایی خون بدید. در هوا ایستاده. هاتفی آواز داد: این همه، آب دیده عاشقان ماست که به طلب وصال ما آمدند که همه در منزلگاه اول فروشدند که نام و نشان ایشان در دو عالم از هیچ مقام برنیامد.

Робиъа гуфт : ё раби алъзаҳ ! як сифат аз давлати эшон ба ман намой .

رابعه گفت: یا رب العزة! یک صفت از دولت ایشان به من نمای.

Дар вақти узри занонаш падед омад . Ҳотифӣ овоз дод : мақоми аввали эшон онаст ки ҳафт сол ба паҳлу май раванд то дар роҳи мо кулӯхиро зиёрат кунанд . Чун наздики он кулӯх расанд , ҳам ба иллати эшонро ҳ ба куллият бар эшон фурӯбанданд .

در وقت عذر زنانش پدید آمد. هاتفی آواز داد: مقام اول ایشان آن است که هفت سال به پهلو می‌روند تا در راه ما کلوخی را زیارت کنند. چون نزدیک آن کلوخ رسند، هم به علّت ایشان راه به کلّیت بر ایشان فروبندند.

Робиъа тофта шуд . Гуфт : худовандо ! маро дар хона худ менагузорӣ ва на дар хонаи хешам майгузорӣ . ё маро дар хона хеш бигзор ё дар Макка ба хонаи худ ор . Сар ба хона фурӯ намеоварадам . Туро май хостам . Акнӯн шойистагии хона ту надорам .

رابعه تافته شد. گفت: خداوندا! مرا در خانه خود می‌نگذاری و نه در خانه خویشم می‌گذاری. یا مرا در خانه خویش بگذار یا در مکه به خانه خود آر. سر به خانه فرو نمی‌آوردم. تو را می‌خواستم. اکنون شایستگی خانه تو ندارم.

Ин бигуфту бозгашт . Ва ба Басраи омада ва дар савмиъа мӯътакиф шуд ва ба ибодати машғӯли гашт .

این بگفت و بازگشت. و به بصره آمده و در صومعه معتکف شد و به عبادت مشغول گشت.

Нақласт ки як шаб дар савмиъа намоз мекард . Мондагӣ дар ӯ асар кард дар хоб шуд . Аз ғояти астғроқи ҳасир дар чашм ӯ шикаст . Ва хӯн равон шуд ва ӯро хабар набӯд . Дуздӣ даромад чодар дошт , барграфт . Хост ки берун шавад роҳ дар боз наёфт . Чодар биниҳод ва бирафт . Роҳи боздид . Бирафту боз чодар барграфт , биёмад боз роҳ наёфт . Боз чодар биниҳод . Ҳмчнтн чанд Крет то ҳафт бор аз гӯшаи савма овоз омад ки : эй мард ! худро ранҷаи мадор ки ӯ чандин соласт то худро ба моспрдаҳаст . Иблис Зуҳра надорад , ки гирд ӯ гардад ! дуздиро кӣ Зуҳраи он буд ки гирд чодаров гардад брўрнҷаҳ мабош . эй таррор ! агар як дӯст хуфтааст як дӯст бедораст ва нигоҳ дорад .

نقل است که یک شب در صومعه نماز می‌کرد. ماندگی در او اثر کرد در خواب شد. از غایت استغراق حصیر در چشم او شکست. و خون روان شد و او را خبر نبود. دزدی درآمد چادری داشت، برگرفت. خواست که بیرون شود راه در باز نیافت. چادر بنهاد و برفت. راه بازدید. برفت و باز چادر برگرفت، بیامد باز راه نیافت. باز چادر بنهاد. همچنطن چند کرت تا هفت بار از گوشه صومه آواز آمد که: ای مرد! خود را رنجه مدار که او چندین سال است تا خود را به ماسپرده است. ابلیس زهره ندارد، که گرد او گردد! دزدی را کی زهره آن بود که گرد چادراو گردد برورنجه مباش. ای طرار! اگر یک دوست خفته است یک دوست بیدار است و نگاه دارد.

Нақласт ки ду бузурги дайн ба зиёрат ӯ даромаданд . Ҳар ду гурусна буданд . Бо якдигар гуфтанд : бӯ ки таомӣ ба мо диҳад ки таом ӯ аз ҷойгоҳи ҳалол буд .

نقل است که دو بزرگ دین به زیارت او درآمدند. هر دو گرسنه بودند. با یکدیگر گفتند: بو که طعامی به ما دهد که طعام او از جایگاه حلال بود.

Чун бинишастанд эзорӣ буд , ду гарда бирав наҳо д . Эшон шод шуданд . Соилии Фродромди робиъа ҳар ду гарда бадв дод . Эшон ҳарду мутағаййир шуданд вҳич нагуфтанд . Замонӣ буд канизакӣ даромаду дастае нон гарм оварад ва гуфт : ин , кадбону фиристодааст .

چون بنشستند ایزاری بود، دو گرده برو نها د. ایشان شاد شدند. سائلی فرادرآمد رابعه هر دو گرده بدو داد. ایشان هردو متغیر شدند وهیچ نگفتند. زمانی بود کنیزکی درآمد و دسته ای نان گرم آورد و گفت: این، کدبانو فرستاده است.

Робиъа шумор кард . Ҳаждаҳи гарда буд . Гуфт : магар ки ин ба наздик ман нафиристодааст .

رابعه شمار کرد. هژده گرده بود. گفت: مگر که این به نزدیک من نفرستاده است.

Канизак ҳарчанд гуфт суд надошт . Канизаки бастади вббрд . Магари ду гарда аз онҷои баргирифта буд аз баҳри худаш . Аз кадбону пурсед : он ҳар ду бар онҷои ниҳоду боз дар оварад . Робиъа башмурд . Бист гарда буд барграфт ва гуфт ин маро фиристодааст .

کنیزک هرچند گفت سود نداشت. کنیزک بستد وببرد. مگر دو گرده از آنجا برگرفته بود از بهر خودش. از کدبانو پرسید: آن هر دو بر آنجا نهاد و باز در آورد. رابعه بشمرد. بیست گرده بود برگرفت و گفت این مرا فرستاده است.

Ва дар пеш эшон биниҳод . намехӯрданд ва таъаҷҷуб мекарданд . Пас бадв гуфтанд : ин чаҳ сар буд ки моро нони ту орзӯ кард , аз пеш мо барграфтӣ ва ба дарвеш додӣ , онгоҳи он нон гуфтӣ ки ҳаждаҳ гардааст аз он ман нест , чун бист гарда шуд бстдӣ ?

و در پیش ایشان بنهاد. می‌خوردند و تعجب می‌کردند. پس بدو گفتند: این چه سر بود که ما را نان تو آرزو کرد، از پیش ما برگرفتی و به درویش دادی، آنگاه آن نان گفتی که هژده گرده است از آن من نیست، چون بیست گرده شد بستدی؟

Гуфт : чун шумо дар омадед донистам ки гуруснаед . Гуфтам ду гарда дар пеши ду бузург чун нуҳум ? чун соил ба даромад варо додаму ҳақи таъолиро гуфтам илоҳӣ ту гуфтае ки якеро даҳ бози даҳум , ва дар ин ба яқин будам . Акнӯн ду гарда барои ризоӣ ту бидодам то бист боздиҳӣ барои эшон . Чун гарда ҳаждаҳ овараданд бдонстм ки аз тасарруфӣ холӣ нест ё аз он ман нест .

گفت: چون شما در آمدید دانستم که گرسنه اید. گفتم دو گرده در پیش دو بزرگ چون نهم؟ چون سائل به درآمد ورا دادم و حق تعالی را گفتم الهی تو گفته ای که یکی را ده باز دهم، و در این به یقین بودم. اکنون دو گرده برای رضای تو بدادم تا بیست بازدهی برای ایشان. چون گرده هژده آوردند بدانستم که از تصرفی خالی نیست یا از آن من نیست.

Нақласт ки вақте ходимаи робиъаи пиҳ пиёзӣ мекард ки рӯзҳо буд то таом насохта буданд . Ба пиёзи ҳоҷат буд . Ходима гуфт : аз ҳамсоя бихоҳам .

نقل است که وقتی خادمه رابعه پیه پیازی می‌کرد که روزها بود تا طعام نساخته بودند. به پیاز حاجت بود. خادمه گفت: از همسایه بخواهم.

Робиъа гуфт : чиҳил соласт то ман бо ҳақи таъолӣ аҳд дорам ки аз ғайр ӯ ҳеҷ нахоҳам . Гӯ пиёз мабош .

رابعه گفت: چهل سال است تا من با حق تعالی عهد دارم که از غیر او هیچ نخواهم. گو پیاز مباش.

Дар ҳоли мурғӣ аз ҳаво даромад , пиёзии пӯсти канда дар тобаи андохт . Гуфт : аз макри эмини ним .

در حال مرغی از هوا درآمد، پیازی پوست کنده در تابه انداخت. گفت: از مکر ایمن نیم.

Тарк пиёз карду нон тиҳӣ бихӯрад .

ترک پیاز کرد و نان تهی بخورد.

Нақласт ки як рӯзи робиъа ба кӯҳи рафта буд . Хеле аз оҳӯону нахҷӣрону бузону гӯрони гирд ӯ даромада буданду дарав назора мекарданду бадв тақарруб менамуданд . Ногоҳ ҳасани басарӣ падед омад . Чун робиъаро бидид рӯй бадв наҳо д . Он ҳайвонот ки ҳасанро бидиданд ҳама ба якбор бирафтанд . Робиъа холӣ бимонад ҳасан ки он ҳол бидид мутағаййири гашт ва далел пурсед :

نقل است که یک روز رابعه به کوه رفته بود. خیلی از آهوان و نخجیران و بزان و گوران گرد او درآمده بودند و درو نظاره می‌کردند و بدو تقرب می‌نمودند. ناگاه حسن بصری پدید آمد. چون رابعه را بدید روی بدو نها د. آن حیوانات که حسن را بدیدند همه به یکبار برفتند. رابعه خالی بماند حسن که آن حال بدید متغیر گشت و دلیل پرسید:

Робиъа гуфт : ту имрӯз чаҳ хӯрдае ?

رابعه گفت: تو امروز چه خورده ای؟

Гуфт : андакии пиҳи пиёз .

گفت: اندکی پیه پیاز.

Гуфт : ту пиҳи эшон хурӣ чигуна аз ту нгризнд .

گفت: تو پیه ایشان خوری چگونه از تو نگریزند.

Нақласт ки вақте робиъаро бар хонаи ҳасани гзроФтод , ҳасани сар ба дарича бурун карда буд ва мегирист . Оби чашми ҳасан бар ҷомаи робиъаи брнгристи пиндошт ки боронаст чун маълум ӯ шуд ки оби чашми ҳасани бўри ҳоле рӯй ба сӯй ҳасан кард ва гуфт расед . Гуфт : эй устод ! ин гиристан аз ръўнот нафасаст . Оби чашми хеши нигаҳи дор то дар андаруни ту дарёӣ шавад . Чунонкӣ дар он дарёи дилро биҷӯе бознёбӣ ало ъанд малики муқтадир .

نقل است که وقتی رابعه را بر خانه حسن گذرافتاد، حسن سر به دریچه برون کرده بود و می‌گریست. آب چشم حسن بر جامه رابعه برنگریست پنداشت که باران است چون معلوم او شد که آب چشم حسن بور حالی روی به سوی حسن کرد و گفت رسید. گفت: ای استاد! این گریستن از رعونات نفس است. آب چشم خویش نگه دار تا در اندرون تو دریایی شود. چنانکه در آن دریا دل را بجویی بازنیابی الا عند ملک مقتدر.

Ҳасанро ин сухан сахт омад аммо тан назд то як рӯз ки ба робиъа расед саҷҷода бар об афганд ва гуфт эй робиъа ! биё то ӣнҷои ду ракаат намоз кунем .

حسن را این سخن سخت آمد اما تن نزد تا یک روز که به رابعه رسید سجاده بر آب افگند و گفت ای رابعه! بیا تا اینجا دو رکعت نماز کنیم.

Робиъа гуфт : эй ҳасан ! ту худро дар бозори дунёи охиратёнро арза бидор . Чунон бояд ки абноءҷнси ту аз он оҷиз бошанд .

رابعه گفت: ای حسن! تو خود را در بازار دنیا آخرتیان را عرضه بدار. چنان باید که ابناءجنس تو از آن عاجز باشند.

Пас робиъаи саҷҷода дар ҳавои андохт ва бар онҷо парид ва гуфт : эй ҳасан ! бидонҷо ой то мардумони моро набенанд .

پس رابعه سجاده در هوا انداخت و بر آنجا پرید و گفت: ای حسن! بدانجا آی تا مردمان ما را نبینند.

Ҳасанро он мақом набӯд ҳеҷ нагуфт . Робиъаи хост ки то дил ӯ бадаст оварад гуфт : эй ҳасан ! ончӣ ту кардӣ ҷумлаи моҳёни бикунанду ончӣ ман кардам магасии бикунад . Бояд ки аз ин дўҳолт ба кор машғӯл шуд .

حسن را آن مقام نبود هیچ نگفت. رابعه خواست که تا دل او بدست آورد گفت: ای حسن! آنچه تو کردی جمله ماهیان بکنند و آنچه من کردم مگسی بکند. باید که از این دوحالت به کار مشغول شد.

Нақласт ки ҳасан басарӣ гуфт : як шабонаи рӯз бо робиъа буд му сухани тариқат ва ҳақиқат гуфтам ки на дар хотрмни гузашт ки мардӣам ва на бар хотир ӯ ки занӣаст . Охроломр бархестам нигоҳ кардам , хештанро муфлисӣ дидам ,у робиъаро мухлисӣ .

نقل است که حسن بصری گفت: یک شبانه روز با رابعه بود م و سخن طریقت و حقیقت گفتم که نه در خاطرمن گذشت که مردی ام و نه بر خاطر او که زنی است. آخرالامر برخاستم نگاه کردم، خویشتن را مفلسی دیدم، و رابعه را مخلصی.

Нақласт ки шабии ҳасану ёрии ду се бар робиъа гузаштанд . Робиъа чароғ надошт . Эшонро дили равшанои хост . Робиъа ба даҳан пуф кард . Дар сари ангушти хеш , ва он шаб то рӯзи ангушт ӯ чун чароғ меафрӯхт , ва то субҳ бинишастанд дар он равшаноӣ . Агар касе гуяд ин чун буд , гӯям чунонкии дасти Мӯсои алайҳи ассалом . Агар гуяд пайғамбарӣ буд , гӯям : ҳаркии мтобът набӣ кунад ӯ роози набуввати заррае насиб тавонад буд , чунонкӣ пайғамбар мефармоед : ман рдри анқомнулҳаром Фқдноли дараҷаи ман алнбўаҳи ҳаркии як донг аз ҳаром бо хасм диҳад дараҷае аз набувват биёбад . Гуфт : хоби рости як ҷузваст аз чиҳил ҷузви набувват .

نقل است که شبی حسن و یاری دو سه بر رابعه گذشتند. رابعه چراغ نداشت. ایشان را دل روشنایی خواست. رابعه به دهن پف کرد. در سر انگشت خویش، و آن شب تا روز انگشت او چون چراغ می‌افروخت، و تا صبح بنشستند در آن روشنایی. اگر کسی گوید این چون بود، گویم چنانکه دست موسی علیه السلام. اگر گوید پیغمبری بود، گویم: هرکه متابعت نبی کند او رااز نبوت ذره ای نصیب تواند بود، چنانکه پیغمبر می‌فرماید: مَن ردر انقامن الحرام فقدنال درجه من النبوه هرکه یک دانگ از حرام با خصم دهد درجه ای از نبوت بیابد. گفت: خواب راست یک جزو است از چهل جزو نبوت .

Нақласт ки вақте робиъаи ҳасанро се чиз фиристод : порае муму сӯзанӣу мӯе . Пас гуфт : чун мум бош , оламро мунаввари дор ва ту май сӯз . Ва чун сӯзан бош бараҳна , пайваста корӣ кун . Чун ин ҳарду карда бошӣ ба мӯеи ҳазор солати кор буд .

نقل است که وقتی رابعه حسن را سه چیز فرستاد: پاره ای موم و سوزنی و مویی. پس گفت: چون موم باش، عالم را منور دار و تو می‌سوز. و چون سوزن باش برهنه، پیوسته کاری کن. چون این هردو کرده باشی به مویی هزار سالت کار بود.

Нақласт ки ҳасани робиъаро гуфт : рағбат кунӣ то никоҳӣ кунему ақди бандем .

نقل است که حسن رابعه را گفت: رغبت کنی تا نکاحی کنیم و عقد بندیم.

Гуфт : ақди никоҳ бар вуҷӯдии Фрўоид . ӣнҷои вуҷӯд бархестааст ки нест худ гаштаам . Ва ҳаст шудаи бадв ,у ҳама аз он ӯам . Ва дар сояи ҳукми аўом , хутба аз ӯ бояд хост на аз ман .

گفت: عقد نکاح بر وجودی فروآید. اینجا وجود برخاسته است که نیست خود گشته ام. و هست شده بدو، و همه از آن او ام. و در سایه حکم اوام، خطبه از او باید خواست نه از من.

Гуфт : эй робиъа ! ин бача ёфтӣ ?

گفت: ای رابعه! این بچه یافتی؟

Гуфт : ба онкии ҳамаи ёфтҳо гум кардам дарав .

گفت: به آنکه همه یافتها گم کردم درو.

Ҳасан гуфт : ӯро чун доне ?

حسن گفت: او را چون دانی؟

Гуфт : ё ҳасан ! чун ту доне , мо бичўн донем .

گفت: یا حسن! چون تو دانی، ما بیچون دانیم.

Нақласт ки як рӯзи ҳасан ба савмиъа ӯ рафт ва гуфт : аз он илмҳо ки на ба таълим бӯда бошад ва на ншнўдаҳ балки биўостаҳи халқ ба дил фурӯд омад ҳ буд маро ҳарфӣ бигӯӣ .

نقل است که یک روز حسن به صومعة او رفت و گفت: از آن علمها که نه به تعلیم بوده باشد و نه نشنوده بلکه بیواسطه خلق به دل فرود آمده بود مرا حرفی بگوی.

Гуфт : калофае ресмон ришта будам то бифурӯшам ва аз он қӯтии созам . БФрўхтм ва ду дурусти сими бстдм . Яке дар ин даст гирифтам ва яке дар он даст . Тарсидам ки агар ҳарду дар як дасти гирам ҷуфт гардаду мроози роҳи барад . Футуҳами имрӯзи ин буд .

گفت: کلافه ای ریسمان رشته بودم تا بفروشم و از آن قوتی سازم. بفروختم و دو درست سیم بستدم. یکی در این دست گرفتم و یکی در آن دست. ترسیدم که اگر هر دو در یک دست گیرم جفت گردد و مرا از راه برد. فتوحم امروز این بود.

Гуфтанд ҳасан мегуяд : ки агар як нафас дар биҳишт аз дидори ҳақи маҳрӯми монам чунон биноламу бгрим ки ҷлмаҳи аҳли биҳиштро бар ман раҳмат ояд . Робиъа гуфт : ин некӯаст аммо агар чунонаст ки агар дар дунёи як нафас аз ҳақи таъолӣ ғофил мемонад ҳамин мотаму гиряу нолаи падед

گفتند حسن می‌گوید: که اگر یک نفس در بهشت از دیدار حق محروم مانم چنان بنالم و بگریم که جلمه اهل بهشت را بر من رحمت آید. رابعه گفت: این نیکوست اما اگر چنان است که اگر در دنیا یک نفس از حق تعالی غافل می‌ماند همین ماتم و گریه و ناله پدید

намеояд , нишон онаст ки дар охират чунон хоҳад буд ки гуфт ва агарна он чунонаст .

می آید، نشان آنست که در آخرت چنان خواهد بود که گفت و اگرنه آن چنان است.

Гуфтанд : чаро шавҳар накунӣ ?

گفتند: چرا شوهر نکنی؟

Гуфт : се чиз аз шумо май пурсами маро ҷавоб диҳед то фармон шумо кунам . Аввали онкӣ дар вақти марги имон ба саломат бихоҳам барад ё на ?

گفت: سه چیز از شما می‌پرسم مرا جواب دهید تا فرمان شما کنم. اول آنکه در وقت مرگ ایمان به سلامت بخواهم برد یا نه؟

Гуфтанд : мо намедонем .

گفتند: ما نمی‌دانیم.

Дувуми онкӣ дар он вақт ки номаҳо ба даст бандагон диҳанд номае ба даст рост хоҳанд дод ё на ?

دوم آنکه در آن وقت که نامه ها به دست بندگان دهند نامه ای به دست راست خواهند داد یا نه؟

Сеюм онкӣ дар он соъат ки ҷамоатии аздст рост мебаранду ҷамоатӣ аз дасти чапи маро аз кадом сӯй хоҳанд барад ?

سوم آنکه در آن ساعت که جماعتی ازدست راست می‌برند و جماعتی از دست چپ مرا از کدام سوی خواهند برد؟

Гуфтанд : намедонем .

گفتند: نمی‌دانیم.

Гуфт : акнӯн ин чунин касе ки ин мотам дар пеш дорад чигуна ӯро пурвои арӯсӣ буд .

گفت: اکنون این چنین کسی که این ماتم در پیش دارد چگونه او را پروای عروسی بود.

Вайро гуфтанд : аз куҷо май ое ?

وی را گفتند: از کجا می‌آیی؟

Гуфт : аз он ҷаҳон .

گفت: از آن جهان.

Гуфтанд : куҷо хоҳӣ рафт ?

گفتند: کجا خواهی رفت؟

Гуфт : бидон ҷаҳон .

گفت: بدان جهان.

Гуфтанд : бад-ӣни ҷаҳон чаҳ мекунӣ ?

گفتند: بدین جهان چه می‌کنی؟

Гуфт : афсӯс медорам .

گفت: افسوس می‌دارم.

Гуфтанд : чигуна ?

گفتند: چگونه؟

Гуфт : нони ин ҷаҳон мехӯраму кори он ҷаҳон мекунам .

گفت: نان این جهان می‌خورم و کار آن جهان می‌کنم.

ГФнд : ширини забонии дорӣ , работи бониро шоиӣ .

گفتند: شیرین زبانی داری، رباط بانی را شایی.

Гуфт : ман худ работи бонам . Ҳарчӣ андарун манаст брнёрм . Ва ҳарчӣ берун манаст дар андарун нагузорам . Агар касе дроидў баравад бо ман кор надорад . Ман дил нигоҳ дорам , на гул .

گفت: من خود رباط بانم. هرچه اندرون من است برنیارم. و هرچه بیرون من است در اندرون نگذارم. اگر کسی درآیدو برود با من کار ندارد. من دل نگاه دارم، نه گل.

Гуфтанд : ҳазрати иззатро дӯст май дорӣ .

گفتند: حضرت عزت را دوست می‌داری.

Гуфт : дорам .

گفت: دارم.

Гуфтанд : шайтонро душмани дорӣ ?

گفتند: شیطان را دشمن داری؟

Гуфт : на .

گفت: نه.

Гуфтанд : чаро .

گفتند: چرا.

Гуфт : аи змҳбти раҳмони пурвои адоват шайтон надорам , ки расӯли алайҳи ассалом ба хоб дидам ки маро гуфт : ё робиъаи марои дӯсти дорӣ ? гуфтам : ё расӯли аллоҳ кӣ буд ки туро дӯст надорад . Влкни муҳаббати ҳақи марои чунон ФрўгрФтаҳаст ки дӯстӣу душмании ғайрро ҷой намонад .

گفت: ا زمحبت رحمان پروای عداوت شیطان ندارم، که رسول علیه السلام به خواب دیدم که مرا گفت: یا رابعه مرا دوست داری؟ گفتم: یا رسول الله کی بود که تو را دوست ندارد. ولکن محبت حق مرا چنان فروگرفته است که دوستی و دشمنی غیر را جای نماند.

Гуфтанд : муҳаббат чист ?

گفتند: محبت چیست؟

Гуфт : муҳаббат аз азал даромадаасту бробди гузашта ва дар ҳаждаҳи ҳазор олам касеро наёфта ки як шарбат аз ӯ дркшд то охир воҳқ шуду азуи ин иборат дар вуҷӯд омад ки иҳбҳму иҳбўнаҳ .

گفت: محبت از ازل درآمده است و بر ابد گذشته و در هژده هزار عالم کسی را نیافته که یک شربت از او درکشد تا آخر وا حق شد و ازو این عبارت در وجود آمد که «یحبّهم و یحبّونه».

Гуфтанд : ту ӯро ки май парастӣ май бинӣ ?

گفتند: تو او را که می‌پرستی می‌بینی؟

Гуфт : агар ндидмии нпрстидмӣ .

گفت: اگر ندیدمی نپرستیدمی.

Нақласт ки робиъаи доими гирён будӣ . Гуфтанд : ин чандин чаро майгаре ? гуфт : аз қатъият май тарсам ки бо ӯ ху кардаам . Набояд ки ба вақти марг Нидо ояд ки моро наме шоиӣ .

نقل است که رابعه دایم گریان بودی. گفتند: این چندین چرا می‌گریی؟ گفت: از قطعیت می‌ترسم که با او خو کرده ام. نباید که به وقت مرگ ندا آید که ما را نمی‌شایی.

Гуфтанд : бандаи розӣ кӣ буд ?

گفتند: بنده راضی کی بود؟

Гуфт : онгоҳ ки аз меҳнат шод шавад . Чунонкӣ аз неъмат .

گفت: آنگاه که از محنت شاد شود. چنانکه از نعمت.

Гуфтанд : касе ки гуноҳ бисёр дорад агар тавба кунад даргузарад .

گفتند: کسی که گناه بسیار دارد اگر توبه کند درگذرد.

Гуфт : чигуна тавба кунад . Магари худояш тавба диҳаду даргузарад , ва сухан ӯст ки бо банӣ одам аз дида ба ҳақ манзил нест . Аз забонҳо бадв роҳ нест ,у самъи шоҳроҳи заҳмат гӯяндагонаст , вдсту пои сокинон ҳайратанд . Кор бо дил афтода бакӯшед то дилро бедор доред . Ки чун дил бедор шуд ӯро ба ёр ҳоҷат нест . Яъне дили бедор онаст ки гум шудааст дар ҳақ ва ҳар ки гум шуд ё рчаҳ кунад . АлФноءи фии аллоҳи онҷо буд .

گفت: چگونه توبه کند. مگر خدایش توبه دهد و درگذرد، و سخن اوست که با بنی آدم از دیده به حق منزل نیست. از زبانها بدو راه نیست، و سمع شاهراه زحمت گویندگان است، ودست و پای ساکنان حیرت اند. کار با دل افتاده بکوشید تا دل را بیدار دارید. که چون دل بیدار شد او را به یار حاجت نیست. یعنی دل بیدار آن است که گم شده است در حق و هر که گم شد یا رچه کند. الفناء فی الله آنجا بود.

Ва гуфт : истиғфор ба збои Н , кори дурӯғ занонаст .

و گفت: استغفار به زبا ن، کار دروغ زنان است.

Ва гуфт : агар мо ба худ тавба кунем ба тавбаи дигар муҳтоҷ бошем .

و گفت: اگر ما به خود توبه کنیم به توبه دیگر محتاج باشیم.

Ва гуфт : агар сабри мардӣ будӣ , Карим будӣ .

و گفت: اگر صبر مردی بودی، کریم بودی.

Ва гуфт : самараи маърифат рӯй ба худоӣ оварданаст .

و گفت: ثمره معرفت روی به خدای آوردن است.

Ва гуфт : орифи он буд ки дилӣ хоҳад аз худоӣ . Чун худоӣ дилӣ диҳадаш , дар ҳоли дил ба худои боздиҳад то дар қабза ӯ маҳфӯз бимонад ва дар стар ӯ аз халқи маҳҷӯб буд .

و گفت: عارف آن بود که دلی خواهد از خدای. چون خدای دلی دهدش، در حال دل به خدای بازدهد تا در قبضه او محفوظ بماند و در ستر او از خلق محجوب بود.

Солеҳи марӣ басӣ гуфтӣ ки ҳар ки дарӣ мезанад зуд боз шавад .

صالح مری بسی گفتی که هر که دری می‌زند زود باز شود.

Робиъаи якбори ҳозир буд . Ва гуфт : бо ки гӯйӣ ки ин дар бастааст вбоз хоҳанд кушод . Ҳаргиз кӣ баста буд то боз гушойанд .

رابعه یکبار حاضر بود. و گفت: با که گویی که این در بسته است وباز خواهند گشاد. هرگز کی بسته بود تا باز گشایند.

Солеҳ гуфт : аҷабо ! мардии ҷоҳилу зании заъифи доно .

صالح گفت: عجبا! مردی جاهل و زنی ضعیف دانا.

Як рӯзи робиъаро дид ки мегуфт : вои андўҳо !

یک روز رابعه را دید که می‌گفت: وا اندوها!

Гуфт : чунин гӯй ки вой аз беандўҳё , ки агар андӯҳгин будӣ заҳрат набӯдӣ ки нафас задӣ .

گفت: چنین گوی که وای از بی اندوهیا، که اگر اندوهگین بودی زهرت نبودی که نفس زدی.

Нақласт ки вақте якеро дид ки ъсобаҳ эй бар сари баста буд .

نقل است که وقتی یکی را دید که عصابه ای بر سر بسته بود.

Гуфт : чаро ъсобаҳи бастае ?

گفت: چرا عصابه بسته ای؟

Гуфт : серум дард мекунад .

گفت: سرم درد می‌کند.

Робиъа гуфт : туро чанд соласт ?

رابعه گفت: تو را چند سال است؟

Гуфт : сӣ соласт .

گفت: سی سال است.

Гуфт : бештари умр дар дард ва ғам бӯдае ?

گفت: بیشتر عمر در درد و غم بوده ای؟

Гуфт : на .

گفت: نه.

Гуфт : сӣ соли танат дуруст доштӣ , ҳаргизи ъсобаҳи шукри брнбстӣ . Ба як шаб ки дард сарат дод ъсобаҳи шикояти дармеи бандӣ .

گفت: سی سال تنت درست داشتی، هرگز عصابه شکر برنبستی. به یک شب که درد سرت داد عصابه شکایت درمی بندی.

Нақласт ки чаҳор дирами сим ба яке дод ки марои гилӣмии бихар ки бараҳнаам . Он мард бирафт ва боз гардид . Гуфт : ё саййида ! чаҳ ранги бихарам ?

نقل است که چهار درم سیم به یکی داد که مرا گلیمی بخر که برهنه ام. آن مرد برفت و باز گردید. گفت: یا سیده! چه رنگ بخرم؟

Робиъа гуфт : чун ранг дар миён омад ба ман даҳ .

رابعه گفت: چون رنگ در میان آمد به من ده.

Он сими бастад ва дар диҷлаи андохт . Яъне ки ҳануз гилӣми нопӯшидаи тафриқа падед омад .

آن سیم بستد و در دجله انداخت. یعنی که هنوز گلیم ناپوشیده تفرقه پدید آمد.

Вақте дар фасли баҳор дар хона шуд всри фурӯи барад . Ходима гуфт : ё саййида ! беруни ой то сунъи бинӣ .

وقتی در فصل بهار در خانه شد وسر فرو برد. خادمه گفت: یا سیده! بیرون آی تا صنع بینی.

Робиъа гуфт : ту бории дарой то сонеъи бинӣ . Шғлтнии мушоҳидаи алсонъи ани мутолиаи алмснўъ .

رابعه گفت: تو باری درآی تا صانع بینی. شغلتنی مشاهدة الصانع عن مطالعة المصنوع.

Нақласт ки ҷамъӣ бар ӯ рафтанд . ӯро диданд ки андакии гӯшт ба дандон пора мекард . Гуфтанд : корди надорӣ то гӯшт пора мекунӣ ?

نقل است که جمعی بر او رفتند. او را دیدند که اندکی گوشت به دندان پاره می‌کرد. گفتند: کارد نداری تا گوشت پاره می‌کنی؟

Гуфт : ман аз бими қатъияти ҳаргизи корд чаҳ дар хона надоштам ва надорам .

گفت: من از بیم قطعیت هرگز کارد چه در خانه نداشتم و ندارم.

Нақласт ки якбори ҳафт шабонаи рӯз ба рӯза буд ва ҳеҷ нахурда буд ва ба шаб ҳеҷ нахуфта буд . Ҳамаи шаб ба намози машғӯл буд . Гуруснагӣ аз ҳад бигузашт . Касе ба дрхонаҳ андар омаду косае хӯрданӣ биоварад . Робиъаи бастад ва бирафт то чароғ биоварад . Чун боз омад гурбаи он коса бирехта буд . Гуфт : бираваму кӯза Эй биоварам ва рӯза бигушоем .

نقل است که یکبار هفت شبانه روز به روزه بود و هیچ نخورده بود و به شب هیچ نخفته بود. همه شب به نماز مشغول بود. گرسنگی از حد بگذشت. کسی به درخانه اندر آمد و کاسه ای خوردنی بیاورد. رابعه بستد و برفت تا چراغ بیاورد. چون باز آمد گربه آن کاسه بریخته بود. گفت: بروم و کوزه ای بیاورم و روزه بگشایم.

Чун кӯза биоварад чароғи мурда буд . Қасд кард тодри торикии об боз хӯрд . Кӯза аз дасташи биФтод ва бишикаст . Робиъа бинолед ва оҳӣ баровард ки бим буд ки нима хона бисӯзад .

چون کوزه بیاورد چراغ مرده بود. قصد کرد تادر تاریکی آب باز خورد. کوزه از دستش بیفتاد و بشکست. رابعه بنالید و آهی برآورد که بیم بود که نیمه خانه بسوزد.

Гуфт : илоҳӣ ин чист ки бо ман бечора мекунӣ ?

گفت: الهی این چیست که با من بیچاره می‌کنی؟

Овозии шунӯд ки : ҳон ! агар май хоҳӣ то неъмати ҷумлаи дунёи вақф ту кунам , аммо андӯҳи хеш аз дилати вобрм . Ки андӯҳу неъмати дунё ҳар ду дар як дил ҷамъ наёяд . эй робиъа ! туро Муродӣаст ва моро Муродӣ . Моу муроди ту ҳарду дар як дили ҷамъи нёиим .

آوازی شنود که: هان! اگر می‌خواهی تا نعمت جمله دنیا وقف تو کنم، اما اندوه خویش از دلت وابرم. که اندوه و نعمت دنیا هر دو در یک دل جمع نیاید. ای رابعه! تو را مرادی است و ما را مرادی. ما و مراد تو هردو در یک دل جمع نیاییم.

Гуфт : чун ин хитоб башнавадам чунон дил аз дунё мунқатиъ гардонидаму амл кӯтоҳ кардам ки сӣ соласт чунон намоз кардам ки ҳар намозӣ ки гзордм чунон донистам ки ин вопасини намозҳои ман хоҳад буд ва чунон аз халқи србридаҳи гаштам ки чун рӯз буд аз бим онкӣ набояд ки касе маро аз ӯ ба худ машғӯл кунад . Гуфтам : худовандо ! ба худами машғӯли гардон то маро аз ту машғӯл накунанд .

گفت: چون این خطاب بشنودم چنان دل از دنیا منقطع گردانیدم و امل کوتاه کردم که سی سال است چنان نماز کردم که هر نمازی که گزاردم چنان دانستم که این واپسین نمازهای من خواهد بود و چنان از خلق سربریده گشتم که چون روز بود از بیم آنکه نباید که کسی مرا از او به خود مشغول کند. گفتم: خداوندا! به خودم مشغول گردان تا مرا از تو مشغول نکنند.

Нақласт ки пайваста май нолейдӣ . Гуфтанд : эй азизаи олам ! ҳеҷ иллатӣ зоҳир намебайнем ва ту пайваста бо дард ва нола мебошӣ ?

نقل است که پیوسته می‌نالیدی. گفتند: ای عزیزه عالم! هیچ علتی ظاهر نمی‌بینیم و تو پیوسته با درد و ناله می‌باشی؟

Гуфт : оре ! иллатӣ дорем , аз даруни сина , ки ҳамаи табибони олам аз дармон он оҷизанд . Ва марҳами ҷароҳати висол дӯстаст . Таъаллулӣ кунем то фардо буд ки ба мақсӯд бирасем ки чун дрдздаҳ наем худро ба дрдздгон менамоем ки кам аз ин наме бояд .

گفت: آری! علتی داریم، از درون سینه، که همه طبیبان عالم از درمان آن عاجزاند. و مرهم جراحت وصال دوست است. تعللی کنیم تا فردا بود که به مقصود برسیم که چون دردزده نه ایم خود را به دردزدگان می‌نماییم که کم از این نمی‌باید.

Нақласт ки ҷамоатӣ аз бузургон бар робиъаи рафтанд . Робиъа аз яке пурсед : ки ту хдоиро аз баҳр чаро парастӣ ?

نقل است که جماعتی از بزرگان بر رابعه رفتند. رابعه از یکی پرسید: که تو خدایرا از بهر چرا پرستی؟

Гуфт : ҳафт табақаи дӯзах азиматӣ дораду ҳамаро бадви гузар мебояд кард , ноком аз бими ҳарос .

گفت: هفت طبقه دوزخ عظمتی دارد و همه را بدو گذر می‌باید کرد، ناکام از بیم هراس.

Дайгарӣ гуфт : дараҷоти биҳишти манзилӣ шигарф дорад , пас осоиш мавъӯдаст .

دیگری گفت: درجات بهشت منزلی شگرف دارد، پس آسایش موعود است.

Робиъа гуфт : ба бандае буд ки худованди хешро аз биму хавф ибодат кунад ё ба тамаъи музд .

رابعه گفت: به بنده ای بود که خداوند خویش را از بیم و خوف عبادت کند یا به طمع مزد.

Пас эшон гуфтанд : ту чаро май парастии хдоиро ? тамаъ биҳишт нест ?

پس ایشان گفتند: تو چرا می‌پرستی خدایرا؟ طمع بهشت نیست؟

Гуфт : алҷори сами ?илдор . Гуфт моро на худ тамомаст ки дастурӣ додаанд то ӯро парастем . Агар биҳишт ва дӯзах набӯдӣ ӯро итоат набоистӣ дошт . Истеҳқоқ он надошт ки бе воситаи тааббуд ӯ кунанд .

گفت: الجار ثم الدار. گفت ما را نه خود تمام است که دستوری داده اند تا او را پرستیم. اگر بهشت و دوزخ نبودی او را اطاعت نبایستی داشت. استحقاق آن نداشت که بی واسطه تعبد او کنند.

Нақласт ки бузургӣ бар ӯ рафт . Ҷома ӯ сахт бо халал дид . Гуфт : бисёр касонанд ки агар ишорат кунӣ дар ҳақи ту назар кунанд .

نقل است که بزرگی بر او رفت. جامه او سخت با خلل دید. گفت: بسیار کسانند که اگر اشارت کنی در حق تو نظر کنند.

Робиъа гуфт : ман шарм дорам ки дунё хоҳам аз касе ки дунёи ҷумла малик ӯст . Пас чигуна тавонам хостани дунёи азксӣ ки дар даст ӯ ориятаст .

رابعه گفت: من شرم دارم که دنیا خواهم از کسی که دنیا جمله ملک اوست. پس چگونه توانم خواستن دنیا ازکسی که در دست او عاریت است.

Мард гуфт : инат баланди ҳимматӣ перзанӣ бингар ки ӯро чигуна бад-ӣн боло баркашидаанд ки дареғ меоядаш ки вақти хеш машғӯл кунад ба суолӣ аз ӯ .

مرد گفت: اینت بلند همتی پیرزنی بنگر که او را چگونه بدین بالا برکشیده اند که دریغ می‌آیدش که وقت خویش مشغول کند به سوالی از او.

Нақласт ки ҷамоатӣ ба имтиҳон бар ӯ дар шуданд ва хостанд ки бар ӯ суханӣ бигиранд . Пас гуфтанд ҳамаи фазилатҳо бар сари мардон нисор кардаанду тоҷи набувват бар сари мардон ниҳодаанду камари каромат бар миёни мардон бастаанд . Ҳаргизи пайғамбарӣ ба ҳеҷ зан наёмадааст .

نقل است که جماعتی به امتحان بر او در شدند و خواستند که بر او سخنی بگیرند. پس گفتند همه فضیلتها بر سر مردان نثار کرده اند و تاج نبوت بر سر مردان نهاده اند و کمر کرامت بر میان مردان بسته اند. هرگز پیغمبری به هیچ زن نیامده است.

Робиъа гуфт : ин ҳама ҳаст влкни манӣ ва худ парастӣу анои рбкми алоълӣ , аз гиребони ҳеҷ зан бар наёмадааст ва ҳеҷ зани ҳаргизи мхнс набӯдааст . Инҳо дар мардони водӣад омадааст .

رابعه گفت: این همه هست ولکن منی و خود پرستی و انا ربکم الاعلی، از گریبان هیچ زن بر نیامده است و هیچ زن هرگز مخنث نبوده است. اینها در مردان وادید آمده است.

Нақласт кӣ вақте бемор шуду бемории сахт буд . Пурседанд : сабаби ин чаҳ буд ?

نقل است کی وقتی بیمار شد و بیماری سخت بود. پرسیدند: سبب این چه بود؟

Гуфт : ?назарети илои алҷнаҳи Фодбнии рабӣ , дар саҳаргоҳи дили мо ба сӯии биҳишт назар кард . Дӯст бо мо итоб кард , ин беморӣ аз итоб ӯст .

گفت: نظرت الی الجنه فادبنی ربی، در سحرگاه دل ما به سوی بهشت نظر کرد. دوست با ما عتاب کرد، این بیماری از عتاب اوست.

Пас ҳасани басарӣ ба иёдат ӯ омад . Гуфт : хоҷа Эй дидам аз хоҷагони Басра . Брдри савмиъаи робиъаи кӣсаи зари пеш ниҳода мегирист . Гуфтам : эй хоҷа ! чаро майгаре ?

پس حسن بصری به عیادت او آمد. گفت: خواجه ای دیدم از خواجگان بصره. بردر صومعه رابعه کیسه زر پیش نهاده می‌گریست. گفتم: ای خواجه!چرا می‌گریی؟

Гуфт : чизе аз барои ин зоҳидаи замон ки агрбркот ӯ аз миёна халқ баравад халқ ҳалок шавад .

گفت: چیزی از برای این زاهده زمان که اگربرکات او از میانه خلق برود خلق هلاک شود.

Ва гуфт : чизе овардаам барои таъаҳҳуд ӯу тарсам ки бнстонд . Ту шафоат кун то қабул кунад .

و گفت: چیزی آورده ام برای تعهد او و ترسم که بنستاند. تو شفاعت کن تا قبول کند.

Ҳасан дар рафт ва бигуфт . Робиъа ба гӯшаи чашм бадв нагирист . Гуфт : ҳўи ирзқи ман исбаҳи Флои ирзқи ман иҳбаҳ . Касе ки ӯро носазо мегуяд рӯзӣ аз ӯ боз намегирад . Касе ки ҷонаши ҷӯши муҳаббат ӯ мезанад ризқ аз ӯ чигуна боз гирад ки томн ӯро шинохтаам пушт дар халқ овардааму мол касе намедонам ки ҳалоласт ӣоне . Чун бустонам ки ба равшании чароғи султонӣ ба пероҳанӣ бадухтам ки дарида будам . Рӯзгории дилам баста шуд . То ёдам омад пероҳани бдридм . Онҷо ки дӯхта будам то дилам кушода шуд . Он хоҷаро узри хоҳ то дилам дарбанд надорад .

حسن در رفت و بگفت. رابعه به گوشه چشم بدو نگریست. گفت: هو یرزق من یسبه فلا یرزق من یحبه. کسی که او را ناسزا می‌گوید روزی از او باز نمی‌گیرد. کسی که جانش جوش محبت او می‌زند رزق از او چگونه باز گیرد که تامن او را شناخته ام پشت در خلق آورده ام و مال کسی نمی‌دانم که حلال است یانی. چون بستانم که به روشنی چراغ سلطانی به پیراهنی بدوختم که دریده بودم. روزگاری دلم بسته شد. تا یادم آمد پیراهن بدریدم. آنجا که دوخته بودم تا دلم گشاده شد. آن خواجه را عذر خواه تا دلم دربند ندارد.

Абдулвоҳид омир мегуяд : ману Сафёни саврӣ ба бемори пурсӣ робиъаи дршдим . Аз ҳайбат ӯ сухан ибтидо натавонистем кард . Сафёнро гуфтам : чизе бигӯ .

عبدالواحد عامر می‌گوید: من و سفیان ثوری به بیمار پرسی رابعه درشدیم. از هیبت او سخن ابتدا نتوانستیم کرد. سفیان را گفتم: چیزی بگو.

Гуфт : агар дуое бигӯе ин ранҷ бар ту саҳл кунад .

گفت: اگر دعایی بگویی این رنج بر تو سهل کند.

Рӯй бадв кард ва гуфт : ё Сафён ту ндонӣ ки ин ранҷ ба ман ки хостааст на худованд хостааст .

روی بدو کرد و گفت: یا سفیان تو ندانی که این رنج به من که خواسته است نه خداوند خواسته است.

Гуфт : балӣ !

گفت: بلی!

Гуфт : чун май донеи пас маро мефармое ки аз ӯ дархост кунам ба хилофи хост ӯ ? дӯстро хилоф кардан раво набӯд .

گفت: چون می‌دانی پس مرا می‌فرمایی که از او درخواست کنم به خلاف خواست او؟دوست را خلاف کردن روا نبود.

Пас Сафён гуфт : ё робиъа ! чаҳ чизат орзӯаст ?

پس سفیان گفت: یا رابعه!چه چیزت آرزوست؟

Гуфт : ё Сафён ! ту мардӣ аз аҳл илм бошӣ , чаро чунин сухан май гӯйӣ ки чаҳ орзӯ мекунадат ? ба иззати аллоҳ ки дувоздаҳ соласт ки марои хурмоитар орзӯ мекунад , ту май доне ки дар Басраи хурморо хатарӣ нест . Ман ҳануз нахурдам ки бандааму бандаро бо орзӯ чаҳ кор ? агар ман хоҳам ва худованд нахоҳад , ин куфр буд . Он бояд хост ки ӯ хоҳад то бандае ба ҳақиқат ӯ бошӣ . Агар ӯ худ диҳад он корӣ дигар буд .

گفت: یا سفیان!تو مردی از اهل علم باشی، چرا چنین سخن می‌گویی که چه آرزو می‌کندت؟به عزت الله که دوازده سال است که مرا خرمای تر آرزو می‌کند، تو می‌دانی که در بصره خرما را خطری نیست. من هنوز نخوردم که بنده ام و بنده را با آرزو چه کار؟اگر من خواهم و خداوند نخواهد، این کفر بود. آن باید خواست که او خواهد تا بنده ای به حقیقت او باشی. اگر او خود دهد آن کاری دگر بود.

Сафён гуфт : хомӯш шудам ва ҳеҷ нагуфтам .

سفیان گفت: خاموش شدم و هیچ نگفتم.

Пас Сафён гуфт : дар кори ту чун сухан наметавон гуфт , дар кори ман суханӣ бигӯӣ .

پس سفیان گفت: در کار تو چون سخن نمی‌توان گفت، در کار من سخنی بگوی.

Гуфт : ту неки мардӣ . Агар на онаст ки дунёро дӯсти дорӣ . Ва гуфт ривояти ҳадиси дӯсти дорӣ . Яъне ин ҷоҳӣаст .

گفت: تو نیک مردی. اگر نه آن است که دنیا را دوست داری. و گفت روایت حدیث دوست داری. یعنی این جاهی است.

Сафён гуфт : маро риққат оварад . Гуфтам : худовандо ! аз ман хўшнўд бош .

سفیان گفت: مرا رقت آورد. گفتم: خداوندا!از من خوشنود باش.

Робиъа гуфт : шарми надорӣ ки ризоӣ касе ҷӯӣ ки ту аз ӯ розии Не .

رابعه گفت: شرم نداری که رضای کسی جویی که تو از او راضی نیی.

Нақласт ки молик динор гуфт : дарбар робиъа шудам ва ӯро дидам бо кӯзае шикаста ки аз онҷо об хӯрдӣу вузӯи сохтӣ ,у бӯрёеи куҳнаи хиштӣ ки вақте сар бар онҷо наҳодӣ . Ва гуфт : дилам дард гирифт . Гуфтам : марои дӯстони сим дор ҳастанд . Агар май хоҳӣ то аз барои ту чизе аз эшон бустонам .

نقل است که مالک دینار گفت: دربر رابعه شدم و او را دیدم با کوزه ای شکسته که از آنجا آب خوردی و وضو ساختی، و بوریایی کهنه خشتی که وقتی سر بر آنجا نهادی. و گفت: دلم درد گرفت. گفتم: مرا دوستان سیم دار هستند. اگر می‌خواهی تا از برای تو چیزی از ایشان بستانم.

Гуфт : эй молик ! ғалатӣ азим кардӣ . Рӯзидиҳанда ман ва аз он эшон яке нест ?

گفت: ای مالک!غلطی عظیم کردی. روزی دهنده من و از آن ایشان یکی نیست؟

Гуфтам : ҳаст .

گفتم: هست.

Гуфт : рӯзидиҳанда даравишонро фаромӯш кардааст ба сабаби дарвешӣ ва тавонгаронро ёд мекунад ба сабаби тавонгарӣ ?

گفت: روزی دهنده درویشان را فراموش کرده است به سبب درویشی و توانگران را یاد می‌کند به سبب توانگری؟

Гуфтам : на .

گفتم: نه.

Пас гуфт : чун ҳол медонад чаҳ бо ёдаши даҳум ? ӯ чунин хоҳад , мо низ чунон хоҳем ки ӯ хоҳад .

پس گفت: چون حال می‌داند چه با یادش دهم؟او چنین خواهد، ما نیز چنان خواهیم که او خواهد.

Нақласт ки як рӯзи ҳасани басарӣу молики динору шқиқи балхии дарбари робиъаи рафтанд ва ӯ ранҷур буд . Ҳасан гуфт : лӣси бсодқи фии даъвоаи ман лами исбри алии зарби мавлоа . Содиқ нест дар даъвии хеш ҳар ки сабр накунад бар захми мавлои хеш .

نقل است که یک روز حسن بصری و مالک دینار و شقیق بلخی دربر رابعه رفتند و او رنجور بود. حسن گفت: لیس بصادق فی دعواه من لم یصبر علی ضرب مولاه. صادق نیست در دعوی خویش هر که صبر نکند بر زخم مولای خویش.

Робиъа гуфт : аз ин сухани буи манӣ меояд .

رابعه گفت: از این سخن بوی منی می‌آید.

Шқиқ гуфт : лӣси бсодқи фии даъвоаи ман лами ишкри алии зарби мавлоа . Содиқ нест дар даъвии хеш ҳар ки сабр накунад бар захми мавлои хеш .

شقیق گفت: لیس بصادق فی دعواه من لم یشکر علی ضرب مولاه. صادق نیست در دعوی خویش هر که صبر نکند بر زخم مولای خویش.

Робиъа гуфт : аз ин сухан буи меояд шқиқ гуфт лӣс ба содиқи фии даъвоаи ман лами ишкри алии зарби мавлоа содиқ нест дар даъвии хеш шукр накунад бар захми мавлои хеш робиъа гуфт аз ин ба бояд молик динор гуфт лӣс ба содиқи фии даъвоаи ман кам итлззи бзрби мавлоа содиқ нест дар даъвии хеш ҳар ки лиззати наёбад аз захми дӯсти хеш .

رابعه گفت: از این سخن بوی می آید شقیق گفت لیس به صادق فی دعواه من لم یشکر علی ضرب مولاهُ صادق نیست در دعوی خویش شکر نکند بر زخم مولای خویش رابعه گفت از این به باید مالک دینار گفت لیس به صادق فی دعواه من کم یتلذذ بضرب مولاه صادق نیست در دعوی خویش هر که لذت نیابد از زخم دوست خویش.

Робиъа гуфт : ба аз ин мебояд гуфт ту бигӯӣ

رابعه گفت: به از این می باید گفت تو بگوی

Гуфт : лӣси бсодқи фии даъвоаи ман лами инси алзрби фии мушоҳидаи мавлоа . Содиқ нест дар даъвии хеши ҳарки фаромӯш накунад ?илами захм дар мушоҳидаи матлӯби хеш . Ин аҷаб набӯд ки занони Миср дар мушоҳидаи махлуқи ?илам захм наёфтанд агар касе дрмшоҳдаҳи холиқи бад-ӣни сифат буд бадеъ набӯд .

گفت: لیس بصادق فی دعواه من لم ینس الضرب فی مشاهده مولاه. صادق نیست در دعوی خویش هرکه فراموش نکند الم زخم در مشاهده مطلوب خویش. این عجب نبود که زنان مصر در مشاهده مخلوق الم زخم نیافتند اگر کسی درمشاهده خالق بدین صفت بود بدیع نبود.

Нақласт ки аз бузургони Басраи яке дар омад ва бар болин ӯ нишасту дунёро май нкўҳиди сахт . Робиъа гуфт : ту сахти дунёи дӯст май дорӣ . Агар дӯсташ наме дории чандинаш ёд накарде ки шиканандаи колои харидор буд . Агар аз дунёи фориғ будӣ ба неку бад ӯ нкрдтӣ , аммо аз он ёд мекунӣ ки ман аҳби шёи аксари зикра , ҳар ки чизе дӯст дорад зикри он басӣ кунад .

نقل است که از بزرگان بصره یکی در آمد و بر بالین او نشست و دنیا را می‌نکوهید سخت. رابعه گفت: تو سخت دنیا دوست می‌داری. اگر دوستش نمی‌داری چندینش یاد نکردیی که شکننده کالا خریدار بود. اگر از دنیا فارغ بودی به نیک و بد او نکردتی، اما از آن یاد می‌کنی که من احب شیا اکثر ذکره، هر که چیزی دوست دارد ذکر آن بسی کند.

Ҳасан гуфт : як рӯзи намози дигар брробъаҳ рафтам . ӯ чизеи бхўости пухт . Гӯшт дар дег афганда буд , об дар карда . Чун бо ман дар сухан омад гуфт : ин сухани хуштар аз дег пухтан .

حسن گفت: یک روز نماز دیگر بررابعه رفتم. او چیزی بخواست پخت. گوشت در دیگ افگنده بود، آب در کرده. چون با من در سخن آمد گفت: این سخن خوشتر از دیگ پختن.

Ҳамчунон ҳадис мекард то намози шоми бгзордим . Пораи ноне хушк биовараду кӯзаи об то рӯза бигушоӣем . Робиъа рафт то дег баргирад . Даст ӯ бсухт . Нигоҳ кардем , деги пухта шуда буд ва меҷӯшед , ба қудрати ҳақи таъолӣ . Биоварад ва бо он гӯшт бихӯрадему хӯрданӣ буд ки бидон хуши таомӣ ҳаргиз нахурда будем . Робиъа гуфт : бемори бархестаро деги чунин май бояд .

همچنان حدیث می‌کرد تا نماز شام بگزاردیم. پاره نانی خشک بیاورد و کوزه آب تا روزه بگشاییم. رابعه رفت تا دیگ برگیرد. دست او بسوخت. نگاه کردیم، دیگ پخته شده بود و می‌جوشید، به قدرت حق تعالی. بیاورد و با آن گوشت بخوردیم و خوردنی بود که بدان خوش طعامی هرگز نخورده بودیم. رابعه گفت: بیمار برخاسته را دیگ چنین می باید.

Сафён гуфт : дар наздик робиъа шудам , дрмҳроб шуд ва то рӯз намоз мекард ва ман дар гӯшаи дигар намоз мекардам , то вақти саҳар . Пас гуфтам : ба чаҳ шукр кунем онро ки моро тавфиқ дод то ҳамаи шаби вайро намоз кардем .

سفیان گفت: در نزدیک رابعه شدم، درمحراب شد و تا روز نماز می‌کرد و من در گوشه دیگر نماز می‌کردم، تا وقت سحر. پس گفتم: به چه شکر کنیم آن را که ما را توفیق داد تا همه شب وی را نماز کردیم.

Гуфт : бдонкаҳи фардо рӯза дорем .

گفت: بدانکه فردا روزه داریم.

Гуфт : бори худоё ! агар марои фардои қиёмат ба дӯзах фиристӣ сиррӣ ошкоро кунам ки дӯзах аз ман ба ҳазорсола роҳ бигурезад .

گفت: بار خدایا!اگر مرا فردای قیامت به دوزخ فرستی سری آشکارا کنم که دوزخ از من به هزارساله راه بگریزد.

Ва гуфтӣ : илоҳии моро аз дунё ҳар чаҳ қисмат кардае ба душманони худ даҳ ва ҳар чаҳ аз охират қисмат кардае ба дӯстони худ даҳ ки марои ту басӣ .

و گفتی: الهی ما را از دنیا هر چه قسمت کرده ای به دشمنان خود ده و هر چه از آخرت قسمت کرده ایی به دوستان خود ده که مرا تو بسی.

Ва гуфтӣ : худовандо ! агар туро аз бими дӯзах май пурситам дар дӯзахам бисӯз , ва агар ба умеди биҳишт май пурситам , бар ман ҳароми гардон . Ва агар барои ту туро мепарастем , ҷамоли боқии дареғи мадор .

و گفتی: خداوندا!اگر تو را از بیم دوزخ می‌پرستم در دوزخم بسوز، و اگر به امید بهشت می‌پرستم، بر من حرام گردان. و اگر برای تو تو را می‌پرستیم، جمال باقی دریغ مدار.

Ва ди р муноҷот мегуфт : бори худоё ! агар марои фардо дар дӯзах кунӣ ман фарёд бар оварам ки вайро дӯсти доштам . Бо дӯст ин кунанд ?

و د ر مناجات می‌گفت: بار خدایا!اگر مرا فردا در دوزخ کنی من فریاد بر آورم که وی را دوست داشتم. با دوست این کنند؟

Ҳотифии оўоздод : ё робиъаи лои тзнии баннои занни алсўء . Ба мо гумон бад мабар ки мо туро дар ҷавори дӯстони худ фурӯди орем то бо мо сухани мо май гӯйӣ .

هاتفی آوازداد: یا رابعه لا تظنی بنا ظن السوء. به ما گمان بد مبر که ما تو را در جوار دوستان خود فرود آریم تا با ما سخن ما می‌گویی.

Ва дар муноҷот мегуфт : илоҳӣ ! кори ману орзӯии ман дар дунё аз ҷумлаи дунёи ёд туаст , ва дар охират аз ҷумлаи охирати лақои тўост . Аз ман инаст ки гуфтам . Ту ҳар чаҳ хоҳӣ мекун .

و در مناجات می‌گفت: الهی!کار من و آرزوی من در دنیا از جمله دنیا یاد تو است، و در آخرت از جمله آخرت لقای تواست. از من این است که گفتم. تو هر چه خواهی می کن.

Ва дар муноҷоти як шаб мегуфт : ё раб ! дилам ҳозир кун , ё намоз бедил бипазир .

و در مناجات یک شب می‌گفت: یا رب!دلم حاضر کن، یا نماز بی دل بپذیر.

Чун вақти маргаш дар омад мардумон берун шуданд ва дар фароз карданд . Овозӣ шуниданд ки : ё ?итҳо алнФси алмтмӣнаҳи арҷъии илои рбк розӣа олойа . Замонӣ буд ҳеҷ овоз наомад . Дар боз карданд , ҷон бидода буд . Бузургон чунин гуфтанд ки робиъа ба дунё дар омад ва ба охират рафту ҳаргиз бо ҳақ густохӣ накард ва ҳеҷ нахост ва нагуфт ки марои чунин дор ва чунин кун то бидон чаҳ расад ки аз халқи чизеи хостӣ .

چون وقت مرگش در آمد مردمان بیرون شدند و در فراز کردند. آوازی شنیدند که: یا ایتها النفس المطمئنه ارجعی الی ربک راضیه آلایه. زمانی بود هیچ آواز نیامد. در باز کردند، جان بداده بود. بزرگان چنین گفتند که رابعه به دنیا در آمد و به آخرت رفت و هرگز با حق گستاخی نکرد و هیچ نخواست و نگفت که مرا چنین دار و چنین کن تا بدان چه رسد که از خلق چیزی خواستی.

Баъд аз марги ӯро ба хоби диданд . Гуфтанд : ҳоли гӯй то аз мункиру накир чун рстӣ ?

بعد از مرگ اورا به خواب دیدند. گفتند: حال گوی تا از منکر و نکیر چون رستی؟

Гуфт : он ҷавонмардон дар омаданд , гуфтанд ки ман рбк ?

گفت: آن جوانمردان در آمدند، گفتند که من ربک؟

Гуфтам : боз гардид ва хдоиро гуед ки бо чандини ҳазор ҳазор халқи перзании заъифаро фаромӯш накардӣ ? ман ки дар ҳамаи ҷаҳони туро дорам , ҳаргизат фаромӯш накунам . То касеро фиристӣ ки худоӣ ту кист ?

گفتم: باز گردید و خدایرا گویید که با چندین هزار هزار خلق پیرزنی ضعیفه را فراموش نکردی؟من که در همه جهان تو را دارم، هرگزت فراموش نکنم. تا کسی را فرستی که خدای تو کیست؟

Муҳамади бен аслми алтўсӣу нъмии тртўсӣ ки дар бодияи сӣ ҳазор мардро об доданд ҳар ду ба сари хок робиъа омаданд . Гуфтанд он лоф ки мезадӣ ки сар ба ҳар ду сарой фурӯ наёрам , ҳол ба куҷо расед ?

محمد بن اسلم الطوسی و نعمی طرطوسی که در بادیه سی هزار مرد را آب دادند هر دو به سر خاک رابعه آمدند. گفتند آن لاف که می‌زدی که سر به هر دو سرای فرو نیارم، حال به کجا رسید؟

Овоз омад ки : расидам бидонча дидам . Раҳмаи аллоҳи алайҳо .

آواز آمد که: رسیدم بدانچه دیدم. رحمه الله علیها.