Бори дигар бар стоки гулбун бебаргу бор

بار دیگر بر ستاک گلبن بی برگ و بار

Афсари заррин бар оради абри марвориди бор

افسر زرین بر آرد ابر مروارید بار

Гоҳи минои зинати орад зунигор бӯстон

گاه مینا زینت آرد زو نگار بوستان

Гоҳи марҷони зевари орад зу арӯси марғзор

گاه مرجان زیور آرد زو عروس مرغزار

Ғунча созад боғро пари гулбун аз миноу зар

غنچه سازد باغ را پر گلبن از مینا و زر

Лола созад кӯҳро пари пушта аз шингарфи виқор

لاله سازد کوه را پر پشته از شنگرف و قار

Дасти сӯсани нуқраи но пухта дорад дасти банд

دست سوسن نقرهٔ ناپخته دارد دست بند

Гӯши гулбуни лўлўӣ носуфта дорад гӯшвор

گوش گلبن لولوی ناسفته دارد گوشوار

Дар ъ Қатарони ҳалқа аз дарёи бипушади осмон

در ع قطران حلقه از دریا بپوشد آسمان

Барги марҷони кавкаб аз хоро бар оради кӯҳсор

برگ مرجان کوکب از خارا بر آرد کوهسار

Лашкари анҷуми ниҳод лола бинмоед зи санг

لشکر انجم نهاد لاله بنماید ز سنگ

Рояти хуршеди пайкари гули буруни оради зи хор

رایت خورشید پیکر گل برون آرد ز خار

Аз даҳони лола чун берун дурахшад зулфи шаб

از دهان لاله چون بیرون درخشد زلف شب

Наргис аз дили шамъи сӯзон бар сари оради сад ҳазор

نرگس از دل شمع سوزان بر سر آرد صد هزار

Хирмани марҷону мино ҳар куҷои чашми афканӣ

خرمن مرجان و مینا هر کجا چشم افکنی

Бар шктст аз чаман , ё брдмидст аз чанор

بر شکته:ست از چمن ، یا بردمیده‌ست از چنار

Аз бунафшаи мшкбўии влолаҳи лؤлؤи насаб

از بنفشه مشکبوی و لالهٔ لؤلؤ نسب

Қатра созад чашми ошиқ , ҳалқа гирад зулфи ёр

قطره سازد چشم عاشق، حلقه گیرد زلف یار

Оби дарё дар гулистон оташӣ афрӯхтаст

آب دریا در گلستان آتشی افروخته‌ست

Абрдўду лолаи ахгар , хуед аксу гули шарор

ابر دود و لاله اخگر، خوید عکس و گل شرار

Гар бар иброҳӣми райҳони гашти оташ турфа нест

گر بر ابراهیم ریحان گشت آتش طرفه نیست

Турфа каз райҳони ҳаме оташ фурӯзад навбаҳор

طرفه کز ریحان همی آتش فروزد نوبهار

Бӯстон аз чашми абрӯи дасти боди андари чаман

بوستان از چشم ابر و دست باد اندر چمن

Ҳала дорад дар шақоӣқ нақш дорад дар нигор

حله دارد در شقایق نقش دارد در نگار

Дасти шох аз гули мунаққаш чун дами тоўси нар

دست شاخ از گل منقش چون دم طاوس نر

Рӯй абр ар жолаи пари кавкаб чу пушти сусмор

روی ابر از ژاله پر کوکب چو پشت سوسمار

Аз насим бод дорад ғунчаи анбар дар даҳан

از نسیم باد دارد غنچه عنبر در دهن

Вази сиришк абр дорад лолаи лؤлؤ дар канор

وز سرشک ابر دارد لاله لؤلؤ در کنار

Хуед сабзу хурраму глбўӣ , пиндории магар

خوید سبز و خرم و گلبوی، پنداری مگر

Хуррамӣ аз табъи пок хоҷа дорад мустаъор

خرمی از طبع پاک خواجه دارد مستعار

Муфаххари маликат , амини давлати олии малик

مفخر ملکت، امین دولت عالی ملک

Маркази миллат , Заҳири малики кофии шаҳриёр

مرکز ملت، ظهیر ملک کافی شهریار

Маъдани эҳсони Саиди бен Муҳамад каз дилаш

معدن احسان سعید بن محمد کز دلش

Моиҳтдбир бархезад чу аз дарёи бухор

مایهٔ تدبیر برخیزد چو از دریا بخار

Пеши ҳлмши кӯҳи хоку пеши ҷўдши оби абр

پیش حلمش کوه خاک و پیش جودش آب ابر

Пеши хашмаши боди барқ ва беш табъаши нури нор

پیش خشمش باد برق و بیش طبعش نور نار

Чун гумони пеши яқин ва чун аёни пеши хабар

چون گمان پیش یقین و چون عیان پیش خبر

Чун хатои пеши савоб ва чун ҳадари пеши виқор

چون خطا پیش صواب و چون هدر پیش وقار

Саҳмаш аз осори хашмаш ҳар куҷо ёбад гузар

سهمش از آثار خشمش هر کجا یابد گذر

Номаш аз кирдори хубаш ҳар куҷо гирад гузор

نامش از کردار خوبش هر کجا گیرد گذار

Ин чу зар шодӣ фазояд дар даруни тангдаст

این چو زر شادی فزاید در درون تنگدست

Вон чу май бе ҳушии орад дар димоғи ҳӯшёр

وآن چو می بی هوشی آرد در دماغ هوشیار

Саҳм ӯ дорад ниҳону хашм ӯ оради падед

سهم او دارد نهان و خشم او آرد پدید

Захм дар чанголи шери ваз ҳар дар дандони мор

زخم در چنگال شیر و زهر در دندان مار

Онкии бӯсади даст ӯ ҳаргиз набошад тангдаст

آنکه بوسد دست او هرگز نباشد تنگدست

Вонкаҳ ҷӯяд сур ӯ ҳаргиз набошад сўкўор

وآنکه جوید سور او هرگز نباشد سوکوار

Офтоб ар сари бпиўстии бпои ҳимматаш

آفتاب ار سر بپیوستی بپای همتش

Аз фалак кардӣ , на аз хоки дижам , зари айёр

از فلک کردی، نه از خاک دژم، زر عیار

Ор дорад ҷон аз он фахрӣ ки на зоиин ӯст

عار دارد جان از آن فخری که نه زآیین اوست

Ҳеҷ кас нашунӯд фахриро каз ва доранд ор

هیچ کس نشنود فخری را کزو دارند عار

Кӣ шумор ахтарон донад муҳандис бар фалак

کی شمار اختران داند مهندس بر فلک

Чун надонад бар замини икрўзи ҷўдшро шумор

چون نداند بر زمین یک روز جودش را شمار

Дасти дарёи мавҷ ӯ дорад яке заррини садаф

دست دریا موج او دارد یکی زرین صدف

Карда аз абри сахои дили пари з дар шоҳвор

کرده از ابر سخا دل پر ز دُر شاهوار

Оби сирӣ , мурғи санӣ , хоки ҷинсӣ , мори Фш

آب سیری، مرغ سانی، خاک جنسی، مار فش

Зрнмоиӣ , сими шаклӣ , дар фишонӣ мшксор

زرنمایی، سیم شکلی، دُر فشانی مشکسار

Чун замири оқилони андар хирад дорад гузар

چون ضمیر عاقلان اندر خرد دارد گذر

Чун дуои мустаҷоби андари қазодори мадор

چون دعای مستجاب اندر قضا دارد مدار

Дар намоиши зар пухта дорад андари сими хор

در نمایش زر پخته دارد اندر سیم خار

Дар гудозаш дар равшан дорад ӯ дар машки тор

در گدازش در روشن دارد او در مشک تار

Тани ниҳон дар зер рӯйу сарду ан дар пеши чашм

تن نهان در زیر روی و سر دوان در پیش چشم

Рӯй зарду чашми гирён , сарнигӯн втн назор

روی زرد و چشم گرین ، سرنگون و تن نزار

Бе сухани лафзи озмоӣ ва бе хиради маънӣ пажӯҳ

بی سخن لفظ آزمای و بی خرد معنی پژوه

Беравон ҷунбиш намой ва бе забони посухи гузор

بی روان جنبش نمای و بی زبان پاسخ گزار

Нӯк ӯ ҳангом рафтани бодро талқин кунад

نوک او هنگام رفتن باد را تلقین کند

Сайри он асбӣ ки хок аз наъл ӯ гардад шёр

سیر آن اسبی که خاک از نعل او گردد شیار

Оби гардиши мураккабӣ каз чобукии ҳангоми так

آب گردش مرکبی کز چابکی هنگام تک

Наъли сахт ӯ зи хоки нарми ангезади ғубор

نعل سخت او ز خاک نرم انگیزد غبار

Сайри оби вотшу моҳӣу мор аз вай баранд

سیر آب و آتش و ماهی و مار از وی برند

Жарф раваду паҳни дашту тунди кӯҳу тнки ғор

ژرف رود و پهن دشت و تند کوه و تنک غار

Хиради мӯии взоғи чашму паҳн рӯйу гирди сам

خُرد موی و زاغ چشم و پهن روی و گرد سم

Тези гӯшу дурбини вараи наварди вроҳўор

تیز گوش و دوربین و رهنورد و راهوار

Об бо вай дар шитобу хок бо вай дар диранг

آب با وی در شتاب و خاک با وی در درنگ

Чарх бо вай дар набарду абр бо вай дар шикор

چرخ با وی در نبرد و ابر با وی در شکار

Гоҳ рафтан , гоҳ бӯдан , гоҳ ҷустан , гоҳи так

گاه رفتن،گاه بودن، گاه جستن، گاه تک

Кунаду сусту тунду тезу рому нарму саҳлу хор

کند و سست و تند و تیز و رام و نرم و سهل و خوار

эй худовандӣ , ки давлатро ту кардӣ номҷўӣ

ای خداوندی که دولت را تو کردی نامجوی

Ваии сарафрозӣ , ки донишро ту монадӣ ёдгор

وی سرافرازی که دانش را تو ماندی یادگار

эй з ҳар дастӣ ки дрондишаҳ ояд пеши даст

ای ز هر دستی که در اندیشه آید پیش دست

Ваии баҳри корӣ ки дар умед гунҷад комгор

وی به هر کاری که در امید گنجد کامگار

Гар зи ахлоқати мураккаб пайкарӣ кардӣ фалак

گر ز اخلاقت مرکب پیکری کردی فلک

Бе гумони ҷони мусаввири дида будӣ рӯзгор

بی گمان جان مصور دیده بودی روزگار

Ихтиёри тести ҷӯади хостаи бахшеи бҷбр

اختیار تست جود خواسته بخشی به جبر

Зини накӯтар каш набинад ҳукми ҷабру ихтиёр

زین نکوتر که‌ش نبیند حکم جبر و اختیار

Гар накардӣ чархи пайдои дасти гавҳари бори ту

گر نکردی چرخ پیدا دست گوهربار تو

Мари забонро алФзи бахшиши номадии ҳаргизи бакор

مر زبان را لفظ بخشش نامدی هرگز به کار

Душманатро рӯзи меҳнат ёдгор давлатаст

دشمنت را روز محنت یادگار دولتست

Зон сабаби к-эйин рӯз ҳиҷр бошад ёдгор

زآن سبب که‌آیین روز هجر باشد یادگار

Хасм чун наҳри асад аз ту ? каз ҳарири калаки ту

خصم چون نهراسد از تو کز حریر کلک تو

Гардадаш хиради устихон дар тан чу тухми кӯи канор

گرددش خرد استخوان در تن چو تخم کوکنار

Хок насаед чу чарх , ар хокро гӯйӣ : бирав

خاک ناساید چو چرخ، ار خاک را گویی برو

Чархи нштобд чу хок , ар чархро гӯйӣ : бидор

چرخ نشتابد چو خاک، ار چرخ را گویی بدار

Рӯзи душмани пасти вазири тахти ту бахти баланд

روز دشمن پست و زیر تخت تو بخت بلند

Сари нишебиҳои тахти андари баландӣҳои дор

سر نشیبی‌های تخت اندر بلندیهای دار

Гар буд хоки гаронро азсбки табъи ту баҳр

گر بود خاک گران را از سبک طبع تو بهر

Вар буд чархи сабкро аз гарони ҳалами ту бор

ور بود چرخ سبک را از گران حلم تو بار

Мояи хоки гаронро ин биппаранд сабк

مایۀ خاک گران را این بپراند سبک

Ҷурми гардуни сабкро он нагирад устувор

جرم گردون سبک را آن نگیرد استوار

Дасти тадбират , худовандо , арӯси малик ро

دست تدبیرت خداوندا، عروس ملک را

Баси нави ойини з иўрӣ бастаст хубу сози вор

بس نو آیین زیوری بسته‌ست خوب و سازوار

Чу бтбъи андари мурувват , чун бъқли андари ҳунар

چو به طبع اندر مروت، چون به عقل اندر هنر

Чун бмғзи андари самоъ ва чун баҷоами андари ъқор

چون به مغز اندر سماع و چون به جام اندر عقار

То азин дар дарӣ чун хомаи лашкар афшон кунӣ

تا ازین در دری چون خامه لشکر افشان کنی

Аз фасоҳати гӯйии андари хомаи дории зулфиқор

از فصاحت گویی اندر خامه داری ذوالفقار

Захми гурзу оби теғ ар обрӯӣ маликат анд

زخم گرز و آب تیغ ار آبروی ملکت‌اند

Ҷон баранд ва сар ситонанд ин ва он дар кори зор

جان برند و سر ستانند این و آن در کارزار

Бар гузорад рои ту ҳар маликро бе грзўи теғ

بر گذارد رای تو هر ملک را بی گرز و تیغ

Саҳми теғи обдодаҳи захми гурзи гоўсор

سهم تیغ آبداده زخم گرز گاوسار

Гар на ақлӣ чун падеди ореи кажӣ аз ростӣ ?

گر نه عقلی، چون پدید آری کژی از راستی؟

Вар на ҷонӣ чун кунӣ пинҳони дониши ошкор ?

ور نه جانی، چون کنی پنهان دانش آشکار؟

Аз наҳифи теғи оташи ранги оташи сайри ту

از نهیب تیغ آتش رنگ آتش سیر تو

Об гардад гавҳари андар рӯй теғи обдор

آب گردد گوهر اندر روی تیغ آبدار

Аз хамири равшани ту тира ҷон душманаст

از خمیر روشن تو تیره جان دشمنست

Соъатӣ бошад ки сесад раҳ бихоҳад зинҳор

ساعتی باشد که سیصد ره بخواهد زینهار

эй худованди худовандон , зи ёди мадҳи ту

ای خداوند خداوندان، زیاد مدح تو

Дибҳӣ бо Фми бҷони андар , ҳаме бепуду тор

دیبهی بافم به جان اندر، همی بی پود و تار

Чун баборади абри фикрати қатра бар дарёии лафз

چون ببارد ابر فکرت قطره بر دریای لفظ

Дар маънӣ бар кашами мадҳи турои ғаввоси вор

دُرّ معنی برکشم مدح ترا غواص‌وار

Хидматии созам , куҷои марди схндони андрў

خدمتی سازم، کجا مرد سخندان اندرو

Чун кунад вақти сухани андеша , дорад эътибор

چون کند وقت سخن اندیشه، دارد اعتبار

То баҳор аз шохи марҷон лола бинмоед ббоғ

تا بهار از شاخ مرجان لاله بنماید به باغ

То хазон аз ақди лؤлؤ дона рӯйанд зи нор

تا خزان از عقد لؤلؤ دانه رویاند ز نار

Боди чашми ҳосидати нори кафида бе хазон

باد چشم حاسدت نار کفیده بی خزان

Бод рӯй носиҳҳати боғи шукуфта бе баҳор

باد روی ناصحت باغ شکفته بی بهار