Ранҷу заҳмати талабӣ , бош муошир бо халқ

رنج و زحمت طلبی‌، باش معاشر با خلق

Ҳашар бо халқи балии раҳмату ранҷи оради бор

حشر با خلق بلی رحمت و رنج آرد بار

Хоҳӣ аз дағдағау ранҷи фароғати ёбӣ

خواهی از دغدغه و رنج فراغت یابی

Тарк суҳбат кун ва дар хона нишин сӯфии вор

ترک صحبت کن و در خانه نشین صوفی‌وار

Бош мأнўс ба ёрӣ ки напурсад зи ту чиз

باش مأنوس به یاری که نپرسد ز تو چیز

Ҳам нагӯяд ба ту чизе ки напурсӣ ночор

هم نگوید به تو چیزی که نپرسی ناچار

Гар сухани хоҳӣ бо ту сухани орад ба миён

گر سخن خواهی با تو سخن آرد به میان

Вар хамаш бошӣ хомӯш нишинад ба канор

ور خمش باشی خاموش نشیند به کنار

Ҳарчӣ зу хоҳии орад ба ?бирт аз ҳар боб

هرچه زو خواهی آرد به برت از هر باب

Ҳарчӣ зу пурсӣ посух диҳадат дар ҳар кор

هرچه زو پرسی پاسخ دهدت در هر کار

На сухан созад ва наз халқи намояди ғайбат

نه سخن سازد و نز خلق نماید غیبت

На хабари пурсаду неи кашфи намояди асрор

نه خبر پرسد و نی کشف نماید اسرار

То ту дар хобӣ ӯ низ бимонад хуфта

تا تو در خوابی او نیز بماند خفته

То ту бедорӣ ӯ низ бимонад бедор

تا تو بیداری او نیز بماند بیدار

Он чунон муҳарраму икдл ки набояд бабраш

آن‌چنان محرم و یکدل که نباید ببرش

На таъоруф , на такаллуф , на таҳаффуз , на виқор

نه تعارف‌، نه تکلف‌، نه تحفظ‌، نه وقار

Бо ту дар хона буд то туе андари хона

با تو در خانه بود تا تویی اندر خانه

Ҳам ба гулзор буд то ту андрглзор

هم به گلزار بود تا تو اندرگلزار

Вар ба зиндони Фкнндт ба мисли онҷо низ

ور به زندان فکنندت به مثل آنجا نیز

Мӯниси рӯзи ғами тесту аниси шаби тор

مونس روز غم تست و انیس شب تار

Лек дар суҳбати махлуқи туро тарк кунад

لیک در صحبت مخلوق تو را ترک کند

Ҳаст ъзршкаҳи бҳк дил насазад ишқи дўёр

هست عذرشکه‌بهٔک دل نسزد عشق دویار

ӯ ҳакимаст ва фақиҳаст ва табибасту адиб

او حکیمست و فقیه است و طبیبست و ادیب

Кимёўӣу рбозӣ , фалакӣу меъмор

کیمیاوی و رباضی‌، فلکی و معمار

Воъизу зоҳиду санъатгару наққошу хатиб

واعظ و زاهد و صنعتگر و نقاش و خطیب

Ҳосбу котибу хаттоту сипоҳӣу савор

حاسب و کاتب و خطاط و سپاهی و سوار

Донад асрори набототу алоҷи ҳайвон

داند اسرار نباتات و علاج حیوان

Ки буд аҳли гулу аҳли млу аҳли шикор

که بود اهل گل و اهل مل و اهل شکار

Гар зи ҷуғрофии пурсӣ ба ту бинмоед рост

گر ز جغرافی پرسی به تو بنماید راست

Арзу тӯлу ҷиҳату мардум ҳар шаҳру диёр

عرض و طول و جهت و مردم هر شهر و دیار

Гар з таърих бипурсӣ бинмоед таърих

گر ز تاریخ بپرسی بنماید تاریخ

Вари з ашъор бипурсӣ бсроиди ашъор

ور ز اشعار بپرسی بسراید اشعار

Накунигар суханӣ аз суханонашро фаҳм

نکنی گر سخنی از سخنانش را فهم

Бар ту такрор кунадгар ту бихоҳӣ сад бор

بر تو تکرار کند گر تو بخواهی صد بار

Ҳама хат донад аз чинӣ ва аз снскрит

همه خط داند از چینی و از سنسکریت

Паҳлавӣу гургу мисрӣу хати мсмор

پهلوی و گرگ و مصری و خط مسمار

Вари зи ансоби милал хоҳӣ гуяд ба ту боз

ور ز انساب ملل خواهی گوید به تو باز

зи ориёӣу зи сомӣу зи ҳомӣу ттор

ز آریایی و ز سامی و ز حامی و تتار

Ин чунин дӯст китобаст аз ӯ рӯй мтоб

این‌چنین دوست کتابست از او روی متاب

Ин чунин ёр китобаст азуи дасти мадор

این چنین یار کتابست ازو دست مدار

Ба чунин шоҳиди зебо ба битолати мангар

به چنین شاهد زیبا به بطالت منگر

Бишинав аз ман ба кас ӯро ба амонати мспор

بشنو از من به کس او را به امانت مسپار

Вари амонати бспрдиши азу чашм бапуш

ور امانت بسپردیش ازو چشم بپوش

Дайгарии хоҳи зи бозор ва ба ҷояш бигзор

دیگری خواه ز بازار و به جایش بگذار

Ллаҳи алҳмд ки дар хонаи мо ҳарфӣ нест

لله الحمد که در خانهٔ ما حرفی نیست

Ки баҳораст ва китобаст ва китобасту баҳор

که بهار است و کتابست و کتابست و بهار

Бо чунин ҳол шудам ҳабс , зи ман ибрати гир

با چنین حال شدم حبس‌، ز من عبرت گیر

эй ки бо халқии мҳшўрбаҳи лайл ваба наҳор

ای که با خلقی محشوربه لیل وبه نهار