Дар бар моаму боб хозеъ бош

در بر مام و باب خاضع باش

Амрашонро зи ҷон мтобъ бош

امرشان را ز جان متابع باش

Муҳтарами дори пермардон ро

محترم دار پیرمردان را

Қавли устоду ҳукми султон ро

قول استاد و حکم سلطان را

Ба қавонини мамлакати бгроӣ

به قوانین مملکت بگرای

Бо бузургон мухолифат манимоӣ

با بزرگان مخالفت منمای

Аслҳои қадимро мФкн

اصل‌های قدیم را مفکن

Чун куҳан ёфтӣ қадаҳ , машкан

چون کهن یافتی قدح‌، مشکن

Айб чизе макун ба дами сардӣ

عیب چیزی مکن به دَم سردی

Беҳтар аз ӯ биор агар мардӣ

بهتر از او بیار اگر مردی

Гуфтани айби каси наснҷида

گفتن عیب کس نسنجیده

намешавад одатии накӯҳида

می‌شود عادتی نکوهیده

Айби ҷӯии чўгшти одати ту

عیب‌جویی چوگشت عادت تو

Баста гардад дар саодати ту

بسته گردد در سعادت تو

Нест кас дар ҷаҳони лофу газоф

نیست کس در جهان لاف و گزاف

Бадтар аз мардумони манфии боф

بدتر از مردمان منفی‌باف

Кончаҳи бенанди зишт май бенанд

کانچه بینند زشت می‌بینند

Дӯзахи андари биҳишт май бенанд

دوزخ اندر بهشت می‌بینند

Гар зи қуръон сухан кунӣ барашон

گر ز قرآن سخن کنی برشان

Хурда гиранд бар паямбарашон

خرده گیرند بر پیمبرشان

Ҳамаи оканда аз хатоу хилоф

همه آکنده از خطا و خلاف

Тиҳӣ аз раҳму холӣ аз инсоф

تهی از رحم و خالی از انصاف

Ҳама аз фазлу тақвои овора

همه از فضل و تقوی آواره

Ҳама бебандубору бекора

همه بی‌بندوبار و بیکاره

Ҳарчӣ ояд ба даст ме шикананд

هرچه آید به ‌دست می‌شکنند

Лек чизе дуруст ме накунанд

لیک چیزی درست می‌نکنند

Ҳарчӣ робшнўнди ради созанд

هرچه رابشنوند رد سازند

Ҳарчӣ бидиҳии з каф биндозанд

هرچه بدهی ز کف بیندازند

Ба қабоу кулоҳи бади гўбнд

به قبا و کلاه بد گوبند

Ба гадо ва ба шоҳ бад гӯйанд

به گدا و به شاه بد گویند

Ҳарчиро бингаранд бад шимуранд

هرچه را بنگرند بد شمرند

Яке ар бишинаванд сад шимуранд

یکی ار بشنوند صد شمرند

Паии иғвоӣ чанд кавдани ом

پی اغوای چند کودن عام

Дод озодамардро дашном

داد آزادمرد را دشنام

Хори созанд ҳар азизӣ ро

خوار سازند هر عزیزی را

Напасанданд ҳеҷ чизе ро

نپسندند هیچ چیزی را

Вари нишонеи фарози маснадашон

ور نشانی فراز مسندشان

Созӣ андари амали муқайядашон

سازی اندر عمل مقیدشان

Бо ҳамаи иддао ба вақти амал

با همه ادعا به وقت عمل

Андар уфтанд ҳмчўхр ба вҳл

اندر افتند همچوخر به وحل

Бтар ӣнҷост кин гуруҳи ?данӣ

بتر اینجاست کاین گروه دنی

Рӯз роҳат кунанд бддҳнӣ

روز راحت کنند بددهنی

Лек чун схтиӣӣ падед ояд

لیک چون سختیئی پدید آید

Зулму бдбхтиӣӣ падед ояд

ظلم و بدبختیئی پدید آید

Душмании чира бар ватан кардад

دشمنی چیره بر وطن کردد

Сабаби бими мард ва зан гардад

سبب بیم مرد و زن گردد

Адлу инсофро наад ба канор

عدل و انصاف را نهد به کنار

ДркФии теғу дркФии динор

درکفی تیغ و درکفی دینار

Ин фузулони нокаси ҳўчӣ

این فضولان ناکس هوچی

Ҳамчуи гурба ба суфраи мӯи мӯчи

همچو گربه به سفره مو موچی

Бас ки оҳиста май кашанди нафас

بس که آهسته می کشند نفس

Мурда аз зинда шан надонад кас

مرده از زنده‌شان نداند کس

Дар бар золимони з рӯй ниёз

در بر ظالمان ز روی نیاز

Ҳамагӣ пӯзиш оваранду намоз

همگی پوزش آورند و نماز

Пеши золим чу нукари шахсе

پیش ظالم چو نوکر شخصی

Гарми хуши хидматии вхўши рақсӣ

گرم‌خوش‌خدمتی‌وخوش‌رقصی

Бар озодамард лек дурушт

بر آزادمرد لیک درشت

Теғӣ аз носзогрФтаҳ ба мушт

تیغی از ناسزاگرفته به مشت

Дар равад рўзтрси боди ҳама

در رود روزترس باد همه

Ҳарза лое равад зи ёди ҳама

هرزه‌لایی رود ز یاد همه

Боз чун малик бо қарор ояд

باز چون ملک با قرار آید

Адлу қонӯн ба рӯй кор ояд

عدل و قانون به روی کار آید

Лаб ба қадаҳ ибод бигушоӣанд

لب به قدح عباد بگشایند

Дафтар интиқод бигушоӣанд

دفتر انتقاد بگشایند

Ғофиланд аз шуҷоати адабӣ

غافلند از شجاعت ادبی

Вази миёна рӯйу ҳақи талабӣ

وز میانه‌روی و حق ‌طلبی

Гоҳ чун грк вагоҳ чун мӯшанд

گاه چون گرک وگاه چون موشند

Гоҳи ҷӯшон ва гоҳ хомӯшанд

گاه جوشان و گاه خاموشند

Вази шуҷоат ки дар миёна буд

وز شجاعت که در میانه بود

Ин мФоликро карона буд

این مفالیک را کرانه بود

Зодмит ки ҳаст ҳади васат

زآدمیت که هست حد وسط

Ғофиланд , инат хилқатӣ ба ғалат

غافلند، اینت خلقتی به‌غلط

Грксии сусти гашт чуст шаванд

گرکسی‌سست گشت چست شوند

Врксии сахти гашт суст шаванд

ورکسی سخت گشت ‌سست شوند

Айб аз инҳост кин харобаи ватан

عیب از اینهاست کاین خرابه وطن

Нашавад адл ва додро маскан

نشود عدل و داد را مسکن

Навбатии ҳарҷи вмрҷи вошўбст

نوبتی هرج ومرج وآشوبست

Навбатии зулми вқҳрсркўбст

نوبتی ظلم وقهرسرکوبست

Гуфт донишварӣ ки ҳар кишвар

گفت دانشوری که هر کشور

Ёбад он рака бошадаш дархур

یابد آن راکه باشدش درخور

Оре Эрон накарда кор ҳануз

آری ایران نکرده کار هنوز

Низ нагирифта эътибор ҳануз

نیز نگرفته اعتبار هنوز

Мардуми мурдаи регаш аз ҳар боб

مردم مرده ریگش از هر باب

Каму обу гё дар он камёб

کم و آب و گیا در آن کمیاب

Биҷуз аз ҳирманду хузистон

بجز از هیرمند و خوزستان

Табаристону Дайламу гиреҳгон

طبرستان و دیلم و گرگان

Ҳамаи кҳсор ва равадҳои ҳақир

همه کهسار و رودهای حقیر

Воҳаҳоӣ даруни паҳни кавир

واحه‌هایی درون پهن کویر

Ҳама афтодаанд давр аз ҳам

همه افتاده‌اند دور از هم

Халқ кам , илм кам , иморат кам

خلق کم‌، علم کم‌، عمارت کم

Халқаш аз фарти фақру бдрўзӣ

خلقش از فرط فقر و بدروزی

Рӯзу шаби гарми ҳиялати андӯзӣ

روز و شب گرم حیلت‌اندوزی

Ъибҷўиӣ шудаст кори ҳама

عیبجویی شدست کار همه

Тира гаштаст рӯзгори ҳама

تیره گشتست روزگار همه

Карда деви дурӯғ дар дил ҳо

کرده دیو دروغ در دل ها

Хонаҳо , қасрҳоу манзил ҳо

خانه‌ها، قصرها و منزل‌ها

Нописанданд халқ дар пиндор

ناپسندند خلق در پندار

Бад ба гуфтору зишт дар кирдор

بد به گفتار و زشت در کردار

Бас ки бдсиртнду зишти андеш

بس که بدسیرتند و زشت‌اندیش

Ёр бегонаанду душмани хеш

یار بیگانه‌اند و دشمن خویش

Ҷяши Чингизу лашгари Темур

جیش چنگیز و لشگر تیمور

Куштану ғорату таъаддӣу зӯр

کشتن و غارت و تعدی و زور

Зулми злому ҷабри ҷабборон

ظلم ظلام و جبر جباران

Дуздии омилону бндорон

دزدی عاملان و بنداران

Ивази сирати мусулмонӣ

عوض سیرت مسلمانی

Халқро дода хуии шайтонӣ

خلق را داده خوی شیطانی

Маънии адл ва дод рафт аз ёд

معنی عدل و داد رفت از یاد

Сидқу мардонагии з қадар афтод

صدق و مردانگی ز قدر افتاد

Шуд футуввати газофу афсона

شد فتوّت گزاف و افسانه

Ростии дому мардумии дона

راستی دام و مردمی دانه

Илм шуд ҳаср бар китобӣ чанд

علم شد حصر بر کتابی چند

Ваон кутуби марҷаъи дўобӣ чанд

وان کتب مرجع دوابی چند

« илмҳои саҳеҳ » шуд фаръии ао

«‌علم‌های صحیح‌» شد فرعی اا

Асл шуд чанд ҳилаи шаръӣ

اصل شد چند حیلهٔ شرعی

Мардумоне ки қурби нуҳсад сол

مردمانی که قرب نهصد سال

Бошад аҳволашони бад-ӣни минвол

باشد احوالشان بدین منوال

Зулми Чингизи дидау Темур

ظلم چنگیز دیده و تیمور

Солҳо лол бӯдау кару кӯр

سال‌ها لال بوده و کر و کور

Гуҳи зи шайху эмоми ҳади хӯрда

گه ز شیخ و امام حد خورده

Гуҳи зи ёбўии шаҳи лагади хӯрда

گه ز یابوی شه لگد خورده

Саг малъун шунида аз мулло

سگ ملعون شنیده از ملا

Шуда аз тарс , рӯзу шаби дўло

شده از ترس‌، روز و شب دولا

Рози дилро зи бими ранҷи вгзнд

راز دل را ز بیم رنج وگزند

Бози ногуфта бо зану фарзанд

باز ناگفته با زن و فرزند

Карда доими тақия дар мазҳаб

کرده دایم تقیه در مذهب

Пардаи густарда бар зҳобу зҳби ао

پرده گسترده بر ذهاب و ذهب اا

Бардаи шбрў ба шаби дӯконаш ро

برده شبرو به شب دکانش را

Роҳзани рӯз , корвонаш ро

راهزن روز، کاروانش را

Аз кутуби ҷузи фасонаи нодида

از کتب جز فسانه نادیده

Ба ҷуз аз равза панд нашунида

به جز از روضه پند نشنیده

Бихбр аз китоб ва аз тафсир

بیخبر از کتاب و از تفسیر

Ғайри ғусли ҷанобату татҳир

غیر غسل جنابت و تطهیر

Ҷуз ба тадбирҳои мардона

جز به تدبیرهای مردانه

Кӣ шавад родмарду фарзона

کی شود رادمرد و فرزانه

Вой агар бози ҳам ҷафо бинад

وای اگر باز هم جفا بیند

Бози ҳам зулм ва ибтило бинад

باز هم ظلم و ابتلا بیند

Ҳокимонеи дад ва ?данӣ ёбад

حاکمانی دد و دنی یابد

Ҳамаро гарм раҳзанӣ ёбад

همه را گرم رهزنی یابد

Ивази муфтёну охундон

عوض مفتیان و آخوندان

Лашгарӣ бинад аз Фкли бандон

لشگری بیند از فکل‌بندان

Ҳамагии хуби чеҳру бдкрдор

همگی خوب‌چهر و بدکردار

Қозӣу шаҳнаи ҷҳбзу бендор

قاضی و شحنه جِهبِذ و بندار

Пой то сари фузулӣу лӯсӣ

پای تا سر فضولی و لوسی

Ҷумлагии муфтахар ба ҷосӯсӣ

جملگی مفتخر به جاسوسی

Он ба адлияи хӯрдаи молаш ро

آن به عدلیه خورده مالش را

Бардаи ин як зару аёлаш ро

برده این یک زر و عیالش را

Миллатӣ кин чунин идора шавад

ملتی کاین‌چنین اداره شود

Хоҳии андари ҷаҳон чикора шавад ?

خواهی اندر جهان چکاره شود؟

Зини чунин қавми буйаи ислоҳ

زین چنین قوم بویهٔ اصلاح

Ҳаст чун аз мсои умеди сабоҳ

هست چون از مسا امید صباح

Вижаи ковро зи дайни ҷудои созанд

ویژه کاو را ز دین جدا سازند

Поки маъюсаш аз худои созанд

پاک مأیوسش از خدا سازند

Ғайрату дайн , шаҳомату мардӣ

غیرت‌ و دین‌، شهامت‌ و مردی

Ҳама гардад бадал ба бидрдӣ

همه گردد بدل به بیدردی

Чун ки ахлоқ миллатӣ шуд паст

چون که اخلاق ملتی شد پست

Дайр ё зуд меравад аз даст

دیر یا زود می‌رود از دست

Боролҳо ! тФзлии фармой

بارالها! تفضلی فرمای

Дарӣ аз раҳматат ба мо бигушоӣ

دری از رحمتت به ما بگشای

Магузор ин ватани з даст шавад

مگذار این وطن ز دست شود

Венаи нажоди қадим паст шавад

وین نژاد قدیم پست شود

Кин ватани маҳди илм ва ирфонаст

کاین وطن مهد علم و عرفانست

Ҷои покону родмрдонст

جای پاکان و رادمردانست

Даври сози ин арозилу аўғод

دور ساز این اراذل و اوغاد

Бркн аз малики бехи ҷавру фасод

برکن از ملک بیخ جور و فساد