Ва чун шуғли бузурги алӣ ба поён омаду сипоҳи солор , ғозӣ азпазира бунаи ваии бозгашту ғуломону буна ҳар чаҳ дошт , ғорат шуда буду бим буд ки аз бунаи авлиёу ҳашаму қавмӣ ки бо вай меомаданд низ ғорат бисёр шудӣ ; аммо сипоҳи солори ғозии нек эҳтиёт карда буд то касеро риштаи тоӣ зиён нашуд . Ва қавми Маҳмӯдии азин ФрўгрФтни алии неки бшкўҳиднду доман фароҳам гирифтанд . Султони ъбдўсро наздики Хоразмшоҳ олтўнтош фиристод ва пайғом дод ки алӣ то ин ғоят на он кард ки андозау пойгоҳ ӯ буд , чаро ба Хоразмшоҳ нанагиристу иқтидо бадв накард ? ва ӯро ба овардани бародарам чаҳ кор буд ? сабр боист кард то мо ҳам омадемӣу ваии яке будӣ аз авлиёу ҳашам , ончӣ эшон кардандӣ , вай низ бкрдӣ . Ва агар бародарамро оварад , биўФоиӣ чаро кард ?у худоиро , ъзўҷл , чаро бФрўхт ба савгандони гарон ки бихӯрад ?у вай дар дил хиёнат дошт ва он ҳамаи моро муқарари гашт то ӯро нишонда омад ки салоҳ нишондан ӯ буд . Бҷон ӯ осебӣ нахоҳад буд ва ҷое биншонадаандаш ва некӯ медоранд то онгоҳ ки раъии мо дар боб ӯ хуб шавад .
و چون شغل بزرگ علی به پایان آمد و سپاهسالار غازی از پذیرهٔ بنهٔ وی بازگشت و غلامان و بنه هر چه داشت، غارت شدهبود و بیم بود که از بنهٔ اولیا و حشم و قومی که با وی میآمدند نیز غارت بسیار شدی؛ امّا سپاهسالار غازی نیک احتیاط کردهبود تا کسی را رشتهتایی زیان نشد. و قوم محمودی ازین فروگرفتن علی، نیک بشکوهیدند و دامن فرا هم گرفتند. سلطان، عبدوس را نزدیک خوارزمشاه آلتونتاش فرستاد و پیغام داد که «علی تا این غایت نه آن کرد که اندازه و پایگاه او بود. چرا به خوارزمشاه ننگریست و اقتدا بدو نکرد؟ و او را به آوردن برادرم چه کار بود؟ صبر بایست کرد تا ما هم آمدیمی و وی یکی بودی از اولیا و حشم؛ آنچه ایشان کردندی، وی نیز بکردی. و اگر برادرم را آورد، بیوفایی چرا کرد؟ و خدای را -عزَّ وَ جلّ- چرا بفروخت به سوگندان گران که بخورد؟ و وی در دل خیانت داشت و آن همه ما را مقرّر گشت تا او را نشاندهآمد که صلاح، نشاندن او بود. به جان او آسیبی نخواهد بود و جایی بنشاندهاندش و نیکو میدارند تا آنگاه که رأی ما در باب او خوب شود.
Ин ҳол бо Хоразмшоҳ аз он гуфта омад то вайро сӯрати дигар гӯна набандад .
این حال با خوارزمشاه از آن گفتهآمد تا وی را صورت دیگرگونه نبندد.
Ва Хоразмшоҳи олтўнтош ҷавоб дод ки салоҳи бандагон дар онаст ки худовандон фармойанду ончии рой олӣ бинад ки битавонад дид ?у бандаи алиро бидон насиҳат карда буд аз хоразм чаҳ ба нома ва чаҳ ба пайғом ки он мболғтҳо намебояд кард . Аммо дар миёнаи кории бузург шуда буд , некӯи бншнўду қазои чунин буд ;у марди ҳам ном дорад ва ҳам шаҳомат дораду чунуи зуд ба даст наёяду ҳосидон ва душманон дорад ва хешовандаст , худованд ба гуфтори бдгўён ӯро ба боди надиҳад ки чуну дигар надорад . Ва амир ҷавоб фиристод ки « чунин кунаму алии маро ба кораст шуғлҳои бузургро , ва ин молшӣу дандонӣ буд ки бадв намӯда омад . »
و خوارزمشاه آلتونتاش جواب داد که «صلاح بندگان در آنست که خداوندان فرمایند و آنچه رای عالی بیند که بتواند دید؟ و بنده، علی را بدان نصیحت کردهبود از خوارزم، چه به نامه و چه به پیغام که آن مبالغتها نمیباید کرد. اما در میانهٔ کاری بزرگ شدهبود. نیکو بنشنود و قضا چنین بود. و مرد هم نام دارد و هم شهامت دارد و چنو زود به دست نیاید و حاسدان و دشمنان دارد و خویشاوند است؛ خداوند به گفتار بدگویان او را به باد ندهد که چنو دیگر ندارد.» و امیر جواب فرستاد که «چنین کنم و علی مرا به کار است شغلهای بزرگ را و این مالشی و دندانی بود که بدو نمودهآمد.»
Аз мсъдии шунӯдами вакил дар , ки Хоразмшоҳи сахти навмеди гашт ва ба даст ва пой бамурд аммо тҷлдӣ тамом намӯд то ба ҷой наёранд ки вай аз ҷой бишудааст . Ва пайғом дод сахти пӯшидаи сӯии бӯи насри машкону бӯи алҳсни Ақилӣ ки « ин аҳвол чунин хоҳад рафт , алӣ чаҳ карда буд ки боист бо вай чунин равад ? ва ман бар вай кор бидидам ин қавм нўхостаҳ нахоҳанд гузошт ки аз падарёни як тан бимонад . Тадбири он созанду латоифи олҳил ба кори оранд то ман зӯдтар бозгардам ки осори хайру рўшноӣӣ наме байнам . »у бӯи алҳсни чунонкӣ ҷавобҳои рафт ӯ будӣ , гуфт « эй мсъдӣ , маро бхўиштн бигзор ки султони марои ҳам аз падарён медонад . Аммо чун муқарараст султонро ки ғарази ман андар ончӣ гӯям , ҷуз салоҳ нест , ин корро миён бибастам ва ҳам имрӯзи гирди он броим то мурод ҳосил шаваду Хоразмшоҳ ба муроди дил дӯстон бозгардад , ва ҳар чанд ки ин қавми нўхостаҳи кор эшон доранд , охири ин амир дар ин абвоби сухан бо падарён мегуяд ки эшонро ба рӯзгори дида ва озмудааст . »у бўнср машкон гуфт « сипос дораму миннатпазираму султони марои некӯ бнўохтаҳаст ва умедҳои некӯ карда , ва аз сқоти шунӯдам ки роҳ надодааст касеро ки ба боби ман сухан гуяд . Ва ин ҳама рафтааст ва гуфта , аммо ҳануз бо ман ҳеҷ сухан нагуфтааст дар ҳеҷ боб . Агар гуяд ва аз маслиҳатии пурсад , нахусти ҳадиси Хоразмшоҳ оғоз кунам то бар мурод бозгардад . Ва аммо ба ҳеҷ ҳол рӯй надорад ки бо вай аз ҳадис рафтани Фрўнҳнд ва бурдоранд ва агар бо ваии дарин боб суханӣ гӯйанд , савоб онаст ки гӯйанд ваии пер шудааст ва аз вай корӣ намеояд , муроди вай онаст ки аз лашкарӣ тавба кунад ва ба турбати амир мозӣ биншинаду фарзандӣ аз он худованд ба Хоразмшоҳӣ равад то фарзандони ман банда ва ҳар ки дорад пеши он худованд зода боистанд ки он корӣаст рост биниҳода . Чун барин ҷумла гӯйанд , дар вай напечанду вайро ба зӯдӣ бозгардонанд , чаҳ донанд ки он сғри ҷуз ба ҳишмати вай мзбўт набошад . » Хоразмшоҳи олтўнтоши бад-ӣни ду ҷавоб , хосса ба сухани хоҷаи бўнсри машкон , қавии дилу сокини гашту бёромиду дами дркшид .
از مسعدی شنودم، وکیل در، که خوارزمشاه سخت نومید گشت و به دست و پای بمرد، اما تجلّدی تمام نمود تا به جای نیارند که وی از جای بشدهاست. و پیغام داد سخت پوشیده سوی بونصر مشکان و بوالحسن عقیلی که «این احوال چنین خواهد رفت، علی چه کردهبود که بایست با وی چنین رود؟ و من به روی کار بدیدم این قوم نوخاسته نخواهند گذاشت که از پدریان یک تن بماند. تدبیر آن سازند و لطایف الحیل به کار آرند تا من زودتر بازگردم که آثار خیر و روشنائی نمیبینم.» و بوالحسن چنانکه جوابهای زفت او بودی، گفت «ای مسعدی، مرا به خویشتن بگذار که سلطان مرا هم از پدریان میداند. اما چون مقرّر است سلطان را که غرض من اندر آنچه گویم، جز صلاح نیست، این کار را میان ببستم و هم امروز گردِ آن برآیم تا مراد حاصل شود و خوارزمشاه به مراد دل دوستان بازگردد. و هر چند که این قوم نوخاسته، کار ایشان دارند، آخر این امیر در این ابواب سخن با پدریان میگوید که ایشان را به روزگار دیده و آزمودهاست.» و بونصر مشکان گفت «سپاس دارم و منّت پذیرم و سلطان مرا نیکو بنواختهاست و امیدهای نیکو کرده. و از ثقات شنودم که راه ندادهاست کسی را که به باب من سخن گوید و این همه رفتهاست و گفته. امّا هنوز با من هیچ سخن نگفتهاست در هیچ باب. اگر گوید و از مصلحتی پرسد، نخست حدیث خوارزمشاه آغاز کنم تا بر مراد بازگردد. و امّا به هیچ حال روی ندارد که با وی از حدیثِ رفتن، فرونهند و بردارند. و اگر با وی درین باب سخنی گویند، صواب آن است که گویند وی پیر شدهاست و از وی کاری نمیآید. مراد وی آن است که از لشکری توبه کند و به تربت امیر ماضی بنشیند و فرزندی از آنِ خداوند به خوارزمشاهی رود تا فرزندان من بنده و هر که دارد، پیش آن خداوندزاده بایستند که آن کاری است راست بنهاده. چون برین جمله گویند، در وی نپیچند و وی را به زودی بازگردانند؛ چه دانند که آن ثغر، جز به حشمت وی مضبوط نباشد.» خوارزمشاه آلتونتاش بدین دو جواب، خاصّه به سخن خواجه بونصر مشکان، قویدل و ساکن گشت و بیارامید و دم درکشید.