Ин ФрўгрФтни вай дар Балхи рӯзи чаҳоршанбеи нӯздаҳум моҳи рабиъи алаввали санаи аснтин ва ъушрину арбъмоӣаҳ буд ,у дигари рӯзи ФрўгрФтн , амири пирӯзи вазирии ходимроу бӯи Саиди мушаррафро ки имрӯз бар ҷойасту брбот кундӣ мебошад ва ҳануз мушаррафӣ надода буданд , ки ашрофи даргоҳи босами қозии хусрав буду бӯи алҳсни абди алҷлилу бӯи Мансури муставфиро бсроӣ арёрқ фиристод ,у муставфӣу кадхудоӣ ӯро ки гирифта буданд , онҷо овараданд ва дарҳо бикшоданд ва бисёр неъмат бардоштанд ва насахтӣ доданд ки бҳндўстони молии сахт азимаст ва се рӯз кор шуд то ончии арёрқро буд бтмомӣ насахт карданд ва бадаргоҳ овараданд . Ва ончӣ ғуломонаш буданд хиёра , дар всоқҳо карданду ончии миёна буд сипоҳи солори ғозӣу ҳоҷибонро бахшеду бӯи алҳсни абди алҷлилу бӯи Саиди мушаррафро номзад кард то сӯии Ҳиндӯстони раванди боўрдни молҳои арёрқ , ҳар ду каси бтъҷили рафтанд . Ва пеш аз он ки ӯро ФрўгрФтнд . Хилтошони мсръ рафта буданд бо номаҳо то қавми арёрқро боҳтёт нигоҳ доранд .

این فروگرفتن وی در بلخ روز چهارشنبه نوزدهم ماه ربیع الاوّل سنه اثنتین و عشرین و اربعمائه‌ بود، و دیگر روز فروگرفتن‌، امیر پیروز وزیری خادم را و بو سعید مشرف را که امروز بر جای است و برباط کندی می‌باشد و هنوز مشرفی نداده بودند، که اشراف درگاه باسم قاضی خسرو بود و بو الحسن عبد الجلیل و بو منصور مستوفی‌ را بسرای اریارق فرستاد، و مستوفی‌ و کدخدای‌ او را که گرفته بودند، آنجا آوردند و درها بگشادند و بسیار نعمت‌ برداشتند و نسختی‌ دادند که بهندوستان مالی سخت عظیم است و سه روز کار شد تا آنچه اریارق را بود بتمامی نسخت کردند و بدرگاه آوردند. و آنچه غلامانش بودند خیاره‌، در وثاقها کردند و آنچه میانه بود سپاه‌سالار غازی و حاجبان را بخشید و بو الحسن عبد الجلیل و بو سعید مشرف را نامزد کرد تا سوی هندوستان روند بآوردن مالهای اریارق، هر دو کس بتعجیل رفتند. و پیش از آن که او را فروگرفتند. خیلتاشان‌ مسرع رفته بودند با نامه‌ها تا قوم اریارق را باحتیاط نگاه دارند.

Ва дигари рӯзи ғозӣ бадаргоҳ омад ки арёрқро нишонда буданд , сахт озор кашида ва тарсон гашта . Чун борбгсст , амир бо вазиру ғозӣ холӣ кард ва гуфт : « ҳоли ин мард дигарасту ҳоли хдмтгорони дигар , дигар . ӯ мардии гардани кашу меҳтар шуда буд брўзгори падари мо , бидон ҷой ки хӯнҳои ноҳақи рехту уммол ва соҳиб буридонро Зуҳра набӯд ки ҳоли ваии бтмомии бознмўдндӣ ки бими ҷон буд ки роҳҳо бгрФтндӣ ва беҷавоз ӯ кас натавонист рафт . Ва баталаб падар мо наёмада буд аз Ҳиндӯстон ва намеомадӣ , ва агар қасд ӯ кардандӣ , бисёр фасод ангехтӣ . Ва хоҷа бисёр афсун кардааст то вайро битавонаст овардан .

و دیگر روز غازی بدرگاه آمد که‌ اریارق را نشانده بودند، سخت آزار کشیده و ترسان گشته‌ . چون باربگسست، امیر با وزیر و غازی خالی کرد و گفت: «حال این مرد دیگر است و حال خدمتگاران دیگر، دیگر. او مردی گردن‌کش و مهتر شده بود بروزگار پدر ما، بدان جای که خونهای ناحق ریخت و عمّال و صاحب بریدان‌ را زهره نبود که حال وی بتمامی بازنمودندی که بیم جان بود که راهها بگرفتندی و بی‌جواز او کس نتوانست رفت. و بطلب پدر ما نیامده بود از هندوستان و نمی‌آمدی، و اگر قصد او کردندی، بسیار فساد انگیختی. و خواجه بسیار افسون کرده است تا وی را بتوانست آوردن.

Чунин чокар бакор наёяд , ва ин бидон гуфтам то сипоҳи солори дили хешро машғӯл накунад , бад-ӣни сабаб ки рафт . Ҳоли вай дигараст ва он хизмат ки вай кардааст , моро бидон вақт ки мо бспоҳон будем ва аз онҷои қасд хуросон кардем . » ӯ замин бӯса дод ва гуфт :

چنین چاکر بکار نیاید، و این بدان گفتم تا سپاه‌سالار دل خویش را مشغول نکند، بدین سبب که رفت‌ . حال وی‌ دیگر است و آن خدمت که وی کرده است، ما را بدان وقت که ما بسپاهان بودیم و از آنجا قصد خراسان کردیم.» او زمین بوسه داد و گفت:

« ман бандаам ; ва агар стўрбонӣ фармоед биҷои ин шуғл , маро фахраст . Фармони худовандро бошад ки ваии ҳоли бандагон беҳтар донад . »у хоҷаи фаслӣ чанд сухан некӯ гуфт ҳам дар маънии арёрқ ва ҳам дар боби дили гармии ғозӣ , чунонкӣ ӯ донистӣ гуфт . Ва пас бозгаштанд ҳар ду . Хоҷа бо вай бторм бинишасту устодами бӯи насрро бихонад то ончӣ аз арёрқи рафта буд аз таҳаввур ва таъаддӣҳо , чунонкии душманон илқо кунанду бознмоинд , ваии ҳамаи бознамуд , чунонкии ғозӣ бтъҷб монад ва гуфт : бҳичи ҳол раво набӯд , онро фурӯгузоштан . Ва бӯ наср рафт ва бо амир бигуфт ва ҷавобҳои некӯ биоварад ва ин ҳар ду меҳтари суханон дилпазир гуфтанд то ғозии хуш дил шуду бозгашт .

«من بنده‌ام؛ و اگر ستوربانی فرماید بجای این شغل، مرا فخرست. فرمان خداوند را باشد که وی حال بندگان بهتر داند.» و خواجه فصلی چند سخن نیکو گفت هم در معنی اریارق و هم در باب دل‌گرمی غازی، چنانکه او دانستی گفت. و پس بازگشتند هر دو. خواجه با وی بطارم بنشست و استادم بو نصر را بخواند تا آنچه از اریارق رفته بود از تهوّر و تعدّیها، چنانکه دشمنان القا کنند و بازنمایند، وی همه بازنمود، چنانکه غازی بتعجّب ماند و گفت: بهیچ حال روا نبود، آنرا فروگذاشتن‌ . و بو نصر رفت و با امیر بگفت و جوابهای نیکو بیاورد و این هر دو مهتر سخنان دلپذیر گفتند تا غازی خوش‌دل شد و بازگشت.

Ман аз хоҷаи бӯ наср шунидам ки хоҷаи Аҳмад маро гуфт ки « ин тарк бадгумон шуд ки грбз ва доҳӣаст ва чунин чизҳо бар сар ӯ бншўд ,у дареғ чун арёрқ ки иқлӣмӣ забт тавонистӣ кард ҷузи Ҳиндӯстон , ва ман зомин ӯ будамӣ , аммо ин худованди баси сухан шинав омад ,у Фрўнгзорнд ӯро ва ин ҳамаи корҳо зер ва зибр кунанду ғозӣ низ барофтод ва ин аз ман ёди дор . » ва бархест ва бдиўон рафту сахти андешаи манд буд , ва ин гург пер гуфт : қавмӣ сохтаанд аз Маҳмӯдӣу масъӯдӣу боғрози хеши машғӯл , эзад , ъззкраҳ , оқибат бихир кунод .

من از خواجه بو نصر شنیدم که خواجه احمد مرا گفت که «این ترک‌ بدگمان شد که گربز و داهی‌ است و چنین چیزها بر سر او بنشود، و دریغ چون اریارق که اقلیمی ضبط توانستی کرد جز هندوستان، و من ضامن او بودمی، امّا این خداوند بس سخن شنو آمد، و فرونگذارند او را و این همه کارها زیر و زبر کنند و غازی نیز برافتاد و این از من یاد دار.» و برخاست و بدیوان رفت و سخت اندیشه‌مند بود، و این گرگ پیر گفت: قومی ساخته‌اند از محمودی و مسعودی و باغراض خویش مشغول، ایزد، عزّذکره، عاقبت بخیر کناد.