Ва ӣнҷои расӯлӣ дигар расед аз он бо колиҷор ва дигарон ва пайғом гузорданад ки эшон бандагонанд фармон бурдор , ва роҳҳо тангаст кронкнд ки рикоби олии бартари хиромад ; ҳар мурод ки ҳаст гуфта ояд то бтоъту тоқат пеш баранд . Ҷавоб дода омад ки мурод афтодааст ки то сорӣ борӣ биёем то ин навоҳӣ дида ояд , ва чун онҷо раседем , ончӣ фармуданӣаст фармӯда ояд . Расӯлон бозгаштанд .
و اینجا رسولی دیگر رسید از آن با کالیجار و دیگران و پیغام گزاردند که ایشان بندگانند فرمانبردار، و راهها تنگ است کرانکند که رکاب عالی برتر خرامد؛ هر مراد که هست گفته آید تا بطاعت و طاقت پیش برند. جواب داده آمد که مراد افتاده است که تا ساری باری بیاییم تا این نواحی دیده آید، و چون آنجا رسیدیم، آنچه فرمودنی است فرموده آید. رسولان بازگشتند.
Ва рӯзи наврӯз буд ҳашт рӯзи монда аз моҳи рабиъи алохр , амир ҳаракат кард аз астор - обод ва бсорӣ расед рӯзи панҷшанбеи се рӯзи мондаи азин моҳ . Ва дигари рӯз , одина , ҳоҷиби нўштгину лўолҷиро бо фавҷии лашкар бадеҳӣ фиристоданд ки онрои қлътӣ буд ва дар ваии перӣ аз аъёни гргонён то он қалъатро кушода ояд . Ва бўолҳсни дилшоди дабирро бо вай номзад карданд бсоҳб буридӣ лашкар ,у нахусти корӣ буд ки бўолҳснро фармуданд .
و روز نوروز بود هشت روز مانده از ماه ربیع الآخر، امیر حرکت کرد از استار- آباد و بساری رسید روز پنجشنبه سه روز مانده ازین ماه. و دیگر روز، آدینه، حاجب نوشتگین و لوالجی را با فوجی لشکر بدیهی فرستادند که آنرا قلعتی بود و در وی پیری از اعیان گرگانیان تا آن قلعت را گشاده آید. و بوالحسن دلشاد دبیر را با وی نامزد کردند بصاحب بریدی لشکر، و نخست کاری بود که بوالحسن را فرمودند.
Ва ин қалъати сахти наздик буд бсорӣ , ва бирафтанд . Ва ин қалъат аз адоат набард надошт ҳсонтӣ , бики рӯзи бтги бстднд ва зуд бозомаданд , чунонкии бўолҳсн ҳикоят кард хоҷаи бўнсрро ки онҷо бисёр ғорат ва берасмӣ рафт . Ва кори бўолҳсн тамкин наёфта буд пас чизе бхзинаҳ расед ; ҳар чаҳ рафт дар ниҳони маълум худ карда буд , чунонкӣ дар маҷлиси олии бознамуд ва бмўқъ афтоду муқарари гашт ки ваии Садид ва ҷилдаст . Ва ин перро бадаргоҳ овараданд бо перзанӣ ва се духтар , ғорат задау сӯхта шуда .
و این قلعت سخت نزدیک بود بساری، و برفتند. و این قلعت از ادات نبرد نداشت حصانتی، بیک روز بتگ بستدند و زود بازآمدند، چنانکه بوالحسن حکایت کرد خواجه بونصر را که آنجا بسیار غارت و بیرسمی رفت. و کار بوالحسن تمکین نیافته بود پس چیزی بخزینه رسید ؛ هر چه رفت در نهان معلوم خود کرده بود، چنانکه در مجلس عالی بازنمود و بموقع افتاد و مقرّر گشت که وی سدید و جلد است. و این پیر را بدرگاه آوردند با پیرزنی و سه دختر، غارتزده و سوخته شده.
Ва амир пушаймон шуду перро бнўохт ва аз ваии бҳлии хост ва бозгардонедаш . Ва маро чора нест аз бознмўдни чунин ҳолҳо ки азин бедорӣ афзоеду таърих бар роҳ рост баравад , ки раво нест дар таърихи тхсиру таҳрифу тқтиру табзир кардан . Ва нўштгини влўолҷӣ агар бад кард , худ бичишед .
و امیر پشیمان شد و پیر را بنواخت و از وی بحلی خواست و بازگردانیدش. و مرا چاره نیست از بازنمودن چنین حالها که ازین بیداری افزاید و تاریخ بر راه راست برود، که روا نیست در تاریخ تخسیر و تحریف و تقتیر و تبذیر کردن . و نوشتگین ولوالجی اگر بد کرد، خود بچشید.
[ ҳаракати масъӯди бомл ]
[حرکت مسعود بآمل]
Ва рӯзи якшанбеи ғарраи ҷамодии алаввалии амир аз сорӣ бирафт то бомл равад . Ва ин роҳҳо ки омадему дигар ки рафтем сахти танг буд , чунонкии ду се савор беш мумкин нашуд ки бидон роҳ бирафтӣ , ва аз чапу рости ҳамаи беша буд ҳамвор то кӯҳ , ва обҳои равон , чунонкии пелро гузора набӯдӣ . Ва дарин роҳ пулӣ омад чубини баробари бузург , ва равадӣ сахти булъаҷабу нодир чун камоне хмохм ,у сахт ранҷ расед лашкарро то аз он пул бигузашт , ва об равад сахти бузург на аммо заминаши чунон буд ки ҳар сутурӣ ки биравӣ бирафтӣ Фрўшдӣ то гардан . Ва ҳсонти он замин азинаст . ӣнҷо фурӯд омаданд ки дар роҳи шаҳр буд ва гиёҳ хӯрд бузург буд ки соҳат бисёр дошт , чунонкии лашкарии бузург Фрўтўонстӣ омад .
و روز یکشنبه غرّه جمادی الاولی امیر از ساری برفت تا بآمل رود. و این راهها که آمدیم و دیگر که رفتیم سخت تنگ بود، چنانکه دو سه سوار بیش ممکن نشد که بدان راه برفتی، و از چپ و راست همه بیشه بود هموار تا کوه، و آبهای روان، چنانکه پیل را گذاره نبودی. و درین راه پلی آمد چوبین برابر بزرگ، و رودی سخت بوالعجب و نادر چون کمانی خماخم، و سخت رنج رسید لشکر را تا از آن پل بگذشت، و آب رود سخت بزرگ نه اما زمینش چنان بود که هر ستوری که بروی برفتی فروشدی تا گردن. و حصانت آن زمین ازین است. اینجا فرود آمدند که در راه شهر بود و گیاه خورد بزرگ بود که ساحت بسیار داشت، چنانکه لشکری بزرگ فروتوانستی آمد.
Ва аз наздики Носири алавӣу мақдамони омулу раоёи се расӯл расед ва бознамуданд ки писари манӯчеҳру боколиҷору шаҳри огим ва дигарон чун хабар омадани султони сӯй омул шуниданд бтъҷили сӯии нотелу кҷўру рӯйони рафтанд бар он ҷумла ки ба нотел ки онҷо мзоиқаст бо лашкари Мансур дастӣ бизананд , агар мақом натавонанд кард ақабаи клорро гузора кунанд , ки мхФанд , ва бгилон гурезанд . Ва бандаи Носиру дигари мақдамону раоё бандагон султонанд ва мақом карданд то фармон бар чаҳ ҷумла бошад . Ҷавоб дод ки « хароҷи омул бахшида шуду раоёро бар ҷой бибояд буд ки бо эшон шуғл несту ғарази бадаст овардан гурехтагонасту расӯлони барин ҷумла бозгаштанд .
و از نزدیک ناصر علوی و مقدّمان آمل و رعایا سه رسول رسید و بازنمودند که پسر منوچهر و باکالیجار و شهر آگیم و دیگران چون خبر آمدن سلطان سوی آمل شنیدند بتعجیل سوی ناتل و کجور و رویان رفتند بر آن جمله که به ناتل که آنجا مضایق است با لشکر منصور دستی بزنند، اگر مقام نتوانند کرد عقبه کلار را گذاره کنند، که مخفّاند، و بگیلان گریزند. و بنده ناصر و دیگر مقدّمان و رعایا بندگان سلطانند و مقام کردند تا فرمان بر چه جمله باشد. جواب داد که «خراج آمل بخشیده شد و رعایا را بر جای بباید بود که با ایشان شغل نیست و غرض بدست آوردن گریختگان است و رسولان برین جمله بازگشتند.
Ва амир башитоб баранд ва бомл расед рӯзи одинаи шашуми ҷамодии алаввалӣ . Ва афзӯни панҷсад ва шашсад ҳазор марди берун омада буданд , мардумони покиза рӯй ва некӯтар .
و امیر بشتاب براند و بآمل رسید روز آدینه ششم جمادی الاولی. و افزون پانصد و ششصد هزار مرد بیرون آمده بودند، مردمان پاکیزه روی و نیکوتر .
Ва ҳеҷ кадомро надидам бе тилсони штўӣ ётузӣ ё тстрӣ ё ресмонӣ ё даст - кор ки Фўтаҳаст . Ва гуфтанд одати эшон инаст . Ва амир , разии аллоҳи анҳу , аз намозгоҳи шаҳр роҳ битофт бо фавҷӣ аз ғуломони хосу бикрона шаҳр бигузашт ва бар дигари ҷониби шаҳр , миқдори ним фарсанг , хайма зада буданд , фурӯд омад . Ва солори бгтғдӣ бо ғуломони сароеу дигари лашкар таъбия карданду бшҳри дррФтнд ва аз онҷо блшкргоаҳ омаданд . Ва ҷнбошён гумошта буданд , чунонкии ҳеҷ касро як дирам зиён нарасед ,у раоё дуо карданд ки лашкарӣу ъдтии диданд ки ҳаргизи чунон надида буданд . Ва ман ки бўолФзлми пеш аз таъбияи лашкар дар шаҳр рафта будам , сахти некӯ шаҳрӣ дидам ҳамаи дуконҳо дргшодаҳу мардуми шодком . Ва пас азин бигӯям ки ҳол чун шуду бдомўзон чаҳ бознамуданд то биҳишти омул дӯзахӣ шуд .
و هیچ کدام را ندیدم بیطیلسان شطوی یا توزی یا تستری یا ریسمانی یا دست- کار که فوطه است. و گفتند عادت ایشان این است. و امیر، رضی اللّه عنه، از نمازگاه شهر راه بتافت با فوجی از غلامان خاصّ و بکرانه شهر بگذشت و بر دیگر جانب شهر، مقدار نیم فرسنگ، خیمه زده بودند، فرود آمد. و سالار بگتغدی با غلامان سرایی و دیگر لشکر تعبیه کردند و بشهر دررفتند و از آنجا بلشکرگاه آمدند. و جنباشیان گماشته بودند، چنانکه هیچ کس را یک درم زیان نرسید، و رعایا دعا کردند که لشکری و عدّتی دیدند که هرگز چنان ندیده بودند. و من که بوالفضلم پیش از تعبیه لشکر در شهر رفته بودم، سخت نیکو شهری دیدم همه دکّانها درگشاده و مردم شادکام. و پس ازین بگویم که حال چون شد و بدآموزان چه بازنمودند تا بهشت آمل دوزخی شد.