Бурид ақли туро кӣ барад ба малики сафо
برید عقل ترا کی برد به ملک صفا
Ки дил ҳануз ба бозор сӯратаст туро
که دل هنوز به بازار صورتست ترا
На Тифли роҳӣ аз овозу шакл дил баргир
نه طفل راهی از آواز و شکل دل برگیر
Ки пелро сар ва шакласту пашшаро ово
که پیل را سر و شکلست و پشه را آوا
Туро ки нақшаи се рӯҳ омадаст узрат ҳаст
ترا که نقشه سه روح آمدست عذرت هست
Ки аз ҷаҳони ндби умри мондае узро
که از جهان ندب عمر مانده ای عذرا
Падед нест ки то кӣ буии зи мастии ҳирс
پدید نیست که تا کی بوی ز مستی حرص
Дарин работи куҳани ҳамчуи моҳи нави расво
درین رباط کهن همچو ماه نو رسوا
Замин чу гулхану гардун чу тоқ гармоба аст
زمین چو گلخن و گردون چو طاق گرمابه است
Ту дар миёни ҷанб аз ҳамдамии кому ҳаво
تو در میان جنب از همدمی کام و هوا
Бар ори ғуслу азуи даргузар ки соҳиби дил
بر آر غسل و ازو درگذر که صاحب دل
Миёни гулхану гармоба кам кунад мأўо
میان گلخن و گرمابه کم کند مأوا
Ба ростии рисии андари ҷаҳони ваҳдат аз онк
به راستی رسی اندر جهان وحدت از آنک
Алиф ба ростӣ аз боу ҷими гашти ҷудо
الف به راستی از با و جیم گشت جدا
Ту рости шӯ чунӣу марг ба шимури зи ҳаёт
تو راست شو چونی و مرگ به شمر ز حیات
Ки не чу зист шукр бахшад ва чу марди наво
که نی چو زیست شکر بخشد و چو مرد نوا
Дарин нишеб ки ҳаст аз сифат чу деги тиҳӣ
درین نشیب که هست از صفت چو دیگ تهی
Басони косаи дун ҳаматон нишин танҳо
بسان کاسه دون همتان نشین تنها
Ба шому субҳ ки хасм тавонад дил чаҳ наҳй
به شام و صبح که خصم تواند دل چه نهی
Ки ин ғроб сириштаст ва он тзру лақо
که این غراب سرشت است و آن تذر و لقا
Агар на бастаи умрӣ ҳануз чун каркас
اگر نه بسته عمری هنوز چون کرکس
Бигӯ бтрки ғробу тзрў чун анқо
بگو بترک غراب و تذرو چون عنقا
Ба чашми ақли шабу рӯз афъӣӣаст ду ранг
به چشم عقل شب و روز افعیی است دو رنگ
Ниҳодаи з ҳар вадиати миёни обу гё
نهاده ز هر ودیعت میان آب و گیا
зи мору заҳри ?герат бим нест , нест аҷаб
ز مار و زهر گرت بیم نیست، نیست عجب
Ки з ҳар дархур шерасту мор дар дунё
که ز هر درخور شیرست و مار در دنیا
Ту пои бастаи ҳирсии дарин саводи арнӣ
تو پای بسته حرصی درین سواد ارنی
Сипеди дастии даҳр аз куҷо ва ту зи куҷо
سپید دستی دهر از کجا و تو ز کجا
зи роҳати ончӣ дарин манзиласт ҷузи азлат
ز راحت آنچه درین منزلست جز عزلت
Чу гнҷномаҳи шимур дар даҳони аждаҳо
چو گنجنامه شمر در دهان اژدها
Ба косаи сари ту , ҳодисоти хӯн ту хӯрд
به کاسه سر تو، حادثات خون تو خورد
Ту косӣ аз сари ғифлат , гирифта чун саҳбо
تو کاسی از سر غفلت، گرفته چون صهبا
Фалаки чароғ дар ангушт карда ме гардад
فلک چراغ در انگشت کرده می گردد
Ки ганҷи хонаи умри ту чун кунад яғмо ?
که گنج خانه عمر تو چون کند یغما؟
Бикаш ба оҳи саҳари гуҳи чароғаш аз паии он
بکش به آه سحر گه چراغش از پی آن
Ки дузди сахт ҳарисасту хонаи пари коло
که دزد سخت حریص است و خانه پر کالا
Камоли кори ҷаҳони нақси дон аз онкии ҷаҳон
کمال کار جهان نقص دان از آنکه جهان
Ба наргиси афсар зар доду чашми нобӣно
به نرگس افسر زر داد و چشم نابینا
Баҳам буванд алифу сифр пас магӯӣ ки нест
بهم بوند الف و صفر پس مگوی که نیست
Хаданги ҳамчуи алиф дар ҷаҳони сФросо
خدنگ همچو الف در جهان صفرآسا
Ба сабри талхи раҳеи зини савод аз онкӣ накӯаст
به صبر تلخ رهی زین سواد از آنکه نکوست
Ҳлилаҳи сияҳ аз баҳри офати савдо
هلیله سیه از بهر آفت سودا
Ту сари сипеду туро сайд карда ҳирс , оре
تو سر سپید و ترا صید کرده حرص، آری
Ба рӯзи барф тавон кард сайд дар саҳро
به روز برف توان کرد صید در صحرا
Шигифт нест агар додае Аннани хирад
شگفت نیست اگر داده ای عنان خرد
Ба рӯй рӯзи хушу турраи шаби ялдо
به روی روز خوش و طره شب یلدا
Ту тифлӣу шабу рӯз аз мисоли серумау шер
تو طفلی و شب و روز از مثال سرمه و شیر
зи шеру серума буд Тифлро умеди бақо
ز شیر و سرمه بود طفل را امید بقا
Чаҳ оқилӣ ки занад ханда дар баробари он
چه عاقلی که زند خنده در برابر آن
Ки ҳаст Зуҳраи шикоф аз наҳифи он шайдо
که هست زهره شکاف از نهیب آن شیدا
На вақт такя хобаст мор бар болин
نه وقت تکیه خوابست مار بر بالین
На ҷои нузҳат ва айшаст шер бар боло
نه جای نزهت و عیش است شیر بر بالا
Турои нўолаҳи чарб аз куҷо диҳад гардун
ترا نواله چرب از کجا دهد گردون
Ки ҳаст коса ӯ сарнигӯну андрўо
که هست کاسه او سرنگون و اندروا
Ба ҷои сиркау ҳалвои даҳри хӯни хур аз он
به جای سرکه و حلوای دهر خون خور از آن
Ки хӯни кушода чу сиркаасту баста чун ҳалво
که خون گشاده چو سرکه است و بسته چون حلوا
Ту зери наргисаи сақфи хок бар нахурӣ
تو زیر نرگسه سقف خاک بر نخوری
зи ним хояи гардуни гунбади хзро
ز نیم خایه گردون گنبد خضرا
Ба ном ҳар ду якеанд лек фарқӣ ҳаст
به نام هر دو یکی اند لیک فرقی هست
Миёни наргисаи сақфу наргиси Шаҳло
میان نرگسه سقف و نرگس شهلا
Ба меҳри суст буд Вомиқ ар шавад хуршед
به مهر سست بود وامق ار شود خورشید
Надими лавни мрўқи зи оризи узро
ندیم لون مروق ز عارض عذرا
Фалак ба сӯрат дарёст венаи саводи наҷис
فلک به صورت دریاست وین سواد نجس
Дарин миёнаи басон сегӣаст дар дарё
درین میانه بسان سگی است در دریا
Ба тӯлу арзи фалак шояд ар фирефта Эй
به طول و عرض فلک شاید ار فریفته ای
Ки ҳаст маҳди ту ин тираи гавд бо паҳно
که هست مهد تو این تیره گود با پهنا
Ба чашми ақли мау меҳру чарх ва парвин кист ?
به چشم عقل مه و مهر و چرخ و پروین کیست؟
Дунону хӯшаи ангуру хўончаҳи мино
دونان و خوشه انگور و خوانچه مینا
Ту дар шиканҷаи хокӣу ҳршб аз паии ту
تو در شکنجه خاکی و هرشب از پی تو
Фалак чу ташти пари оташ ҳаме шавад ъмдо
فلک چو طشت پر آتش همی شود عمدا
Дилат ба гӯна паргор шуд фарохи қадам
دلت به گونه پرگار شد فراخ قدم
Аз онкии ақли тўчўни доираи сет бесару по
از آنکه عقل توچون دایره ست بی سر و پا
Ту мардумӣу фалаки муҳра ӣӣаст нил андӯд
تو مردمی و فلک مهره یی است نیل اندود
Ки гардани хари даҷол азу шавад зебо
که گردن خر دجال ازو شود زیبا
Ба хӯни бимиру мадаи хештани бадв зеро
به خون بمیر و مده خویشتن بدو زیرا
Ки каси надод ба хари муҳраи гавҳар гуё
که کس نداد به خر مهره گوهر گویا
Турои зи ҷўдӣу қулзуми ду куҷои хезад
ترا ز جودی و قلزم دو کجا خیزد
Ки он парасти зи сармо ва ин пари истисқо
که آن پرست ز سرما و این پر استسقا
Давои ҷони з дар Мустафо талаб кун зирок
دوای جان ز در مصطفی طلب کن زیراک
Ту рӯзи кӯрӣу шоФи Масеҳ дар бтҳо
تو روز کوری و شاف مسیح در بطحا
Каллаи ситони мулӯки аҷам ки аз машриқ
کله ستان ملوک عجم که از مشرق
Ба чокаряши камар баста меравад ҷавзо
به چاکریش کمر بسته می رود جوزا
Ба пеш мем Муҳамад ҷаҳон мем сифат
به پیش میم محمد جهان میم صفت
Чу долу ҳости гуҳии сарнигӯну гоҳи ду то
چو دال و حاست گهی سرنگون و گاه دو تا
Мхри сиёҳии ҳаждаҳи ҳазор олам ро
مخر سیاهی هجده هزار عالم را
Ба ҳафт мӯии сипедаш ки ҳаст ним баҳо
به هفت موی سپیدش که هست نیم بها
зи хоки дарга ӯ ҷӯии дафъи афъии даҳр
ز خاک درگه او جوی دفع افعی دهر
Ки хоки ҳамдам тирёк Акбараст онҷо
که خاک همدم تریاک اکبرست آنجا
Даруни чори дарӣ ҳар саҳар ба мотам ӯ
درون چار دری هر سحر به ماتم او
Чароғи ҳафт фалак роўқӣаст хӯни паймо
چراغ هفت فلک راوقی است خون پیما
Нўолаҳи ду ҷаҳон бар натофт мъдш аз он
نواله دو جهان بر نتافت معدش از آن
Ки сайр буд ва барин хон намак надошт або
که سیر بود و برین خوان نمک نداشت ابا
Дилӣ ки зулаи каш арш ӯст рӯҳи аллоҳ
دلی که زله کش عرش اوست روح الله
Қабул кӣ кунад аз дасти кӯдакони хурмо
قبول کی کند از دست کودکان خرما
Асири ғошияи дори дилаш ба рӯзи масоф
اثیر غاشیه دار دلش به روز مصاف
Сабои ҷнибаҳи каши нусраташ ба рӯзи вғо
صبا جنیبه کش نصرتش به روز وغا
Сипеди муҳра ӯ зери ҳафт ҳуққаи сабз
سپید مهره او زیر هفت حقه سبز
Чу лиқаҳ карда сияҳ , рӯзи номаи аъдо
چو لیقه کرده سیه، روز نامه اعدا
Агар на қавси қзҳи тавқи банди гиши бадӣ
اگر نه قوس قزح طوق بند گیش بدی
Саҳоби фохтаи гавани тоқ кӣ шудӣ ба сахо
سحاب فاخته گون طاق کی شدی به سخا
Чу зини ниҳоди зи даъват бар аблақи айём
چو زین نهاد ز دعوت بر ابلق ایام
Мҷраҳи гашти шаби охури бад-ӣни кабӯди фазо
مجره گشت شب آخور بدین کبود فضا
Ба ҷой мқръаҳ додаш амӯди субҳи ҷаҳон
به جای مقرعه دادش عمود صبح جهان
Ба ҷои парчами ҷанги осмони шаби ялдо
به جای پرچم جنگ آسمان شب یلدا
Ризои ҳақи з дар ӯ талаб ки бас раҳ нест
رضا حق ز در او طلب که بس ره نیست
зи фақри хонаи Аҳмад ба боргоҳи худо
ز فقر خانه احمد به بارگاه خدا
Мҷир бо дил чун серумаи хок дарга ӯст
مجیر با دل چون سرمه خاک درگه اوست
Ки чашми исои дилро з хок ӯст даво
که چشم عیسی دل را ز خاک اوست دوا
Раҳи вафоаш ба ҷони рӯ ки бо чунин маъшӯқ
ره وفاش به جان رو که با چنین معشوق
Ба хушки ҷонитар доманӣаст астқсо
به خشک جانی تر دامنی است استقصا
Мҷўии ғояти днёўӣ аз қабул дараш
مجوی غایت دنیاوی از قبول درش
Аз онкии ғусли ҷанобат ба замзамаст хато
از آنکه غسل جنابت به زمزم است خطا
Дарави гурези азин ғолёни ғӯли сифат
درو گریز ازین غالیان غول صفت
Ки захми зан чу ваболанду оми ҳамчуи вабо
که زخم زن چو وبالند و عام همچو وبا
Чу гови сомрии андари қабули муштии хар
چو گاو سامری اندر قبول مشتی خر
Ки мояи ҳамаи шан ё зараст ё ово
که مایه همه شان یا زرست یا آوا
Ман ар з гов шудам поймоли ҳам на шигифт
من ار ز گاو شدم پایمال هم نه شگفت
Ки бурҷи толеъи ман хӯша буд дар мабда
که برج طالع من خوشه بود در مبدا
Умеди маснаду даст сиёҳашон савдост
امید مسند و دست سیاهشان سوداست
Ки несташон чу ман андари сухани яди Байзо
که نیستشان چو من اندر سخن ید بیضا
Чу панҷара ҳама чашманду ҷумлаи гӯш чу дар
چو پنجره همه چشمند و جمله گوش چو در
Чу пеши турраи зиёд ва чу ҳалқаи ҳарза даро
چو پیش طره زیاد و چو حلقه هرزه درا
Басони лавҳа ду рӯйанд ва ҳар ду рӯй сиёҳ
بسان لوحه دو رویند و هر دو روی سیاه
Чу калак бо ду забонанду ҳарду ногуё
چو کلک با دو زبانند و هردو ناگویا
Мқдро ту фирист аз хазонаи хонаи ғайб
مقد را تو فرست از خزانه خانه غیب
Давои ин дили пажмурда бар тариқи ато
دوای این دل پژمرده بر طریق عطا
Касе зи ҷаҳлгар аз даргаи ту мустағнӣ аст
کسی ز جهل گر از درگه تو مستغنی است
Марои зи ҳазрати пок ту нест истиғно
مرا ز حضرت پاک تو نیست استغنا