эй дида дар шинохтани ҳоли коинот
ای دیده در شناختن حال کاینات
Бояд ки бошиддати назарӣ аз сари анот
باید که باشدت نظری از سر انات
Бунёди корҳо ҳама бар ҳафту чори дон
بنیاد کارها همه بر هفت و چار دان
На аз сари тҳтки раъй аз раҳи сабот
نه از سر تهتک رأی از ره ثبات
Зон ҳафту зини чаҳор ки маҷмӯ ёздаҳ аст
زان هفت و زین چهار که مجموع یازده است
Обоаш ҳафт бошад ва чораст ИМАот
آباش هفت باشد و چارست امهات
зи обоу ИМАоти се фарзанди хостнд
ز آبا و امهات سه فرزند خاستند
Ҳайвону маъдан ва сеюм ҳар се шани набот
حیوان و معدن و سوم هر سه شان نبات
Маҳсӯли аинҷҳони ҳама зон ҳар се зода анд
محصول اینجهان همه زان هر سه زاده اند
Хоҳии ббҳр дар нигару хоҳ дар фалот
خواهی ببحر در نگر و خواه در فلات
Вонгаҳ назар фикан сӯии девони ахтарон
وانگه نظر فکن سوی دیوان اختران
Мактуб аз врўон шуда бекалак ва бе дуот
مکتوب از وروان شده بی کلک و بی دوات
Гоҳе расад бхибти фарзонагони мисол
گاهی رسد بخیبت فرزانگان مثال
Гоҳе буд ббҳраҳи девонагони барот
گاهی بود ببهره دیوانگان برات
Гоҳ аз рухи бисоти фалак бидқӣ равад
گاه از رخ بساط فلک بیدقی رود
Оради шаҳон фил фиканро бшоҳмот
آرد شهان فیل فکن را بشاهمات
Аидли басии румузу ашорот дар раҳаст
ایدل بسی رموز و اشارات در رهست
Қонӯни ақли гир ва бирав бар раҳи наҷот
قانون عقل گیر و برو بر ره نجات
Гар занни барӣ ки ӣнҳамаи мавҷӯд худ шуданд
گر ظن بری که اینهمه موجود خود شدند
Пас он чаро ҷамод шуд ин гашти зўҳёт
پس آن چرا جماد شد این گشت ذوحیات
Он кист кӯи бдошти бикҷои баҳр ро
آن کیست کو بداشت بیکجای بحر را
Ваз ҳукм кист гашта равони диҷлау Фурот
وز حکم کیست گشته روان دجله و فرات
Ҳар сӯратии бхўиштн ар ҳаст мишдӣ
هر صورتی بخویشتن ار هست میشدی
Кам номадии зи шери гавазну зи гӯри шот
کم نامدی ز شیر گوزن و ز گور شات
Ҳар чанд ҳаст сӯрати аҷроми бишмор
هر چند هست صورت اجرام بیشمار
Дорои ҷумлаи ғайр яке нест бар сабот
دارای جمله غیر یکی نیست بر ثبات
Ҳар як қабули файз дигар сон ҳаме кунанд
هر یک قبول فیض دگر سان همی کنند
На?ил ар чаҳ не буд нашавад чун неи фатоат
نال ار چه نی بود نشود چون نی فتات
Ҳастанд мӯътарифи ҳамаи халқон ки холиқӣаст
هستند معترف همه خلقان که خالقیست
То он касон ки саҷда ъзӣ кунанд велот
تا آن کسان که سجده عزی کنند ولات
Ҳар ҷавҳару арз ки ту бинӣ чу мумкинанд
هر جوهر و عرض که تو بینی چو ممکنند
Донанд оқилон ки буд воҷибии бзот
دانند عاقلان که بود واجبی بذات
Зотӣ ки дар мабодии эҷоди ҷӯад ӯ
ذاتی که در مبادی ایجاد جود او
Фазл Бенин надид дар аФзол бар бенот
فضل بنین ندید در افضال بر بنات
Он ҳии лоином ки зоти вай аз азал
آن حی لاینام که ذات وی از ازل
Дорад фироқ то абад аз навам ва аз сабоат
دارد فراغ تا ابد از نوم و از سبات
ӯро пурситади онкии хирад раҳнамоӣ ӯст
او را پرستد آنکه خرد رهنمای اوست
Хоҳии зи Маккаи гирашу хоҳии зи сўмнот
خواهی ز مکه گیرش و خواهی ز سومنات
Ҳар ҷо ки шуд касе чу змлкш бурун нашуд
هر جا که شد کسی چو زملکش برون نشد
Манзил чу Марву Балху ншобўр ва чаҳ Ҳирот
منزل چو مرو و بلخ و نشابور و چه هرات
Чун пайравии возеъ дайнят воҷибаст
چون پیروی واضع دینیت واجبست
Вена ҳаст фарз бар ҳамаи кас то гуҳи Фўот
وین هست فرض بر همه کس تا گه فوات
Борӣ чу мерӯй паии султони шаръи гир
باری چو میروی پی سلطان شرع گیر
То раҳи барии брўзаҳи ризвони пас аз мамот
تا ره بری بروضه رضوان پس از ممات
Дорои дайни Муҳамади мурсал ки но ӯ
دارای دین محمد مرسل که نا او
Бо ном зулҷалол қаринаст дар салоат
با نام ذوالجلال قرینست در صلات
Ҳар кӯи шифои дарди худ аз меҳр ӯ наҷуст
هر کو شفای درد خود از مهر او نجست
Навмед аз наҷот равад даргаи вафот
نومید از نجات رود درگه وفات
Гар нуктаҳои ибни яминро ту мункирӣ
گر نکته های ابن یمین را تو منکری
Ҳоти алзии ърии бк ё мункирии вҳот
هات الذی عری بک یا منکری وهات
Михўостм ки қофияи вҳдон буд тамом
میخواستم که قافیه وحدان بود تمام
То мухталит баҳам нашавад ҳанзалу набот
تا مختلط بهم نشود حنظل و نبات
Худ дидам онкии табъи заъифами бшоигон
خود دیدم آنکه طبع ضعیفم بشایگان
Кардаст икдўи ҷои зи сари ғифлати илтифот
کردست یکدو جا ز سر غفلت التفات
Оре сазад ки хӯрда нагиранд зонка об
آری سزد که خورده نگیرند زانکه آب
Ширину шӯр ҳар ду ҳамеи хезад аз қанот
شیرین و شور هر دو همی خیزد از قنات
ё раби бнўри поки Муҳамад ки афв кун
یا رب بنور پاک محمد که عفو کن
зи ибни ямини гуноҳ ки тоъат накарду Фот
ز ابن یمین گناه که طاعت نکرد و فات
Тоъати зи муфлисони гунаҳкори худ мҷўӣ
طاعت ز مفلسان گنهکار خود مجوی
Каз муфлисон бшръ нахоҳад касе закот
کز مفلسان بشرع نخواهد کسی زکات