Бузургони лашгари яке анҷуман

بزرگان لشگر یکی انجمن

Намуданд ва гуфтанд зинсони сухан

نمودند و گفتند زینسان سخن

Ки моро дигар ҷой пайкор нест

که ما را دگر جای پیکار نیست

Сипоҳ андакаст ва сипаҳдор нест

سپاه اندک است و سپهدار نیست

Ҳамон ба , ки гирами зии Кӯфаи роҳ

همان به، که گیرم زی کوفه راه

Ки лашгар нагардад здшмни табоҳ

که لشگر نگردد زدشمن تباه

Барон гуфта яксар ниҳоданд рой

برآن گفته یکسر نهادند رای

Ҳамон шаб бирафтанд зон сахти ҷой

همان شب برفتند زان سخت جای

Взонсў ба мухтори фаррухи гуҳар

وزانسو به مختار فرخ گهر

Бидоданд ингуна мардуми хабар

بدادند اینگونه مردم خبر

Ки пӯри инс кушта шуд дар набард

که پور انس کشته شد در نبرد

Дгрҳр ки андари сипаҳ буд мард

دگرهر که اندر سپه بود مرد

Бараст онкии эшон ва бар ҷой монад

برست آنکه ایشان و بر جای ماند

Сӯии Кӯфаи Рахш ҳазимат баранд

سوی کوفه رخش هزیمت براند

Дижами гашти мухтори фаррухи табор

دژم گشت مختار فرخ تبار

Буридӣ талаб , кард ҳомӯн сипор

بریدی طلب، کرد هامون سپار

Сӯии марзбон мдоин дуанд

سوی مرزبان مداین دواند

Ҳиўн нома бигирифт ва зон сӯ баранд

هیون نامه بگرفت و زان سو براند

Биёмад ба марзи мдоин чу бод

بیامد به مرز مداین چو باد

Бидон марзбони номаро боз дод

بدان مرزبان نامه را باز داد

Гирифт ва бабўсед ва чун бргшўд

گرفت و ببوسید و چون برگشود

Пажӯҳишу зи пӯр инс карда буд

پژوهش و ز پور انس کرده بود

Ки гӯйанд шуд куштаи он родмард

که گویند شد کشته آن رادمرد

Сипоҳаши табаи гашти андари набард

سپاهش تبه گشت اندر نبرد

Ба посух навишт ӯ ки солори род

به پاسخ نوشت او که سالار راد

Нашуд кушта , бемор шуд , ҷон бидод

نشد کشته، بیمار شد، جان بداد

Ба бистари дарун буд он номдор

به بستر درون بود آن نامدار

Ки пирӯз шуд лашгари шаҳриёр

که پیروز شد لشگر شهریار

Нашуд аз далерон ӯ куштаи кас

نشد از دلیران او کشته کس

Ба ҷуз чанд беном ва беарзу бас

به جز چند بی نام و بی ارز و بس

Чу аспаҳбуди ном густар бамурд

چو اسپهبد نام گستر بمرد

Сипаҳро набад сарварии роду гирд

سپه را نبد سروری راد و گرد

Кашиданд ночори сӯии Ироқ

کشیدند ناچار سوی عراق

Надидаи шикаст аз сипоҳи нифоқ

ندیده شکست از سپاه نفاق

Аз он номаи мухтори дилшоди гашт

از آن نامه مختار دلشاد گشت

зи банди ғаму меҳнати озоди гашт

ز بند غم و محنت آزاد گشت

Беандоза бигирист баҳри язид

بی اندازه بگریست بهر یزید

Зҳқи хост муздаш диҳад чун шаҳид

زحق خواست مزدش دهد چون شهید

Сипас гуфт то ноиҳо барадманд

سپس گفت تا نای ها بردمند

Сипаҳро ба дарга фароҳам кунанд

سپه را به درگه فراهم کنند

Биҷунбед ҳар ҷои дирафшӣ ки буд

بجنبید هر جا درفشی که بود

Ялони гирди гаштанд бо кбрўи худ

یلان گرد گشتند با کبرو خود

з ҳар дӯда аз тозён лашгарӣ

ز هر دوده از تازیان لشگری

Биёмад ба даргоҳ , бо меҳтарӣ

بیامد به درگاه، با مهتری

Ҳамаи шаҳр , прўилаҳ ӣ кӯс шуд

همه شهر، پرویله ی کوس شد

Зафари пешрав , фатҳ ҷосус шуд

ظفر پیشرو، فتح جاسوس شد

Злшгр чу шуд дашти пари шарзаи шер

زلشگر چو شد دشت پر شرزه شیر

Ба лшгргаҳ омад амири далер

به لشگرگه آمد امیر دلیر

Гузин кард аз эшон даҳ ва ду ҳазор

گزین کرد از ایشان ده و دو هزار

Ки мардона буданд дар корзор

که مردانه بودند در کارزار

Зар ва хоста доду сози набард

زر و خواسته داد و ساز نبرد

Ба ҳар кас бидод ончӣ дар хост кард

به هر کس بداد آنچه در خواست کرد

Броҳими ялро бадишони амир

براهیم یل را بدیشان امیر

Бифармуд ва додаш ливоу нафир

بفرمود و دادش لوا و نفیر

Бигуфто : сипаҳдори лашгари туе

بگفتا: سپهدار لشگر تویی

Марои паштӯони ёру ёвари туе

مرا پشتوان یار و یاور تویی

Яли паҳнау марди майдони туе

یل پهنه و مرد میدان تویی

Ҳар он чат бигӯям ду чандон туе

هر آن چت بگویم دو چندان تویی

Аз ин ҷумлаи гардону мардони кор

از این جمله گردان و مردان کار

Туе дар хури ин чунин корзор

تویی در خور این چنین کارزار

Ки бо пӯри мараҷона ӣ пари фусун

که با پور مرجانه ی پر فسون

Броиӣ ва чатраш кунӣ божгўн

برآیی و چترش کنی باژگون

Сипаҳ баркаш ва соз кун корзор

سپه برکش و ساز کن کارزار

Бар ор аз бади андеши ҳайдар , дамор

بر آر از بد اندیش حیدر، دمار

Нагӯям чаҳ кун пари дилии хуии тест

نگویم چه کن پر دلی خوی تست

Ҳамон кун ки дар хӯрд неруӣ туаст

همان کن که در خورد نیروی توست

Нишон аз падари дории андари ҳунар

نشان از پدر داری اندر هنر

Ҳамон кун ки кард он яли номвар

همان کن که کرد آن یل نامور

Аз он хори пайкори дашти бало

از آن خوار پیکار دشت بلا

Ба ёди ор дар паҳна ӣ Карбало

به یاد آر در پهنه ی کربلا

Ки бо шоҳи лаби ташнаи душман чаҳ кард

که با شاه لب تشنه دشمن چه کرد

зи ёрон ӯ чун баровард гирд

ز یاران او چون برآورد گرد

Ба кини сипаҳдори шаҳи ҷангҷӯӣ

به کین سپهدار شه جنگجوی

Ки ҳам об ӯ рехти ҳам обрӯӣ

که هم آب او ریخت هم آبروی

Вагар бо сипаҳи куштаи гардӣ чаҳ бок

وگر با سپه کشته گردی چه باک

Ба минӯ дарат ҷон шавад тобнок

به مینو درت جان شود تابناک

Равонро даҳ аз зулфи Акбари каманд

روان را ده از زلف اکبر کمند

Ки осон гар ояд ба чархи баланд

که آسان گر آید به چرخ بلند

Ба зарринаи ташти он сари шоҳ ро

به زرینه طشت آن سر شاه را

Ба ёдовар ва чун бадхоҳ ро

به یاد آور و چون بدخواه را

Сршаҳ ба найза , сари мо ба худ

سرشه به نیزه، سر ما به خود

ТФўи боди бркини чархи кабӯд

تفو باد برکین چرخ کبود

Бирав кирдигори ҷаҳони ёри тест

برو کردگار جهان یار تست

Ҳамон шоҳи кушта , мададкор туаст

همان شاه کشته، مددکار توست

Чу номи туро бар сипоҳи гарон

چو نام تو را بر سپاه گران

Бихонанд уфтад шикасти андрон

بخوانند افتد شکست اندرآن

Гар аз пӯри мараҷонаи кайфари кашӣ

گر از پور مرجانه کیفر کشی

Илм аз на афлоки бартари кашӣ

علم از نه افلاک برتر کشی

Изоин мужда равшан шавад чашми ҳур

ازاین مژده روشن شود چشم حور

Шавад базми фирдавси доруссурур

شود بزم فردوس دارالسرور

Броҳим чун аз амири ин шнФт

براهیم چون از امیر این شنفت

Чу хур бар дурахшид чун гули шигифт

چو خور بر درخشید چون گل شگفت

Бузади бӯса бар дасти мухтор ро

بزد بوسه بر دست مختار را

Амири ҷаҳонҷӯии солор ро

امیر جهانجوی سالار را

Бигуфт : ар бимонам биёбам диранг

بگفت: ار بمانم بیابم درنگ

Нмонм ки душман бакӯшад ба ҷанг

نمانم که دشمن بکوشد به جنگ

Бапушам ба мардони шамшери зан

بپوشم به مردان شمشیر زن

Зхўн бо дами теғи урёни кафан

زخون با دم تیغ عریان کفن

Ба наъл ҳиўн биспурам хок ро

به نعل هیون بسپرم خاک را

Пар аз барқи теғи орми афлок ро

پر از برق تیغ آرم افلاک را

зи пайкори мардони разми озмоӣ

ز پیکار مردان رزم آزمای

Натарсам дилам бар наёяд зи ҷой

نترسم دلم بر نیاید ز جای

Ба роҳат гузаштем аз ҷони хеш

به راهت گذشتیم از جان خویش

Нахоҳам гузаштани зи паймони хеш

نخواهم گذشتن ز پیمان خویش

Вале зонми андешаи манд эй амир

ولی زآنم اندیشه مند ای امیر

Ки Кӯфааст пари душманони шарир

که کوفه است پر دشمنان شریر

Ҳамаи қотилони шаҳаншоҳи дайн

همه قاتلان شهنشاه دین

Ба кини ту аз ҳар карони дркмин

به کین تو از هر کران درکمین

Чу ман даври гирдами зи ту бо сипоҳ

چو من دور گردم ز تو با سپاه

Намонад ба гирдати басии рзмхўоаҳ

نماند به گردت بسی رزمخواه

Биёбанд он кӣнаи созони маҷол

بیابند آن کینه سازان مجال

Ба дафъ ту гирданд чораи сгол

به دفع تو گردند چاره سگال

Взонбўаҳи эшон газанд оядат

وزانبوه ایشان گزند آیدت

Ҳамеи пасти чатр баланд оядат

همی پست چتر بلند آیدت

Крои душмани ҷон ба паҳлуи дуруст

کرا دشمن جان به پهلو درست

Кҷобим аз онгар , вай онсӯтар аст

کجابیم از آن گر، وی آنسوتر است

Ба ҳар кори андеша бояд нахуст

به هر کار اندیشه باید نخست

Ки доно , беандеша корӣ наҷуст

که دانا، بی اندیشه کاری نجست

Куҷои марди бинои дроФтд ба чоҳ

کجا مرد بینا درافتد به چاه

Ҳазораш агар чоҳ бошад ба роҳ

هزارش اگر چاه باشد به راه

Нахустин аз ӣнон бипардоз ҷой

نخستین از اینان بپرداز جای

Вазони пас ба пайкори онони гароӣ

وزان پس به پیکار آنان گرای

Ту биноу донои трстии зи ман

تو بینا و دانا ترستی ز من

Валикини марои фарз буд ин сухан

ولیکن مرا فرض بود این سخن

Кунун чист рои ту эй подшоҳ

کنون چیست رای تو ای پادشاه

Бимонам ба дар , ё рӯм бо сипоҳ ?

بمانم به در، یا روم با سپاه؟

ЗгФтор ӯ гашти мухтори шод

زگفتار او گشت مختار شاد

Зшодии ҷабини варо бӯса дод

زشادی جبین ورا بوسه داد

Бигуфташ : накӯи рӯзгори ту бод

بگفتش: نکو روزگار تو باد

Худованди мухтори ёри тўбод

خداوند مختار یار توباد

Ҳама ҳар чаҳ гуфтӣ дуруст аст варост

همه هر چه گفتی درست است وراست

Зҳмчўни туе рой боист хост

زهمچون تویی رای بایست خواست

Раҳи никхўоҳии ббрдӣ ба пой

ره نیکخواهی ببردی به پای

Нмондии зи андарзи чизе ба ҷой

نماندی ز اندرز چیزی به جای

Зтўи пушти дайн чун синон , рости бод

زتو پشت دین چون سنان، راست باد

Дилати ончӣ аз бахт май хости бод

دلت آنچه از بخت می خواست باد

Валикини ман аз ин гуруҳи эминам

ولیکن من از این گروه ایمنم

Буванд ар чаҳ аз ҷону дили душманам

بوند ار چه از جان و دل دشمنم

Азиро ки то ман шудам чирдст

ازیرا که تا من شدم چیردست

Наомад бар ӣнони змни як шикаст

نیامد بر اینان زمن یک شکست

Ба ҷузи меҳр , аз ман надиданд ҳеҷ

به جز مهر، از من ندیدند هیچ

Аз эшон макун бим , зутар бсич

از ایشان مکن بیم، زوتر بسیچ

Каз он ҳо напиндорам ояд бадӣ

کز آن ها نپندارم آید بدی

Магари пешаи созанди нобахрадӣ

مگر پیشه سازند نابخردی

Ман аз пӯри мараҷонаи тарсони терм

من از پور مرجانه ترسان ترم

Збидоду макраши ҳаросони терм

زبیداد و مکرش هراسان ترم

Ки ӯ малик ҷӯйасту шоҳӣ пажӯҳ

که او ملک جوی است و شاهی پژوه

На дар банди анъом чун ин гуруҳ

نه در بند انعام چون این گروه

Сипоҳӣ биоварада ороста

سپاهی بیاورده آراسته

Варо ҳар чаҳ гӯйии зрўи хоста

ورا هر چه گویی زرو خواسته

Бакӯшад ҳамеи баҳри марзи Ироқ

بکوشد همی بهر مرز عراق

Мабош эмини азкори он пурнифоқ

مباش ایمن ازکار آن پرنفاق

Ва дигари марои кор , хўнхўоҳӣ аст

و دیگر مرا کار، خونخواهی است

На тадбиру малик ва шаҳаншоҳӣ аст

نه تدبیر و ملک و شهنشاهی است

Аз ӯ нест душмантарӣ дар ҷаҳон

از او نیست دشمن تری در جهان

Ба оли алии азкҳону маон

به آل علی ازکهان و مهان

Надидӣ ки бо оли ҳайдар чаҳ кард

ندیدی که با آل حیدر چه کرد

Баровард аз он дӯда ӣ пок , гирд

برآورد از آن دوده ی پاک، گرد

Аз он оташӣ кӯ барафрӯхт дӯд

از آن آتشی کو برافروخت دود

Ҳанузаст дар чашми чархи кабӯд

هنوز است در چشم چرخ کبود

Буд шоҳи саҷҷод ( ъ ) даҳри интизор

بود شاه سجاد (ع) دهر انتظار

Ки сӯяш фиристам сари нобакор

که سویش فرستم سر نابکار

Ба дасти ту ин мушкил осон шавад

به دست تو این مشکل آسان شود

Ки шер аз набардат ҳаросон шавад

که شیر از نبردت هراسان شود

Басӣҷи сафари аркнӣ зуд кун

بسیج سفر ارکنی زود کن

Ҳамаи роҳати хеш бдрўн кун

همه راحت خویش بدرون کن

Мёсоӣу мандяш дар ҳеҷ кор

میاسای و مندیش در هیچ کار

Магари разми он душмани кирдигор

مگر رزم آن دشمن کردگار

Збии ёрии ман дижам дил мабош

زبی یاری من دژم دل مباش

Миндиш аз ин фирқа хайл бош

میندیش از این فرقه خیل باش

Ки яздони марои паштӯони бас буд

که یزدان مرا پشتوان بس بود

Марои лутф ӯ беҳтари азкс буд

مرا لطف او بهتر ازکس بود

Марои Бутуроби оншаҳи ростгӯӣ

مرا بوتراب آنشه راستگوی

Аз ин огаҳӣ додае номҷўӣ

از این آگهی داده ای نامجوی

Ки ҷӯям ҳамеи хӯни фарзанди ӯй

که جویم همی خون فرزند اوی

Равони созам аз душманони хӯни зҷўӣ

روان سازم از دشمنان خون زجوی

Бирав размро лашгар орой бош

برو رزم را لشگر آرای باش

Агар ман нмонми ту барҷоӣ бош

اگر من نمانم تو برجای باش

Чу байнами сари душмани бадгумон

چو بینم سر دشمن بدگمان

Чаҳ бок ар маро бар сар ояд замон

چه باک ار مرا بر سر آید زمان

Ту аз душманони кӣнаи хоҳи манӣ

تو از دشمنان کینه خواه منی

Ки доранда ӣ расму роҳи манӣ

که دارنده ی رسم و راه منی

Бигуфт ин ва фармуд корид асб

بگفت این و فرمود کارید اسب

Сипаҳдорро ҳамчун озари гшст

سپهدار را همچون آذر گشست

Яке тези так Рахши заррини стом

یکی تیز تک رخش زرین ستام

Кашиданд ва бигирифт мейраши лагом

کشیدند و بگرفت میرش لگام

Сипаҳдор бар зини он бар нишаст

سپهدار بر زین آن بر نشست

Бабўсед пас мейрро рӯйу даст

ببوسید پس میر را روی و دست

Чу бадрӯд карданд раҳ бар гирифт

چو بدرود کردند ره بر گرفت

Ҷаҳонии зи бадрӯдашон дар шигифт

جهانی ز بدرودشان در شگفت

Амири сарафрозаши андари рикоб

امیر سرافرازش اندر رکاب

Равон шуд пиёдаи ҳаме бо шитоб

روان شد پیاده همی با شتاب

Сипаҳбад чу дидаш пиёда , равон

سپهبد چو دیدش پیاده، روان

Фурӯи ҷуст аз асби брхокдон

فرو جست از اسب برخاکدان

Бузади бӯсааш бар сару дасту пой

بزد بوسه اش بر سر و دست و پای

Бигуфто : ки эй мейри иксўи гароӣ

بگفتا: که ای میر یکسو گرای

Ту шоҳӣ ва ман пеши ту банда ам

تو شاهی و من پیش تو بنده ام

Ба наздат киинтар парастанда ам

به نزدت کهین تر پرستنده ام

Набӯдааст ойин ба гетӣ ки шоҳ

نبوده است آیین به گیتی که شاه

Сипорад пиёда бар бандаи роҳ

سپارد پیاده بر بنده راه

Чу ҳар кор , зи андозаи андари гузашт

چو هر کار، ز اندازه اندر گذشت

Бигӯянд азу дар ҷаҳони сари гузашт

بگویند ازو در جهان سر گذشت

Бадв гуфт мухтори гӯйии дуруст

بدو گفت مختار گویی درست

Валикини туе шоҳи ман дар нахуст

ولیکن تویی شاه من در نخست

Зтў ёфтам ному ҷоҳу маӣ

زتو یافتم نام و جاه و مهی

Ҳам ин лашгару кишвари Фрҳӣ

هم این لشگر و کشور فرهی

Зтиғи ту ойини ҳақи гашти рост

زتیغ تو آیین حق گشت راست

Ҳамон расм дунё прессатон бкост

همان رسم دنیا پرستان بکاست

Саворӣ чу ту ҳар каши андари рикоб

سواری چو تو هر کش اندر رکاب

Пиёда равад ёбад аз ҳақи савоб

پیاده رود یابد از حق ثواب

Аз онат пиёдаи рӯми брънон

از آنت پیاده روم برعنان

Ки хўшнўди созами худои ҷаҳон

که خوشنود سازم خدای جهان

Бкрднди бадрӯди мейри ғаюр

بکردند بدرود میر غیور

Нишонед бозаш ба зини сутур

نشانید بازش به زین ستور

Броҳими лашгар ба собот ронад

براهیم لشگر به ساباط راند

Гиронмояи мухтор дркўФаҳ монад

گرانمایه مختار درکوفه ماند

Дар дод багушӯд брмрдмон

در داد بگشود برمردمان

БиФрошти ройоти амну амон

بیفراشت رایات امن و امان

Мронро ки медид бадхоҳ тар

مرآنرا که می دید بدخواه تر

Фузунтар ббхшидиаш симу зар

فزونتر ببخشیدی اش سیم و زر

Барони бад ки дилҳо ба даст оварад

برآن بد که دل ها به دست آورد

Аз он пас ба душман шикаст оварад

از آن پس به دشمن شکست آورد

Яке рӯзи мейрон ба кӯфии сипоҳ

یکی روز میران به کوفی سپاه

Ки буданд дар Карбалои рзмхўоаҳ

که بودند در کربلا رزمخواه

Бгштнд бо якдигари анҷуман

بگشتند با یکدیگر انجمن

Заҳр дар бронднди лухтии сухан

زهر در براندند لختی سخن