Чу нома ба даст сипаҳбад расед

چو نامه به دست سپهبد رسید

зи ғайрат , равони дртнши ?бардамӣад

ز غیرت، روان درتنش بردمید

Бузади кӯсу буришад ба зин бе шикеб

بزد کوس و برشد به زین بی شکیب

Надонист дар раҳи фароз аз нишеб

ندانست در ره فراز از نشیب

Сӯй Кӯфа омад дмон бо сипоҳ

سوی کوفه آمد دمان با سپاه

Вази он сӯии мухтори новирди хоҳ

وز آن سوی مختار ناورد خواه

Ҳамаи ёваронро брхўиш хонд

همه یاوران را برخویش خواند

Суханҳо зкрдор душман баранд

سخن ها زکردار دشمن براند

Бигуфто : марои ростӣ пеша аст

بگفتا: مرا راستی پیشه است

зи яд роеу кажӣ андеша аст

ز ید رایی و کژی اندیشه است

Буд аз шумо ҳар ки бо кӯфӣон

بود از شما هر که با کوفیان

Бидон сӯ равад то надидаи зиён

بدان سو رود تا ندیده زیان

Маро ончӣ монад зумуррадон бас аст

مرا آنچه ماند زمردان بس است

Ки як тани мувофиқ ба аз сад кас аст

که یک تن موافق به از صد کس است

Агар як тана низ монам чаҳ бок

اگر یک تنه نیز مانم چه باک

Ки аз марг набӯд ба дили тарснок

که از مرگ نبود به دل ترسناک

Ман онам ки теғи марои Муртазо

من آنم که تیغ مرا مرتضی

Ба фарқ аду хонд теғи қазо

به فرق عدو خواند تیغ قضا

Балои тани бади сголони манам

بلای تن بد سگالان منم

Ҷаҳон бош гӯи сар ба сари душманам

جهان باش گو سر به سر دشمنم

Сипоҳу сипаҳдор агар нестам

سپاه و سپهدار اگر نیستم

На онам ки аз кори худ бистум

نه آنم که از کار خود بیستم

Маро аз шаҳ бесипаҳ пайравӣ аст

مرا از شه بی سپه پیروی است

Ки зад як тана бо ҳазорӣ дивист

که زد یک تنه با هزاری دویست

Сипаҳдор ӯро фиканданд даст

سپهدار او را فکندند دست

Наомад ба азми дурусташи шикаст

نیامد به عزم درستش شکست

Илми сарнигӯн буду лашгари табоҳ

علم سرنگون بود و لشگر تباه

Ҳамеи сахттар буд дар разм , шоҳ

همی سخت تر بود در رزم، شاه

Ҳаросаш набӯд он шаҳ аз сад ҳазор

هراسش نبود آن شه از صد هزار

Марои бим аз андаки сипаҳ ? зинҳор

مرا بیم از اندک سپه؟ زینهار

Агар гашта гирдам ба роҳи ҳусайн ( ъ )

اگر گشته گردم به راه حسین (ع)

Рӯми яксара дар паноҳи ҳусайн

روم یکسره در پناه حسین

Чу ёрон шуниданд гуфтори мейр

چو یاران شنیدند گفتار میر

Ҳам овозу икдли збрноу пер

هم آواز و یکدل زبرنا و پیر

Бигуфтанд : мейро , саро , сФдро

بگفتند: میرا، سرا، صفدرا

Ҳаводори фарзанди пиғмбро

هوادار فرزند پیغمبرا

Зҷони ҷумлагии дӯстдори тўоим

زجان جملگی دوستدار توایم

Парастандау посдори тўоим

پرستنده و پاسدار توایم

Бакӯшему пеш ту бозем ҷон

بکوشیم و پیش تو بازیم جان

Взоин кор ҷӯйем аз ҳақи ҷинон

وزاین کار جوییم از حق جنان

Ҷаҳон бе ту эй мейр ҳаргиз мабод

جهان بی تو ای میر هرگز مباد

Ба мо марги пеш аз шикастати расоад

به ما مرگ پیش از شکستت رساد

Бигӯ то навозанд кӯси набард

بگو تا نوازند کوس نبرد

Збии ёварӣ чеҳра манимоӣ зард

زبی یاوری چهره منمای زرد

Зонбўаҳи душмани мадори ?иҷи бок

زانبوه دشمن مدار ایج باک

Ки бошад туро ёр , ҷонҳои пок

که باشد تو را یار، جان های پاک

Ту хўнхўоаҳи фарзанди пайғамбарӣ

تو خونخواه فرزند پیغمبری

Кунад дод яздони туро ёварӣ

کند داد یزدان تو را یاوری

Ба ком ту гардад сипеҳри баланд

به کام تو گردد سپهر بلند

зи душмани туро ҳеҷ ноед газанд

ز دشمن تو را هیچ ناید گزند

Ҳам имрӯз ва фардо бибинӣ сипоҳ

هم امروز و فردا ببینی سپاه

Расад бо броҳими уштури зроаҳ

رسد با براهیم اشتر زراه

Шаванд ин гуруҳи ситамгари забун

شوند این گروه ستمگر زبون

Равон гардад аз ноишон , ҷӯии хӯн

روان گردد از نایشان، جوی خون

Ҳамаи ваъда ӣ ҳайдар ояд дуруст

همه وعده ی حیدر آید درست

Дар имон набошам эй мейр , суст

در ایمان نباشم ای میر، سست

ЗгФторшон мейр гардид шод

زگفتارشان میر گردید شاد

Ҳамаи биму андеша аш шуд зиёд

همه بیم و اندیشه اش شد زیاد

Бидон рои покизаи бстўдшон

بدان رای پاکیزه بستودشان

Силеҳ ончӣ боист бхшўдшон

سلیح آنچه بایست بخشودشان

Сипас гуфт : то бар дамиданд ноӣ

سپس گفت: تا بر دمیدند نای

Баромад ба пайкори душмани зи ҷой

برآمد به پیکار دشمن ز جای

Бапушед танро ба рӯмии зира

بپوشید تن را به رومی زره

Ҳар онкас ки дидаш чунон , гуфт зиҳ

هر آنکس که دیدش چنان،گفت زه

Ту гуфтӣ буд шарзаи шери он далер

تو گفتی بود شرزه شیر آن دلیر

Агар ҳеҷ пӯшади зираи шарзаи шер

اگر هیچ پوشد زره شرزه شیر

Чу абрӯии хубон ба фармон дараш

چو ابروی خوبان به فرمان درش

Камоне чу нари аждаҳои ҳрсрш

کمانی چو نر اژدها هرسرش

Ки будӣ хадангӣ казу шуд раҳо

که بودی خدنگی کزو شد رها

Балои тани шеру нари аждаҳо

بلای تن شیر و نر اژدها

Ба дӯши андараши аспр чун сипеҳр

به دوش اندرش اسپری چون سپهر

Ки аз қуббааш хираи бади моҳу меҳр

که از قبه اش خیره بد ماه و مهر

Ба асбии баромади қавии соқу сам

به اسبی برآمد قوی ساق و سم

Бпўшидаҳи зи оҳани зи сар то ба дам

بپوشیده ز آهن ز سر تا به دم

Броҳихти теғу барангехти асб

برآهیخت تیغ و برانگیخت اسب

Сӯии кӯфӣони ҳамчуи озари гшсб

سوی کوفیان همچو آذر گشسب

зи баси пушт ӯ ёварон тохтанд

ز بس پشت او یاوران تاختند

Ҳаёҳӯ ба гардун дар андохтанд

هیاهو به گردون در انداختند

Сипаҳ буд ӯро ҳазорӣ чаҳор

سپه بود او را هزاری چهار

Валикини здшмни ду биўри ҳазор

ولیکن زدشمن دو بیور هزار

Чу ӯро чунон пӯр Ашъас бидид

چو او را چنان پور اشعث بدید

Рахши гашт аз бим чун шнблид

رخش گشت از بیم چون شنبلید

Набад кӯфӣонро гумон каз ҳисор

نبد کوفیان را گمان کز حصار

Наёвард торади буруни номдор

نیاورد تارد برون نامدار

Чу диданд ӯро чунин сохта

چو دیدند او را چنین ساخته

Ба пайкори эшон бурун тохта

به پیکار ایشان برون تاخته

Рухонишон шуд аз бим чу сндўрс

رخانشان شد از بیم چو سندورس

Ҷаҳон дар брчшмшони обнӯс

جهان در برچشمشان آبنوس

Диловар бадишон хурӯшед ва гуфт :

دلاور بدیشان خروشید و گفت:

Ки бо ҷонатон дев гардӣда ҷуфт

که با جانتان دیو گردیده جفت

Намудед брхўди дркинаҳи боз

نمودید برخود درکینه باز

Ба зӯдӣ пушаймонӣ ояд фароз

به زودی پشیمانی آید فراز

Бигуфт ин ва аз ҷои барангехти шӯр

بگفت این و از جا برانگیخت شور

Тани бади куниши гашти ҷӯёии гӯр

تن بد کنش گشت جویای گور

Ду лашгар чу ду кӯҳ барҳам заданд

دو لشگر چو دو کوه برهم زدند

зи хӯн то барговро , нам заданд

ز خون تا برگاو را،نم زدند

Надид андари он паҳна ӣ пари наҳиф

ندید اندر آن پهنه ی پر نهیب

На дастии Аннан ва на поеи ркиб

نه دستی عنان و نه پایی رکیب

Ба бориш даромад яке абри марг

به بارش درآمد یکی ابر مرگ

Ки боронаши бади даст ва сарҳо ба трг

که بارانش بد دست و سرها به ترگ

Яке жарфи баҳр аз бирав ҷўшно

یکی ژرف بحر از برو جوشنا

Бади он дашти мавҷаши ҳамаи зоҳно

بد آن دشت موجش همه زآهنا

Дарони паҳна аз бас ки хӯн шуд равон

درآن پهنه از بس که خون شد روان

Ба фарсангҳо бар дамид арғавон

به فرسنگها بر دمید ارغوان

Збси хӯн сарҳои бшикофта

زبس خون سرهای بشکافته

Ба хоки атласи сурх шудаи бофта

به خاک اطلس سرخ شده بافته

Гиронмояи мухтори пирӯзманд

گرانمایه مختار پیروزمند

Ҳамаи тохт бо обдодаҳ паранд

همه تاخت با آبداده پرند

Чу ширӣ ки нахҷӣр ҷӯяд ҳаме

چو شیری که نخجیر جوید همی

Ба хӯни чанг ва дандон бишӯяд ҳаме

به خون چنگ و دندان بشوید همی

Ғўи кӯс бар гӯшаш онгуна буд

غو کوس بر گوشش آنگونه بود

Ки бар гӯши михўораҳи гон бонг равад

که بر گوش میخواره گان بانگ رود

Шудӣ теғ ӯ ҳар куҷои сргроӣ

شدی تیغ او هر کجا سرگرای

Бидонсуӣ мардии нмондӣ ба ҷой

بدانسوی مردی نماندی به جای

Ба пеши дами теғ ӯ ҷўшно

به پیش دم تیغ او جوشنا

Ту гуфтӣ парандаст неи оҳно

تو گفتی پرند است نی آهنا

Ялонро чунон пеш ӯ тани ҳаме

یلان را چنان پیش او تن همی

Ки аз мумсозӣ тани одамӣ

که از موم سازی تن آدمی

Ба ҳар дам ки овои броФрохтӣ

به هر دم که آوا برافراختی

Ҳужабри фалаки Зуҳра дар бохтӣ

هژبر فلک زهره در باختی

Яке разм кард он яли тези чанг

یکی رزم کرد آن یل تیز چنگ

Ки шуд номи мардони пешаш , ба нанг

که شد نام مردان پیشش، به ننگ

Ҳаме буд бар пои он корзор

همی بود بر پای آن کارزار

Ки хуршед шуд дар пас кӯҳсор

که خورشید شد در پس کوهسار

Ҷаҳони гашт монанди пари ғроб

جهان گشت مانند پر غراب

Надиданд ҷанбндае ҷуз ба хоб

ندیدند جنبنده ای جز به خواب

Нашуд ҷони мухтори сайр аз набард

نشد جان مختار سیر از نبرد

Ҳаме теғ меронад ва май кишти мард

همی تیغ می راند و می کشت مرد

Наёвардӣ азхўобу хури ҳеҷ ёд

نیاوردی ازخواب و خور هیچ یاد

Ту гуфтӣ зкўаҳаст бунёди род

تو گفتی زکوه است بنیاد راد

Ҳамаи шаб ба по дошт ойини разм

همه شب به پا داشت آیین رزم

Ту гуфтӣ ки бинишаста даргоҳи базм

تو گفتی که بنشسته درگاه بزم

Дарони шаб ба гардиши сарони сипоҳ

درآن شب به گردش سران سپاه

Ҳаме тофт чун ахтарон , гирди моҳ

همی تافت چون اختران، گرد ماه

Нёсуд икдм аз он доруи гир

نیاسود یکدم از آن دارو گیر

Ҳамеи саҳари марду неи боргир

همی سحر مرد و نی بارگیر

Надонист каси андарони ҷӯши ҷанг

ندانست کس اندران جوش جنگ

Шабаст онкӣ ё хуфтаи коми наҳанг

شب است آنکه یا خفته کام نهنگ

Гушӯдаи даҳони аждаҳои бало

گشوده دهان اژدهای بلا

Ба хӯни гаштӣ , он Осиёи бало

به خون گشتی، آن آسیای بلا

Ҳаме то дирафши шаҳаншоҳи рӯз

همی تا درفش شهنشاه روز

Шуд аз парчами нур гетӣ фурӯз

شد از پرچم نور گیتی فروز

Бамурданд аз бим ӯ ахтарон

بمردند از بیم او اختران

Чу аз теғи мухтори кӯфии сарон

چو از تیغ مختار کوفی سران

Куҷои чашм бинанда мекард кор

کجا چشم بیننده می کرد کار

Замини пурбад аз лоаши асбу савор

زمین پربد از لاش اسب و سوار

Нёсуд мухтор аз ҷанг низ

نیاسود مختار از جنگ نیز

Ҳаме кард бозори пайкори тез

همی کرد بازار پیکار تیز

Зкорш фалак монад андари шигифт

زکارش فلک ماند اندر شگفت

Вазони кӯшиши андоза ҳо барграфт

وزان کوشش اندازه ها برگرفت

Бидонаст каз вай ба кӯшиши фузун

بدانست کز وی به کوشش فزون

Шавад марди пайдои гуҳи озмӯн

شود مرد پیدا گه آزمون

Валикини зи ёрони он номвар

ولیکن ز یاران آن نامور

Бадии кушта аз мондаи гони бештар

بدی کشته از مانده گان بیشتر

Худу бораи ?гийро бадии бекарон

خود و باره گی را بدی بیکران

Расида ба тани захмҳои гарон

رسیده به تن زخم های گران

Тавон рафта аз асбу бозуии мард

توان رفته از اسب و بازوی مرد

Збси кӯшишу даврӣ аз хоб ва хӯрд

زبس کوشش و دوری از خواب و خورد

Азони кӯшиш рафтани хӯни зтн

ازآن کوشش رفتن خون زتن

Чу дид ӯ ҳамеи сустии хештан

چو دید او همی سستی خویشتن

Ғамии гашту оҳӣ здл баркашид

غمی گشت و آهی زدل برکشید

Вале хешро дар миёна бидид

ولی خویش را در میانه بدید

Ба ёд омадаш аз шаҳаншоҳи дайн

به یاد آمدش از شهنشاه دین

Ки беёр шуд кушта ӣ аҳли кин

که بی یار شد کشته ی اهل کین

Ба ёд омадаш зон тани тобнок

به یاد آمدش زان تن تابناک

Ки шуд бегунаҳ аз дами теғи чок

که شد بی گنه از دم تیغ چاک

Шудаи куштаи ёрону срлшгрш

شده کشته یاران و سرلشگرش

Ба хӯни хуфтаи пӯри гиромии буриш

به خون خفته پور گرامی برش

Илми сарнигӯни чатр бо хоки паст

علم سرنگون چتر با خاک پست

Аламдор ӯро ҷудо ҳар ду даст

علمدار او را جدا هر دو دست

Хурӯши занонаши ғўи кӯси разм

خروش زنانش غو کوس رزم

Вазони бонг стўортр карда азм

وزان بانگ ستوارتر کرده عزم

Ба ҳар захми кӯро раседӣ ба тан

به هر زخم کو را رسیدی به تن

Шудӣ сахттар бар раҳи хештан

شدی سخت تر بر ره خویشتن

Гузашт аз тану ҷону молу аёл

گذشت از تن و جان و مال و عیال

Ки расво шавад душмани зулҷалол

که رسوا شود دشمن ذوالجلال

Чу бо подшоҳаши равони гашти ҷуфт

چو با پادشاهش روان گشت جفت

Ҳамеи зери лаб бо ниёйиш бигуфт :

همی زیر لب با نیایش بگفت:

Ки шоҳо , хдиўо , ҷаҳони доўро

که شاها، خدیوا، جهان داورا

Фурӯғи ҷаҳони байни пиғмбро

فروغ جهان بین پیغمبرا

Бикуштанд арқўм бе офарин

بکشتند ارقوم بی آفرین

Ту худ зинда ӣӣ пеши ҷони офарин

تو خود زنده یی پیش جان آفرین

Ҳамеи бенгарӣ сӯии пайкори ман

همی بنگری سوی پیکار من

Бадии огаҳ аз розу кирдори ман

بدی آگه از راز و کردار من

Бадонеи казин ҷангу хӯни рехтан

بدانی کزین جنگ و خون ریختن

Абои бади сголони ваз овихтан

ابا بد سگالان وز آویختن

Маро ҷустани хӯн ту орзӯаст

مرا جستن خون تو آرزوست

На шоҳӣ талаб бошаму малики дӯст

نه شاهی طلب باشم و ملک دوست

Надониста инро бидонадяш низ

ندانسته این را بداندیش نیز

Аз он карда дар куштанами теғи тез

از آن کرده در کشتنم تیغ تیز

Ту бркўрии ин ситамкораи гон

تو برکوری این ستمکاره گان

Марои чира дастӣ бидиҳ ройгон

مرا چیره دستی بده رایگان

Броҳимро бози гардон ба ман

براهیم را باز گردان به من

Ки гардад дар ин рзмгаҳи бути шикан

که گردد در این رزمگه بت شکن

Маро ӯ раҳанд зи ин қавми дун

مرا او رهاند ز این قوم دون

Намояди дирафши лӣимони нигун

نماید درفش لئیمان نگون

Чу аз хӯнии ту ҷаҳони гашти пок

چو از خونی تو جهان گشت پاک

Агар рӯзи ман барсар ояд чаҳ бок

اگر روز من برسر آید چه باک

Збдхўоаҳи ту , то танӣ зинда аст

زبدخواه تو، تا تنی زنده است

Дили ман зхўнобаҳ оканда аст

دل من زخونابه آکنده است

Дирафши туам сарнигӯнам махоҳ

درفش توام سرنگونم مخواه

Ба пайкори душман забунам махоҳ

به پیکار دشمن زبونم مخواه

бад-инсон ҳаме гуфт ва хӯн ме гирист

بدینسان همی گفت و خون می گریست

Зғирт надонам ки чун ме гирист

زغیرت ندانم که چون می گریست

Ба поён чу оварад бо шоҳи роз

به پایان چو آورد با شاه راز

Ба хӯни рехтани гашти дасташи дароз

به خون ریختن گشت دستش دراز

Ки ногуҳи зҳомўни яке гирд хост

که ناگه زهامون یکی گرد خاست

Вазони наъра ӣ бора ва мард хост

وزان نعره ی باره و مرد خاست