Муҳибу маҳбӯбро як доира фарз кун ки онро хаттии бадв ним кунад бар шакли ду камон зоҳир гардад , агар он хат ки май намояд ки ҳаст ва нест , вақти манозила аз миён маҳв шавад , доира чунонкӣ ҳаст яке намояд , сари қоби қавсин пайдо ояд .

محب و محبوب را یک دایره فرض کن که آن را خطی بدو نیم کند بر شکل دو کمان ظاهر گردد، اگر آن خط که می‌نماید که هست و نیست، وقت منازله از میان محو شود، دایره چنانکه هست یکی نماید، سر قاب قوسین پیدا آید.

қитъа

قطعه

Май намояд ки ҳаст , нест ҷаҳон

می‌نماید که هست، نیست جهان

Ҷузи хаттӣ дар миёни нуру зулм

جز خطی در میان نور و ظلم

Гар бихонӣ ту он хати мавҳум

گر بخوانی تو آن خط موهوم

Бишносӣ ҳудусро зи қадам

بشناسی حدوث را ز قدم

Ҳар ки ин хатро чунонкӣ ҳаст бихонад ки : ҳама ҳеҷанд ҳеҷ ӯст ки ӯст . Аммо ӣнҷо ҳарфӣаст бидонад ки : агарчӣ хат аз миён маҳв шавад ва тарҳ уфтад , сӯрати доира чунон нашавад ки аввал буд вҳкми хат зоил нашавад , агарчӣ хат зоил шавад асараш боқӣ монад .

هر که این خط را چنانکه هست بخواند که: همه هیچ‌اند هیچ اوست که اوست. اما اینجا حرفی است بداند که: اگرچه خط از میان محو شود و طرح افتد، صورت دایره چنان نشود که اول بود وحکم خط زایل نشود،اگرچه خط زایل شود اثرش باقی ماند.

Хаёл каж мабар ӣнҷо ва бишнос

خیال کژ مبر اینجا و بشناس

Ҳар он кӯ дар худо гум шуд худо нест

هر آن کو در خدا گم شد خدا نیست

Зеро ки ҳар ваҳдоният ки аз иттиҳоду дугонагӣ ҳосил ояд , Фрдонитш нагузорад гирди саропарда аҳадят гардад .

زیرا که هر وحدانیت که از اتحاد و دوگانگی حاصل آید، فردانیتش نگذارد گرد سراپردۀ احدیت گردد.

шеър

شعر

Ва ман баъди ҳозои моидқи сифота

و من بعد هذا مایدق صفاته

Ва мо ктмаҳи аҳзилдиаҳу аҷмл

و ما کتمه احظیلدیه و اجمل

Аҳадят аз рӯй асмоءи аҳадят касрат тавонад буд ва аз рӯй зоти аҳадяти айн , ва ҳар ду сӯрати исм ӯ аз воҳдомд ,у аҳад дар ашёъ ҳамчунон сорӣаст ки воҳид дар аъдод , агар воҳид набошад аъёни аъдод зоҳир нашаваду аъдодро исм набӯд ва агар воҳиди босами худ зоҳир шавад , ададро айн зоҳир нашавад .

احدیت از روی اسماء احدیت کثرت تواند بود و از روی ذات احدیت عین،‌و هر دو صورت اسم او از واحدآمد، و احد در اشیاء همچنان ساری است که واحد در اعداد، اگر واحد نباشد اعیان اعداد ظاهر نشود و اعداد را اسم نبود و اگر واحد باسم خود ظاهر شود، عدد را عین ظاهر نشود.

қитъа

قطعه

Гар ҷумлаи тўӣии ҳама ҷаҳон чист ?

گر جمله توئی همه جهان چیست؟

Вари ҳеҷ ним ман ин фиғон чист ?

ور هیچ نیم من این فغان چیست؟

Ҳам ҷумлаи тўӣӣ ва ҳам ҳамаи ту

هم جمله توئی و هم همه تو

Он чиз ки ғайр туаст он чист ?

آن چیز که غیر تو است آن چیست؟

Чун ҳаст яқин ки нест ҷузи ту

چون هست یقین که نیست جز تو

Овозаи ин ҳама гумон чист ?

آوازۀ این همه گمان چیست؟

Ваҳдат ӯ аз ваҳдати ту тавон донист , зеро ки ту яке ва ӯро ндонӣ ҷуз бидон яке ; пас яке нафаси худро дониста бошад ва ту ва ӯ дар миёни не . Тавҳиди бад-ӣни ҳарф дуруст мешавад вкм касе донад ,у бдонкаҳ : аФродолоъдоди фии алўҳдаҳи воҳид .

وحدت او از وحدت تو توان دانست، زیرا که تو یکیی و او را ندانی جز بدان یکی؛ پس یکی نفس خود را دانسته باشد و تو و او در میان نی. توحید بدین حرف درست می‌شود وکم کسی داند، و بدانکه: افرادالاعداد فی الوحدة واحد.

Яке андари яке яке бошад

یکی اندر یکی یکی باشد