Ёздаҳ моҳ кунад рӯза ба ҳар соли сафар

یازده ماه ‌کند روزه به هر سال سفر

Пас з роҳ ояд ва сӣ рӯз кунад қасди ҳзр

پس ز راه آید و سی روز کند قصد حضر

Зон гиромӣаст ки дайр ояду бас зуд равад

زان‌گرامیست ‌که دیر آید و بس زود رود

Хуррами онкўкнд ингуна ба ҳар соли сафар

خرم آنکوکند اینگونه به هر سال سفر

Ғоиб онгоҳ гиромӣаст ки ояд аз роҳ

غایب آنگاه‌ گرامیست ‌که آید از راه

Миваи он вақт азизаст ки бошад навбар

میوه آن وقت عزیزست که باشد نوبر

Рӯзи врўзу шаби қадар чу ҳар сол якеаст

روز وروز و شب قدر چو هر سال یکیست

Халқро чун дилу ҷон сахт азизаст ба бар

خلق را چون ‌دل ‌و جان ‌سخت ‌عزیزست‌ به ‌بر

Рӯза чун ид агар солии як рӯзи бадӣ

روزه چون عید اگر سالی یک روز بدی

Ҳурматаш будӣ сад бори зи иди афзӯнтар

حرمتش بودی صد بار ز عید افزونتر

Рӯзаи як чанд азизаст бар халқи оре

روزه یک‌چند عزیزست بر خلق آری

Шахси як чанд азизаст чу ояд зи сафар

شخص یک‌چند عزیزست چو آید ز سفر

Хур чу тобистон зуд ояду бас дайр равад

خور چو تابستان زود آید و بس دیر رود

Аз мулоқоташ доранд ҳамаи халқи ҳазар

از ملاقاتش دارند همه خلق حذر

Дар зимистони ҳама зон мунтазир хуршеданд

در زمستان همه زان منتظر خورشیدند

Ки басӣ дайр тулӯъасту басии зудгузар

که بسی دیر طلوعست و بسی زودگذر

Аз азизӣаст маи як шабаҳ ангушт намой

از عزیزیست مه یک‌ شبه انگشت ‌نمای

Зонка рӯзии ду ниҳон гардад ҳар маи зи назар

زانکه روزی دو نهان‌گردد هر مه ز نظر

Рӯзаи имсол чу дар мавсими тобистон буд

روزه امسال چو در موسم تابستان بود

Хонаи тоқати мо гашти азуи зеру зибр

خانهٔ طاقت ما گشت ازو زیر و زبر

Кам шабӣ буд ки бар чашмаи хуршеди зи хашм

کم‌شبی بود که بر چشمهٔ خورشید ز خشم

Халқи дашноми нгўинди зи ташвиши саҳар

خلق دشنام نگویند ز تشویش سحر

Бади ҳўогрми бдонсон ки чўгрмоздгон

بد هواگرم بدانسان‌که چوگرمازدگان

Боди ҳрдми сару тани шастӣ дар оби шимур

باد هردم سر و تن شستی در آب شمر

Гарм май ҷусти бдонсони нафаси халқи зи ҳалқ

گرم می‌جست بدانسان نفس خلق ز حلق

Ки ба неруии дами азкўраҳи ҳаддоди шарар

که به نیروی دم ازکورهٔ حداد شرر

Сояи аввали қадам аз шахс буридӣ пайванд

سایه اول قدم از شخص بریدی پیوند

Бскаҳи бгдохтиши зотши гармои пайкар

بسکه بگداختیش زآتش‌ گرما پیکر

Нури хуршед чу бар рӯй замин ме афтод

نور خورشید چو بر روی زمین می افتاد

Барнаме хост зи гармо ки равад ҷой дигар

برنمی‌خاست ز گرما که رود جای دگر

Рубъи маскӯни сар он дошт ки дрёгрдд

ربع مسکون سر آن داشت که دریاگردد

Хокаш аз туфи ҳаво об шавад сартосар

خاکش از تف هوا آب شود سرتاسر

Сояи азгрмои зонсон ба замин ме ғалатед

سایه ازگرما زآنسان به زمین می‌غلطید

Ки сияҳи Марии саркӯфта бар роҳгзр

که سیه ماری سرکوفته بر راهگذر

Глрхон дидам имсоли дарин моҳи сиём

گلرخان دیدم امسال درین ماه صیام

Рангашон гашта з беобӣ чун нилӯфар

رنگشان‌گشته ز بی‌آبی چون نیلوفر

Шаккарини лабашони бгдохтаҳ аз бе обӣ

شکرین لبشان بگداخته از بی‌آبی

Гарчи расмаст ки бгдозд дар оби шукр

گرچه رسمست‌ که بگدازد در آب شکر

Рӯишони зард чу не гаштау ширини лабашон

رویشان زرد چو نی‌ گشته و شیرین لبشان

Ҳамчуи як танг шукр гашта дар он неи мзмр

همچو یک تنگ شکر گشته در آن نی مضمر

Чун маи чордаҳи рахшони зи сабоҳати фарбеҳ

چون مه چارده رخشان ز صباحت فربه

Лек танашони зи нақоҳат чу маи нави лоғар

لیک تنشان ز نقاهت چو مه نو لاغر

Лек бо ин ҳамаи оўх ки маи рӯзаи гузашт

لیک با این همه آوخ‌که مه روزه‌گذشت

Коши сад сол бимонему бубинемаши асар

کاش صد سال بمانیم و ببینیمش اثر

Рӯзаи хзристи мубораки пайу фархундаи лақо

روزه خضریست مبارک‌پی و فرخنده‌لقا

Ки бишорат диҳад аз раҳмати яздон ба башар

که بشارت دهد از رحمت یزدان به بشر

Сайри чашмонрогар гурусна медошт чаҳ ғам

سیر چشمان‌ را گر گرسنه‌ می‌داشت چه غم

Як ҷаҳони гурусна зу сайр шудӣ шому саҳар

یک‌جهان ‌گرسنه زو سیر شدی شام و سحر

зи ағниё ончӣ гирифтӣ ба фақирон додӣ

ز اغنیا آنچه ‌گرفتی به فقیران دادی

Гӯйӣ аз адли худованд дар ӯ буд асар

گویی از عدل خداوند در او بود اثر

Шҳрёристи ту гӯйӣ ки ба ҳар шаҳру диёр

شهریاریست تو گویی که به هر شهر و دیار

Баркашад рахт ва наад тахт ба сдшўкту фар

برکشد رخت‌و نهد تخت‌به‌صدشوکت‌و فر

Сӣ савори хутании воқифаши андари эмин

سی سوار ختنی واقفش اندر ایمن

Сӣ ғуломи ҳабашии сокинаши андари аиср

سی غلام حبشی ساکنش اندر ایسر

Он саворони ҳамаро ҷомаи эҳром ба дӯш

آن سواران همه را جامهٔ احرام به دوش

Венаи ғуломони ҳамаро чодари рҳбон дар бар

وین غلامان همه را چادر رهبان در بر

Аз бар борхдои омада аз арш ба фарш

از بر بارخدا آمده از عرش به فرش

Вази ма нав зада ирлиғи илоҳӣ бар сар

وز مه نو زده یرلیغ الهی بر سر

Пеши рӯйиши зи маи як шабаҳи симини илмӣ

پیش رویش ز مه یک‌شبه سیمین علمی

Ки нбштст бар ӯ ҳукми ҳақи оёти зафар

که نبشتست بر او حکم حق آیات ظفر

Зоҳидиро диҳад аз пеш ба ҳангоми паём

زاهدان را دهد از پیش به هنگام پیام

Воъизон раканд аз хеш ба тأ кед хабар

واعظان راکند از خویش به تأ‌کید خبر

Ки бикӯбед ?ҳуллои навбати ман дар миҳроб

که بکوبید هلا نوبت من در محراب

Ки бихонед ?ҳуллои хутбаи ман бар минбар

که بخوانید هلا خطبه من بر منبر

Рӯз бошед чу хур то ки нанушед таом

روز باشید چو خور تا که ننوشید طعام

Шаб бишуед чу ма рӯй ва бидоред сҳр

شب بشویید چو مه روی و بدارید سهر

Чанд тарсами ҳиллаи он ба ки сухан гӯям рост

چند ترسم هله آن به ‌که سخن گویم راست

Ростӣ ҳаст дарахтӣ ки наҷоти орад бар

راستی هست درختی‌که نجات آرد بر

Рӯза нагузошт асари азкс вагар мейр набӯд

روزه نگذاشت اثر ازکس وگر میر نبود

Рӯзаи хур низ бнгзоштӣ аз рӯзаи асар

روزه‌خور نیز بنگذاشتی از روزه اثر

Шавкати рӯзаи биФзўди худованди ҷаҳон

شوکت روزه بیفزود خداوند جهان

Каши биафзояд ҳар рӯзи худои шавкату фар

کش بیفزاید هر روز خدا شوکت و فر

Садри дайни хоҷаи офоқи маин мейри низом

صدر دین خواجهٔ آفاق مهین میر نظام

Панҷаи шери қазои ҷавҳари шамшери қадар

پنجهٔ شیر قضا جوهر شمشیر قدر

Хиради ёздаҳуми чархи даҳуми хулди нуҳум

خرد یازدهم چرخ دهم خلد نهم

Дувуми ақли нахустин сими шамсу қамар

دوم عقل نخستین سیم شمس و قمر

Онкии атвор варо нест чу адвори ҳисоб

آنکه اطوار ورا نیست چو ادوار حساب

Вонкаҳи ахлоқ варо нест чу арзоқи шимур

وانکه اخلاق ورا نیست چو ارزاق شمر

Зинда аз адлаши ислом чу аз рӯҳи бадан

زنده از عدلش اسلام چو از روح بدن

Равшан аз райши айём чу аз нури басар

روشن از رایش ایام چو از نور بصر

Шунӯди ҷўдш гуфторамоне зи қулӯб

شنود جودش ‌گفتار امانی ز قلوب

Нигарад ҳзмши рухсори маъонии бсўр

نگرد حزمش رخسار معانی بصور

эй ҷаҳондори амӣрӣ ки зи бим ту шавад

ای جهاندار امیری‌ که ز بیم تو شود

Оҳӯии гум шударо роҳнамои зиғми нар

آهوی‌گم شده را راهنما ضیغم نر

ги ри тўош назм набахше ба чаҳ кор ояд малик

گ‌ر تواش نظم نبخشی به چه‌کار آید ملک

Қимати ришта чаҳ бошад чу ндордгўҳр

قیمت رشته چه باشد چو نداردگوهر

Ҷӯадро бе кафи род ту маҳоласт вуҷӯд

جود را بی‌کف راد تو محالست وجود

Мари арзро набӯд ҳеҷ бақо бе ҷавҳар

مر عرض را نبود هیچ بقا بی‌جوهر

Миллат аз саъй ту шуд зинда чу сом аз Мӯсо

ملت از سعی‌تو شد زنده چو سام از موسی

Давлат аз назм ту шуд тоза чу гулбуни зи мтр

دولت از نظم تو شد تازه چو گلبن ز مطر

Малики Эрон ба ту нозон чу сипеҳр аз хуршед

ملک‌ایران به تو نازان چو سپهر از خورشید

Чархи имон ба ту гардон чу фалак аз меҳвар

چرخ ایمان به تو گردان چو فلک از محور

Макунат хасм ту гардад сабаби накбат ӯ

مکنت خصم تو گردد سبب نکبت او

Мӯр дар мӯҳликат уфтад чу буруни оради пар

مور در مهلکت افتد چو برون آرد پر

Агар ин бахт ки дории ту Сикандар ме дошт

اگر این بخت که داری تو سکندر می‌داشت

Андарони вақт ки мекард ба зулмоти гузар

اندران وقت‌ که می‌کرد به ظلمات‌ گذر

Чун Сикандар ки давидии зи паии чашмаи Хизр

چون سکندر که دویدی ز پی چشمهٔ خضر

Чашмаи Хизри давидии зи паии Искандар

چشمه خضر دویدی ز پی اسکندر

Сарфарозони ҷаҳонгар ҳама ҳамдаст шаванд

سرفرازان جهان ‌گر همه همدست شوند

Қадари як нохуни пой ту надоранд ҳунар

قدر یک ناخن پای تو ندارند هنر

Кори як бино ноед зи ду сад гиҳони кӯр

کار یک بینا ناید ز دو صد گیهان‌ کور

Шуғли як шунаво ноед зи ду сад гетии кар

شغل یک شنوا ناید ز دو صد گیتی کر

Феъли як Фҳл наёяд зи ҳазорон анин

فعل یک فحل نیاید ز هزاران عنین

Кори як худ наёяд зи ҳазорон мъҷр

کار یک خود نیاید ز هزاران معجر

Бо яке шуълаи афрӯхта паҳлу назанад

با یکی شعلهٔ افروخته پهلو نزند

Гар ҳама рӯй замин пар шавад аз хокистар

گر همه روی زمین پر شود از خاکستر

Неруии мамлакат аз тест на азгнҷу сипоҳ

نیروی مملکت از تست نه ازگنج و سپاه

Фараи малик з шоҳаст на аз тоҷу камар

فرهٔ ملک ز شاهست نه از تاج و کمر

Хоссаи тест ба як хома гирифтан ба гетӣ

خاصهٔ تست به یک خامه‌گرفتن به‌گیتی

Хос Мӯсоаст зи як чӯби намӯдани аждар

خاص موسی‌ است ز یک‌چوب نمودن اژدر

Ҳунари тест каз ӯ қадар ва шараф дорад малик

هنر تست ‌کز او قدر و شرف دارد ملک

Дам исоаст казу рӯҳи пазиради ъозр

دم عیسی است‌ کزو روح پذیرد عاذر

Ҳурмати миллати исломи чунон афзудӣ

حرمت ملت اسلام چنان افزودی

Ки ба таъзими баради номи мусулмони кофар

که به تعظیم برد نام مسلمان‌کافر

Чун туе бояд то назми пазиради гетӣ

چون تویی باید تا نظم پذیرد گیتی

Ҳайдарӣ бояд то фатҳи намояди хайбар

حیدری باید تا فتح نماید خیبر

Марзбонӣ чу ту бояд бар султони аҷам

مرزبانی چو تو باید بر سلطان عجم

То шавад ҳафт хату чори ҳадаши фармон бар

تا شود هفت خط و چار حدش فرمان‌بر

Қаҳрамонӣ чу алӣ бояд дар ҷяши расӯл

قهرمانی چو علی باید در جیش رسول

То ба як захм ба ду пораи намояди антар

تا به یک زخم به دو پاره نماید عنتر

Бадсиголи ту ба ҳиялат нашавад малики раво

بدسگال تو به حیلت نشود ملک روا

Ҳизуми хушк ба афсуни надиҳади мива тар

هیزم خشک به افسون ندهد میوهٔ تر

Ин ҳнрҳокаҳ буд бахти ҷаҳонгири туро

این هنرهاکه بود بخت جهانگیر ترا

Ишваи зол ҷаҳонаш накунад маҳви асар

عشوهٔ زال جهانش نکند محو اثر

Ҷилваи ҳасани арӯсони хутан кам нашавад

جلوهٔ حسن عروسان ختن‌کم نشود

Аз даллолӣ ки кунад перзанӣ дар чодар

از دلالی که کند پیرزنی در چادر

Ҳосидатро накунад ҷомаи дебои зебо

حاسدت را نکند جامهٔ دیبا زیبا

Зиштро зиштӣ зоил нашавад аз зевар

زشت را زشتی زایل نشود از زیور

Доўрои роди амирои зи хулӯси ту маро

داورا راد امیرا ز خلوص تو مرا

Ҷой онаст ки ҷон рақс кунад дар пайкар

جای آنست‌که جان رقص‌کند در پیکر

Чун кунам мадҳи тўкўшм ки сухани ронами бикр

چون‌کنم مدح توکوشم‌که سخن رانم بکر

То марои таъна ҳосид накунад хӯн ба ҷигар

تا مرا طعنهٔ حاسد نکند خون به جگر

Чун манӣ баҳри мдиҳи ту зи модари бнзод

چون منی بهر مدیح تو ز مادر بنزاد

Ҳам магари боз маро зояд аз нави модар

هم مگر باز مرا زاید از نو مادر

з анкаҳ расмаст ки модар чу диҳад духт ба шӯй

ز انکه رسمست که مادر چو دهد دخت به شوی

Хор гардад агараш бикр набошад духтар

خوار گردد اگرش بکر نباشد دختر

БФсрди табъи ман ар чун ту набинад мамдуҳ

بفسرد طبع من ار چون تو نبیند ممدوح

Хӯн хӯрд бокарагар Фҳли наёбади шавҳар

خون خورد باکره گر فحل نیابد شوهر

Об дорад суханам гӯ напасандад ҷоҳил

آب دارد سخنم‌گو نپسندد جاهل

Саги гузида чаҳ кунад гар накунад зоби ҳазар

سگ گزیده چه کند گر نکند زاب حذر

То азбни кӯраи фирӯза ки номаш фалак аст

تا ازبن‌کورهٔ فیروزه‌که نامش فلک است

Меҳр ҳар рӯз барояд чу яке бутаи зар

مهر هر روز برآید چو یکی بوتهٔ زر

Ҳркрои бутаи дил аз зари меҳр ту тиҳӣаст

هرکرا بوتهٔ دل از زر مهر تو تهیست

Бод чун кӯрааш аз кини ту дили пари озар

باد چون کوره‌اش از کین تو دل پر آذر