эй ҳумоюни сӯрати маймуни шоҳи комгор

ای همایون صورت میمون شاه‌ کامگار

Як ҷаҳони ҷонӣ ки ҷони як ҷаҳони бодати нисор

یک جهان جانی‌ که جان یک جهان بادت نثار

Сӯрати рӯҳи аломинӣ ё ки тимсоли вуҷӯд

صورت روح‌الامینی یا که تمثال وجود

Равзаи хулди бринӣ ё ки нақши навбаҳор

روضهٔ خلد برینی یا که نقش نوبهار

Моҳтобӣ зон фурӯғат уфтад андар ҳар замин

ماهتابی زان فروغت افتد اندر هر زمین

Офтобӣ зон шуъоъати тобади андар ҳар диёр

آفتابی زان شعاعت تابد اندر هر دیار

Моҳ мегуфтам турогар моҳ будӣ тоҷўр

ماه می‌گفتم ترا گر ماه بودی تاجور

Меҳр мехондам турогар меҳр будӣ тоҷдор

مهر می‌خواندم ترا گر مهر بودی تاجدار

Чарх будӣ чарх агар бар хок май гаштии муқӣм

چرخ بودی چرخ اگر بر خاک می‌گشتی مقیم

Арш будӣ арш агар бар фарш май ҷустии қарор

عرش‌بودی عرش اگر بر فرش می‌جستی قرار

Ҳркҷои нақшиаш аз ҳастӣ намояди фахр ва ту

هرکجا نقشی اش از هستی نماید فخر و تو

Ҳастӣ он нақшӣ ки ҳастӣ аз тӯдоради ифтихор

هستی آن نقشی‌که هستی از تودارد افتخار

Нақши он шоҳӣ ки аз ҷони хонаи зод Муртазо аст

نقش‌آن‌شاهی‌که‌از جان‌خانه‌زاد مرتضی‌است

Нақши теғаши ҳам ба маънии хонаи зоди зулфиқор

نقش تیغش هم به معنی خانه‌زاد ذوالفقار

Орифи маънии параст ар сӯратӣ бинад чу ту

عارف معنی‌پرست ار صورتی بیند چو تو

Ҳам дар он боът кунад сӯрати парастии ихтиёр

هم در آن باعت‌کند صورت‌پرستی اختیار

Хоҷаи аъзами пас аз яздони пурситади мари туро

خواجهٔ اعظم پس از یزدان پرستد مر ترا

Вндрини рамзисти каши сӯрати парастии ихтиёр

وندرین رمزیست کش صورت‌پرستی اختیار

Хоҷаро чашмӣаст маънии байн ба ҳар сӯрат ки ҳаст

خواجه ‌را چشمیست‌ معنی ‌بین‌ به ‌هر صورت که ‌هست

Зонка мо сӯрат ҳаме байнем ва ӯ сӯрат нигор

زانکه ما صورت همی بینیم و او صورت‌نگار

эй маин тимсол ҳастӣ эй баин тасвири ақл

ای مهین تمثال هستی ای بهین تصویر عقل

То чаҳ нақшӣ каз ту ҷӯяд ақл ва ҳастӣ эътибор

تا چه نقشی ‌کز تو جوید عقل و هستی اعتبار

Нек май тобии магари маҳтоби дорӣ дар бағал

نیک می‌تابی مگر مهتاب داری در بغل

Нур май бории магари хуршеди дории даркинори

نور می‌باری مگر خورشید داری درکنار

Нафасу рӯҳу ақлу маъниро ҳаме гуяд ҳаким

نفس ‌و روح و عقل‌ و معنی را همی‌گوید حکیم

Кас намебинад ба чашм ва ман надорам устувор

کس نمی‌بیند به چشم و من ندارم استوار

Зонка то нақши ҳумоюн туро дидам ба чашм

زانکه تا نقش همایون ترا دیدم به چشم

Нафасу рӯҳу ақл ва маънӣ шуд мусаввир ҳар чаҳор

نفس‌ و روح‌ و عقل‌ و معنی شد مصور هر چهار

Орифат ар нақшат аён бинад ба мроти вуҷӯд

عارفت ار نقشت عیان بیند به مرآت وجود

Дар зуҳӯр ҳастӣ ғайбаши намояди интизор

در ظهور هستی غیبش نماید انتظار

Пардаи ?утро аз азали гӯйии фалаки нассоҷ буд

پرده‌ات را از ازل‌گویی فلک نساج بود

Каз ҷалолаш кард пуд ва аз ҷамолаши бофти тор

کز جلالش‌کرد پود و از جمالش بافت تار

Сӯрати шоҳӣу пайдои маънии шоҳии зи ту

صورت شاهیّ و پیدا معنی شاهی ز تو

Нақш ҳар маънӣ шавад ореи зи сӯрати ошкор

نقش هر معنی شود آری ز صورت آشکار

Ҳркҷо ҳастӣ ту шоҳи онҷо ба маънӣ ҳозираст

هرکجا هستی‌تو شاه آنجا به‌معنی حاضرست

Зон ки ту соя ӣ шаҳии шаҳи соя ӣ парвардгор

زان که تو سایه ی شهی شه سایه ی پروردگار

Зон стодстнди мейрону бузургон бар дарат

زان ستادستند میران و بزرگان بر درت

Ҳам бидон ойин ки бар дарбори хусрави рўзбор

هم بدان آیین ‌که بر دربار خسرو روزبار

Айши доими пеш рӯйу умри ҷовид аз қафо

عیش دایم پیش روی و عمر جاوید از قفا

Ямани давлат бар ямину исри шавкат бар ясор

یمن دولت بر یمین و یسر شوکت بر یسار

Як тарафи сарҳангу сартипони гуруҳи андари гиреҳ

یک طرف سرهنگ و سرتیپان گروه اندر گره

Як тарафи тобину сарбозони қатори андари қатор

یک طرف تابین و سربازان قطار اندر قطار

Зери дасти чокарони шоҳи моҳу офтоб

زیر دست چاکران شاه ماه و آفتاب

Зери дасти офтобу моҳи чарху рӯзгор

زیر دست آفتاب و ماه چرخ و روزگار

Як ду сафи ботарки зини чори мейри малики ҷам

یک‌دو صف باترک زین چار میر ملک جم

Китарин сؤбози шоҳаншоҳи соҳиби ихтиёр

کهترین سؤباز شاهنشاه صاحب اختیار

Рӯзгору чарху меҳру моҳ оре кистанд

روزگار و چرخ و مهر و ماه آری‌کیستند

То шаванд аз қадар бо сарбози хусрави ҳамқатор

تا شوند از قدر با سرباز خسرو همقطار

Ҳам ба даст хеле аз худоами ҷоми гавҳарин

هم به دست خیلی از خدام جام‌گوهرین

Ҳам ба дӯши фавҷӣ аз сарбози мори мўрхўор

هم به دوش فوجی از سرباز مار مورخوار

Ҷоми он шарбат диҳад аҳбоби шаҳро рӯзи ид

جام آن شربت دهد احباب شه را روز عید

Мори ин зарбат занад хасми маликро рўзклр

مار این ضربت زند خصم ملک را روزکلر

Он намояди хинги ъушратро ба ҷоми худ лаҷом

آن نماید خنگ عشرت را به جام خود لجام

Венаи براردи хасми хусравро ба мори худ дамор

وین برآرد خصم خسرو را به مار خود دمار

Ҳам зи ҷоми он мусаввири сӯрати ҷамшеду ҷом

هم ز جام آن مصور صورت جمشید و جام

Ҳам ба мори ин муҳаввали ҳолати заҳҳоку мор

هم به مار این محول حالت ضحاک و مار

Зон ҷавон ва пер мерақсанд имрӯз аз нишот

زان جوان و پیر می رقصند امروز از نشاط

Коб шшпир омад аз бахти ҷавони шаҳриёр

کاب ششپیر آمد از بخت جوان شهریار

Чун ки ин оби равон аз роҳ хлр омадаст

چون ‌که این آب روان از راه خلّر ‌آمدست

Чун шароби хлрӣ зон маст гардад ҳӯшёр

چون شراب خلری زان مست‌گردد هوشیار

Он шшпирсти он ё оби шамшери малик

آن ششپیرست آن یا آب شمشیر ملک

Дӯстонро дилпазиру душманонро ногувор

دوستان را دلپذیر و دشمنان را ناگوار

Ҷӯади шоҳаншаҳи магари сарчашмаи ин об буд

جود شاهنشه مگر سرچشمهٔ این آب بود

Коб меҷӯшад ҳаме аз кӯҳу дашту марғзор

کاب می جوشد همی ‌از کوه و دشت و مرغزار

Аз нишоти онкии ин об ояд аз бахти малик

از نشاط آنکه این آب آید از بخت ملک

Шеъри Қоонӣ чу теғ шоҳ гаштаст обдор

شعر قاآنی چو تیغ شاه‌گشتست آبدار

Гӯи мғнии лаҳни шаҳрошӯби ннўозд аз онк

گو مغنی لحن شهرآشوب ننوازد از آنک

Шаҳр бе ошӯби гашт аз бахти шоҳи Бахтиёр

شهر بی‌آشوب‌ گشت از بخت شاه بختیار

То ба даҳри андари ҳисори малик гетӣ ҳаст чарх

تا به ‌دهر اندر حصار ملک‌ گیتی هست چرخ

Ҳзми шаҳ чун чархи бодои малики гетиро ҳисор

حزم شه چون چرخ بادا ملک ‌گیتی را حصار