Чаҳ моҳ буд ки аз хона кард тулӯъ

چه ماه بود که از خانه کرد طلوع

Ки кард аз паии таъзимаши офтоби рукӯъ

که کرد از پی تعظیمش آفتاب رکوع

Ба чашми сӯрату маънии тавон мушоҳида кард

به چشم صورت و معنی توان مشاهده کرد

Камоли қудрати сонеъ дар инчунин маснӯъ

کمال قدرت صانع در اینچنین مصنوع

Марои з ҳарчӣ дар офоқи табъ мустағнӣ аст

مرا ز هرچه در آفاق طبع مستغنی است

Вале ба ишқи ту чун ташнаам ба оби влўъ

ولی به عشق تو چون تشنه‌ام به آب وَلوع

Влўъи ташна ба об арча ихтиёрӣ нест

ولوع تشنه به آب ارچه اختیاری نیست

Маро ба ишқи ту инак ба ихтиёри влўъ

مرا به عشق‌ تو اینک به اختیار ولوع

Туро лабӣаст чу чашми бахили тангу маро

ترا لبی است چو چشم بخیل تنگ و مرا

Бирав ду чашм бахилӣ намекунад зи дмўъ

برو دو چشم بخیلی نمی‌کند ز دموع

Аннан сайл тавонем тофтан ба шикеб

عنان سیل توانیم تافتن به شکیب

Аннан гиря наёрем тофтани зи ҳмўъ

عنان ‌گریه نیاریم تافتن ز هموع

Алоҷ ҳарчӣ дар офоқ мумкинаст вале

علاج هرچه در آفاق ممکن است ولی

Алоҷи чашма чашмам намешавад зи нбўъ

علاج چشمهٔ چشمم نمی‌شود ز نبوع

Назари зи сайди ғизолони дашт ишқ бапуш

نظر ز صید غزالان دشت عشق بپوش

Азои алхўодри фӣҳо ани алмҳоаҳи трўъ

اذا الخوادر فیها عن المهاه تروع

Шамеми анбар аз он зулф мшкбиз ояд

شمیم عنبر از آن زلف مشکبیز آید

Ба анбарин хаташи он зулф шуд магари мшмўъ

به عنبرین‌ خطش آن زلف شد مگر مشموع

Азои Ароки иғнии алФўоди ман тараб

اذا اراک یغنی الفواد من طرب

Кони ҳаммомаи бони алии алороки сҷўъ

کان حمامهٔ بان علی الاراک سجوع

Кунад ду чашми ту бо мо ба ҷои нози ниёз

کند دو چشم تو با ما به جای ناز نیاز

Балии з маст набошад аҷаби хузўъу хушўъ

بلی ز مست نباشد عجب خضوع و خشوع

Чаҳ мӯъҷиз аст надонам ба зулфи мафтӯлат

چه معجز است ندانم به زلف مفتولت

Ки хотирами зи парешоняш буд маҷмӯ

که خاطرم ز پریشانیش بود مجموع

Чаҳ шуд ки фитнаи бедори чашми фаттонат

چه شد که فتنهٔ بیدار چشم فتانت

Ба аҳди хусрав офоқ карда қасди ҳҷўъ

به عهد خسرو آفاق کرده قصد هجوع

Замину ҳарки бар ӯ ходиманд ва ӯ махдум

زمین و هرکه بر او خادمند و او مخدوم

Ҷаҳон ва ҳарчӣ дар ӯ тобеъанд ва ӯ матбӯъ

جهان و هرچه در او تابع‌اند و او متبوع

Ба шакли ақраби ҷаррораи исти шамшераш

به شکل عقرب جراره‌ایست شمشیرش

Ки ҷон наме барад аз заҳри қаҳр ӯ млсўъ

که جان نمی‌برد از زهر قهر او ملسوع

Буд ба даъвии оҷоли ҳуҷҷатии қотеъ

بود به دعوی آجال حجتی قاطع

Валек риштаи омоли хасми азуи мақтӯъ

ولیک رشتهٔ آمال خصم ازو مقطوع

Даруни олами имкони вуҷӯди комил ӯ

درون عالم امکان وجود کامل او

Чунон ғариби намояд ки дили даруни злўъ

چنان غریب نماید که دل درون ضلوع

Хаёли стўт ӯ хасмро бадаради дил

خیال سطوت او خصم را بدرد دل

Ба ҳайратам ки чаҳ бар хасм меравад зи вуқуъ

به حیرتم‌که چه بر خصم می‌رود ز وقوع

зи чини абрӯии қаҳраш аду кунад фарёд

ز چین ابروی قهرش عدو کند فریاد

Бар он сифат ки зи дидори моҳи нави мсрўъ

بر ‌آن صفت‌ که ز دیدار ماه نو مصروع

Буд ба даҳри з ҳар асри аср ӯ мумтоз

بود به دهر ز هر عصر عصر او ممتاز

Чғон ки иди зи айёму ҷумъа аз асбўъ

چغان‌ که عید ز ایام و جمعه از اسبوع

Агар чаҳ аз схти рӯзгори дун парвар

اگر چه از سخط روزگار دون‌پرور

Саводи дида ӣ ҳақи байн ӯ буд мФлўъ

سواد دیده ی حق‌بین او بود مفلوع

Вале ҳануз зи бими забони ханҷар ӯ

ولی هنوز ز بیم زبان خنجر او

Ба вақт вақъа равад равад хӯни зи чашми дрўъ

به وقت وقعه رود رود خون ز چشم دروع

Бсиртисти мар ӯро ба чашми сар ки бар ӯ

بصیرتیست مر او را به چشم سر که بر او

Наҳуфта нест яке нукта аз усӯлу фурӯъ

نهفته نیست یکی نکته از اصول و فروع

Суханварон сипас мадҳати худоу расӯл

سخنوران سپس مدحت خدا و رسول

Ба номи ноҳӣ ӯ номаро кунанд шурӯ

به نام ناهی او نامه را کنند شروع

Ба ҳаламу ҳиммат ӯ кӯҳу кон қарин накунам

به حلم و همت او کوه و کان قرین نکنم

Ки ҳеҷ узр набошад дарин хатои мсмўъ

که هیچ عذر نباشد درین خطا مسموع

Ба кӯҳи қофи баробари чисони нуҳуми қӣрот

به‌ کوه قاف برابر چسان ‌نهم قیراط

Ба баҳри жарфи муқобил чисон накун бнбўъ

به بحر ژرف مقابل چسان نکن بنبوع

Зиҳии малики сирӣ каз камоли қӯти нафас

زهی ملک سیری‌ کز کمال قوت نفس

Чу соликони муҷарради гирифтаи пешаи қнўъ

چو سالکان مجرد گرفته پیشه قنوع

Забон ба васфи ту қосир чу дар баҳор наҳор

زبان به وصف تو قاصر چو در بهار نهار

Ҷаҳони зи адли ту хуррам чу дар рабиъи рбўъ

جهان ز عدل تو خرم چو در ربیع ربوع

Чу хасми фоили кини тўгшт рафъаш кун

چو خصم فاعل‌کین توگشت رفعش‌کن

Ба ҳукми қоидаи кули фоили мрФўъ

به حکم قاعدهٔ‌ کلّ فاعلٍ مرفوع

Ниёз нест ба таърифи ҷӯади дасти туро

نیاز نیست به تعریف جود دست ترا

Ки худ муъаррифи ҳўдгштаҳи азкмоли шуюъ

که خود معرف حودگشته ازکمال شیوع

Шаҳони малики суханро ба ҳазрати ту ниёз

شهان ملک سخن را به حضرت تو نیاز

Маони базми ҳунарро ба дониши ту бхўъ

مهان بزم هنر را به دانش تو بخوع

зи ҳркронаҳ ба кох ту кардаанд нузул

ز هرکرانه به‌کاخ تو کرده‌اند نزول

зи ҳркнораҳ ба қасри ту ҷустаанд ҳбўъ

ز هرکناره به قصر تو جسته‌اند هبوع

Бзргўоро дорам тамаъ ки барраанд

بزرگوارا دارم طمع‌ که برهاند

Анояти туам аз кед рӯзгори хдўъ

عنایت توام از کید روزگار خدوع

Ту донеи инки бузургони ин диёр аз шеър

تو دانی اینکه بزرگان این دیار از شعر

Чунон рманд ки зоҳиди зи феъли номашрӯъ

چنان رمند که زاهد ز فعل نامشروع

Ба хокпои азизати ҳунари чунон хор аст

به خاکپای عزیزت هنر چنان خوار است

Ки моли дркФи файёзу зар ба чашми қнўъ

که مال درکف فیاض و زر به چشم قنوع

Марои зи шеъри ҳамон манфиат ки деҳқон ро

مرا ز شعر همان منفعت‌که دهقان را

Ба хушки соли зи кишти замини номзрўъ

به خشک‌سال ز کشت زمین نامزروع

Аҷабтар онкӣ касе ҷузи тунӣ ки бишносад

عجب‌تر آنکه کسی جز تونی که بشناسد

Қшўрро зи лбобу нҷиъро зи нҷўъ

قشور را ز لباب و نجیع را ز نجوع

Агар ба чун ту карӣмӣ кунам шикояти ҳол

اگر به چون تو کریمی‌ کنم شکایت حال

Маро магӯӣ ҳарис ва маро магӯӣ ҳлўъ

مرا مگوی حریص و مرا مگوی هلوع

На сифлаи табъ буд бхрдӣ ки баҳри маош

نه سفله‌طبع بود بخردی‌که بهر معاش

Бар остон карямон кашад нафири зи ҷўъ

بر آستان‌ کریمان‌ کشد نفیر ز جوع

Камоли сифлагии онро буд ки шому саҳар

کمال سفلگی آن را بود که شام و سحر

Кунад ба ди венони баҳри ду нони зи ҷўъи руҷӯъ

کند به د‌ونان بهر دو نان ز جوع رجوع

Гуҳии зи баҳр хуш омад шавад дахили бахил

گهی ز بهر خوش آمد شود دخیل بخیل

Гуҳии з рӯй тамаллуқ кунад рукӯъи вкўъ

گهی ز روی تملق ‌کند رکوع وکوع

Ғараз ба базми худовандгор ман бигузар

غرض به بزم خداوندگار من بگذر

зи ман саломи расонаш ба сад хузўъу хушўъ

ز من سلام رسانش به ‌صد خضوع و خشوع

Пас аз саломи зи ман бозгу ба ҳазрат ӯ

پس از سلام ز من بازگو به حضرت او

Ки эй зи хашми ту кӯдак ба батни моам ҷзўъ

که ای ز خشم تو کودک به بطن مام جزوع

Туе ки мекунӣ аз як назораи қалъи ҷунуд

تویی‌ که می‌کنی از یک نظاره قلع جنود

Туе ки мекунӣ аз як ишораи бехи қлўъ

تویی که می کنی از یک اشاره بیخ قلوع

Туе ки душмани моли худии з фарт навол

تویی‌ که دشمن مال خودی ز فرط نوال

Азон ба халқи мФизстӣ ва ба хеши мнўъ

ازآن به خلق مفیضستی و به خویش منوع

Туе Сикандару ҷӯад ту ҳаст оби ҳаёт

تویی سکندر و جود تو هست آب حیات

Ҳама чу Хизри азуи бҳрҳоб ва худ мамнӯъ

همه چو خضر ازو بهرهٔاب و خود ممنوع

Ба назд халқ азизаст зар ба назд ту хор

به نزد خلق عزیزست زر به نزد تو خوار

Чу кизби пеши удӯлу хато ба назд взўъ

چو کذب پیش عدول و خطا به نزد وزوع

зи баҳри ҷӯади ту зонрўи маони ҳафт иқлӣм

ز بهر جود تو زانرو مهان هفت اقلیم

Ба даргаи ту гроинд аз билоди шсўъ

به درگه تو گرایند از بلاد شسوع

На дар диёри ту ҷузи баҳру кон касе мазлӯм

نه در دیار تو جز بحر و کان‌ کسی مظلوم

На дар замони ту ҷузи симу зари тании мФҷўъ

نه در زمان تو جز سیم و زر تنی مفجوع

Маро чу хеши шумории магари зи ғояти лутф

مرا چو خویش شماری مگر ز غایت لطف

Ки менахоҳем аз бҳрксби моли влўъ

که می‌نخواهیم از بهرکسب مال ولوع

Балии влўъи ним аз Ганаии табъ вале

بلی ولوع نیم از غنای طبع ولی

Ба ҳади хеш буд ҳар сҷитии матбӯъ

به حد خویش بود هر سجیتی مطبوع

Қаноатаст писандида назд аҳли ҳунар

قناعت است پسندیده نزد اهل هنر

Вале на чандон каз ҷон тамаъ шавад мрФўъ

ولی نه چندان‌ کز جان طمع شود مرفوع

На омилам ки марои мояи зи интифоъи амал

نه عاملم‌که مرا مایه ز انتفاع عمل

На зореъам ки марои баҳраи зи иртифоъи зрўъ

نه زارعم‌ که مرا بهره ز ارتفاع زروع

Мнстму ҳунарии кони дарин диёр буд

منستم و هنری کان درین دیار بود

Чунон касод ки дар тоби офтоби шмўъ

چنان‌ کساد که در تاب آفتاب شموع

Ҳадис фазл напурсад зи ман кас онгуна

حدیث فضل نپرسد ز من‌ کس آنگونه

Ки ҷоҳилин узри ҷризаҳ аз махлуъ

که جاهلین عُذَر جریزه از مخلوع‌

зи бим додани фалсии чунон нФўр аз ман

ز بیم دادن فلسی چنان نفور از من

Ки омилин вилояти зи ҳокими мқлўъ

که عاملین ولایت ز حاکم مقلوع

Кунун яке зи ду мақсӯди ман зи лутф бар ор

کنون یکی ز دو مقصود من ز لطف بر آر

Ба шукри огаҳи худоят ба халқи хости нФўъ

به‌شکر آگه خدایت به‌خلق‌خواست نفوع

Нахусти онкии навозии маро ва напасандем

نخست آنکه نوازی مرا و نپسندیم

Дар обу оташи қалби ҳариқу айни дмўъ

در آب و آتش قلب حریق و عین دموع

Ба шарти онкӣ чу ҳрбо ба шаб надорам пос

به شرط آنکه چو حربا به شب ندارم پاس

Ки кӣ намояд аз машриқи офтоби тулӯъ

که ‌کی نماید از مشرق آفتاب طلوع

Вагар ба чашми ту хорам чу сим ва зар магузор

و‌گر به چشم تو خوارم چو سیم و زر مگذار

Ки хортар шавам аз касрати саволи қнўъ

که خوارتر شوم از کثرت سؤال قنوع

Марои иҷозаи раии даҳ магар ба ҳиммати шоҳ

مرا اجازهٔ ری ده مگر به همت شاه

Сипоҳи ҳодисау ҷяш ғам шавад мадфуъ

سپاه حادثه و جیش غم شود مدفوع

Аннан ба мадҳи пимбргрои Қоонӣ

عنان به مدح پیمبرگرای قاآنی

Ки офтоби саодат аён шавад зи нқўъ

که آفتاب سعادت عیان شود ز نقوع

Шҳншҳӣ ки зи рӯзи аласти лафзи вуҷӯд

شهنشهی‌ که ز روز الست لفظ وجود

Шудаст аз паии фархундаи зот ӯ мавзӯ

شدست از پی فرخنده‌ذات او موضوع

Ба номи хатми русул хатм кун сухан ки худоӣ

به نام ختم رسل ختم کن سخن که خدای

Азуи рисолаи ибдоъро намӯд шурӯ

ازو رسالهٔ ابداع را نمود شروع